Raadsvoorstel

RAADSVOORSTEL

ONDERWERP

Verordening BI-zone winkelgebied De Lier gemeente Westland 2024

AANLEIDING

Op basis van de (permanente) Wet op de bedrijveninvesteringszones zijn acht bedrijveninvesteringszones (BIzones) vastgesteld voor vijf jaar. Deze periode eindigt voor BI-zone Winkelgebied De Lier van rechtswege op 31 december 2023. Het bestuur van de Vereniging BIZ Winkelgebied De Lier heeft aangegeven de BI-zone te willen voortzetten. Hiervoor is het noodzakelijk dat een nieuwe BIZ-verordening wordt vastgesteld.

DOELSTELLING

Met dit raadsvoorstel wordt de mogelijkheid geboden te voorzien in de behoefte de bestaande BI-zone winkelgebied De Lier voort te zetten.

ARGUMENTATIE

1. De huidige BI-zone eindigt per 31 december 2023. Van 2009 tot en met 2011 maakte de Experimentenwet bedrijveninvesteringszones het mogelijk dat ondernemers gezamenlijk investeren in een veilige en aantrekkelijke bedrijfsomgeving, waarbij alle ondernemers meebetalen. De BIZ-gelden worden als subsidie uitgekeerd. De BIZ-bijdrage was vastgesteld met ingang van 2011 voor een periode van ten hoogste vijf jaren en eindigde derhalve per 31 december 2015. Uit de evaluatie van deze experimentenwet is naar voren gekomen dat het opnieuw en permanent beschikbaar stellen van deze faciliteit gewenst was. Om die reden is de Wet op de bedrijveninvesteringszones ingevoerd. De BI-zones op basis van deze permanente wet eindigen van rechtswege na een periode van maximaal vijf jaar. BIZ De Lier heeft als ingangsdatum 1 januari 2019 en eindigt van rechtswege per 31 december 2023. 2. De Vereniging BIZ Winkelgebied De Lier heeft aangegeven de BI-zone te willen voortzetten. Uit een eerste evaluatie is gebleken dat het bestuur en de leden van Vereniging BIZ Winkelgebied De Lier de huidige heffing (gewijzigd) willen voortzetten. De wijzigingen in de tariefstelling zijn opgenomen in de verordening. Deze wijzigingen zijn op initiatief van het BIZ-vereniging. De gemeente heeft hierin een faciliterende rol. 3. De bijgevoegde Uitvoeringsovereenkomst borgt de uitvoering van het activiteitenplan.

Voordat de gemeenteraad de BIZ-verordening vaststelt, moet het college met de BIZ-vereniging een zogenoemde uitvoeringsovereenkomst hebben gesloten. Deze overeenkomst bevat de afspraken tussen de ondernemers en de gemeente. De meeste zaken kunnen direct overgenomen worden van het projectplan, zoals de doelstelling van BIZ, het tijdpad en dergelijke. Daarnaast kunnen afspraken worden vastgelegd over een eventuele extra subsidie van de gemeente, en over de verdeling van de perceptiekosten die de gemeente in rekening kan brengen.

Uit de Wet BIZ kan worden opgemaakt dat de uitvoeringsovereenkomst in ieder geval het volgende moet regelen: • de activiteiten die de BIZ-organisatie gaat uitvoeren gedurende de verschillende jaren van de BIZ; • het minimale niveau van dienstverlening van de gemeente voor de periode van de BIZ-bijdrage (de zogenoemde service level agreement (SLA)); • de verplichting dat de BIZ-organisatie de activiteiten verricht waarvoor de subsidie wordt verstrekt. Mocht het voorkomen dat de BIZ-vereniging de afgesproken activiteiten niet uitvoert, dan kan de gemeente via de burgerlijke rechter nakoming afdwingen op grond van de uitvoeringsovereenkomst. Als dat tot niets leidt, kan de gemeenteraad de subsidie intrekken (artikel 4:48, eerste lid, aanhef en onder a of b dan wel artikel 4:49, eerste lid, aanhef en onder c, van de Awb). De al betaalde bedragen kunnen dan als onverschuldigd betaald worden teruggevorderd. In dat geval zal moeten worden nagegaan hoe de betaalde BIZ-bijdragen worden teruggegeven aan de bijdrageplichtigen. De opbrengst van de bestemmingsheffing kan immers niet voor andere doeleinden worden aangewend. In de praktijk zal dit ertoe leiden dat de gemeenteraad wordt voorgesteld de BIZ-verordening in te trekken. 4. De gemeenteraad controleert of de voorzieningen zowel het gezamenlijk belang van de ondernemers als het algemeen belang dienen.

Naast de aandachtspunten die uit de Wet BIZ voortvloeien, is bij de parlementaire behandeling van de wet ook een aantal aandachtspunten meegegeven aan de gemeenteraad. Met het oog op een eventuele rechterlijke toetsing van de bedrijveninvesteringszone tijdens een beroepsprocedure tegen de BIZ-bijdrage, is het goed om deze aandachtspunten in de besluitvorming te betrekken. Het gaat hierbij om de volgende aandachtspunten: • Statuten BIZ-organisatie: De gemeenteraad zal zich ervan moeten overtuigen dat de BIZ-vereniging voldoet aan de wettelijke eisen van artikel 7, tweede lid, Wet BIZ. In het bijzonder vraagt de (beperkte) statutaire doelstelling en de samenstelling van het bestuur aandacht. • Uitvoeringsovereenkomst: Deze verordening moet de verplichting bevatten dat de activiteiten waarvoor de BIZ-subsidie wordt verstrekt ook daadwerkelijk worden uitgevoerd (de afdwingverplichting). Daarnaast is van belang dat de uitvoeringsovereenkomst alleen van toepassing is als de verordening uiteindelijk ook daadwerkelijk in werking treedt. • Activiteiten: De gemeenteraad kan het initiatief van de ondernemers niet zonder meer overnemen omdat de gemeenteraad dient te waken tegen instelling van een bedrijveninvesteringszone die leidt tot willekeurige of onredelijke belastingheffing.

De gemeenteraad zal daarom elementen als tariefstelling, de verdeling van de lasten, de wijze waarop de grens van de bedrijveninvesteringszone is getrokken en het soort activiteiten zorgvuldig en in het licht van het algemeen belang moeten bezien. Wat de activiteiten betreft zal de gemeenteraad kenbaar moeten aangeven in hoeverre de afgesproken concrete activiteiten aansluiten op het abstracte begrip "activiteiten in de openbare ruimte en op het internet, die zijn gericht op het bevorderen van de leefbaarheid of de veiligheid in de bedrijveninvesteringszone of de ruimtelijke kwaliteit of de economische ontwikkeling van de bedrijveninvesteringszone". • Vastlegging basisserviceniveau: Op grond van artikel 7, vijfde lid, Wet BIZ moeten gemeenteraad en de BIZ-vereniging schriftelijke afspraken maken over het minimale niveau van de gemeentelijke dienstverlening voor de periode dat de BIZ-bijdrage wordt geheven. Deze verplichting brengt met zich dat de gemeenteraad vastlegt welke diensten en activiteiten in de bedrijveninvesteringszone tot het reguliere takenpakket van de gemeente horen. Deze zijn opgenomen in de uitvoeringsovereenkomst. Daarnaast is het raadzaam om een bepaling op te nemen die de invloed op het afgesproken basisserviceniveau regelt van latere ingrijpende aanpassingen in de algemene gemeentelijke dienstverlening en activiteiten.

Het basisserviceniveau geldt immers voor de looptijd van de BIZ-bijdrage (maximaal 5 jaar) en in die periode kunnen de (financiële) omstandigheden van de gemeente aanzienlijk wijzigen.

• Staatssteun: Door de systematiek van de bedrijveninvesteringszones kan volgens de wetgever de subsidie van de gemeente aan de BIZ-vereniging geen staatssteun zijn. Maar dat de subsidie van de gemeente aan de BIZ-organisatie niet leidt tot staatssteun laat onverlet dat gemeenten wel moeten nagaan in hoeverre het gerechtvaardigd is dat de perceptiekosten eventueel niet in mindering op de ontvangen BIZ-bijdragen wordt gebracht. Ook moeten gemeenten zich bewust zijn van staatssteunaspecten bij eventuele aanvullende bijdragen aan bedrijveninvesteringszones uit de algemene middelen. De gemeente Westland levert geen aanvullende bijdrage. De perceptiekosten worden niet in rekening gebracht. De overweging die hierbij is gemaakt is dat bij de oprichting of voortzetting van een BI-zone sprake is van een win-winsituatie.

RISICO’S EN KANTTEKENINGEN

1. De Verordening treedt niet in werking dan nadat gebleken is van voldoende steun onder de bijdrageplichtigen. Een BI-zone wordt ingesteld na een door het college van B&W gehouden stemming onder alle bijdrageplichtigen. In de Wet BIZ is opgenomen dat er mag worden overgegaan tot het oprichten van een BI-zone met de daarbij behorende BIZ-bijdrage als er aan drie voorwaarden is voldaan: 1. Ten minste de helft van de bijdrageplichtigen zich voor of tegen inwerkingtreding heeft uitgesproken; 2. Ten minste tweederde deel daarvan zich vóór inwerkingtreding heeft uitgesproken, en 3. De som van de WOZ-waarden, bedoeld in artikel 2, eerste lid, Wet BIZ, van onroerende zaken in gebruik bij danwel in eigendom van bijdrageplichtigen die zich hebben uitgesproken vóór inwerkingtreding hoger is dan de som van de WOZ-waarden in gebruik bij danwel in eigendom van bijdrageplichtigen die zich hebben uitgesproken tegen inwerkingtreding. 2. Gemeenteraad heeft een autonome positie. Hoewel de BIZ wordt vormgegeven in overleg tussen ondernemers en gemeente, heeft de gemeenteraad een autonome positie om de BIZ in te voeren. Het is aan de gemeenteraad om te besluiten dat zij het exclusieve recht om belastingen te heffen wil inzetten voor een groep ondernemers. De gemeenteraad is dus niet verplicht om een BIZ in te voeren als ondernemers daarom vragen.

FINANCIËN

Conform (meerjaren)begroting.

EXTERN OVERLEG

Met Vereniging BIZ Winkelgebied De Lier is overleg geweest om het BIZ-gebied af te bakenen, tevens is de begroting beoordeeld en een heffingsmaatstaf besproken. Een en ander is in de uitvoeringsovereenkomst vastgelegd en deze is op 4 september 2023 getekend.

VERVOLGTRAJECT

Publicatie. De verordening treedt in werking twee dagen nadat het college heeft bekendgemaakt dat van voldoende steun als bedoeld in artikel 4 van de wet is gebleken. De datum van ingang van de heffing is 1 januari 2024.

Burgemeester en wethouders van Westland, de secretaris,

de burgemeester,

M.L.M. Weerts

B.R. Arends