Jaarwisselingsaanpak 2026-2027 [26-0160945]
Tekst van het document
PAGINA 1 VAN 10 ALG HS 007 26-0160945 JAARWISSELINGSAANPAK 2026- 2027 Auteurs(s) : J.E.D. Glerum Datum : 15 oktober 2026 Versie : 0.3 Status : Definitief JAARWISSELINGSAANPAK 2026-2027 VEILIGHEID & VTH OPENBARE ORDE EN VEILIGHEID PAGINA 2 VAN 10 26-0160945 Inhoudsopgave 1. Inleiding ................................................................................................. ................................. 3 1.1 Aanleiding ............................................................................................... ................... 3 1.2 Doelstelling ............................................................................................. ................... 3 1.3 Leeswijzer ................................................................................................ .................. 3 2. Risicoanalyse ................................................................................................. ........................ 4 3. Jaarwisseling onder het landelijk vuurwerkverbod ............................................................ 5 3.1 Landelijk vuurwerkverbod...................................... ................................................... .. 5 3.2 Ontheffingen en uitzonderingen .................................................................................
5 3.3 Aanpak illegaal vuurwerk ...................................................................................... ..... 6 3.4 Bestuurlijke en strafrechtelijke maatregelen ............................................................... 6 4. Communicatie ................................................................................................ ........................ 7 4.1 Communicatiestrategie ........................................................................................ ...... 7 4.2 Samenhang landelijke communicatie ......................................................................... 7 5. Jongeren ............................................... ................................................... .............................. 8 5.1 Aanpak ................................................................................................. ...................... 8 5.2 Voorlichting en bewustwording ................................................................................... 8 5.3 Jongerenactiviteiten en trends ................................................................................... 8 6. Veiligheidsmaatregelen ........................................................................................ ............... 10 6.1 Bescherming hulpverleners ......................................................................................
10 6.2 Preventieve maatregelen openbare ruimte ............................................................... 10 6.3 Toezicht en handhaving ........................................................................................... 10 JAARWISSELINGSAANPAK 2026-2027 VEILIGHEID & VTH OPENBARE ORDE EN VEILIGHEID PAGINA 3 VAN 10 26-0160945 1. Inleiding 1.1 Aanleiding De jaarwisseling is traditioneel een periode waarin extra aandacht nodig is voor openbare orde en veiligheid. De gemeente Westland werkt daarom jaarlijks samen met haar veiligheidspartners1 aan een integrale aanpak voor een veilige en ordelijke jaarwisseling. Vanuit de projectgroep Jaarwisse- ling wordt in de voorbereiding, tijdens en na de jaarwisseling intensief samengewerkt om risico’s te beheersen en incidenten zoveel mogelijk te voorkomen. De jaarwisseling 2026-2027 kent een gewijzigde context door de invoering van het landelijk vuur- werkverbod. Deze ontwikkeling heeft gevolgen voor de communicatie richting inwoners, het toezicht op de naleving van de regels en de inzet van veiligheidspartners. In dit document wordt beschreven welke maatregelen worden getroffen om de jaarwisseling veilig, ordelijk en feestelijk te laten verlopen. 1.2 Doelstelling Het voornaamste doel van de jaarwisselingsaanpak 2026-2027 is het bevorderen van een veilige, ordelijke en feestelijke jaarwisseling.
Dit houdt in dat verstoringen van de openbare orde zoveel mo- gelijk worden tegengegaan en dat letsel en materiºle schade in de openbare ruimte zoveel mogelijk worden voorkomen. De aanpak richt zich op: - het voorkomen van geweld tegen hulpverleners en andere personen met een publieke taak; - het beperken van overlast voor inwoners; - het vergroten van de naleving van wet- en regelgeving; - het stimuleren van een veilige en feestelijke viering van de jaarwisseling; - het preventief toezicht houden bij de eventueel vergunde ontheffingen. Er is sprake van een integrale benadering waarin preventie, communicatie, toezicht, handhaving en samenwerking tussen gemeente en veiligheidspartners elkaar versterken. 1.3 Leeswijzer Het volgende hoofdstuk bevat de risicoanalyse die de basis vormt voor de inzet van maatregelen. In hoofdstuk 3 wordt ingegaan op de gevolgen van het landelijke vuurwerkverbod en de wijze waarop de gemeente omgaat met ontheffingen, illegaal vuurwerk en handhaving. Hoofdstuk 4 beschrijft de communicatiestrategie richting inwoners. In hoofdstuk 5 wordt toegelicht welke preventieve maatre- gelen worden ingezet voor jongeren en jongvolwassenen. Tot slot beschrijft hoofdstuk 6 de uitvoe- ring van de aanpak en de veiligheidsmaatregelen die worden getroffen om incidenten, overlast en schade zoveel mogelijk te voorkomen.
1 Politie, Brandweer, Openbaar Ministerie, HALT, Vitis Welzijn en het Openbaar Ministerie. JAARWISSELINGSAANPAK 2026-2027 VEILIGHEID & VTH OPENBARE ORDE EN VEILIGHEID PAGINA 4 VAN 10 26-0160945 2. Risicoanalyse De projectgroep voert jaarlijks een risicoanalyse uit om inzicht te krijgen in de locaties en personen die tijdens de jaarwisseling een verhoogd risico kunnen vormen voor de openbare orde en veilig- heid. Ook betrekken wij het ingestelde vuurwerkverbod (verankert in de Wet Veilige Jaarwisseling) daarbij. Op basis van meldingen, incidenten en ervaringen uit voorgaande jaren brengen wij locaties in beeld waar een verhoogde kans bestaat op overlast, vernielingen of andere veiligheidsincidenten. Deze locaties vormen de basis voor de inzet van toezicht, handhaving en eventuele aanvullende maatregelen. Wij brengen personen in beeld die gedurende het jaar of tijdens eerdere jaarwisselingen betrokken zijn geweest bij overlast of openbare ordeverstoringen. Waar nodig bekijken wij of preventieve of bestuurlijke maatregelen kunnen bijdragen aan het voorkomen van herhalingen. De analyses van locaties en personen versterken elkaar. Informatie over risicolocaties kan leiden tot beter inzicht in betrokken personen, terwijl informatie over personen kan bijdragen aan een gerich- tere inzet op specifieke locaties.
Door beide invalshoeken met elkaar te verbinden ontstaat een completer beeld van de risico’s rondom de jaarwisseling en kunnen maatregelen gerichter worden ingezet. Op basis van de risicoanalyse bepalen wij welke locaties extra aandacht vragen en welke toezicht-, handhavings- en preventiemaatregelen noodzakelijk zijn. In aanloop naar de jaarwisseling houden politie, handhavers en particuliere beveiligers gericht toezicht op risicolocaties. Op deze locaties worden surveillances uitgevoerd om overlast, vernielingen en ordeverstoringen te voorkomen. Wij gaan preventief toezichthouden met de eventuele vergunde locatie waar ontheffing zijn verleend. De risicoanalyse actualiseren wij gedurende de hele voorbereidingsperiode op de jaarwisseling op basis van actuele signalen, meldingen en informatie van partners. Hierdoor passen wij maatregelen tijdig aan wanneer ontwikkelingen daar aanleiding toe geven. JAARWISSELINGSAANPAK 2026-2027 VEILIGHEID & VTH OPENBARE ORDE EN VEILIGHEID PAGINA 5 VAN 10 26-0160945 3. Jaarwisseling onder het landelijk vuurwerkverbod 3.1 Landelijk vuurwerkverbod Met ingang van de jaarwisseling 2026-2027 geldt op grond van de Wet Veilige Jaarwisseling een landelijk verbod op consumentenvuurwerk, categorie F2-vuurwerk. Daarmee verandert de context waarbinnen de jaarwisseling plaatsvindt.
Hoewel het afsteken van consumentenvuurwerk niet lan- ger is toegestaan, blijft aandacht nodig voor openbare orde en veiligheid. De gemeente Westland richt zich daarom, samen met haar veiligheidspartners, op het bevorderen van de naleving van de geldende regels en het voorkomen van overlast en onveilige situaties. De gemeente zet daarbij in op duidelijke communicatie en een proportionele inzet van toezicht en handhaving. De invoering van het landelijke vuurwerkverbod leidt niet tot een wezenlijke andere inrichting van de jaarwisselingsaanpak. Ook tijdens voorgaande jaarwisselingen werd ingezet op preventie, toezicht, handhaving en communicatie. Wel verschuift binnen deze bestaande aanpak de aandacht nadruk- kelijker naar de naleving van het vuurwerkverbod en het voorkomen van overlast en onveilige situa- ties die samenhangen met vuurwerk. De omvang van de inzet van politie, handhavers en particu- liere beveiligers wordt, zoals gebruikelijk, afgestemd op de uitkomsten van de jaarlijkse risicoana- lyse. 3.2 Ontheffingen en uitzonderingen De Wet Veilige Jaarwisseling biedt onder voorwaarden de mogelijkheid om een ontheffing te verle- nen voor het afsteken van aangewezen F2-vuurwerk door verenigingen en stichtingen. Categorie F1-vuurwerk blijft uitgezonderd van het vuurwerkverbod.
De gemeente Westland heeft zich voorbereid op de uitvoering van deze regeling en een aanvraag- procedure ingericht die aansluit bij de landelijke vereisten. Potentiºle aanvragers zijn hierover geïn- formeerd via de gemeentelijke website, nieuwsberichten, social media en het klantcontactcentrum. Door de voorwaarden voor een ontheffing vooraf helder te definiºren, borgen we een transparante en zorgvuldige beoordeling van aanvragen. Bij de beoordeling van aanvragen wordt onder meer gekeken naar: - de geschiktheid van de locatie - de voorgeschreven veiligheidsafstanden - de inrichting van veiligheidszones - de kwaliteit en uitvoerbaarheid van het veiligheidsplan De vereiste veiligheidsafstanden en -zones zijn bepalend voor het aantal locaties dat uiteindelijk voor een ontheffing in aanmerking komt. Wij gaan preventief toezichthouden op de naleving van de eventueel verleende ontheffingen. Vuurwerk waarvoor een ontheffing is verleend, mag uitsluitend worden afgestoken tijdens de jaar- wisseling tussen donderdag 31 december 2026 18.00 uur en vrijdag 1 januari 2027 02.00 uur. Het vuurwerk moet op 31 december voor 18.00 uur worden opgehaald bij een erkend JAARWISSELINGSAANPAK 2026-2027 VEILIGHEID & VTH OPENBARE ORDE EN VEILIGHEID PAGINA 6 VAN 10 26-0160945 vuurwerkverkooppunt. De Omgevingsdienst Haaglanden (ODH) controleert de punten.
De ODH kijkt of consumentenvuurwerk veilig opgeslagen en verkocht wordt conform het Vuurwerkbesluit. Ook onderzoekt de ODH of de bouwkundige staat van de opslag voldoet en of alle voorzieningen en in- stallaties op tijd zijn goedgekeurd. 3.3 Aanpak illegaal vuurwerk Ondanks het landelijke vuurwerkverbod blijft illegaal (zwaar) vuurwerk een aandachtspunt. Illegaal vuurwerk brengt risico’s met zich mee voor de veiligheid van inwoners, hulpverleners en de open- bare ruimte. Ook kan het leiden tot letsel, schade en verstoringen van de openbare orde. De gemeente Westland werkt daarom samen met haar veiligheidspartners om illegale handel, op- slag en het gebruik van illegaal vuurwerk tegen te gaan. Hierbij wordt ingezet op een combinatie van preventie, toezicht en handhaving, waarbij ook handhavers (boa’s) een rol hebben in het toe- zicht en de handhaving van de vuurwerkregelgeving. De politie zet ook dit jaar het districtelijk vuurwerkteam in. Dit team is actief in Westland, Delft, Pijn- acker-Nootdorp en Zoetermeer en richt zich op het opsporen van illegale handel en opslag van vuurwerk. Daarnaast voert het Westlands Controle Team controles uit om criminaliteit vroegtijdig te signaleren. Waar nodig worden speurhonden ingezet voor het opsporen van gevaarlijke stoffen en explosieven. Deze gezamenlijke inzet draagt bij aan het vergroten van de veiligheid.
3.4 Bestuurlijke en strafrechtelijke maatregelen Overtredingen van de vuurwerkregelgeving kunnen zowel strafrechtelijk als bestuursrechtelijk wor- den aangepakt. Het Openbaar Ministerie (OM) kan forse straffen opleggen aan zowel minderjarigen als meerderjarigen voor het in bezit hebben, opslaan, doorverkopen en afsteken van illegaal vuur- werk. Daarnaast legt de burgemeester als eigenstandig bestuursorgaan hen waar mogelijk een be- stuurlijke maatregel op, bijvoorbeeld een last onder dwangsom. Door strafrechtelijke en bestuurs- rechtelijke instrumenten in samenhang toe te passen, wordt ingezet op het voorkomen van herha- ling en het bevorderen van de veiligheid tijdens de jaarwisseling. Deze inzet verstrekt de norm dat illegaal vuurwerk onacceptabel is. JAARWISSELINGSAANPAK 2026-2027 VEILIGHEID & VTH OPENBARE ORDE EN VEILIGHEID PAGINA 7 VAN 10 26-0160945 4. Communicatie 4.1 Communicatiestrategie De jaarwisseling 2026-2027 is bijzonder, omdat dit de eerste jaarwisseling is met het landelijke vuurwerkverbod. De communicatie richt zich daarom op het goed informeren van inwoners over wat het verbod betekent en op het bieden van duidelijkheid over wat tijdens de jaarwisseling wel moge- lijk is. De gemeente kiest daarbij voor een positief en uitnodigende benadering. Centraal staat de bood- schap dat inwoners samen bijdragen aan een gezellige, veilige en feestelijke jaarwisseling.
Naast informatie over de geldende regels, is er aandacht voor alternatieven voor vuurwerk, prakti- sche informatie en de mogelijkheden om onveilige situaties of overlast te melden. 4.2 Samenhang landelijke communicatie De gemeente sluit waar mogelijk aan bij de landelijke communicatiecampagnes en zorgt samen met betrokken partners voor een eenduidige boodschap. Door aan te sluiten bij landelijke campagnes is de boodschap herkenbaar voor inwoners. Zo voorkomen we dat inwoners tegenstrijdige informatie krijgen. Ter ondersteuning van het landelijk vuurwerkverbod wordt de landelijke campagne ’Lever je vuur- werk in’ uitgevoerd. Inwoners worden geïnformeerd over de mogelijkheid om vuurwerk gratis, ano- niem en zonder boete in te leveren. De gemeente Westland ondersteunt deze campagne via de ge- meentelijke communicatiekanalen. De communicatie over de inleveractie richt zich nadrukkelijk op het vergroten van de bekendheid van de regeling en het verlagen van eventuele drempels om vuur- werk in te leveren. Hiermee willen we ervoor zorgen dat er voorafgaand aan de jaarwisseling zo min mogelijk verboden consumentenvuurwerk aanwezig is tijdens de jaarwisseling. JAARWISSELINGSAANPAK 2026-2027 VEILIGHEID & VTH OPENBARE ORDE EN VEILIGHEID PAGINA 8 VAN 10 26-0160945 5. Jongeren 5.1 Aanpak Jongeren vormen een belangrijke doelgroep binnen de jaarwisselingsaanpak.
Uit ervaringen tijdens voorgaande jaarwisselingen blijkt dat een deel van de overlast en veiligheidsincidenten samenhangt met het gedrag van jongeren en jongvolwassenen. De gemeente zet daarom, samen met haar part- ners, in op een preventieve aanpak die gericht is op bewustwording, het bevorderen van verant- woord gedrag en het voorkomen van overlast en onveilige situaties. De aanpak richt zich niet alleen op jongeren zelf, maar ook op ouders, scholen en maatschappelijke partners die een rol spelen bij het vergroten van bewustwording en het stimuleren van verantwoord gedrag. 5.2 Voorlichting en bewustwording Voorafgaand aan de jaarwisseling wordt ingezet op voorlichting en bewustwording onder jongeren. Hierbij is er aandacht voor de geldende regelgeving, de risico’s van illegaal vuurwerk en de moge- lijke gevolgen van overlastgevend gedrag. Halt verzorgt in november en december voorlichtingslessen op scholen in de gemeente Westland om leerlingen bewust te maken van de geldende vuurwerkregels, de gevaren en mogelijke gevol- gen van illegaal vuurwerk. Het herkennen van gevaarlijke situaties rondom de jaarwisseling om ver- volgens veilige keuzes te maken en daarmee ongelukken te voorkomen is een belangrijk onderdeel van de les. 5.3 Jongerenactiviteiten en trends Het aanbieden van alternatieven voor risicovol gedrag kan bijdragen aan het voorkomen van over- last.
De gemeente ondersteunt daarom initiatieven die gericht zijn op een positieve invulling van de jaarwisseling voor jongeren. De projectgroep Jaarwisseling constateert dat de wijze waarop jongeren de jaarwisseling vieren de afgelopen jaren is veranderd. Jongeren kiezen steeds vaker voor kleinschalige bijeenkomsten in huiselijke kring of bij vrienden en minder voor georganiseerde oud- en nieuwfeesten. Hierdoor neemt het aantal initiatieven voor grootschalige jongerenactiviteiten af. Rekening houdend met deze ontwikkeling richt de inzet zich daarom niet alleen op activiteiten, maar ook op voorlichting, communicatie en bewustwording. De gemeente volgt daarnaast ontwikkelingen en signalen rondom jeugdcultuur en online trends om de aanpak waar nodig aan te passen aan ac- tuele ontwikkelingen. Op basis van de Evenementennota Westland kan de organisatie van een evenement voor jongeren tijdens de jaarwisseling in aanmerking komen voor een subsidie als bijdrage in de beveiligingskos- ten. De omvang van deze subsidie is afhankelijk van het aantal aanvragen en de inhoudelijke be- oordeling van de vergunningaanvragen. Voor feesten in sportkantines, schuren, hallen en andere onderkomens wordt geen evenementenvergunning of ontheffing op basis van de Alcoholwet ver- leend. Dit soort feesten is niet toegestaan.
JAARWISSELINGSAANPAK 2026-2027 VEILIGHEID & VTH OPENBARE ORDE EN VEILIGHEID PAGINA 9 VAN 10 26-0160945 Voor de komende jaarwisseling zijn geen vergunningaanvragen voor feesten ontvangen. Gelet op de afnemende belangstelling voor georganiseerde oud- en nieuwactiviteiten is de verwachting dat er geen aanvragen meer worden ingediend. JAARWISSELINGSAANPAK 2026-2027 VEILIGHEID & VTH OPENBARE ORDE EN VEILIGHEID PAGINA 10 VAN 10 26-0160945 6. Veiligheidsmaatregelen De jaarwisselingsaanpak wordt uitgevoerd in nauwe samenwerking tussen de gemeente Westland en haar veiligheidspartners. Op basis van de risicoanalyse worden maatregelen getroffen die ge- richt zijn op het voorkomen van overlast, schade, geweld en andere verstoringen van de openbare orde. De inzet richt zich op preventie, toezicht en handhaving. 6.1 Bescherming hulpverleners Geweld tegen hulpverleners en andere personen met een publieke taak is onacceptabel. De ge- meente en haar partners zetten zich in om ervoor te zorgen dat hulpverleners en andere functiona- rissen met een publieke taak hun werkzaamheden veilig kunnen uitvoeren. Dit heeft ook tijdens de jaarwisseling hoge prioriteit. Om risico’s zoveel mogelijk te beperken, wordt informatie over incidenten, locaties en signalen zo- veel als mogelijk gedeeld tussen betrokken partners.
Hierdoor kunnen passende maatregelen wor- den getroffen om risico’s voor de openbare orde en veiligheid te voorkomen, te beperken of be- heersbaar te houden. Bij geweldsincidenten wordt stevig opgetreden. Naast strafrechtelijke vervolging worden bestuurlijke maatregelen ingezet. Door zichtbaar en consequent op te treden worden hulpverleners beschermd en wordt herhaling van strafbaar optreden voorkomen. 6.2 Preventieve maatregelen openbare ruimte In aanloop naar de jaarwisseling worden diverse preventieve maatregelen getroffen om schade zo- veel mogelijk te beperken. Hierbij kan worden gedacht aan het afsluiten van prullenbakken, het ver- wijderen van brandbaar materiaal en de inzet van aannemers voor maatregelen in de openbare ruimte. De inzet van preventieve maatregelen wordt onder andere afgestemd op de uitkomsten van de risi- coanalyse. Hierdoor kunnen maatregelen gericht worden ingezet op locaties waar de kans op schade of overlast het grootst is. Door tijdig maatregelen te treffen wordt de kans op incidenten ver- minderd en blijven locaties beter toegankelijk en veilig voor inwoners en hulpdiensten. 6.3 Toezicht en handhaving Gedurende de aanloop naar en tijdens de jaarwisseling zijn particuliere beveiligers en handhavers (boa’s) actief.
Toezicht en handhaving zijn onder meer gericht op risicolocaties, op de naleving van het vuurwerkverbod en op de bescherming van de openbare orde. Waar nodig worden aanvullend surveillances uitgevoerd en wordt flexibel ingespeeld op actuele ont- wikkelingen en meldingen. Door zichtbaar aanwezig te zijn en vroegtijdig op te treden tegen ontwik- kelingen wordt ingezet op het voorkomen van escalatie, het vergroten van de naleving van de wet- en regelgeving en het bevorderen van een veilige en ordelijke jaarwisseling.