1.79) Schrijven Natuurlijk Delfland d.d. 10-01-22 inzake Nieuwsbrief 125 (G22-000063)

From: Sent: To: Cc: Subject: Attachments:

Griffie maandag 10 januari 2022 07:49:44 Info FW: Nieuwsbrief Natuurlijk Delfland Nieuwsbrief 125 Natuurlijk Delfland 125 2022 01 09 NatuurlijkDelfland Nieuwsbrief.pdf; ATT00002.txt

-----Oorspronkelijk bericht----Van: nieuwsbrief.delfland-bounces+griffie=gemeentewestland.nl@knnv.nl <nieuwsbrief.delfland-bounces+griffie=gemeentewestland.nl@knnv.nl> Namens Nieuwsbrief Natuurlijk Delfland Verzonden: zondag 9 januari 2022 08:24 Aan: Nieuwsbrief Natuurlijk Delfland <nieuwsbrief.delfland@knnv.nl> Onderwerp: Nieuwsbrief Natuurlijk Delfland Nieuwsbrief 125 Natuurlijk Delfland Beste mensen, Hierbij het actuele nummer van de nieuwsbrief van Natuurlijk Delfland. Veel leesplezier!

Natuurlijk Delfland Postbus 133 2600 AC DELFT NatuurlijkDelfland@knnv.nl website: Delfland.knnv.nl twitter: KNNVafdDelfland facebook: KNNV-afdeling-Delfland instagram: knnvafdelingdelfland Natuurlijk Delfland staat voor samenleven met de natuur

Nieuwsbrief 125 9 januari 2022

Het werkgebied omvat de gemeenten Westland, MiddenDelfland, Delft, Rijswijk (zuid), Ypenburg-Leidschenveen (Den Haag), Pijnacker-Nootdorp en Lansingerland. Afdeling van de Koninklijke Nederlandse Natuurhistorische Vereniging

VOORUITBLIK Rubriek Lief en Leed Leden die een geboorte meemaken, gaan trouwen, ziekenhuis opname, overledene in de directe kring. Stuur een bericht voor deze rubriek. Alle activiteiten met meer dan 2 mensen zijn als gevolg van corona gestopt. We wachten op de komende persconferentie. Jaarthema Bos en Struweel Soort van het seizoen: januari – maart: sneeuwklokje en speenkruid. Kijk uit naar sneeuwklokjes en speenkruid, fotografeer deze. Stuur deze en eerdere ervaringen met deze vroegste planten op via natuurlijkdelfland@knnv.nl. 9 januari, 14:00 - 15:00 uur, Nieuwjaarbijeenkomst Vraag een zoomcode aan via medewerkernatuurlijkDelfland@gmail.com Zoals je wellicht in de laatste Nieuwsbrief hebt gelezen nodigt het bestuur je uit voor de Nieuwjaarsbijeenkomst, die nu niet bij het Art Centrum wordt gehouden maar via zoom zal plaatsvinden. Er zal o.a. een powerpoint vertoond worden en genoeg ruimte zijn om eigen ervaringen en ideeën uit te wisselen. Als je ook een foto wilt laten zien stuur deze dan op. Afhankelijk van de hoeveelheid aanwezigen kunnen we ook in kleinere groepjes praten.

12 januari, 20:00 – 22:00 uur, bestuursvergadering Vraag een zoomcode aan via medewerkernatuurlijkDelfland@gmail.com 13 januari, 20:00 tot 22:00 uur, zoomlezing Herbebosssing in de droge tropen Vraag een zoomcode aan via medewerkernatuurlijkDelfland@gmail.com Roeland Lelieveld liep in 2005 stage in Kenia. Hij zag daar de gevolgen van ontbossing, maar ook een oplossing: herbebossing! En waar anderen blijven steken in de gedachte, heeft Roeland gewoon gedaan. Met het spaargeld van zijn baan in Nederland en met zijn Keniaanse stagevriend, Daniël Muvali startte hij in 2010 Africa Wood Grow (AWG). Samen met de lokale bevolking werken ze nu aan vergroening in de droge tropen en daarmee aan de bescherming van de natuur en biodiversiteit en permanent landherstel. Met succes! Hun werk wordt ondersteund door onderzoek, educatie en maatschappelijke actie. En dat nog steeds zonder structurele subsidies, Roeland heeft nog gewoon een baan in Nederland. Tijdens deze presentatie deelt Roeland zijn kennis en ervaringen. Daarnaast neemt hij je graag mee in zijn toekomstvisie. Zijn enthousiasme werkt aanstekelijk, daadkracht maakt het verschil! Georganiseerd door Vogelwacht Delft e.o., IVN Delft en Natuurlijk Delfland.

18 januari, 20.00 – 21.30, zoomlezing stinzenplanten Vraag een code aan via medewerkernatuurlijkDelfland@gmail.com Cor Nonhof spreekt over de vroeg bloeiende planten in bos en struweel. Veel daarvan zijn door tuineigenaren geïntroduceerd uit verre oorden. In Groningen en Friesland heetten de woonplaatsen van de adel een stinze. Sterrenhemel 11 januari Tussen 17:31 en 20:13 uur staan alle Galileïsche manen ten oosten van Jupiter. Vanaf Jupiter gezien zijn dat Europa, Io, Callisto en Ganymedes. Jupiter staat op een hoogte van 14°

boven de horizon, in het zuidwesten, dus kies een waarneemplaats met een vrije blik op de horizon. De Zon staat 18° onder de horizon en het is donker. Om de Galileïsche manen van Jupiter te bekijken is een verrekijker op statief al genoeg. 13 januari 04.15: De Maan staat 4,8° ten zuiden van de Pleiaden, in het sterrenbeeld Stier. De dichtste nadering gebeurt om 05:32, bij ons 3° onder de horizon. De samenstand is te zien rond 4:15 uur. De twee objecten staan dan in het westnoordwesten, circa 6° boven de horizon, op een onderlinge afstand van 4,8°. De Maan is voor 80% verlicht. 17.50: De Maan bedekt 53 Tauri (V1024 Tauri), een ster met een helderheid van +5,5m in het sterrenbeeld Stier. Alleen het einde van de bedekking is zichtbaar vanuit Utrecht; om 17:50 komt de ster tevoorschijn van achter de verlichte maanrand, op een hoogte van 38°. De Maan is voor 84% verlicht. 14 januari 10.26: de Maan staat in het apogeum; het punt van zijn baan om de Aarde dat het verst van de Aarde ligt. De afstand tot de Maan bedraagt op dit moment 405805 km. Door de grotere afstand lijkt de Maan nu kleiner aan de hemel te staan dan gemiddeld: 29’26,8”. 16 januari 17.38 tot 18:43 zijn van de grote Jupitermanen alleen Europa en Callisto zichtbaar.

Naar het begin van deze pagina HemelApps FAQ Google Play App Store YouTube Google agenda Facebook Twitter Afdelingswinkel, verkoopadres van de KNNV Uitgeverij en de Jeugdbondsuitgeverij Bij KNNV uitgaven ontvangen leden 10% korting, bestel via natuurlijkDelfland@knnv.nl Handboek natuurfotografie Auteurs: Bart Siebelink, Edo Uchelen € 25,95 Het bestverkochte standaardwerk over natuurfotografie. Deze praktische gids laat zien dat natuur dichtbij huis begint en hoe je daar boeiende beelden van maakt, van landschapstot macrofotografie.

Melarium ons clubhuis Het Melarium, natuurhuis voor natuur, bijen en kunst; een plek waar je natuur, rust, ruimte en inspiratie vindt. Er zijn twee gebruikers Natuurlijk Delfland (1ste verdieping) en de Imkervereniging Delft (begane grond). Het Melarium is te bereiken via de Thijsseweg 11 in Delft. Hier aan het einde van de Thijsseweg staat het straatnaambord Melariumpad (fiets/voetpad). Na 10 minuten lopen of 3 minuten fietsen zie je het Melarium. Voor verhuur voor groepen tot tien deelnemers neem contact op met de beheerder van het Melarium, 06 - 13 07 07 14, natuurlijkDelfland@knnv.nl. Klik hier voor meer informatie

TERUGBLIK: Waarnemingen Waarnemingen Ook waarnemingen zonder foto’s blijven welkom. Wij gaan er vanuit dat je je waarneming zelf meldt via www.waarneming.nl

01/01, grote bonte specht, tuin Aad van Uffelen.

01/01, grote stinkzwam, Tanthofkade, Michaël Bentvelsen

02/01, boom omgewaaid, Mauritsstraat Delft. Eerder waren er drie bomen met vergunning gekapt. Blijkbaar is de rij zo verzwakt waardoor een extra boom door de brandweer gekapt moest worden. Dus een extra aandachtpunt bij het verlenen van een kapvergunning: de stabiliteit van een rij bomen

02/01, een wensballon die terecht is gekomen in een slootje langs Abtswoude. Over vervuiling gesproken. Bruun vd Steuijt.

05/01, blauwe reiger, Willemein.

06 01, dode zwaan, Schouwkade, MiddenDelfland, Aad van Uffelen.

06/01, koereiger, Midden Delfland, Aad van Uffelen.

07/01, vroege bekerzwam, Jannie de Jong. 06/01, fietstocht, Zoetermeer - Nieuwe Driemanspolder – Zuid en Leidschendam - Nieuwe Driemanspolder – Noord, Raymond van der Ham en Geert van Poelgeest. Dodaars, rosse franjepoot, veldleeuwerik, waterpieper, wintertaling, pijlstaart, grutto, zeegroene rus, smalle weegbree, ridderzuring, klein kruiskruid, reukeloze kamille, speerdistel, brede waterpest, krakeend, kramsvogel, brandgans, rietgors, spreeuw, merel, koperwiek, nijlgans, stormmeeuw, waterhoen, kleine mantelmeeuw, kauw, slobeend, graspieper, kievit, smient, tafeleend, aalscholver, zwarte kraai, bergeend, fuut, grauwe gans, blauwe reiger, wilde eend, kuifeend, houtduif, kokmeeuw, knobbelzwaan, grote Canadese gans, zilvermeeuw, meerkoet, ekster, torenvalk. Een gebied dat sinds twee jaar toegankelijk is. Veel water, lage wandel- en fietspaden waardoor de beleving van het water groot is, zeker bij flinke wind.

08/01, haas, Laan van ’t Haantje, Rijswijk. Het eerste dodelijke slachtoffer op deze nieuwe weg.

08/01, luizen onder de kerstboom, Willemein.

08/01, keep tussen vinken, Geesje Veenbaas.

08/01, keep, Geesje Veenbaas.

08/01, blikjesstruiken nabij Campus, Delft 08/01, vleermuiskast, Slauerhofflaan, Delft, Freek Boon. Freek Boon. Wie hangt deze kast weer op? 01/01. Het mooiste vandaag, nieuwjaarsdag, de terugkeer van de grote bonte specht in mijn tuin, zie foto. Het nieuwe voedingsblok is al na 2 dagen succesvol, zelfs de spreeuw keerde terug, eerst 1 nu al 10 ik had ze al jaren niet meer in de tuin gehad. Ook andere vogels zijn er verzot op. Ik ga er een bouwtekening voor maken, het vereist toch wel bepaalde maten en dieptes heb ik al geleerd, Aad van Uffelen. 01/01, Ik loop meermalen per week met onze hond over de tanthofkade tussen de ijsbaan en de kruithuisweg. Het is een mooi pad, een uniek historisch landschapselement want op kaarten uit de 17e eeuw staat de tanthofkade als waterscheiding tussen oostland en westland al aangegeven. Qua flora niet heel bijzonder (ik heb er zelf weinig bijzonders kunnen ontdekken) maar elk jaar zijn er met weinig moeite tientallen verschillende soorten paddenstoelen te vinden. Zou dit komen doordat het pad en de begroeiing al heel lang met rust wordt gelaten en afgestorven stronken gewoon kunnen blijven liggen? Het valt mij wel op dat er veel jonge esdoornopslag staat, wat ten koste lijkt te gaan van de diversiteit.

Qua vogels tref je er aan winterkoning, heggemus, roodborst, bonte specht, houtduif, merel, en natuurlijk de kolonie blauwe reigers die in hun nesten in de boomtoppen naar elkaar zitten te krijsen in het voorjaar. Deze mooie paddenstoel (ik neem aan een stinkzwam, duivelsei) zie foto stond er op nieuwjaardag ineens in volle glorie. Michaël Bentvelsen. 02/01, de boom in de Mauritsstraat is omgezaagd, zie foto. Dus het verlies van drie bomen heeft geleid toot het verlies van een extra boom. Dit is niet goed te maken, dit waren oude bomen. 05/01, al een paar keer zagen we deze reiger 's avonds in de berm lopen, hij schrikt niet van langslopende mensen, auto's of (brom)fietsen, zie foto. Willemein. 05/01, vraag: zag in een slootje in Kerkpolder volop kroos. Vroeg me af of dit een normaal “verschijnsel” is in deze tijd van het jaar ? Bruun vd Steuijt. 06/01, antwoord: kroos zakt meestal weg, er zijn echter ook plekken waar kroos de winter drijvend doorkomt. 06/01, vlak bij Schipluiden in een weiland vlak langs het fietspad langs de Gaagweg twee koereigers gezien, zie foto. Zelf hoogst zelden hier waargenomen. Dus erg leuk. Aad van Uffelen. 07/01, langs de Schouwkade, tussen beide Duifpolderpaden, Midden Delfland, vlak bij het gemaal, lag gisteren een dode zwaan in de sloot.

In verband met vogelgriep doorgegeven aan een werknemer van het Hoogheemraadschap die daar in een gemaal aanwezig was. Hij zou het laten opruimen. Aad van Uffelen. Vogelgriep: Ik heb dode wilde (water)vogels gevonden. Bij wie kan ik dit melden? klik hier 08/01, kramsvogels op de vetbollen. Met hun prachtige bruin/zwarte tekening bijna houtsnipschoonheid. Kwartelstraat. Huub van 't Hart. 08/01, Ik zag allemaal kleine stipjes onder de kerstboom. Met mijn loep gekeken, zag ik pootjes aan de stipjes, het waren dode ieniemienie luizen. Zie foto. Willemein. 08 01, weer eens een paar foto's gemaakt in mijn tuin. Regelmatig, ook vandaag weer, zit er een keep tussen de vinken die van het strooivoer eten. dat is een kleurrijk kadootje voor mij! Zie foto’s. Geesje Veenbaas. Jos zijn pad Voor het uitluiden van 2021 meld ik twee ooievaars op 28 december aan de westrand van de ‘meertjes’ naast de Korflaan in blok 37-16-22. Het was al bijna donker, maar dat zwart-wit was nog goed zichtbaar. Verder deze week op 3 januari op de route Delft-Delfgauw vice versa de activiteit van mollen gefotografeerd zo ongeveer ter hoogte van het pompgebouw aan de Tweemolentjesvaart in het natuurreservaatje. Als daar de planten weer groeien zie je dat nooit.

In de vaart langs de Delftsestraatweg zag ik 9 kuifeenden , waaronder vier mannetjes. De groepjes kuifeenden die ik de afgelopen maanden had gezien bestonden uit louter vrouwtjes. Op 6 januari heb ik mijn pad weer afgedraafd. In blok 37-15-15 zat een aalscholver bovenop een lantaarnpaal langs de A13 met af en toe de vleugels open. En aan de rand van de sloot bij het bruggetje had zich een paar wilde eenden genesteld zonder nest overigens. In blok 30-55-55 zag ik tot mijn verwondering naast de strook waar een paar weken geleden een geul gegraven was [ ‘keurig de aarde weer teruggelegd’!] een aantal regenwormen op het pad voorbij de picknickplaats richting ILSY-plantsoen. In menselijke termen zou je zeggen ‘ze zagen bleek van de kou’. Ik kon bij oprapen geen beweging als reactie zien. Blijkbaar dood? Maar …. Ik zag wel schuifsporen, veroorzaakt door de borsteltjes achter aan aantal exemplaren. Dood of verkleumd is nu mijn vraag? Een paar exemplaren heb ik in het gras gelegd. In het bosje bij het ILSY-plantsoen liep ineens een haas weg. Vanuit een bladerhoop naar het open gras en snel weer terug naar tussen de bomen. En … op het parkeerterreintje zag ik twee kleine paddenstoeltjes tussen de spleten van de stenen. De knoppen van de vlierstruiken beginnen daar ook al uit te lopen

03/01, 37-16-21, mollenactiviteit Tweemolentjeskade, Jos van Koppen.

03 01, 37-16-33, kuifeenden, Delftsestraatweg, Jos van Koppen.

06/01, 37-15-15, aalscholver op lantaarnpaal van Weerden Poelmanpad, Ypenburg Jos van Koppen.

06/01, 37-15-15, paar eenden slootkant Van Weerden Poelmanpad bij bruggetje, Jos van Koppen.

06/01, 30-55-55, wormen, Van Weerden Poelmanpad, Jos van Koppen.

06/01, 30-55-55, kleine paddenstoelen, ILSYplantsoen, Jos van Koppen.

TERUGBLIK: Activiteiten Als je niet langer op de hoogte gehouden wilt worden stuur een email aan: nieuwsbrief.delfland-request@knnv.nl?subject=unsubscribe Verstuur een lege email, zonder daar iets aan te veranderen.

03/01, perenbomen op Ackersdijk geplant. 03/01, perenbomen op Ackersdijk geplant. 05 01, boomgaard Abtsgaard: we hebben vanaf nu een buurtbieb, iedereen kan er boeken uithalen hoeft niet persé terug en wol laten spinnen van de ooitjes en Pyrus, zoo leuk.

05/01, buurtbieb, boomgaard Abtsgaard.

05/01, wol van de schapen, boomgaard Abtsgaard.

22/12, groencompensatie Pauwmolen Bij het overleg met toenmalige projectontwikkelaar Timpaan en gemeente Delft in 2011 zijn afspraken gemaakt over de groencompensatie voor het appartementengebouw Pauwmolen. De bouwlocatie ligt in de ecologische zone van de Jan de Oudeweg/Jan de Oudepad. Het project is daarna overgenomen door studentenhuisvester Camelot. Nu de bouw wordt afgerond heeft Natuurlijk Delfland nagevraagd of de afspraken zijn nagekomen. De projectontwikkelaar heeft een verantwoording gestuurd met foto’s. Zie foto projectmanager René Bovens. In het rapport staat: ”In de uitvoering zijn de volgende ecologische bevorderende, compenserende en mitigerende, onderdelen voorzien. Het water/de wadi’s zijn aan zowel de voor als aan de achterzijde uitbereid. De oevers zijn flauw uitgevoerd waardoor de bereikbaarheid voor de fauna is verbeterd. De oevers zijn ingezaaid met greppelmengsel (conform plantlijst) ter bevordering van flora&fauna. Aanleg groen (bomen en struiken) rondom het gebouw: het grootse gedeelte van het perceel is groen uitgevoerd. Er is alleen bestraat ter plaatse van de entrees. Het groen is overwegend uitgevoerd met gras en daar waar een pad noodzakelijk is voor onderhoud is gekozen voor een halfverharding waar gras is ingezaaid. Er is besdragend groen toegevoegd, heesters zoals Krent, Vogelkers en Wilde Roos (conform plantlijst).

Verder zijn er vlinderaantrekkende struiken voorzien zoals gemengd bloeiende heesters zoals Vlinderstruik, Hortensia, Roos en Sneeuwbal (conform plantlijst). In de grasvlakken zijn zones ingezaaid met een kruidenrijk bijenmengsel en bloemrijk grasland (conform plantlijst). Het lage dak van het voorgebouw is voorzien van een sedum dakbedekking. In de gevels van het gebouw zijn nestkasten voor de gierzwaluw voorzien.

08/01, groencompensatie Pauwmolen, Delft, Huub van ’t Hart. 10/12, Julianalaan, middendeel, Delft, Huub van ’t Hart. Links op de achtergrond De Vries van Heijstplantsoen. 06/01, zienswijze Mijnbouwstraat 120 RoyalHaskoningDHV Mijnbouwstraat 120 waar tot voor kort Science Centre gehuisvest was wordt verbouwd tot kantoorpand voor ruim 700 medewerkers van RoyalHaskoningDHV. De Belangenvereniging TU Noord heeft samen met Natuurlijk Delfland op het ontwerp van het plan gereageerd. Door de ingrijpende verbouwing verdwijnen de binnentuinen met monumentale cipressen en andere bomen. Ook zorgt het plan voor extra autoverkeer. Dat het gebouw duurzaam verbouwd wordt is positief. Omdat hierbij een aantal oude, monumentale cipressen gekapt moet worden, moet het verlies aan groen gecompenseerd worden. Een deel van de compensatiegelden wordt besteed aan de herinrichting van het De Vries van Heijstplantsoen, gelegen tussen Bouwkunde en Mijnbouwstraat 120. De verenigingen hebben vragen hierover, net als over het bestemmen van een ecologische groenstrook achter het gebouw tot parkeerruimte. Hier dreigt circa 1000 m2 met ecologische bestemming te verdwijnen. 07/01, boom verdwenen en boom beschadigd Aad van Uffelen zag tot zijn schrik dat bij het slopen van de Pijletuinenhof aan de Verdilaan in Naaldwijk één prachtige els is verdwenen en ook één ernstig is beschadigd en mogelijk dood zal gaan.

Dit zijn twee kostbare waardevolle, bijna volwassen bomen in dat parkje. De Projectontwikkelaar/sloper heeft blijkbaar één boom gekapt en de andere heeft tegen de stam en op de wortels tonnen aan puin liggen. Dat laatste is meestal funest. Ook zijn er flink veel takken van afgezaagd. Aad neemt aan dat dit alles niet de bedoeling is. Het gaat hier om verlies van mooie bomen die ook nog eens misschien wel 15.000 euro of meer per stuk waard zijn. Hij heeft de vraag aan de gemeente gesteld: Wat gaat u hieraan doen?

07/01, elzen, Verdilaan, Aad van Uffelen, Naaldwijk.

07/01, els, Verdilaan, Naaldwijk, Aad van Uffelen De Nieuwsbrief wordt gemaakt door de volgende personen Kees van der Kraan, verwerken van inzendingen Marian Barendtszen, e.a., de juiste benaming van soorten Anna Kreffer, Soort van het Seizoen. Huub van ’t Hart, secretaris Natuurbescherming Geert van Poelgeest, eindredactie en versturen Het redactieadres is natuurlijkDelfland@knnv.nl zie ook briefhoofd.

TIPS Opwarming van de aarde heeft de kans op een elfstedentocht gehalveerd klik hier Maaibeheer klik hier Dagpauwogen en citroenvlinders veel te vroeg uit winterslaap klik hier omdenktips klik hier

stopper

Natuurlijk Delfland is een actieve natuurvereniging. Geef onze club draagvlak met je lidmaatschap. INSCHRIJFFORMULIER Delen mag We vinden het fijn als je deze nieuwsbrief deelt met vrienden en bekenden die geïnteresseerd zijn in thema's als natuurstudie, natuureducatie en natuurbescherming in Delfland.

Graag ontvangen we graag jouw natuurervaringen. Meld het ons, bij voorkeur met een foto! Blijf met minimaal 1,5 meter uit elkaar. Vriendelijke groet, Geert van Poelgeest voorzitter Natuurlijk Delfland Een afdeling van de KNNV. website: Delfland.knnv.nl 06 - 33 00 17 42 De Natuurlijk Delfland staat voor een natuurlijke leefomgeving Geef ons draagvlak met je lidmaatschap Bezoek ook onze website: Delfland@knnv.nl Hier lees je de redenen om lid te worden. email: natuurlijkDelfland@knnv.nl Webpagina: Delfland.knnv.nl Om je abonnement op deze lijst te beëindigen: klik op mailto:nieuwsbrief.delfland-unsubscribe@knnv.nl en verstuur de mail, of schrijf zelf een (lege) mail naar nieuwsbrief.delflandunsubscribe@knnv.nl. Belangrijk: Aan de afzender van jouw mail zien wij wie zich afmeldt. Verstuur je opzegging dus vanaf het adres dat daadwerkelijk op de Nieuwbrief is geabonneerd. Vanaf een ander e-mail adres werkt het niet (bijvoorbeeld als je je mail hebt doorgestuurd, en leest op een ander email adres).