1.5) Schrijven GR GGD-VT d.d. 21-01-22 inzake afronding onderzoek Autoriteit Persoonsgegevens (G22-000154)
Tekst van het document
From: Griffie Sent: vrijdag 21 januari 2022 12:53:57 To: Info Cc: Subject: graag inboeken: Raadsbrief van de GR GGD en VT Haaglanden inzake afronding onderzoek Autoriteit Persoonsgegevens Attachments: Raadsbrief GR GGD-VT inzake afronding onderzoek Autoriteit Persoonsgegevens.pdf; Bijlage 1. Persbericht Autoriteit Persoonsgegevens.pdf; Bijlage 2. Persbericht GGD GHOR NL.pdf
!" # $ % " & " % & % ( )!" " " " (
%
*+, -./+01+2/34+ 5.6+,7 8./9 1: ;60 <+=.+,>./9 ?+@++09=A>BB+2/34+ C+5+2/05 ??DEFG H>>52>01+0 *I JKELJMNMOJP QI /./9R1:B60S1+0A>>5R02 T+.41>5+0I @>>01>5 ,U@ 1601+.1>5
! % V
V W% % VX "VXYY'''( " (Y ! %
'
GGD moet persoonsgegevens beter beschermen Persbericht/9 november 2021 Categorie: • Privacy & corona • Beveiliging van persoonsgegevens •
Medische gegevens gebruiken en delen
De Autoriteit Persoonsgegevens (AP) draagt de 25 GGD’en en brancheorganisatie GGD GHOR Nederland op om op korte termijn meer maatregelen te nemen om persoonsgegevens beter te beschermen. Uit onlangs afgerond onderzoek van de AP blijkt namelijk dat er nog steeds wezenlijke risico’s bestaan voor de bescherming van persoonsgegevens bij het testen, vaccineren en het bron- en contactonderzoek tijdens de coronapandemie. Juist nu het aantal besmettingen en ziekenhuisopnames weer zo snel toeneemt, is het essentieel dat mensen vertrouwen hebben in de GGD en niet schromen zich te laten testen of vaccineren. Monique Verdier, vicevoorzitter van de AP: 'We hebben al eerder om opheldering gevraagd bij GGD GHOR over de verwerking van persoonsgegevens in verband met corona. Toen in januari 2021 bleek dat er persoonsgegevens uit de GGD-systemen waren gestolen en werden verhandeld, hebben we het toezicht op de GGD geïntensiveerd.'
Verdere verbeteringen nodig Verdier: 'GGD GHOR en de GGD’en hebben verschillende verbeteringen doorgevoerd. Zo is de zoekfunctie beperkt en de groep personen die gegevens uit de systemen kan exporteren aanzienlijk beperkt.'
'Maar na onderzoek is ons duidelijk geworden dat dit nog onvoldoende is en er nog verdere verbeteringen nodig zijn. Dat moet snel gebeuren. Daarom sturen we nu deze indringende brief aan GGD GHOR. En moet GGD GHOR over de voortgang van die verbeteringen aan ons rapporteren.'
Duidelijke afspraken ontbreken Er zijn veel partijen betrokken bij de bestrijding van het coronavirus. Dat betekent dat er duidelijke afspraken moeten zijn over wie wat moet doen om de persoonsgegevens goed te beveiligen. In de praktijk is echter in veel gevallen niet duidelijk genoeg waar de verantwoordelijkheid voor bepaalde beveiligingsmaatregelen ligt. Ook ontbreken duidelijke afspraken hierover tussen GGD GHOR en de GGD’en onderling en met de vele samenwerkingspartners, zoals callcenters, alarmcentrales, uitzendbureaus en IT-leveranciers.
Vertrouwen is essentieel Verdier: 'Met het uitbreken van de pandemie werden de GGD’en voor een enorme opgave gesteld. Zij moesten in zeer korte tijd zorgdragen voor het op grote schaal testen van personen, het uitvoeren van bron- en contactonderzoek en het vaccineren van personen.' 'Hoewel wij als AP begrip hebben voor hoe lastig deze opgave was, is het hoe dan ook essentieel dat mensen vertrouwen houden in de GGD. En dat zij niet gaan aarzelen om zich te laten vaccineren of testen door de angst dat daarna hun persoonsgegevens op straat belanden.' 'Dat mag nooit een drempel zijn. Vooral ook omdat het hier om een uitzonderlijk grote groep mensen gaat. Zeker nu het virus weer zo snel om zich heen grijpt, moet dit bij de GGD echt in orde zijn.'
Vervanging ICT-systemen GGD GHOR en de GGD’en werken aan de vervanging van de ICTsystemen voor bron- en contactonderzoek.
De AP wil ook geïnformeerd worden over de beveiligingsmaatregelen die zij in die nieuwe systemen treffen. Want een nieuw systeem betekent niet automatisch dat persoonsgegevens ook beter zijn beschermd.
Achtergronden •
•
In januari van dit jaar meldde RTL-nieuws dat medewerkers van de GGD persoonsgegevens van miljoenen Nederlanders uit twee belangrijkste coronasystemen hadden gedownload en te koop aanboden op internet. Gevoelige gegevens zijn zo in handen gekomen van criminelen en doorverkocht. De daders zijn inmiddels veroordeeld. Eerder berichtten Nieuwsuur en RTV-Oost al over de mogelijkheden voor onbevoegden om toegang te hebben tot de gegevens van mensen die zich hadden laten testen.
•
Het ging in alle gevallen om toegang tot adressen, telefoonnummers, burgerservicenummers en testresultaten, afkomstig uit de systemen van de GGD. De AP werd destijds overspoeld met vragen van ongeruste burgers.
•
Voor de AP was dat destijds reden om het toezicht op de GGD te intensiveren en een onderzoek te starten.
KORTE Q&A IVM WOORDVOERING ONDERZOEK AUTORITEIT PERSOONSGEGEVENS Wat vindt GGD GHOR Nederland van de publicatie van de AP? GGD GHOR verwijst voor haar standpunt ten aanzien van de publicatie van de AP graag naar het persbericht zoals dat is opgenomen op de website. Gaat GGD GHOR Nederland nog in bezwaar of beroep tegen de bevindingen en resultaten van de AP? Daar is op dit moment geen sprake van. GGD GHOR Nederland geeft er de prioriteit aan om verdere maatregelen aan te scherpen waar nodig ter beveiliging van haar systemen. Hoe stelt GGD GHOR vast dat de AP geen handhavingsbevoegdheden gebruikt, waaronder het opleggen van een boete? Dit heeft de AP mondeling en schriftelijk bevestigd aan GGD GHOR Nederland bij de bespreking van de bevindingen en resultaten van haar onderzoek. Kan GGD GHOR aangeven hoe groot de omvang van de datadiefstal nu is geweest? Tot op heden hebben wij er weet van dat er 7 verdachten zijn aangehouden door de politie bij wie gegevens van circa 1250 Nederlanders aangetroffen zijn. Alle gedupeerden zijn door ons schriftelijk hierover geïnformeerd. Twee daders zijn inmiddels veroordeeld door de rechter. Klopt het dat burgers die uit het politieonderzoek naar voren zijn gekomen over de datadiefstal zijn geïnformeerd? Dat klopt. Alle betrokkenen zijn door GGD GHOR Nederland mede namens de GGD’en geïnformeerd.
Indien uit het politieonderzoek naar voren komt dat ook andere betrokkenen zijn geraakt door de datadiefstal, dan zal GGD GHOR ook deze betrokkenen zo snel mogelijk informeren. De AP concludeert in haar onderzoeksresultaten dat wij de betrokkenen correct hebben geïnformeerd over de datadiefstal. In de publicatie van de AP staat dat GGD GHOR de controle op de (geautomatiseerde) logging, althans de SIEM-oplossing nog steeds niet heeft geïmplementeerd. Hoe kan dat? Het klopt dat de implementatie van de SIEM oplossing vertraging heeft opgelopen door de complexiteit van ons systeemlandschap. Inmiddels is de SIEM operationeel. De informatie uit de publicatie van de AP is achterhaald. Wat gaat GGD GHOR precies doen nu de AP haar onderzoeksresultaten heeft gepubliceerd? GGD GHOR richt zich op het continu verbeteren van onze dienstverlening, de processen daar binnen en de systemen, onder andere op het vlak van de informatiebeveiliging. We zullen conform het verzoek van de AP aan de AP rapporteren over de voortgang op haar bevindingen. Kunnen jullie aangeven welke specifieke maatregelen er zijn genomen op het gebied van beveiliging? Maatregelen die we onder andere genomen hebben in de systemen, zijn het beperken van de print/export en zoekfunctionaliteit zodat medewerkers deze rechten alleen hebben indien dat noodzakelijk is voor de uitoefening van hun werkzaamheden.
Ook zijn we het gebruik van de systemen intensiever gaan monitoren en loggen. Daarnaast is het beleid rondom de geheimhoudingsverklaring en het overleggen van een VOG aangescherpt en de scholing van medewerkers geïntensiveerd. Kan er iets gezegd worden over de implementatie van GGD Contact als opvolger van HPZone (lite)? GGD Contact is het door het ministerie van het ministerie van VWS, GGD GHOR Nederland en alle
GGD’en aangewezen vervangend systeem voor HPZone Lite, en wordt momenteel bij alle GGD’en gefaseerd geïmplementeerd. De landelijke callcenters zullen de komende weken volgen. Bij de implementatie van GGD Contact zijn informatiebeveiliging en privacy integrale onderdelen van de ontwikkeling en implementatie. Kunt u garanderen dat de gegevens van mensen nu veilig bij u zijn? Geen enkele organisatie kan 100% garantie geven, echter dataveiligheid en privacy zijn integrale onderdelen van onze werkprocedures. Het is een doorlopend proces waarbij we continu de veiligheid van onze systemen analyseren en verbeteren. We spannen ons maximaal in om de data van alle Nederlanders goed te beschermen en beveiligen tegen onrechtmatige inzage en misbruik. Het is verder goed te benadrukken dat de AP aanscherpingen heeft aangedragen die we grotendeels al hebben opgepakt. Waarom heeft de AP slechts 2 van de 25 GGD’en onderzocht en waarom juist deze? De AP stelt dat zij haar onderzoek op basis van een steekproef heeft uitgevoerd, maar de AP heeft daarbij niet toegelicht hoe zij tot die keuze is gekomen en evenmin staat vast dat hier sprake is van een representatieve steekproef. GGD GHOR Nederland gaat echter niet over de wijze waarop de AP haar onderzoek uitvoert. Waarom wordt HPZone Lite uitgefaseerd? HPZone is een systeem dat wordt gebruikt voor infectiebestrijding van alle typen infectieziekten.
Bij de uitbraak van het coronavirus is dit systeem ook hiervoor gebruikt. Met het uitbreiden van het aantal medewerkers, is in aanvulling op HPZone, ook HPZone Lite ontwikkeld. Dit om ervoor te zorgen dat medewerkers alleen toegang hadden tot de COVID-19 gegevens. Nog voor de datadiefstal is bedacht dat er een nieuw ICT-systeem ontwikkeld moest worden ter vervanging van HPZone Lite omdat dit systeem nooit ontwikkeld is om gebruikt te worden in een infectieziekte-uitbraak van deze omvang. (Achtergrond HPZoneLite) Waarom hebben jullie HP Zone Lite geïmplementeerd (in augustus 2020)? (Q&A website) HPZone Lite is bedoeld om grote aantallen medewerkers makkelijk te laten werken aan bron- en contactonderzoek. In de eerste golf liepen GGD-regio’s over en konden andere GGD-regio’s hen niet helpen. Dat hebben we opgelost in HPZone Lite, door het systeem zo in te richten dat GGD’en elkaar wel konden helpen. Hierdoor konden veel meer bron- en contactonderzoeker hun werk doen en kon het bron en contactonderzoek sneller worden opgestart zodat we voorkwamen dat positief geteste mensen en hun directe contacten weer anderen besmetten.