08. Algemene Beschouwingen ChristenUnie-SGP

ALGEMENE BESCHOUWINGEN bij programmabegroting 2025 met meerjarenramingen 2026-2028 Geachte voorzitter, Burgemeester & Wethouders, raad van de gemeente Westland. We leven in een onrustige tijd, vol zorgen. We denken aan de oorlog in Oekraïne die nu al 2,5 jaar duurt, de oorlog in Israël, de oorlog en hongersnood in Soedan en vele andere landen die het moeilijk hebben. Oorlog is dichtbij, vrede wereldwijd lijkt ver weg. Als fractie ChristenUnie-SGP hebben wij de intentie om het goede te zoeken voor de inwoners van Westland. Allereerst onze dank voor het samenstellen van deze programmabegroting. Hier is door onze ambtenaren veel tijd en energie ingestoken. Dit lijvige boekwerk van 286 blz. zorgt echter ook voor de nodige hoofdbrekens en vragen. Graag wil ik u meenemen in onze vragen. 1. Betaalbare woningen voor starters en senioren is een belangrijk speerpunt voor ons. Met grote interesse volgen wij de ontwikkelingen rondom de 2e Berkenflat oftewel Julianahof. Wij vinden dit een mooi voorbeeld van goede huisvesting voor onze senioren. Ook in de andere kernen van Westland zien we graag betaalbare woningen in woonzorgzones gerealiseerd. Tevens willen we onze Westlandse jongeren geschikte huisvesting aan kunnen bieden. Vraag 1: Onze felicitaties dat er geen gemeentegarantie behoeft te worden afgegeven maar wat is het tijdpad t.a.v.

de realisatie van de 2e Berkenflat (Julianahof); wanneer kunnen we een voorstel in de gemeenteraad verwachten? Wat is de stand van zaken m.b.t. de huisvesting van de WOS? Vraag 2: In het collegeprogramma staat dat er 500 starterswoningen gebouwd gaan worden in deze collegeperiode. Hoeveel van de 320 woningen die inmiddels opgeleverd zijn, is ook daadwerkelijk door het huidige college gerealiseerd en hoeveel vallen er nog onder het vorige college? Vraag 3: Via het wooninvesteringsfonds, hier staat € 20 miljoen voor op de begroting, zou er o.a. meer koopfaciliteit voor koopstarters zijn. In 2025 wil het college concreet starters helpen vanuit dit fonds. Kunt u deze concrete plannen toelichten? Vraag 4: hoe staat het met de projecten in de diverse kernen rondom Groepswonen? Kunt u al concrete plannen presenteren? Zogenaamde Knarrenhofjes waar buren zorg dragen voor elkaar zou een mooie aanvulling zijn in het woningaanbod. Geschikte locaties vinden vormt een probleem. Gemeente moet hier actiever mee aan de slag. Vraag 5: Waar zijn de 150 starterswoningen gebouwd? Wij hebben deze vraag al diverse malen aan de wethouder gesteld, maar nog steeds geen antwoord ontvangen. In de pers lezen we veel negatieve berichten over flexwoningen; wat zijn

de plannen t.a.v. de portocabins die in De Lier staan opgeslagen? Hoe denkt het college over het toestaan van meer tiny houses? 2. Zorg voor kwetsbare mensen Onze fractie is positief over de plannen om de kosten jeugdzorg te beheersen, met name door preventie. Wat ons betreft niet alleen aandacht voor het kind maar voor het hele gezin en de situatie thuis (armoede, verwaarloosd huis enz.) Door (v)echtscheidingen komen veel kinderen in de problemen. Hoe mooi zou het zijn als we echtscheidingen kunnen voorkomen door tijdig hulp in te zetten? Daarom dienen wij een motie in voor een relatieloket. Vraag 5: Hoe staat het met kansrijke start? Bij kinderen begint de preventie al. Hoe loopt dit? Hoe is de medewerking van ouders? Er mag geen kind tussen wal en schip terecht komen voor wat betreft jeugdhulp. We staan wel achter de plannen van het college om te komen tot normaliseren. De blijvende zorgen rondom leerlingenvervoer. Mooi dat wethouder Goudswaard ons maandelijks informeert over de stand van zaken en dat hier blijvend aandacht voor is. Ook Patijnenburg heeft onze aandacht. Doorlopend bieden van sociaal werk en reïntegratie aan inwoners die dit nodig hebben, is een belangrijke taak. Vanwege geprognosticeerde oplopende tekorten en tegenvallende maatschappelijke resultaten hebben Patijnenburg en de gemeente een nieuw toekomstscenario uitgewerkt “On the move”.

Vraag 6: Graag regelmatig stand van zaken van projecten die via Patijnenburg lopen toelichten zodat de Raad dit goed kan volgen. Vraag 7: Ook nog een vraag over de verpleeghuisbedden: het is van groot belang dat er ook revalidatiebedden worden gerealiseerd in Westland. Te veel bewoners worden nu voor revalidatie buiten het Westland opgenomen. Hoe denkt u de snelheid erin te houden? 3. Milieu en duurzaamheid We vinden het belangrijk dat het openbaar vervoersnet wordt verbeterd. Zodanig dat ook mensen die niet in het bezit zijn van een auto het Westland goed in en uit kunnen komen. We zien dat het autoverkeer in Westland stagneert. Steeds eerder op de dag zien we files ontstaan. Goede en veilige fietspaden zijn van groot belang om mensen vaker voor de fiets te laten kiezen. Vooral op het gebied van veilige fietspaden heeft Westland nog een slag te slaan. We zijn voorstander van veilige, metropolitane fietspaden. We willen groen en natuur uitbreiden, we willen creatief en innovatief bezig zijn. We zijn voorstander van groene daken op bushokjes. Daarom dienen wij een motie in voor groene daken op abri’s/bushokjes. 4. Economie De glastuinbouw is in Westland de economische motor. Ook denken we aan alle aanverwante sectoren zoals zaadveredelingsbedrijven. Van over de hele wereld komen ze in Westland kijken en kennis opdoen hoe wij hier voedsel/bloemen en planten produceren.

Westland heeft grote ambities rondom de Flora Campus en reserveert hier € 80 miljoen euro voor. Op dit moment is in het World Horti Center

MBO Westland gevestigd. De ambitie is om op de Flora Campus ook HBO en WO onderwijs aan te kunnen bieden. Dit brengt mij bij de volgende vraag. Vraag 8: Zijn er al concrete stappen gezet om HBO instellingen en WO naar de Flora Campus te halen? En zo ja, zijn er toezeggingen dat ze naar Westland komen? Het is belangrijk dat we zorgen voor goede huisvesting voor arbeidsmigranten die in Westland werkzaam zijn. Elsenbosch in Naaldwijk is hier een goed voorbeeld van. Ook in De Lier, Oostbuurtseweg worden belangrijke stappen gezet. Op blz. 51 kunnen we lezen dat steeds meer arbeidsmigranten de Nederlandse tuinbouw lijken te vermijden. Vraag 9: Wat gaat het college doen om deze trend te keren en betere arbeidsvoorwaarden(inclusief huisvesting) voor arbeidsmigranten te bevorderen? Dit gegeven het feit dat we arbeidsmigranten heel hard nodig hebben in de glastuinbouw. 5. Verhoging OZB: In het Collegewerkprogramma wordt in 2022 niet gesproken over verhoging OZB. Breekt het college met een verhoging van 4%, naast de geïndexeerde verhoging van 2,4%, niet met haar belofte aan de kiezers om de OZB niet extra te verhogen? Ambities zijn mooi maar moet op deze manier de burgers hiervoor betalen? En dat niet eenmalig maar meerdere jaren wordt de OZB met 4% verhoogd. We zijn tegen een OZB verhoging van 4%.

Vraag 10: Stel dat de verhoging van de OZB alleen de inflatie zou omvatten, welke nieuwe ambities wil het college dan schrappen? 6. Branding & positionering: Met deze nieuwe post is in 2 jaar tijd € 1,1 mln. gemoeid. Wat is de toegevoegde waarde, ook nog bovenop positionering Westland enz. Het college had beter kunnen voorkomen dat Westland zo slecht in het nieuws is gekomen onder andere door haar weigering mee te werken aan de spreidingswet. Het college kan beter aan een eigen pr- en communicatieplan werken, branding gaat het negatieve imago van Westland niet helpen. We kunnen dit beter zo inzetten dat de OZB niet verhoogd hoeft te worden. Daarom zullen we over branding & positionering een amendement indienen. 7. Gemeentelijke ombudsman: Kosten zijn hiervoor jaarlijks € 150.000,- (blz. 8). We hebben een nationale ombudsman en zijn als Westland hierbij aangesloten. Er zijn voldoende mogelijkheden voor inwoners om bij de gemeente aan te kloppen. Daarom zullen we hier ook een amendement voor indienen. 8. WestlandTheater De Naald: we zijn hier kritisch op, er is nog niets bekend over grootte enz. Ook is het rapport nog niet besproken. Zeker is wel dat hier vele miljoenen mee zijn gemoeid. Het motto van premier Willem Drees was: “Niet alles kan en zeker niet alles tegelijk”.

9. Bijdrage bibliotheek: het valt ons op dat deze bijdrage niet structureel maar incidenteel is voor 2025. Dit terwijl de bibliotheek ook veel wettelijke taken heeft, mede gezien de nieuwe eisen in de nieuwe bibliotheekwet. Vraag 11: kunt u toelichten waarom dit niet structureel is opgenomen? 10. Begrote verlies: Over de jaren 2026 en 2027 is het begrote verlies € 4,1 miljoen (blz. 12). Vraag 12: Creëert u geen onmogelijk financieel probleem voor het volgende college? Wat verwacht u dat de burgers kunnen lezen in de verkiezingsprogramma’s voor 2026? 11. Solvabiliteitsratio (positie eigen vermogen t.o.v. totaal vermogen) neemt de komende jaren af. Vraag 13: Wat is de visie van het college hierop? 12. Afvalinzameling Vraag 14: Het blijkt moeilijk om concrete cijfers te verstrekken, maar klopt het dat de kosten voor afvalinzameling in 2025 toch hoger zijn? 13. Westland als werkgever: Westland wil zich als betrouwbare en slagvaardige werkgever profileren (blz. 214). Dat is op zich een goed streven. Zorgelijk vinden wij echter de hoge inhuur van externen. Vraag 15: Wat gaat het college doen om de inhuur van externen terug te dringen en meer vast personeel aan te trekken? Zie ook het advies van de Auditcommissie om een strategisch plan te ontwikkelen om de interne capaciteit en kennis te versterken. We zullen hier ook een motie over indienen. 14.

Overzicht gronden in eigendom gemeente: Al diverse malen hebben wij gevraagd om een overzicht van gronden die eigendom zijn van gemeente Westland. Tot op heden hebben we daar geen antwoord op gekregen. Ik ben aan het einde gekomen van mijn betoog. Graag zie ik en mijn fractie de antwoorden van het college tegemoet. Tot slot nog een welgemeend compliment. Inwoners die pleegzorg verlenen hebben namens de gemeente, in het kader van de Week van de Pleegzorg, een pakket ontvangen van Boeregoed. Met als motto: Wat fijn dat jullie er zijn! Een positieve actie die zeer gewaardeerd wordt. Onze fractie wenst u wijsheid en Gods onmisbare zegen toe bij alle besluiten en afwegingen die u maakt in het besturen van ons mooie Westland! Bea Koen-Snijders, raadslid ChristenUnie-SGP Westland