05_VVD Algemene Beschouwingen Kadernota 2025

Doen wat nodig is.

Eerste termijn – Algemene beschouwingen bij Kadernota 2025 Voorzitter, leden van het college, leden van de raad en alle inwoners van Westland, Westland heeft een bloeiende toekomst! Geworteld in de tuinbouw, gedreven door ondernemerschap en met lef en innovatie blijft Westland een economisch sterke gemeente. Tel hierbij de kenmerkende Westlandse dorpscultuur bij op en Westland is een plek waar het fantastisch wonen, werken, leren, sporten, recreëren en ondernemen is. Bewoners identificeren zich met trots als Westlander! Ook de Westlandse VVD is trots op Westland en ziet positieve punten in deze Kadernota, waarvoor wij complimenten willen geven aan het college en de ambtenaren die hier hard aan hebben gewerkt. De Westlandse VVD juicht het toe dat de gemeente Westland de komende jaren ‘financieel gezond’ in gaat en dat er stevig wordt geïnvesteerd in de Flora Campus, in goede sport- en onderwijsvoorzieningen, een vernieuwd Westlands museum en een nieuw te bouwen theater. Daarnaast worden er reuzensprongen gemaakt op het gebied van de toepassing van geothermie en wordt er hard gewerkt aan de bereikbaarheid van Westland. Een Westlandse VVD die zich koersvast richt op de inhoud van datgene wat we willen bereiken voor én met Westlanders. Goede ontwikkelingen die ervoor zorgen dat Westland de plek blijft waar ondernemers kunnen groeien en waar inwoners zich thuis voelen.

Echter is het ook belangrijk dat de laatste stappen worden gezet om diverse punten uit het coalitieprogramma nog te realiseren. Want wat aan Westland en de Westlanders is beloofd, maken wij waar!

Een economisch gezond Westland De Kadernota 2025 geeft een positief financieel beeld voor het begrotingsjaar 2026. Eerder zag het ernaar uit dat Westland door landelijke bezuinigingen op het Gemeentefonds financieel stevig moest bijsturen. Dankzij financiële ‘meevallers’ en een realistischere vorm van financieel plannen ziet dit beeld er voor 2026 een stuk gunstiger uit. De Westlandse VVD is echter van mening dat het noodzakelijk is dat er voor de komende jaren structureel financiële rust wordt gecreëerd. Een positieve gemeentebegroting moet niet afhangen van financiële meevallers, maar dient structureel te zijn. De Westlandse VVD pleit daarom voor een op de lange termijn geborgde duurzame financieel verantwoorde begroting. Kan het College toelichten hoe zij een meer duurzaam financieel/economisch beleid gaan bewerkstelligen voor de komende jaren?

Een veiliger Westland: niet alleen op straat, maar ook online Veiligheid staat hoog op de agenda van de Westlandse VVD. Toch zien wij dat wij het zicht en de grip op de veelvoorkomende criminaliteit aan het verliezen zijn. Op veel veelvoorkomende vormen van criminaliteit (fietsendiefstal, vernielingen, eenvoudige mishandelingen en inbraak) wordt weinig tot geen onderzoek meer gedaan. Gewoon vanwege capaciteitsgebrek of andere prioritering. Een voorbeeld hiervan zijn winkeldiefstallen die nauwelijks meer worden vastgelegd, omdat dit door winkeliers wordt afgedaan met een boete. Het opgegeven cijfer is slechts een fractie van de daadwerkelijke hoeveelheid gepleegde winkeldiefstallen, terwijl winkeldiefstal een zeer belangrijke graadmeter kan zijn voor het ontdekken van armoede, ontsporing, verwaarlozing etc. Kan het College van B&W toelichten of het bereid is om een digitaal (meld)systeem in te richten en te koppelen aan het zogeheten SODA systeem om als gemeente weer (in)zicht kunnen verkrijgen in het daadwerkelijk aantal gepleegde winkeldiefstallen. Ook fietsendiefstal blijft een plaag in Westland, gezien de hoeveelheid klachten die wij als politieke partij hierover ontvangen. Ook al staat de fiets driedubbel vast aan een lantaarnpaal of fietsenrek, de fiets blijft een interessant object voor diefstal.

Kennelijk vinden wij fietsendiefstal als criminaliteitsvorm niet meer interessant, want het (aangifte) cijfer ontbreekt volledig. Het is namelijk niet meer opgenomen in de Regeling beleidsindicatoren gemeenten. Heeft het College van B&W de mogelijkheid (desnoods op eigen initiatief) om fietsendiefstal als formeel cijfer in de overzichten op te nemen? Het aantal aangiftes kan hierbij als uitgangspunt dienen. Ook is de vraag of er bij de veiligheidsmonitor een vraag opgenomen kan worden waarbij fietsendiefstal gemeten wordt? Dit cijfer kan naast het formele cijfer worden vermeld. Op basis van deze cijfers, met hieraan gekoppelde locaties en tijdstippen kunnen wij dan concreet in discussie met ons College over passende kosten-efficiënte moderne maatregelen. Maatregelen waar ook zeker de burger zijn eigen verantwoordelijkheid in kan pakken. In de Kadernota is opnieuw een stevige paragraaf opgenomen ter bestrijding van ondermijning. De Westlandse VVD heeft zich eerder hard gemaakt voor bewustwording, herkennen van signalen en de groei van de weerbaarheid tegen ondermijnende activiteiten. Zonder inzichten en reflectie weten we alleen niet in hoeverre de genomen maatregelen ook daadwerkelijk effect hebben.

Kan het College toelichten of het mogelijk is om in de prestatie-indicatoren een overzicht op te nemen waarmee de Raad op de hoogte wordt gehouden van de opbrengsten van ons huidige beleid ten aanzien van de aanpak van ondermijnende criminaliteit? Bij een veilige leefomgeving hoort ook een veilige digitale omgeving. Inwoners en bedrijven moeten zelf kritisch en bewust gebruik maken van het internet, maar kunnen hierbij best hulp gebruiken van de gemeente. Wij zijn dan ook blij dat de gemeente op het gebied van voorlichting digitale veiligheid heeft geïnvesteerd. Desondanks blijft digitale oplichting een groot probleem. Heeft het College de mogelijkheid om in de veiligheidsmonitor ook digitale oplichting op te nemen? Daarnaast zet de

gemeente zich in om de meldingsbereidheid te vergroten. De Westlandse VVD zou graag inzichtelijk hebben wat deze inzet nu daadwerkelijk oplevert.

Een leefbaar Westland Het Westland is een plek waar Westlanders, maar ook een hoop anderen, graag genieten van de zon, de zee en de mooie stranden. Recent hebben wij een Kustvisie vastgesteld en is de hellingbaan bij strandslag Molenslag in Monster gerealiseerd. Complimenten voor het doorzettingsvermogen van het College. De kuststrook maakt ons gebied tot een bijzondere plek, maar slechts een paar honderd meter achter die kuststrook wordt onze gemeente gekenmerkt door woningen, bedrijven, groen en kassen. Ondanks dat dit al meerdere jaren door de Westlandse VVD wordt opgemerkt, staan veel van deze kleinere kassengebieden nog steeds leeg. Dit vereist nog wat extra doorzettingsvermogen van het College. De Westlandse VVD ziet graag dat het recreatie areaal wordt vergroot. Het zou prachtig zijn als de kleine en lege kassengebieden direct achter de kuststrook kunnen worden teruggegeven aan de natuur en eventueel voor een klein deel aan het recreatie areaal kunnen worden toegevoegd. Het college denkt na over de inzet van het achterland en om daar ruimte te bieden voor recreatie en natuur om zo de druk op de kust als recreatiegebied te verlichten. Is hier een concrete voortgang te melden?

Een betaalbaar Sociaal Westland Zorgkosten stijgen explosief. Het is cruciaal dat wij als Westland de juiste stappen zetten om de kosten in het sociaal domein te beheersen. Een betaalbaar sociaal Westland is niet alleen een wens, maar een noodzaak. De Westlandse VVD is blij dat Westland in 2024 is gestart met het normaliseren van de zorg (diagnoses zijn niet altijd nodig) en dat er is geïnvesteerd in het meer regionaal samenwerken, het eenvoudig maken van aanvraagprocessen en voldoende zorgcapaciteit in de regio te organiseren. De Westlandse VVD vindt echter wel dat wij onze middelen zo effectief mogelijk moeten inzetten en naar een evenwichtige begroting moeten streven, zodat wij ook in de toekomst zorg en ondersteuning kunnen blijven bieden aan Westlanders die dat echt nodig hebben. Voor het organiseren van voldoende zorgcapaciteit in de jeugdzorg zijn in 2024 voorbereidingen gestart om dit regionaal in Haaglanden (H9 gemeenten) te regelen. Hiervoor heeft Westland deelgenomen aan de regionale projectorganisatie, waarbij een begroting is opgesteld voor 2,9 miljoen euro.

Kan het College concreet aangeven waaraan dit geld is besteed? In de ogen van de Westlandse VVD is het onbestaanbaar dat er al 2,9 miljoen is geïnvesteerd, en we daarmee nog geen enkele jeugdige in de regio hebben geholpen! De Westlandse VVD vindt het belangrijk dat iedere inwoner van Westland kan deelnemen aan de Westlandse samenleving, maar een deelnemer moet zelf ook deel willen nemen aan de samenleving. Westland kent 1.175 inwoners met een bijstandsuitkering. Een lichte stijging ten opzichte van vorig jaar, kennelijk groeiend met ons inwoneraantal. Naast deze bijstandsuitkering,

kan deze doelgroep ook gebruik maken van allerlei minimaregelingen om ‘participatie’ in de Westlandse samenleving te bevorderen. Wij vragen ons af of ‘gaan werken’ financieel meer oplevert? Wat doet Westland om het cijfer van inwoners met een bijstandsuitkering omlaag te brengen? Welke concrete stappen kan de gemeente zelf zetten om hier iets aan te veranderen of vormt afhankelijkheid van landelijk beleid hierin een belemmering? De vaccinatiegraad is in Nederland nog steeds zorgwekkend laag (86%) en ook in Westland is er sprake van een dalende trend. De Westlandse VVD heeft hier al vaker aandacht voor gevraagd, maar ziet acties hieromtrent niet in de kadernota terugkomen. Naar aanleiding van eerder gestelde vragen is duidelijk dat de gemeente aan JGZ om een actie onderzoek heeft gevraagd waarom mensen zich niet laten vaccineren. Kan het college aangeven of er inmiddels al meer duidelijkheid is over de termijn waarop dit onderzoek voor Westland kan worden uitgevoerd?

Een duurzaam Westland Op energiegebied is Westland vooruitstrevend. Wij zitten in de kopgroep met betrekking tot de realisatie van aardwarmte en het aantal zonnepanelen groeit zienderogen. Onze glastuinbouw vangt de klappen van het net op en voorziet 10% van de huishoudens van energie met de WKK’s. Westland is één van de weinige gebieden in Nederland zonder netcongestie. Kortom, het Westland is landelijk koploper op energiegebied. Westland zet vooral in op het gebruik van aardwarmte en produceert om die reden minder duurzame elektriciteit t.o.v. het landelijke percentage. Geothermie wordt echter niet gemonitord in de klimaatmonitor. In de praktijk doet Westland het dus voortreffelijk op duurzaamheidsniveau, maar op papier blijkt dit niet! Wat gaat het Westlandse College eraan doen om ook op papier als een zeer duurzame gemeente te boek te worden gesteld? Indien wij achterblijven met de productie van duurzame elektriciteit, wat zijn de plannen om dit te veranderen?

Wonen in Westland Wonen is en blijft een groot onderwerp voor alle Westlanders, of het nu gaat om ouderen die graag kleiner willen gaan wonen of twintigers die graag een eerste huis willen kopen. De betaalbaarheid en beschikbaarheid van al deze woningen is het afgelopen jaar verder onder druk komen te staan. De Westlandse VVD is blij om te lezen dat in de categorie ‘Betaalbaar’ 71 van de 74 woningen naar Westlanders toe zijn gegaan. Dat is een goede ontwikkeling. Wij willen het college aanmoedigen om zich hiervoor in te blijven zetten. Hoeveel harde plancapaciteit zit er voor de komende jaren in de pijplijn? Is het college bezig met een lange termijnvisie en planning voor de verschillende categorieën woningen? Tegelijkertijd zien wij dat als gevolg van stijgende huizenprijzen en stapeling van regelingen de definitie van een betaalbare woning ieder jaar met tienduizenden euro’s omhoog gaat. Dit betekent echter niet dat iedere hardwerkende Westlander met zijn of haar inkomen ook daadwerkelijk met

die betaalbaarheidsgrens kan meegroeien. Hoe gaat het college er de komende jaren op toe zien dat er ook een segment woningen beschikbaar blijft die onder de landelijke betaalbaarheidsgrens ligt? Zodat we ook de hardwerkende jonge Westlanders, die graag een toekomst in Westland willen gaan opbouwen, van een woning in Westland kunnen blijven voorzien.

Een bereikbaar Westland De bedrijvigheid in het Westland begint al vroeg, maar dat zorgt op het gebied van bereikbaarheid regelmatig voor problemen. Wegen staan al op vroege tijdstippen vast en de doorstroming is niet soepel. De bereikbaarheid van onze gemeente is echter van groot belang voor zowel ondernemers, werknemers en bewoners. Er wordt stevig gewerkt aan onze infrastructuur (o.a. Wippolderlaan) en de Westlandse VVD is verheugd om te zien dat de mobiliteit van het Westland in de komende jaren wordt verbeterd. Goed dat er dan ook meer en betere fietspaden worden gerealiseerd. Hiermee maken we het fietsen aantrekkelijker en dit kan de druk op de wegen weer verlagen. Bestaat er een vorm van afstemmingskader bij onderhoud en afsluiting van wegen? Wordt in dat afstemmingskader ook gekeken of Westland in voldoende mate ‘bereikbaar’ blijft?

Ambtenaren in Westland De grote hoeveelheid plannen in onze programmabegroting laat zien dat er in Westland veel werk aan de winkel is. In de politieke arena wordt doorlopend geroepen dat er kan worden bezuinigd op het Westlandse ambtenarenapparaat. Zonder deze ambtenaren komt er echter niets terecht van deze plannen en kunnen wij onze ambities niet waarmaken. Laten wij, raadsleden, ervoor zorgen dat onze ambtenaren zich kunnen focussen op het waarmaken van deze plannen!

Slot De Programmabegroting 2025 - 2028 vormt een belangrijke stap voorwaarts in onze ambitie om het Westland leefbaarder, bereikbaarder, veiliger en groener te maken. Deze begroting weerspiegelt niet alleen de gezamenlijke visie van de coalitie, maar ook de waardevolle inbreng van de oppositie. In een tijd waarin de uitdagingen en tegenstellingen wereldwijd toenemen, zijn wij vastbesloten om compromissen te sluiten en samen te werken aan een toekomst waarin alle inwoners van Westland profiteren. Samen kunnen we het Westland laten groeien en bloeien, nu en in de jaren die komen.

Guus Bakker Fractievoorzitter Westlandse VVD