B12-20210614-17-vka-kunstwerk-jaarverslag-2020-jaarverslag-2020.pdf

Culturele Voorzieningen in de Liemers

2020

Inhoud Voorwoord

2

Algemeen intro

3

LAB12 & Liemers Cultuurpunt Het Element

4

Liemers Museum

6

Raad van toezicht en Organisatie

7

Kunstwerk! in cijfers

8

Gemeente Zevenaar

10

Gemeente Duiven

12

Gemeente Westervoort

13

Gemeente Montferland

14

Vooruitblik

15

Voorwoord Het jaar 2020 begon heel goed. Vier jaar na de fusie en met de eerste succesvolle activiteiten in de Turmac Cultuurfabriek bestendigden we de organisatie. Er was sprake van meer samen­ werking, zowel met interne als externe partners. Tot 12 maart, toen veranderde de situatie vanwege het coronavirus. De eerste lockdown deed zijn intrede: alle vaste structuren waren weg, maar vrij snel herpakten we onszelf. Protocollen werden bestudeerd, ontsmettings­ middelen en bewegwijzering werden aangeschaft en de 1,5 meterafstand werd geïntroduceerd. En nog belangrijker: de digitale weg werd gevonden. We begonnen met online muzieklessen, de afhaalbibliotheek werd bedacht en overleggen gingen via Teams of Zoom. Gelukkig waren we er helemaal op ingericht. Voor theater, groepslessen, de horeca, verhuringen, s­ choolactiviteiten en cursussen was het een lastiger verhaal. Dit stond letterlijk stil. Maar we hebben mee­bewogen op de golven. Samen met bijna 300 medewerkers zijn we steeds meer Kunstwerkers! en staan we midden in de Liemerse maatschappij. Het was een bijzonder jaar, maar we hebben ons van alle kanten flexibel opgesteld en zijn daardoor weerbaarder geworden. En dankzij de wel­ willendheid van bezoekers, de gemeenten en de coronasteun zien we de toekomst vol ver­ trouwen tegemoet. Veel leesplezier! Bert Frölich, directeur bestuurder Kunstwerk!

2

Kunstwerk! Voorwoord

De afhaalbibliotheek heeft aangetoond dat de bibliotheek, juist in moeilijke tijden, in een grote behoefte voorziet en ontspanning biedt.

Vormgeven en versterken van het culturele klimaat in de Liemers kan alleen door het verduurzamen en uitbreiden van relaties met culturele en maatschappelijke partners. Daarvoor zet Kunstwerk! zich in.

De coronacrisis bepaalde een groot deel van onze uitvoering, maar er is wel vooruitgang geboekt. In 2020 zijn we een intern traject gestart om tot een nieuw meerjarenbeleidsplan te komen. Vier jaar na de fusie stellen we vast dat we inhoudelijk flinke stappen hebben gezet. Alle onder­ delen van Kunstwerk! zijn verhuisd naar de Turmac Cultuurfabriek. Dit biedt ruimte voor verdere ontwikkeling. Verbinding is onze kernwaarde; we zoeken naar verbeterde interne processen en versterken onze samenwerkingsverbanden, waarbij we aansluiten op de maatschappelijke vraag. Met onze veelzijdigheid aan producten en diensten kunnen wij een oplossing bieden voor sociale vraagstukken, zoals het vergroten van (digi)taalvaardigheid. Het is belangrijk dat onze mogelijkheden en meer­ jarenbeleid aansluiten op de vragen en behoeftes van de gemeenten. Ook dat traject is gestart in 2020. Het is mooi om met elkaar tot constructieve afspraken en resultaten te komen. Een culturele voorziening als Kunstwerk! is van betekenis op het gebied van educatie, behoud en beheer van het Liemerse cultureel erfgoed, persoonlijke ontwikkeling, vergroten van creativiteit en innovatie. Dat vertaalt zich in de opnieuw ge­ formuleerde missie: Missie Kunstwerk! is ervan overtuigd dat persoonlijke ontwikkeling van essentieel belang is voor ieder individu en daarmee voor de samenleving.

Kunstwerk! prikkelt mensen om zich te ontplooien en biedt daartoe iedereen de gelegenheid om kennis op te doen, te delen, anderen te ont­ moeten en geïnspireerd te raken. Zo leveren we een essentiële bijdrage aan de persoonlijke ontwikkeling en de (kennis)samen­leving. Kunstwerk! is er voor iedereen, ongeacht voor­ opleiding of achtergrond en biedt inspirerende en diverse m ­ ogelijkheden voor een ieder die zich wil ontwikkelen en ontspannen.

Kunstwerk! Algemeen intro

De wendbaarheid en flexibiliteit heeft zich in 2020 ook getoond. Door corona en de gevraagde maatregelen moesten we op zoek naar oplossingen om onze doelen zo veel mogelijk te verwezenlijken. We hebben voort­ durend gekeken naar wat wél kon. Voor de bibliotheek resulteerde dat in het opzetten van een zogenaamde afhaalbibliotheek. De muziek­ docenten gingen over tot online lessen. Niet ideaal, maar er was zo wel iedere week contact met de leerlingen. We hebben online voorstellingen opgezet voor het theater en met een beperkt publiek konden we twee keer per avond voorstellingen tonen. Voor de groepslessen en volwassenen educatie is het geven van fysieke lessen belangrijk, maar een aantal cursussen kon ook online gegeven worden. Hoewel we nog volop bezig zijn met de inrichting van het nieuwe museum, werden twee tentoonstellingen getoond. Deze konden bezocht worden binnen tijdsloten. Conclusie: dat wat kon hebben we gedaan, maar het staat in schril contrast met onze normale activiteiten. Dit heeft ook zijn weerslag gehad op onze financiële situatie. Echter, met de coronasteun zijn we 2020 goed doorgekomen.

Dan maar online: de code van de escaperoom “Lodewijk in de Liemers” werd door maar liefst 697 leerlingen van het basis­ onderwijs gekraakt.

De ruime theaterzaal van Het Musiater is ­beschikbaar gesteld aan o.a. scholen, koren en muziekonderwijs waardoor zij, ondanks de coronamaatregelen, konden doorgaan met de dingen die ze zo graag doen: leren, ontspannen en ontmoeten.

Met de lancering van de spaarkaart ‘Zin in Zevenaar’ heeft de financiering van muzieklessen in de klas een extra structurele impuls gekregen. Koningin Máxima nam de eerste kaart online in ontvangst.

Het draagvlak van Kunstwerk! in de Liemers is groot. Het aantal steun-­ betuigingen vanuit bevolking, stakeholders en sponsors, zowel in woorden als daden, was overweldigend!

3

LAB12 & Liemers ­Cultuurpunt Het Element Vanuit de bibliotheek wordt ingezet op een (digi)geletterde samenleving. Dit is de basis voor persoonlijke ontwikke­ ling en iemands maatschappelijke positie. Het doel van LAB12 is dat mensen kennis maken met nieuwe technieken als robotisering, 3D-printing, Virtual Reality etc. Technieken die steeds meer toegepast worden in het dagelijks leven.

Innovatieproject: LAB12 Kunstwerk! Het project richt zich op technologische ontwikkelingen en de toepassingen hiervan op het dagelijks leven. Bijna elk beroep heeft een digitale component, denk maar aan de robotisering van werk­ zaamheden. De verwarmingsmonteur werkt met een app. Natuuractivisten zetten drones in om olifanten te beschermen. Bij de supermarkt vervangen zelfscanners de caissières en de automonteur leest de gegevens van een auto uit door middel van een computer. Er is geen architect die nog werkt met papier en potlood. En als je bij de huisarts of fysiotherapeut komt, worden je lichaams­ functies digitaal gemeten. Het gaat bij LAB12 om bewustwording van de moge­ lijkheden, waardoor mensen kunnen blijven aan­ haken bij maatschappelijk relevante ontwikkelingen. Mede dankzij financiële steun van de gemeenten, Samenwerkende Gelderse Bibliotheken en innovatie­ fondsen kan Kunstwerk! inspelen op de veranderende samenleving in de digitale wereld.

LAB12 LAB12 is multidisciplinair, mobiel en biedt een werkplek voor diverse doelgroepen. Deelnemers maken kennis met ­Virtual Reality, Augmented Reality, 3D-programmeren/ printen, ­hologrammen, nieuwe media en robotisering. Wij leven in een tijd waarin technologie de wereld om ons heen razendsnel ver­ andert. Dit heeft een enorme impact op de m ­ anier waarop we samen leven, leren en werken. Digitaal experimenteren in LAB 12: Spelen met robots, Bouw mee in 3D, Ontwerp je eigen robot, Breng de wereld tot leven, Maak je eigen film en Creëer je eigen sound. 4

In LAB12 kunnen kinderen experimenteren met robots en andere digitale middelen. Spelenderwijs leren ze meer over programmeren en de digitale wereld. Intussen verbeteren ze andere vaardighe­ den, zoals taal en rekenen. Ze ontwikkelen com­ petenties, zoals ­probleemoplossend vermogen en samenwerken. Voor elke leeftijd is er spannend speelgoed. Kunstwerk! Liemers Cultuurpunt Het Element & LAB12

Het Element Het was een bewogen en onrustig jaar waarin we onszelf en ons werk opnieuw moesten uitvinden. Mooie plannen konden niet ­worden uitgevoerd of het moest anders dan bedacht. Gelukkig konden we ook veel dingen wél uitvoeren. Gerealiseerd in 2020 • Cultuurmenu thema Musea en Erfgoed; • Cultuurconvenant Westervoort; • Doorlopende kunst- en cultuurlijn en naschoolse activiteiten door de cultuurcoördinatoren van Duiven, Montferland, het VO en de projectcoördinator van Innerwaard/Zonnekinderen; • Scholen zijn begeleid in CMK-trajecten; • Sjors Creatief en Actief; • In samenwerking met Het Liemers Museum en de Liemerse Ambassade is het kunsteducatieproject Ontwerp de Liemerse vlag opgezet en uitgevoerd; • In samenwerking met de ICC’er van de Tragellijn is een start ge­ maakt om een online platform op te zetten voor de scholen van Liemers Novum m.b.t. kennisdeling op het gebied van kunst- en cultuureducatie; • Opstart muziekproject met muziekvereniging OBK;

Omroep Gelderland op bezoek bij Kunstwerk! Zomert door!

• •

Op schoolniveau zijn (fysiek en online) kunst- en cultuur­ activiteiten bemiddeld. Het succesvolle Kunstwerk! Zomert door! is opgezet en uitge­ voerd in samenwerking met Het Element, Kunstwerk! en andere partners in de Turmac Cultuurfabriek. Een zomerprogramma voor jong en oud om na de eerste lockdown een stukje ont­ spanning, positiviteit en verbinding te bieden;

Meervoudig Verantwoorden Vanuit de gemeenten geven wij invulling aan de verschillende opdrachten. Op initiatief van de gemeenten is de methodiek ‘Meer­ voudig Verantwoorden’ van Edwin van der Zalm geïntroduceerd. Hiermee hebben we een middel om de resultaten beter te moni­ toren en te rapporteren. Dit doen we door nog meer te sturen op doelen, beschikbare middelen en de bereikte effecten. Op bepaalde onderdelen deden we dat al, maar deze methodiek introduceren

we nu organisatiebreed. Hiermee willen we toekomstige ­activiteiten toetsen aan het vastgestelde beleidsplan en aan de opdracht van de gemeenten. Dit dwingt ons ook om kritisch te blijven kijken naar ons eigen werk en waar noodzakelijk nog duidelijker keuzes te maken. Op die manier ontstaat er een verdieping van de inhoude­ lijke discussies en kunnen keuzes gemaakt worden in relatie tot de beschikbare financiële middelen.

in de vestigingen Westervoort, Duiven en Zevenaar. Kinderen van verschillende leeftijden hebben hieraan deelgenomen. Er waren professionele begeleiders aanwezig die de kinderen op weg hebben geholpen.

Speelgoed dat gewoon heel leuk is om mee te spelen, maar dat ook prikkelt om steeds meer te ontdekken. Voor de oudere kinderen zijn er geavanceerde technische spellen, waarmee vooral het programmeren wordt aangeleerd. Kunstwerk! organiseerde in 2020 digitale speelmiddagen Kunstwerk! LAB12 & Het Element Liemers Cultuurpunt

Ook zijn er diverse workshops digitale vaardigheden gehouden op de basisscholen in de Liemers. Met Kunststofshop/de Rekenwinkel, Primair Onderwijs, Candea College en Liemers College hebben we diverse les­ programma’s ontwikkeld voor alle leeftijdsgroepen die een belangrijke bijdrage leveren aan het ontwikkelen van de ­(digitale) geletterdheid en digitale vaardigheden. 5

Liemers Museum 2020, het jaar van verhuizen! Kantoren, depot en presentatie verhuisden van De Pelikaan en de Kerkstraat naar de Turmac Cultuurfabriek. Het museum beschikt hier over een depot en werkruimtes die aan museale eisen voldoen. Aan de inrichting van de museumpresentatie wordt gewerkt. In de zomer van 2021 willen we de eerste bezoekers in het vernieuwde museum ontvangen.

Taken van het Liemers Museum • • • • •

Behoud en beheer van de historische collectie van en voor de regio; Werken aan een vaste presentatie; Specialisatie op het gebied van Erfgoededucatie en ontwikkeling van Kunsteducatie; Organiseren van exposities en activiteiten en deelname aan gezamenlijke projecten voor de Liemers; Historisch kenniscentrum en het verbinden van het historisch veld.

Toch (beperkt) publieksaanbod •

De Schatkamer van de Liemers: serie vlogs voor zichtbaarheid bij het publiek. • De expositie Flying Officer Mervin W ­ heatley: op fotoverkenning voor vrijheid, was met onder­ brekingen te bezoeken van 13 maart tot 10 oktober 2020.

•

•

De Liemers in Beeld: afgelopen jaar aangevuld met foto’s uit de oorlog en met materiaal over tradities. Fotowedstrijd met als thema Corona in uw eigen omgeving en er zijn plannen voor een reizende expositie.

•

Het scholenproject Feest! ging door in aangepaste vorm. Het werd een reizen­ de expositie met lesmateriaal over tradities in de Liemers, gericht op leerlingen van groep 1 tot en met 8. Een tweede (aangepaste) versie is bedoeld voor zorginstellingen.

•

Betrokken bij de ontwikkeling van de app Baken in Zevenaar, waarmee kinderen een interactieve zoektocht afleggen door Zevenaar in de middeleeuwen.

•

Betrokken bij het project om te komen tot een Liemerse jeugdvlag.

Belevingskunstobject Perplexion: voor scholen en individuele bezoekers van kunstenaar Edith Elshof, samen met het museum. Scan de QR-code en neem een kijkje in ons gloednieuwe depot van het Liemers Museum.

6

Kunstwerk! Liemers Museum

Raad van toezicht en Organisatie Marketing

Koningin Máxima neemt de eerste Zin in Zevenaar cadeaukaart in ontvangst

Raad van toezicht Aandachtspunten •

Turmac Cultuurfabriek, beheersstichting en Horeca Hal12. Het Liemers Museum is verhuisd, de horeca ging voorzichtig van start, de opening moest helaas worden uitgesteld. • Bezuiniging Volksuniversiteit: scenario’s om volwassenen ­educatie voor toekomst te borgen. Kunstwerk! beschouwt volwassenen educatie als één van de kerntaken. • Werving twee rvt-leden. Met versterking op financieel en cultureel vlak is de raad van ­toezicht op volle sterkte. • Corona: impact op financiën, programmering en personeel Goede samenwerking en financiële steun gemeenten, steun van bibliotheek- en theaterbezoekers. Aangepaste programmering (toch veel niet doorgegaan). Er is intensief contact onderhouden met medewerkers en vrijwilligers. Conclusie: het zijn moeilijke tijden. De raad van toezicht houdt actief toezicht en is beschikbaar als klankbord. Open houding ook naar derden. Samenstelling per 31-12-2020 • Ben van Moerkerk - voorzitter, externe betrekkingen • Dorothea van der Velden - secretaris, governance/lokale politiek • Koen Klaasen - juridisch/arbeidsrecht • Ronald Stougie - financiën/bedrijfsvoering • Luuk van Geffen - cultuur/sociaal domein De raad van toezicht volgt de Governance Code Cultuur.

Het marketingteam bracht ook in 2020 al het moois van ­Kunstwerk! onder de aandacht bij de juiste doelgroepen. Met een vaste redactieruimte in de huis-aan-huiskranten, een column en redactieruimte in DLHG Courant en twee cultuur­ kranten, informeerden we de inwoners in de Liemers op papier. Daarnaast maakten we optimaal gebruik van de ­sociale media en zetten we online advertenties in. In 2020 stond wederom een gecombineerde brochure voor zowel educatie als het theater op de planning. Hiervoor in de plaats zijn enkele maand­ agenda’s verschenen. Het marketingteam heeft geanticipeerd op de crisis: pers­af­spraken zijn waar mogelijk herzien om zo flexibeler inzetbaar te zijn. Het publiek ervaarde alle online mogelijkheden in tijden van corona en de creatieve wijze waarop Kunstwerk! hiermee omging. Bovendien is er speciaal ingezet op persoonlijk contact, door ­bijvoorbeeld een belronde met vaste klanten en een hand­ geschreven kaartje aan verschillende partijen. Kunstwerk! is ondanks alles creatiever en flexibeler dan ooit.

Personeel Het medewerkersbestand zit op 279: een consistent personeels­ bestand. De nieuwe gezamenlijke CAO Bibliotheek/Kunst­ educatie is van belang, want nu werken we met vier CAO’s. In 2021 zou deze gereed moeten zijn, samen met een nieuw ­functiewaarderingssysteem. Hiermee ontstaat er een gelijk­ waardige rechtspositie. Online medewerkersbijeenkomst

De raad van toezicht heeft waardering voor de wijze waarop de ­directeur-bestuurder, alle medewerkers en ook zeker de vrijwilligers in coronatijd de verbinding met Kunstwerk! en elkaar in stand heb­ ben gehouden. Ze hebben hun creativiteit ingezet en blijven erop gericht om Kunstwerk! zichtbaar te maken en houden in de Liemers. Kunstwerk! Raad van toezicht en Organisatie

7

10000 5000

Kunstwerk! in cijfers In de cijfers zijn de effecten van de corona­ maatregelen duidelijk, op vrijwel alle onderdelen. Dit geldt voor met name de activiteiten in het theater, zoals verhuringen, theaterprogrammering en eigen producties. Over het algemeen gaat het om alle groepslessen en publieksactiviteiten. ­Positieve uitschieters zijn de muziekprojecten op de basisscholen en bij de bibliotheek is er een sterke toename van uitleen van e-books. De educatieve museumprojecten hebben ook redelijk doorgang kunnen vinden, de lage ­be­zoekersaantallen komen door de verhuizing van het museum. We hopen in 2021 weer op een normaal niveau te zitten.

aantal bezoekers

0

2016

2017 2018 2019 2020 2021

147

153

aantal activiteiten 162 174 86

2016

2017 2018 2019 gemid.*

172

35000 30000 25000 20000 15000 10000 5000 0

Totaal schoolprojecten/ aantal Totaal aantal reguliereTotaal lessen ->aantal 415schoolprojecten/ (gemiddeld 665) Totaal aantal reguliere lessen CMK/muziekimpuls etc. CMK/muziekimpuls etc. 665) -> 415 (gemiddeld* (gemiddeld* 2925) -> 3719 Verdeling van de verschillende gemeentes Totaal aantal (gemiddeld* reguliere lessen -> 415 (gemiddeld 665) 2925) -> 3719

88

96

8

8

96 62

62

241

aantal leden

bezit

uitleningen excl. e-books

14.622

77.062

161.416

17.880

8

241

VerdelingZevenaar van deZevenaar verschillende gemeentes 1209 8 Duiven 1485 Zevenaar Duiven 1209 96Westervoort 369 Westervoort Duiven 1485 Montferland 656 Westervoort 241 8 Overig Montferland 62 369 Montferland 656 Overig Overig

117.051

356.025

2020

Totaal Totaal aantal aantal cursussen cursussen (gemiddeld* -> 197 383) -> 197 (gemiddeld* 383) Totaal Totaal aantal aantal examens examens -> 30 (gemiddeld* -> 30 (gemiddeld* 49) 49) In 2020 zijn (voor zover ­ ogelijk) muzieklessen, m workshops en cursussen gegeven door de enthousiaste docenten van de muziek­ school. Zowel instrumentaal als vocaal, individueel en in groepen konden leerlingen en cursisten zich bekwamen in de activiteit van hun keuze.

uitleningen dBos

32.358 62.486

Kunstwerk! in cijfers

Op de achtergrond gingen de school­activiteiten zoveel mogelijk door en verschenen er tien nieuwe vlogs van de Schatkamer van de Liemers. Er zijn ongeveer 35 vragen van externen (particulieren, onderzoekers, gemeenten, media) beantwoord. De onderwerpen zijn divers: van Peter Stuyvesant Archief tot Liemerse woonhuizen, van archeologische vondsten tot de Tweede Wereldoorlog.

aantal bezoekers

Vanaf oktober 2019 is het Liemers Museum ­gesloten voor publiek.

151

100

2016

2017 2018 2019 gemid.* 2020

1500 1000 500 0

Zevenaar Duiven Westervoort Montferland Gemiddelde over 2018-2019

200 175 150 125 100 75

C

uitleningen dBos VO

D

E

F

G

H

Nieuw in 2020

geannuleerd

Nieuw in 2020

50

B

108

2000

Leuk om te weten: voor de verhuizing van het museum zijn maar liefst 91.375 objecten verplaatst naar het nieuwe depot!

A

aantal activiteiten 118 112 81

I

25

J

0

A Zomerschool

B Belastingaangifte invulhulp i.s.m. STMR C Klik & Tik

D Windows 10 voor beginners

E Write for Rights schrijfmarathon F Koken binnen je budget G Training vrijwilligers

H Deelnemers Taalpunt bijeenkomsten (wekelijks)

In Duiven en Westervoort wordt het Taalpunt gefaciliteerd door Kunstwerk! de Bibliotheek, Stichting Mikado draagt zorg voor de uitvoering.

I Telefonische hulpdienst online diensten (nieuw 2020) J Financieel Trefpunt (nieuw 2020)

uitleningen e-books

per 31-12

TOTAAL

49

279 2

2.527 840

(gemiddelde over 2017-2019) Kunstwerk! in cijfers

18.868 <- 2020 12.061

<- gemiddeld*

183

44

Vrijwilliger Met dienstverband (25,8 fte) Via sociale regeling ZZP’ers * gemiddelde over 2016-2019

9

Gemeente Zevenaar Voor wat betreft Zevenaar zijn alle onderdelen verhuisd naar de Turmac ­Cultuurfabriek. De cursuslokalen zijn ingericht en we zijn trots op het nieuwe museumdepot. We verwachten in 2021 ook de presentatieruimte van het Liemers Museum klaar te hebben. In januari genoten we van een groots concert van de gitarist Paco Peña in de ­Cultuurhal. De komende jaren zoeken we steeds meer naar de meerwaarde binnen Kunstwerk! en met alle andere partners in de cultuurfabriek, maar ook zeker daar buiten. De ontwikkelkracht zal voelbaar zijn binnen ons gehele werkgebied. De Turmac Cultuurfabriek wordt hét culturele ontwikkelcentrum van de Liemers!

Het Musiater Na een succesvol 2019 hadden we een vliegen­ de start in 2020: de agenda stond voller dan hij ooit had gestaan. We bruisten van de voorstel­ lingen van lokale toneelverenigingen, dansscho­ len, koren, muziekverenigingen en scholen. En natuurlijk stond er een breed aanbod klaar voor jong en oud aan professionele voorstellingen. Samen met de inzet van onze sponsoren en vrij­ willigers beloofde het een mooi jaar te worden. Tot we half maart de deuren moesten sluiten. Geen voorstellingen, geen activiteiten: het was moeilijk te accepteren. Maar wat kon wel? Door de 1,5 metersamenleving was er een enorme behoefte aan grote ruimtes. Wij hebben onze ruimtes ter beschikking gesteld aan diverse scholen, koren, muziekonderwijs etc. zodat zij konden doorgaan. We zijn aan de slag gegaan

met livestreams voor bedrijven en instellingen. Tevens hebben we onze tijd nuttig besteed aan onderhoud en dachten we na over de tijd nà corona. Er zijn tafeltjes gemaakt om aan de theater­ stoelen te bevestigen, zodat onze gasten een drankje en hapje mee de zaal in konden nemen. We hebben promofilmpjes gemaakt van de ­mogelijkheden binnen Het Musiater, zoals dineren op toneel, kinderfeestjes, bruiloften, talkshows, vergaderen etc. Ondanks alle coronamaatregelen hebben we er het beste van gemaakt. Dat resulteerde in bijna 10.000 bezoekers verdeeld over 86 activiteiten. Vooruitkijkend naar 2021… we zijn klaar om onze gasten te verwelkomen in het mooiste theater van de regio!

Muziekschool In 2020 heeft Kunstwerk! voor het tweede jaar op rij op alle scholen muziekles gegeven. Dit is een mooie stap richting onze doelstelling om muzieklessen een structurele plek te geven binnen het basis­ onderwijs. De lessen werden bekostigd vanuit subsidiegelden van de gemeente Zevenaar, Cultuureducatie met Kwaliteit, Muziek­ impuls, activiteitengelden van Het Element en eigen budget van scholen. Om de muzieklessen te borgen voor de toekomst, is eind 2020 de spaarkaart Zin in Zevenaar gelanceerd. Een ­samenwerking tussen de centrumondernemers van Zevenaar, Kunstwerk! en

10

Méér Muziek in de Klas. Wanneer je met deze kaart bij aangesloten ondernemers betaalt, gaat 2% van het bedrag naar structureel muziekonderwijs in de Liemers. De eerste kaart is overhandigd aan erevoorzitter koningin Máxima van Meer Muziek in de Klas. De lockdown was een grote uitdaging voor het basisonderwijs. Onze docenten hebben filmpjes gemaakt, zodat muziekles voor het thuisonderwijs beschikbaar was. Via de website was dit lesmate­ riaal voor alle scholen toegankelijk. Reguliere muzieklessen en voorspeelavonden zijn door de muziekschooldocenten online gegeven. Dit ging veelal via een live-verbinding. Bijkomend voordeel is dat de lockdown als katalysator werkt om onze doelstellingen op digitaal gebied te bewerkstelligen. Wij zijn nood­ gedwongen uit onze comfortzone gestapt en vaardiger geworden op digitaal gebied. Iets wat we in de toekomst zeker zullen inzetten. Kunstwerk! Gemeente Zevenaar

de Bibliotheek De kerntaak van de bibliotheek is het bevorderen van de persoonlijke ontwikkeling. Zelfsturende burgers zijn in hoge mate afhankelijk van hun vaardigheden om zelf informatie te verwerven, te begrijpen en er vervolgens naar te handelen. De bibliotheek voorziet mensen in kennis en vaardigheden op het gebied van lezen, 21-eeuwse vaardigheden, digitale media en cultuur, maar ook thema’s als werk, zorg en gezondheid horen thuis in onze moderne bibliotheek. Voortgezet onderwijs 12-18 jaar Kunstwerk! De bibliotheek werkt samen met het Liemers College en de Gemeente Montferland op het gebied van lezen en mediawijsheid. Door de samenwerking zijn er fysieke collecties op de locaties en

activiteiten in vier deelplannen: lezen onderbouw (alle niveaus), lezen bovenbouw vmbo-mavo, ­informatievaardigheden havo en vwo en media­ wijsheid. Tevens zijn alle leerlingen lid van de biblio­ theek en kunnen ze gebruik maken van de collectie van de bibliotheken door middel van het reserveren van boeken. Tijdens de Zomerschool in Zevenaar en Lobith hebben basis­ schoolleerlingen op taalgebied extra geoefend binnen het thema Vrijheid. In coronatijd was hier extra belangstelling voor en zijn er meer kinderen bereikt dan in de voorgaande jaren. De afspraken voor belasting­ hulpverlening in maart en april zijn verzet naar het tweede kwartaal. Dit jaar zijn veel meer ­klanten geholpen. Het Financieel Trefpunt is van start gegaan i.s.m. Sociaal Raadswerk en de ­Formulierenbrigade van Caleidoz. In 2020 werd het extra zichtbaar dat mensen digitaal vaardig moeten zijn en daarom werd een hulplijn hiervoor opgezet. Deze is druk bezocht met vragen over e-books, luisterboeken, vragen over inloggen op websites, ondersteuning bij het gebruik van de corona-app en om kinderen te ondersteunen bij digitaal onderwijs.

Educatie Het Liemers Museum, volwassenen educatie, de bibliotheek en ­muziekschool/theater hebben i.s.m. het Cultuurpunt Het Element hun krachten gebundeld voor een nieuw product- en dienstenaan­ bod. Dit aanbod komt ten goede aan de inwoners van de Liemers en er zijn specifieke programma’s opgezet voor het onderwijs. We hebben veel gesprekken gevoerd met culturele en maatschap­ pelijke partners. Hierdoor heeft Kunstwerk! meer samenwerkings­ relaties opgebouwd in de regio. Als we het culturele klimaat in de toekomst verder willen vormgeven en versterken, dan is het nodig om deze relaties te verduurzamen. In de verbinding zit de kracht en daar blijven we steeds naar op zoek. We krijgen te maken met vraagstukken als het vergroten van de maatschap­ pelijke relevantie van kunstbeoefe­ ning, het voorbereiden van kinderen op de maatschappij van morgen, het terugdringen van laaggeletterdheid, het bestrijden van ernstige vormen van eenzaamheid bij ouderen en het Kunstwerk! Gemeente Zevenaar

versterken van de participatie en preventieve gezondheidszorg. Dit zijn complexe vraagstukken, die we alleen kunnen aangaan door structurele samenwerking met organisaties in de regio. 11

Gemeente Duiven In de Ogtent hebben we ons mobiele LAB12 gepresenteerd. We zijn bezig met het vormgeven van het bibliotheekbeleid en geven op alle basisscholen ­muziekles. Ook in Duiven is de afhaalbibliotheek zeer succesvol en werken we aan de versterking van muziek, bibliotheekwerk en cultureel erfgoed in relatie tot het sociaal domein: voor iedereen bereikbaar!

Muziekschool In 2020 hebben alle groepen 4 AMV gevolgd van een docent van Kunstwerk!. Deze lessen zijn gefinancierd vanuit de combinatiefuncties van de gemeente. Wij hebben de wens nóg intensiever samen te werken met de basisscholen. In een aantal gevallen ge­ beurt dit al. De Toermalijn in Duiven biedt ieder kind muzieklessen aan. Ditzelfde geldt voor de Joannesschool in Groessen, waar jaarlijks naar een basisschoolbrede voor­ stelling wordt toegewerkt. Deze is dit jaar opgenomen zodat ouders de opname thuis konden bekijken. Op basisschool Bernadette in Loo wordt intensief samengewerkt met muziekvereniging Excelsior. Via Sjors Creatief was er veel belangstelling voor proeflessen en het Duivense popkoor Re:choir heeft met de komst van Juliëtte Damen een nieuwe dirigent gekregen.

de Bibliotheek

Liemers Museum

421 leerlingen hebben tijdens de Nationale Voorleesdagen ­geluisterd naar het verhaal van Moppereend. 11 groepen waren op bezoek in de bibliotheek en 8 groepen werden op hun eigen locatie bezocht. In de Kinderboekenweek brachten Charlotte Dematons, ­Ineke ­Kraijo en Yvonne Jagtenberg een bezoek aan Het Klokhuis, ­Wereldwijzer en Groene Ring Noord.

Naast de museumtaken en -activiteiten heeft het museum in ­Duiven, vaak in samenwerking met organisaties, bijgedragen aan: • De Limes in Nederland • Toeristisch platform • Contacten over oorlogskaart Duiven • Kunst in het gemeentehuis • Artikelen in de Liemers Helemaal Goed Courant. Deze gaan over objecten uit het depot van het Liemers Museum. • Duivense deel van De Liemers in Beeld. Samen met de ­Historische Kring Duiven-Groessen-Loo is een begin gemaakt met het vullen van het Duivense deel van de beeldbank. • Op verzoek van Integrale Kindcentra Innerwaard en Kinder­ opvang Zonnekinderen is samen met het Candea College en de Combinatiefunctionaris Cultuur van Duiven de online escaperoom Lodewijk in de Liemers ontwikkeld. Zonder externe contacten werd het Liemers erfgoed in de klas gebracht.

Bij de Zomerschool hebben basisschoolleerlingen binnen het ­thema Vrijheid op een speelse en interactieve manier gewerkt aan hun taalniveau. Zeker door de coronatijd was hier veel belang­ stelling voor. De telefonische digitale hulpdienst werd opgezet voor vragen over e-books, luisterboeken, websites, de werking van de ­corona-app en voor ondersteuning van kinderen bij digitaal onder­ wijs. De belastinginvulhulp i.s.m. Sociaal Raadswerk is dit jaar voor het eerst ook in Duiven aangeboden. Yvonne Jagtenberg bij Groene Ring Noord

12

Kunstwerk! Gemeente Duiven

Gemeente Westervoort We zijn blij dat we ook in Westervoort muzieklessen mogen aanbieden in het ­kader van Méér Muziek in de Klas de Liemers. Hiermee heeft Westervoort invulling ge­ geven aan het Muziekakkoord van 2018. Dit werd ook nog eens onderstreept binnen de gemeenteraad. Vanuit de bibliotheek hebben we ook de bibliotheekafhaalservice opgezet. Hier werd enthousiast gebruik van gemaakt. Met de prachtige bibliotheekvestiging, de activiteiten op de scholen en samenwerkingsverbanden, blijven we inzetten op leesbevordering en het vergroten van taalvaardigheid.

de Bibliotheek 288 leerlingen hebben tijdens de Nationale Voorleesdagen het verhaal van Moppereend gehoord. Daar­ voor bezochten medewerkers van Kunstwerk! 15 locaties. Rian Visser heeft tijdens de Kinderboekenweek een bezoek gebracht aan Het Ravelijn. Er werden 144 brieven gestuurd naar jonge ouders voor het ophalen van het BoekStartkoffertje, waarvan 59 ouders gebruik maakten. Tijdens de Zomerschool hebben de basisschoolleerlingen binnen het thema Vrijheid gewerkt aan hun taalniveau. Zeker in coronatijd was hier veel belangstelling voor en zijn er meer kinderen bereikt dan in de voorgaande jaren. De belastinginvulhulp voor de inkomstenbelasting i.s.m. het Sociaal Raadswerk is op een later tijdstip in het jaar georganiseerd, nadat eerst voor alle klanten verlenging was aangevraagd. In 2020 werd de urgentie van digitale vaardigheid erg duidelijk en daarom werd een hulplijn opgezet. Deze hulplijn is druk bezocht met vragen over e-books, luisterboeken, vragen over inloggen op websites, onder­ steuning bij het gebruik van de corona-app en om kinderen te ondersteunen bij digitaal onderwijs.

Muziekschool

Liemers Museum Naast de vaste museale taken heeft het Liemers Museum in W ­ estervoort, vaak in samenwerking met Westervoortse ­organisaties, bijgedragen aan: • •

•

advisering van de Historische Kring Westervoort over educatie rond het thema Tweede Wereldoorlog. het Westervoortse aandeel van De Liemers in Beeld. De ­Historische Kring Westervoort is daar voortvarend mee aan de slag gegaan. het artikel Fort Geldersoord in Westervoort in de Liemers ­Helemaal Goed Courant. Dit artikel over het landschapspark bij De Schans verscheen in de serie “Schatkamer van de Liemers”.

Mede door gemeentegelden is het mogelijk geweest op alle scholen muziekles te geven. Vooral de cursus Soundtrap, waar­ bij kinderen digitaal muziek produceren, is populair. Kunstwerk! heeft hiervoor extra apparatuur aangeschaft. Het Ravelijn had de primeur om deze te mogen gebruiken. Kunstwerk! Gemeente Westervoort

13

Gemeente Montferland Voor de gemeente Montferland geven we invulling aan de vastgestelde muziekvisie. Op alle ­basisscholen geven we muziekles en samen met de scholen hebben we naar de mogelijk­ heden gekeken. De muzieklessen in de vrije tijd hebben we grotendeels online aangeboden. De samenwerking met muziekvereniging De Club en Basisschool De Ontdekking is een mooi voorbeeld van hoe we elkaar kunnen versterken. Tevens hebben we een partnerschap met Muziekschool Oost-Gelderland en de cultuurcoördinator. Zo werken we samen aan cultuur­ educatie en de doorstroming van binnenschools naar buitenschools.

Muziekschool

Liemers Museum

In Didam, Nieuw-Dijk en Loil is het voor het tweede jaar op rij gelukt om alle ­basisschoolleerlingen muzieklessen aan te bieden. Op alle Didamse ­basisscholen wordt aan groep 1 t/m 8 les gegeven door de bevlogen ­docenten van Kunstwerk!. Dit alles ondanks het aflopen van enkele landelijke regelingen. Combinatiefuncties vanuit de gemeente en eigen budget van scholen zorgden ervoor dat alle kinderen muzieklessen konden blijven volgen.

Naast de vaste museale taken heeft het ­museum aan de volgende zaken bijgedragen: •

Op De Ontdekking krijgt iedereen in de onderbouw muziek. Vanaf de middenbouw wordt muziek een keuze. Leerlingen kunnen zich richten op instrumenten, zoals slagwerk, viool of trompet, door twee keer in de week lessen te volgen. Voor de hoogste klassen is er een popband en een schoolkoor. Deze nieuwe vormen van muziekonderwijs ontstaan door een goede samenwerking tussen scholen en Kunst­ werk!. Deze doorlopende leerlijn blijft hierdoor volop in ontwikkeling. Het jaarlijkse kerstconcert van de muziekschoolleer­ lingen was dit jaar online. De leerlingen hadden de unieke ervaring dit in een mooie ambiance op het podium van Het Musiater op te nemen. Het voordeel is dat je zo’n opname kunt delen en bewaren.

•

• •

Stimuleren van het aanhaken van de Oudheidkundige ­Vereniging Didam en Heemkundekring Bergh aan De Liemers in Beeld. Hierdoor zijn beelden uit heel de Liemers te zien op de beeldbank. Vanwege het Liemerse karakter van Montferland zijn enkele artikelen in De Liemers Helemaal Goed Courant gepubliceerd, gebaseerd op objecten uit het depot van het Liemers Museum. Ondersteunen van Bestuur van het Stadsmuseum Bergh in de vorm van geven van feedback en functioneren als klankbord. Collectiebeheer op de vaste presentatie van Stadsmuseum Bergh. • Voeren van bruikleenverkeer voor de ­wisselexpositie in het Stadsmuseum Bergh. • Plaatsen van objecten uit de Stichting Collectie Liemers Museum in zowel de vaste presentatie als bij wisselexposities. • Medewerking aan de ontwikkeling van de expositie ‘Echo van de Middeleeuwen, ­Friedrich Wilhelm Mengelberg, zijn leven, werk en zijn tijd’ in Stadsmuseum Bergh. Foto’s van de tentoonstelling in de Pancratiuskerk

14

Kunstwerk! Gemeente Montferland

Vooruitblik Wat hebben we geleerd van de coronacrisis? Deze crisis heeft ons in vele opzichten ook een stap voorwaarts in de tijd gezet. Het online vergaderen is niet meer weg te denken. Ook het online lesgeven is voor de toekomst een goed alternatief als het even niet mogelijk is een fysieke les te geven. We kunnen livestreamen en een groter publiek bereiken. Kortom, we hebben veel geleerd.

Tegelijkertijd heeft het ook duidelijk gemaakt dat voor veel mensen de digitale wereld nog onontgonnen terrein is. De aanpak van (digitale) laaggeletterdheid heeft grote prioriteit. Want de kloof wordt alleen maar groter als we niet inzetten op digitalisering en de verdere technologische ontwikkelingen. Maar natuurlijk verlangen we naar de vele ontmoetingsmomenten bij theatervoorstellingen, het gezamenlijk muziek maken, het museumbezoek, het organise­ ren van evenementen en de schoolbezoeken met boeken, muziek, erfgoed, dans, etcetera. Kunst en cultuur zijn van groot belang. Deze periode heeft ons ook geleerd dat we om kunnen gaan met tegenslagen, dat vaste waarden niet meer zo vast zijn en dat we creatief zijn. Onze weerbaarheid hebben we vergroot. Kunstwerk!

Colofon

Teksten Kunstwerk!

Redactie Babette van Weelden Concept & realisatie Bureau de Clou

Kunstwerk! Vooruitblik

zal met al haar activiteiten, kennis en ervaring hét netwerk blijven dat werkt aan verbinding. Cultuureducatie is van essentieel belang om jezelf te ontplooien. De maatschappij heeft baat bij creatievelingen en omdenkers. Dit komt de innovatie en de economie ten goede. We geven verder vorm aan ons en jouw Kunstwerk!, samen met al onze stakeholders, de gemeenten, welzijnsorganisatie, scholen, ondernemers, sponsors en het culturele veld. Dat we van meerwaarde zijn, is duidelijk, zelfs in een jaar waarin niet alles mogelijk was. Kunstwerk! heeft zich weten te handhaven en is een flexibele organisatie met vaste waarden. Voor alle inwoners van de Liemers, van jong tot oud!

Fotografie Kunstwerk! Bas van Spankeren Boudewijn van de Velde Corbino

Edith Elshof Hans Hegman Marc de Groot Rob Wolvenne

Set Vexy Studio Loerijzer Stephanie van Vuuren

15

Scan de QR-code en bekijk de overhandiging van de eerste Zin in Zevenaar cadeaukaart aan Koningin Máxima

Tel.: 085 040 99 71 Email: info@liemerskunstwerk.nl www.liemerskunstwerk.nl