B04-20210927-27-vka-1stroom-reactiebrief-zienswijze-programmabegroting-bijlage-6-programmabegroting.pdf
Tekst van het document
Programmabegroting 2022-2025
dinsdag 6 juli 2021
Registratienummer:
Inhoudsopgave
1. Inleiding ............................................................................................................................................... 3 2. Beleidsbegroting.................................................................................................................................. 5 2.1 Het programma dienstverlening ................................................................................................... 5 2.2 Speerpunten .................................................................................................................................. 8 2.2.1 Maatschappij .......................................................................................................................... 8 2.2.2 Bestuur ................................................................................................................................... 9 2.2.3. Kwaliteit & interne beheersing............................................................................................ 10 2.3 Paragrafen ................................................................................................................................... 13 2.3.1 Paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing .........................................................
13 2.3.2 Paragraaf Financiering .......................................................................................................... 14 2.3.3 Paragraaf Bedrijfsvoering ..................................................................................................... 17 2.3.4 Personeel .............................................................................................................................. 17 2.3.5 Informatiebeveiliging en Privacybescherming ..................................................................... 17 3. Financiële begroting en toelichting ................................................................................................... 20 3.1 Financiële meerjarenbegroting ................................................................................................... 20 3.2 Toelichting op de financiële meerjarenbegroting ....................................................................... 20 3.2.1 Personeelskosten ................................................................................................................. 20 3.3 Bezuinigingen .............................................................................................................................. 23 3.3.1 Taakstelling versus realisatie ................................................................................................
23 3.3.2 Gerealiseerde besparingsmaatregelen ................................................................................ 24 3.4 Toelichting op de bijdragen van de gemeenten .......................................................................... 25 3.4 Geprognosticeerde meerjarenbalans.......................................................................................... 27 3.5 Vervangingsinvesteringen ........................................................................................................... 28 Bijlage 1: Baten en lasten per taakveld ................................................................................................. 29
2
1. Inleiding 1Stroom is de organisatie die werkt voor de gemeenten Duiven en Westervoort. 1Stroom is een gemeenschappelijke regeling waarin het ambtelijk apparaat van beide gemeenten is ondergebracht. De begroting van 1Stroom kent één programma: de dienstverlening naar de twee deelnemende gemeenten. De begroting van 1Stroom bevat alleen budgetten voor de bedrijfsvoering. De programmabudgetten zijn onderdeel van de programmabegrotingen van beide gemeenten. De kosten voor de bedrijfsvoering van 1Stroom worden op basis van een vastgestelde verdeelsleutel voor 63% ten laste gebracht van de gemeente Duiven en voor 37% ten laste gebracht van de gemeente Westervoort. De kosten voor de grondexploitaties en het afvalaanbiedstation van Duiven zijn hier een uitzondering op; deze komen volledig ten laste van de gemeente Duiven. In de begroting is de huidige situatie en de daarop afgestemde dienstverlening bij beide gemeenten als uitgangspunt gehanteerd. Dit vertaalt zich in een begroting waarin de huidige dienstverlening wordt gecontinueerd waarbij financieel rekening is gehouden met de autonome ontwikkelingen en de vastgestelde taakstellende bezuinigingsmaatregelen. Ontwikkelingen In 2018 is 1Stroom, de ambtelijke werkorganisatie van de gemeenten Duiven en Westervoort, gestart.
Op basis van de missie, visie en de besturingsfilosofie is er binnen 1Stroom de afgelopen jaren hard gewerkt aan een goed functionerende organisatie. Nu de organisatie iets meer dan drie jaar draait, wordt echter duidelijk dat een aantal punten verbetering behoeven om de stip op de horizon ‘een veerkrachtige organisatie middenin een vitale samenleving’ te bereiken. Daarom is besloten om een volgende stap te doen in de ontwikkeling van 1Stroom waarbij de bestaande en waardevolle uitgangspunten uit de missie, visie en de besturingsfilosofie en de kernwaarden behouden blijven. Veranderen met behoud van het goede dus. Om verdere doorontwikkeling mogelijk te maken wordt de structuur aangepast. Op basis hiervan wordt verder gewerkt aan de doorontwikkeling van de cultuur en de ontwikkeling van medewerkers. De leidraad voor deze ontwikkeling is de strategische agenda en het strategisch HR-beleid. De belangrijkste lijnen hierin zijn: - We werken vanuit onze missie/visie en kernwaarden - We zetten de juiste mens op juiste plek - We geven invulling aan onze veranderende rol in de samenleving - Wij zijn de partner van de gemeentebesturen bij het realiseren van hun doelen Een andere ontwikkeling is de vorming van het nieuwe managementteam en de samenvoeging van de teams. In 2021 is dit vorm gegeven met 10 teams en een bijbehorende managementlaag.
In hoofdstuk 2 wordt hier dieper op ingegaan.
3
Het jaar 2022 zal qua externe ontwikkelingen o.a. in het teken staan van de implementatie van de Omgevingswet, de Wet Open Overheid, de gemeentelijke verkiezingen en de doorontwikkeling op de rechtmatigheidsverantwoording. De voorbereidingen op deze onderwerpen zijn al lang gaande (Omgevinsgwet) of worden opgestart eind 2021. In de paragraaf bedrijfsvoering wordt hier verder op ingegaan bij het onderdeel Speerpunten.
4
2. Beleidsbegroting 2.1 Het programma dienstverlening Het programma dienstverlening kent meerdere aspecten: • dienstverlening aan de samenleving: inwoners, bedrijven, organisaties, andere overheden; • dienstverlening aan de besturen: de colleges en de raden van Duiven en van Westervoort; • interne dienstverlening/bedrijfsvoering. Programmadoelstelling 1Stroom wil een betrouwbare partner zijn die optimale en passende dienstverlening biedt aan twee gemeenten. Hiermee versterken we de positie van de gemeente als eerste overheid.
Wat gaan we daarvoor doen? Doelstellingen 1Stroom verricht alle gemeentelijke taken voor zover die niet bij derden belegd zijn. De uitvoering bevat in ieder geval: het ontwikkelen en uitvoeren van beleid, publieke dienstverlening, toezicht en handhaving en het verrichten van bedrijfsvoeringstaken op het gebied van personeel en organisatie. In het dagelijks werk laten we ons leiden door de kernwaarden vertrouwen, aandacht en verantwoordelijkheid. •
•
• •
•
•
1Stroom investeert in een krachtig bestuurlijk ambtelijk samenspel door de bestuurders professioneel te ondersteunen en (pro-)actief en helder te adviseren, rekening houdend met de couleur locale. 1Stroom investeert in het zijn van een volwaardige partner in de regio. We bieden professioneel tegenspel en medespel en leveren een proportioneel aandeel in regionale taken en werkzaamheden. 1Stroom faciliteert de samenleving bij het nemen van initiatieven en het biedt hier ruimte voor. 1Stroom waarborgt de kwaliteit van de dienstverlening. Op basis van klanttevredenheidsonderzoeken wordt iedere 2 jaar de dienstverlening aan de samenleving in kaart gebracht. In 2021 wordt de dienstverlening aan bestuur (gemeenteraden en colleges van burgemeester en wethouders) gemeten. Hierover wordt in een voortgangsrapportage 1Stroom gerapporteerd. 1Stroom investeert in de professionele groei van de medewerkers naar persoonlijk leiderschap en vakmanschap, zodat zij kunnen voldoen aan wat er van hen verwacht wordt in hun veranderende rol. 1Stroom faciliteert de medewerkers bij het ontwikkelen van de hiervoor benodigde vaardigheden, onder andere door het beschikbaar stellen van instrumenten en het bieden van ruimte om te experimenteren. In 2020 is gestart met de 1Stroomacademie, een pilot met een online leerplatform. Dit wordt uitbouwt met fysieke trainingen die worden aangeboden door o.a.
interne trainers. De interne trainers kunnen op diverse gebieden zowel inhoudelijk als procesmatig ondersteuning leveren. 1Stroom investeert in de organisatieontwikkeling door het borgen van de kernwaarden en de missie & visie in de organisatie en het waarmaken van de besturingsfilosofie.
5
• •
•
1Stroom zorgt voor informatievoorziening, huisvesting en voor de benodigde (ICT) apparatuur. In het kader van leren en ontwikkelen wordt op de thema’s Doorontwikkeling & Leiderschap en Professionele veerkracht ingezet op het programma bestuurlijk-ambtelijk samenspel. In dit programma worden adviseurs onder andere getraind om hun adviesvaardigheden en zelfen omgevingsbewustzijn te verbeteren. Daarnaast is om de professionele veerkracht te verbeteren het traject Professionele Veerkracht in 2020 gestart. Dit project, gesubsidieerd door de provincie Gelderland, is gericht op de drie aspecten van veerkracht: eigen regie & eigenaarschap, mindset en samenwerking & verbinding. 1Stroom zorgt er voor dat de telefonische bereikbaarheid structureel verbeterd wordt. Hiervoor is inmiddels een adviseur dienstverlening aangesteld die samen met het management diverse verbetermaatregelen oppakt.
Wat mag het kosten? De meerjarenbegroting ziet er in het kort als volgt uit: Omschrijving Personeelskosten Huisvesting Automatisering Overige bedrijfsvoeringskosten Nieuw besparingen * Totale lasten Overige baten Bijdrage Duiven Bijdrage Westervoort Resultaat
Bedragen *1000 Primaire Realisatie 2020 begroting 2021 Begroting 2022 Begroting 2023 Begroting 2024 Begroting 2025 20.843 22.261 22.418 22.717 23.148 23.454 1.020 909 908 906 902 896 3.142 3.161 3.313 3.310 3.335 3.360 663 995 1.046 1.035 1.068 1.058 0 -290 -157 -294 -433 -433 25.669 27.037 27.528 27.673 28.019 28.334 -1.299 -16.747 -9.102 -27.148 -1.479
-562 -17.184 -9.290 -27.037 0
-564 -17.493 -9.472 -27.528 0
-564 -17.584 -9.525 -27.673 0
-564 -17.802 -9.653 -28.019 0
-564 -18.000 -9.770 -28.334 0
*Deze besparingstaakstelling is in de MJPB 2021 toegevoegd aan de al gerealiseerde taakstelling van € 600.000. In de paragraaf financiële begrotingen wordt onder Bezuinigingen expliciet inzicht gegeven over de totale besparing tm 2024 die oploopt tot € 1,3 mln
Een toelichting op deze ramingen is opgenomen in de paragraaf financiële begroting.
6
De missie en visie van 1Stroom Een veerkrachtige organisatie middenin een vitale samenleving. Wij zijn een betrouwbare en betrokken partner die bijdraagt aan een samenleving waarin het goed leven en werken is. Wij ondersteunen mensen bij het nemen van verantwoordelijkheid voor hun welbevinden. Met gebundelde energie, kennis én plezier vinden we oplossingen voor de uitdagende vraagstukken van de twee gemeentebesturen waarvoor wij werken. 1Stroom doet dit door: • een actieve rol te vervullen in het publieke domein; • in te spelen op de bewegingen in de samenleving; • beleid, regels en werkafspraken dienend te laten zijn aan de leefwereld van de mensen; • mensen met initiatieven met elkaar te verbinden; • energie te steken in goede relaties vanuit een open houding; • dingen mogelijk te maken (met aandacht, kennis, advies, dialoog, ruimte, geld); • ruimte te bieden aan passende oplossingen; • nieuwe samenwerkingsvormen te creëren; • integer te handelen en zuinig te zijn met belastinggeld; • te investeren in kennis en vakmanschap; • aandacht te hebben voor de plaatselijke culturen.
Organisatieontwikkeling In 2018 is 1Stroom gestart. Een ambtelijke werkorganisatie van de gemeenten Duiven en Westervoort. Een hele nieuwe organisatievorm met nieuwe teams, nieuwe collega’s, nieuw in te richten (werk)processen. Na enkele jaren is echter duidelijk geworden dat op sommige punten verbetering nodig is om de stip op de horizon ‘een veerkrachtige organisatie middenin een vitale samenleving’ te bereiken. Zowel bestuurlijk als ambtelijk is breed aangegeven dat een aantal zaken onvoldoende ontwikkeld zijn sinds de start. 1Stroom moet zich daarom doorontwikkelen, een volgende stap zetten in haar groei. Uit een analyse van de 1Stroom organisatie blijkt dat een aantal zaken binnen 1Stroom goed gaan en dat een aantal zaken aandacht verdienen. Er is bekeken welke stappen intern gezet moeten worden om door te groeien tot de gewenste veerkrachtige organisatie. Daarvoor zijn een aantal zaken nodig: • • • •
Een organisatiemodel dat onafhankelijk van wat het bestuur doet flexibel kan opereren, waarbij er eenduidige verantwoordelijkheid is voor het functioneren ervan; Een eenduidige invulling van de structuur voor meer samenhang van sturingsfilosofie, organisatie en cultuur; Gedeeld leiderschap. Ook de direct leidinggevende draagt bij aan het realiseren van de strategische doelen, en draagt dit uit in zijn persoonlijk leiderschap en dagelijks werk; Krachtige aanspreekpunten in de organisatie, die een volwaardige strategische gesprekspartner van het bestuur zijn;
Op basis van verkregen informatie is een veranderstrategie gekozen. De kern van deze strategie is de doorontwikkeling van de structuur van de organisatie, waardoor deze beter in staat is de bestaande 7
en waardevolle uitgangspunten beschreven in de besturingsfilosofie te versterken. Veranderen dus met behoud van het goede. De versterking in de eerste organisatielaag wordt gerealiseerd door het opnieuw inrichten van de directie door het aanstellen van een algemeen directeur en twee adjunct-directeuren gecombineerd met de functie van gemeentesecretaris. Met de aanstelling van één algemeen directeur wordt een eenduidig aanspreekpunt voor het functioneren van 1Stroom geborgd. De algemeen directeur is daarbij o.a. eindverantwoordelijk voor de strategische agenda, de organisatieontwikkeling en aansturing van de tweede managementlaag. De gemeentesecretaris/adjunct-directeur focust zich, naast de medeverantwoordelijkheid voor de organisatie, vooral op de directe verbinding tussen bestuur en organisatie. De tweede organisatielaag bestaat uit een tiental afdelingen, elk aangestuurd door een manager. Deze managers zijn de spil als het gaat om het uitdragen van de organisatieontwikkeling en de ambities van 1Stroom. Zij beslissen bijvoorbeeld mee over en zijn verantwoordelijk voor zowel het strategisch en tactisch management en begeleiden de afdelingen en medewerkers in het operationeel management. Ook zorgen zij daarmee voor de verbinding met het bestuur.
2.2 Speerpunten Welke (lange termijn) ontwikkelingen zien we op ons afkomen? Hieronder volgt een overzicht van de belangrijkste trends en ontwikkelingen voor de komende jaren waar 1Stroom rekening mee dient te houden. Deze zijn opgesplitst in een drietal speerpunten te weten maatschappij, bestuur en interne organisatie.
2.2.1 Maatschappij Hoe ziet de maatschappij van de toekomst eruit? Wat heeft die maatschappij nodig en wat mogen de twee gemeenten van 1Stroom verlangen om de maatschappij op een juiste wijze te dienen. Maatschappelijke veranderingen hebben impact op het leven van burgers en veranderen de rol die de overheid speelt in het leven van burgers. De overheid vervult steeds meer een verbindende rol door partijen bij elkaar te brengen en door met hen een gezamenlijke visie te ontwikkelen op meedoen en zelfredzaamheid van burgers, de zogenaamde participatie maatschappij. De veranderende verhoudingen leiden tot verminderde grip en controle (in klassieke zin). Gemeenten zullen steeds meer afstand nemen van besturing en beheersing. Ze zullen de behoefte van de burger centraal stellen en streven naar een vitale samenleving. 1Stroom zal hierin moeten bijdragen. Twee belangrijke ontwikkelingen in de groei naar die participatie maatschappij zijn de Omgevingswet en de transformatie in het Sociaal Domein. Deze ontwikkelingen kunnen niet zonder een derde belangrijke ontwikkeling namelijk technologie. Technologie faciliteert in belangrijke mate de twee hier benoemde ontwikkelingen.
Omgevingswet De Omgevingswet: De Omgevingswet beoogt een verregaande vereenvoudiging van het stelsel van wetgeving voor de ontwikkeling en het beheer van de leefomgeving (omgevingsrecht), door 8
tientallen wetten en honderden regels te bundelen in één nieuwe wet. De Omgevingswet gaat in de kern over ruimte geven, loslaten en vertrouwen, over een andere verdeling van verantwoordelijkheden tussen overheid en maatschappij. De Omgevingswet stimuleert vroegtijdige participatie. Daarmee kunnen overheden namelijk op tijd belangen, meningen en creativiteit op tafel krijgen. Een ander belangrijk onderdeel van de Omgevingswet is een digitaal stelsel Omgevingswet (DSO). Dit DSO heeft als doel het beschikbaar stellen van informatie over de fysieke leefomgeving aan de samenleving.
Transformatie Sociaal Domein De decentralisaties vragen om een flinke cultuurverandering: een transformatie. Immers, we gaan naar een participatiesamenleving, waarin mensen meedoen naar vermogen, met ondersteuning, zoveel mogelijk, van mensen uit hun eigen omgeving. Dat vergt een andere manier van denken en handelen. De toekomstvisie en transformatieagenda “Samen Sterk”, die door beide gemeenten is vastgesteld, dient als leidraad voor 1Stroom. Vanuit de transformatieagenda wordt een breed scala aan projecten, acties en maatregelen geïnitieerd. Hieronder vallen zowel acties die al zijn ingezet als nieuwe acties om de speerpunten en de verdere transformatie aan te pakken. 1Stroom zal in 2022 actief de landelijke ontwikkelingen blijven volgen en waar mogelijk beïnvloeden. De dialoog die, hoofdzakelijk door de VNG, gevoerd wordt over de financiering van het sociaal domein is van groot belang voor de gemeenten. Naast de uitvoering van de transformatieagenda uit Samen Sterk zal aanpassing van de financiering door het Rijk een belangrijk speerpunt zijn in 2022.
Technologie Digitale ontwikkelingen zoals het DSO vanuit de Omgevingswet worden steeds belangrijker bij de uitvoering van werkzaamheden en de dienstverlening richting inwoners, ondernemers, instellingen en verenigingen. De digitale en technologische ontwikkelingen hebben een grote impact op de wijze waarop 1Stroom haar werk voor en met de samenleving doet. Door de toenemende digitalisering neemt de mogelijkheid tot het genereren van data en sturingsinformatie toe. Sturingsinformatie geeft ons bijvoorbeeld binnen het sociaal domein inzicht in het gebruik van voorzieningen, de financiële consequenties en de effecten van de geleverde zorg. Op basis van dit inzicht kan 1Stroom hierop acteren. Digitalisering maakt samenwerking met de samenleving niet alleen makkelijker maar ook moeilijker. Privacy vraagt aandacht en de verschillen tussen wie wel en niet digitaal kundig zijn worden groter. Een belangrijke ontwikkeling voor het komend jaar is de Wet open overheid (Woo). De Wet open overheid is bedoeld om overheden transparanter te maken en moet ervoor zorgen dat overheidsinformatie beter vindbaar, uitwisselbaar, eenvoudig te ontsluiten en goed te archiveren is. Als de Woo van kracht wordt, vervangt deze wet de Wob (Wet openbaarheid van bestuur). Het grote verschil tussen het initiatiefwetsvoorstel Woo en de huidige Wob betreft de actieve openbaarmaking van overheidsinformatie.
2.2.2 Bestuur De twee gemeenten Duiven en Westervoort vormen het bestaansrecht van de gemeenschappelijke regeling 1Stroom. 1Stroom dient zich blijvend te ontwikkelen als een betrouwbare en betrokken partner voor de twee gemeentebesturen. Daarnaast werkt 1Stroom voor haar besturen met ambtelijke partners samen in diverse regionale samenwerkingsverbanden.
Bestuurlijk-Ambtelijke Samenwerking 9
Inmiddels heeft 1Stroom als ambtelijke fusieorganisatie al weer drie jaar ervaring. Een tijdsbestek waarin zowel de collegeleden van de beide gemeenten als het ambtelijk apparaat flink hebben moeten wennen aan deze nieuwe samenwerkingsvorm. Een hectische periode waarin veel gerealiseerd is, maar ook een periode waarin de bestuurlijk ambtelijke samenwerking (BAS) onder druk heeft gestaan. De komende jaren zal blijvend geïnvesteerd dienen te worden in het werken voor twee besturen. Door met elkaar in gesprek te blijven en elke keer weer kleine en grote ontwikkelstappen te maken zal het bestuurlijk ambtelijke samenspel steeds verder vorm krijgen.
Verkiezingen gemeenteraad Eenmaal in de 4 jaar vinden de verkiezingen voor de gemeenteraad plaats. De volgende gemeenteraadsverkiezingen vinden plaats op woensdag 16 maart 2022. Een natuurlijk moment om stil te staan bij de bestuurlijk ambtelijke samenwerking en de dynamiek tussen de partners in het politiek-bestuurlijk proces en de ambtelijke organisatie, de colleges van B&W, portefeuillehouders, de ambtelijke top en de teams.
Regionale samenwerkingsverbanden Samenwerking in de regio wordt steeds belangrijker om mee te kunnen veren met de toenemende uitdagingen die op de gemeenten Duiven en Westervoort afkomen. De ambtelijke organisatie dient daarvoor binnen de regio op de diverse vlakken aangehaakt te zijn om de bestuurlijke belangen van de twee gemeenten op een juiste wijze te kunnen dienen en daarmee de slagkracht te kunnen vergroten. Op sub-regionaal schaalniveau op het gebied van ICT, sociale dienst en inkoop. Op het gebied van een duurzame en economische regio faciliteert 1Stroom De Liemerse Ambassade om bij te dragen aan de vier sterke Liemerse sectoren vrijetijdseconomie, logistiek, agrarische economie en maakindustrie. En in een nog groter regionaal verband, de Groene Metropoolregio ArnhemNijmegen, ondersteunt 1Stroom haar twee besturen aan de hand van opgaven op de gebieden van klimaat, duurzame energie, circulariteit en gezondheid.
2.2.3. Kwaliteit & interne beheersing Strategische personeelsplanning Ontwikkelingen in de maatschappij gaan steeds sneller. Dit vraagt om een wendbare organisatie met passende medewerkers. Om dit goed mogelijk te maken is inzicht nodig in HR en medewerkersinformatie en deze informatie op elk gewenst moment te kunnen ontsluiten zodat vroegtijdig kan worden geanticipeerd. Een strategische personeelsplanning geeft 1Stroom inzicht in de beschikbare en benodigde capaciteiten en competenties van medewerkers. In 2021 wordt gestart met de opbouw van benodigde gegevens. In 2022 zal de strategische personeelsplanning worden vastgesteld.
Talentmanagement 1Stroom heeft geen traditionele gesprekscyclus. Gebruik wordt gemaakt PEP gesprekken (Plezier, Energie en Prestatie). Inmiddels worden in diverse gemeenten talentmanagementsystemen gebruikt. In plaats van de gewone gesprekscyclus, ontstaat er een ontwikkelcyclus. Eigen initiatief en regie van de medewerker staat centraal. Bij talentmanagement gaat het om het zoveel mogelijk benutten van al het aanwezige talent in de organisatie. Als medewerkers worden ingezet op hun talenten voelen ze zich meer verbonden met de organisatie, kun je deze gericht inzetten ten behoeve van het resultaat waardoor de algehele prestatie van de organisatie vergroot wordt. In 2022 zal onderzocht worden of
10
de huidige PEP-gesprekken bij 1Stroom kunnen worden doorontwikkeld met behulp van talentmanagement en welke vorm daarbij past.
Procesgericht denken en werken 1Stroom is in2022 ingericht op basis van de in 2021 door het AB vastgestelde organisatiestructuur. Deze beweging is onder meer ingezet om de tactische managementlaag te versterken waarbij afdelingen zo veel als mogelijk functioneel zijn ingericht op vergelijkbare grootte en onderlinge samenhang. Nu dit gerealiseerd is, kan de samenhang (processen) tussen de uit te voeren werkzaamheden centraal worden gesteld. Een voordeel van procesgericht denken en werken is dat de medewerkers beter in staat worden gesteld om over de grenzen van hun eigen werk te kijken, de samenwerking automatisch verbeterd wordt, het werk efficiënter wordt georganiseerd en er een omgeving van blijvend leren en verbeteren wordt gecreëerd. Een ander voordeel is dat alle werkzaamheden rechtstreeks worden afgeleid van de bedrijfsdoelstellingen en de bijbehorende strategie en sturingsfilosofie. Hierdoor wordt de kwaliteit van de dienstverlening stap voor stap verbeterd en zal het rendement van 1Stroom zichtbaar toenemen. De verwachting is dat 1Stroom een periode van ongeveer 3 jaar nodig heeft om procesmanagement procesgericht georganiseerd te krijgen. In 2022 zal procesmanagement en de betekenis hiervan voor onze organisatie worden uitgewerkt. Vanuit de dienstverlening en/of klanten worden de producten en processen in kaart gebracht.
Op basis hiervan kunnen met een praktische methodiek de processen worden uitgewerkt. Vervolgens zal in 2023 gestart worden met de uitrol van procesmanagement binnen 1Stroom met als doelstelling om de hierboven beschreven opzet op een goede manier te implementeren.
Rechtmatigheidsverantwoording & (verbijzonderde) interne controle In 2021 zal door beide colleges voor het eerst een rechtmatigheidsverantwoording opgesteld waarbij het college verantwoording aflegt aan de raad over de naleving van de geldende wet- en regelgeving ten opzichte van de door de raad vastgestelde kaders en normen. In deze verklaring geeft het college aan of de baten en lasten en balansmutaties rechtmatig tot stand zijn gekomen een rol die voorheen lag bij de externe accountant. Met andere woorden worden de doelen bereikt op basis van effectief handelen volgende de geldende regelgeving. 1Stroom voert in 2022 een intern controleprogramma uit. Dit programma is door ontwikkelt op basis van 2021, is risicogericht en is afgestemd met de externe accountant. De doorontwikkeling heeft een directe relatie met de opzet van procesmanagement. In het controleprogramma zal per (kritisch) proces een interne lijncontrole beschreven en uitgevoerd worden alsmede een verbijzonderde (buiten de lijn onafhankelijke) interne controle met als doel om onvolkomenheden in de procesbeheersing en de uitvoering tijdig op te sporen en te corrigeren. 1Stroom voert een interne controle uit op de naleving van de geldende wet- en regelgeving ten behoeve van de rechtmatigheidsverantwoording en stelt op basis hiervan een rapportage samen met alle bevindingen.
De externe accountant voert een audit uit op de uitkomsten van het intern controleprogramma op basis van de geldende wet- en regelgeving alsmede op het financieel normenkader van de beide gemeenten.
11
De interne controlfunctie zal vanaf 2022 verbreed worden aan de hand van een transparante en op de organisatie afgestemde controlesystematiek die handvatten biedt voor zowel de manager of proceseigenaar (1e lijn) als de interne controleurs (2e lijn). De derde defensielijn zal worden ingevuld door de extern accountant en of op termijn door een concerncontroller. In 2022 wordt de basis gelegd voor een intern control statement (ICS) in 2023. In een ICS wordt naast de rechtmatigheidsverantwoording ook inzicht gegeven en verantwoording afgelegd over de doelmatigheid en doeltreffendheid: Worden de gestelde doelen op een effectieve en efficiënte manier binnen de geldende regelgeving behaald
12
2.3 Paragrafen De paragrafen ‘Lokale heffingen’ en ‘Onderhoud kapitaalgoederen’ is geen onderdeel van de begroting van 1Stroom. De reden hiervoor is enerzijds omdat de gemeente Duiven en Westervoort zelf verantwoordelijk zijn voor het opleggen van de lokale heffingen en het verwerken van deze baten in de administratie. Anderzijds bezit 1Stroom geen kapitaalgoederen als wegen, riolering, water, groen en gebouwen die op grond van het BBV, artikel 12, lid 1 als verplicht onderdeel moeten worden opgenomen.
2.3.1 Paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing Het weerstandsvermogen geeft aan in welke mate de gemeenschappelijke regeling 1Stroom in staat is tegenvallers op te vangen. Vanaf 1 januari 2018 tot en met 2019 zijn er bij 1Stroom geen reserves gevormd. Artikel 24 uit de statuten van de gemeenschappelijke regeling 1Stroom stelt dat er wel reserves en voorzieningen gevormd kunnen. In 2020 wordt op basis van deze regeling een bestemmingsreserve gevormd van € 230.000 van het resultaat 2020. Hiervan wordt € 200.000 gevormd als reorganisatiereserve en € 30.000 voor de inhuur van externe ondersteuning bij de implementatie van de omgevingswet. Lopende het begrotingsjaar worden de ontwikkelingen met betrekking tot de kosten van de werkorganisatie periodiek en nauwgezet gemonitord teneinde tijdig te kunnen bijsturen. Dit gebeurt aan de hand van tussentijdse rapportages. In de halfjaarsrapportage wordt wanneer nodig de lopende begroting bijgesteld. Wanneer sprake is van een financiële tegenvaller wordt beroep gedaan op het weerstandsvermogen van Duiven en Westervoort, waarbij het verdelingspercentage 63%-37% wordt gehanteerd. Beide gemeenten betrekken dit risico in de reguliere programmabegroting. Horizontaal toezicht belastingdienst Voor beide gemeenten is er sprake van horizontaal toezicht door de belastingdienst.
Op basis van transparantie, begrip en wederzijds vertrouwen wordt inzicht gegeven in de mate van beheersing en de mogelijke risico’s waardoor er snel duidelijkheid ontstaat over de fiscale positie. De verwachting is dat dit horizontaal toezicht gaat verdwijnen en dat hiervoor in de plaats individuele- en/of fiscale dienstverleningsconvenanten moeten worden opgesteld. Vanuit 1Stroom wordt dit traject in samenwerking met de accountant opgepakt en afgestemd met de belastingdienst. Ontwikkelingen Btw Met de belastingdienst is afgesproken dat de dienstverlening die 1stroom levert aan de gemeenten volledig wordt belast. Het grootste gedeelte van die btw kan worden gecompenseerd bij het btwcompensatiefonds. Het kostprijsverhogende gedeelte echter wordt bij de gemeenten een extra last.
Risico’s van de bedrijfsvoering Krapte op de arbeidsmarkt De arbeidsmarkt is nog steeds volop in beweging. Voor 1Stroom betekent dit dat veel inspanning moet worden verricht om talent aan te trekken en vast te houden als belangrijkste sleutel tot succes. Aangezien vergrijzing een grote rol speelt in de samenleving en bij de gemeenten is het van belang om meer jongeren aan te trekken. Doorgroeimogelijkheden, uitdagingen van het werk en opleidingsmogelijkheden dragen er aan bij om jongeren aan 1Stroom te binden. Deskundigheid personeel
13
Zowel met het aanname als opleidingsbeleid probeert 1Stroom de juiste medewerkers aan zich te binden en te ontwikkelen. Echter: waar gewerkt wordt, vallen spaanders die kunnen leiden tot meerkosten of financiële risico’s. Binnen 1Stroom proberen we dit zo veel als mogelijk te voorkomen door het hanteren van het 4-ogen principe, gericht competentiemanagement en het continu aandacht geven van opleidings- en trainingsfaciliteiten. Werkloosheidsuitkering medewerkers 1Stroom is eigenrisicodrager voor de werkeloosheidsuitkering. Het beëindigen van contracten brengt op dit gebied dus een financieel risico met zich mee. De mitigerende maatregel die hierop wordt ingezet is om medewerkers ten alle tijden van werk naar werk te begeleiden. Langdurig ziekteverzuim Bij eventueel langdurig ziekteverzuim is het veelal noodzakelijk zijn om zorg te dragen voor tijdelijke vervanging of uitbesteding van de werkzaamheden. Hiermee zijn extra kosten gemoeid. Een deel van deze kosten worden bij langdurig verzuim vergoed vanuit het UWV. Denk hierbij ook aan de kosten van zwangerschapsverlof. Onvoldoende aansluiting op behoefte burgers Het streven naar excellente dienstverlening is steeds belangrijker geworden.
De veranderende samenleving, digitalisering en innovatie maakt dat het van groot belang is om als organisatie aangesloten te blijven op de doelgroep zodat onze dienstverlening hierop aangesloten kan worden. Dit vraagt om een organisatie met voldoende adaptief vermogen en hoge mate van veranderbereidheid. Informatiebeveiliging en datalekken Digitale veiligheid raakt ons allemaal. Ondanks dat de organisatie hier op alle onderdelen goed tegen beschermd is, is bekend dat de wereld van cybercrime zich continu verbeterd en vaak een stap voor loopt. Een groot risico dus wat tot zeer hoge kosten kan leiden met een enorm afbreukrisico. In de paragraaf bedrijfsvoering wordt inzicht gegeven hoe de organisatie hierop is ingericht.
Kengetallen financiële positie Door het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) is voorgeschreven dat gemeenschappelijke regelingen een basis set van vijf financiële kengetallen opnemen. Voor 1Stroom zijn de kengetallen grondexploitatie en belastingcapaciteit niet van toepassing. Kengetallen financiële positie Omschrijving netto schuldquote netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen solvabiliteitsratio structurele exploitatieruimte
2022
2023 6% 6% 0% 0%
2024 5% 6% 0% 0%
2025 5% 5% 0% 0%
4% 4% 0% 0%
Netto schuldquote: geeft inzicht in de schuldenlast ten opzichte van de eigen middelen 1Stroom heeft geen gelden doorgeleend. Daardoor is de gecorrigeerde netto schuldquote gelijk aan de netto schuldquote. Solvabiliteitsratio: verhouding eigen vermogen /totaal vermogen De reservering van € 230.000 gedaan bij vaststelling van de jaarrekening 2020 wordt naar 14
verwachting in 2021 aangewend. 1Stroom heeft dan geen eigen vermogen. Dat levert een solvabiliteitsratio op van 0.
2.3.2 Paragraaf Financiering De paragraaf financiering geeft inzicht in de manier waarop 1Stroom wordt gefinancierd inclusief bijbehorende risico’s. Het beleid omtrent financiering binnen 1Stroom is vastgelegd in de financiële verordening (art. 212 GW). Financiering De reguliere exploitatiekosten van 1Stroom worden op basis van de vastgestelde begroting gefinancierd door de deelnemende gemeenten Duiven en Westervoort. Deze bijdrage wordt maandelijks gefactureerd zodat 1Stroom beschikt over voldoende liquide middelen voor de reguliere bedrijfsuitoefening. Doordat de reguliere exploitatiekosten worden gefinancierd heeft 1Stroom in principe geen geldleningen nodig. Dit kan echter wel het geval zijn bij de aanschaf en vervanging van bedrijfsmiddelen met een meerjarig nut. In geval van (een tijdelijk) liquiditeitstekort wordt beoordeeld of het zinvol is om gebruik te maken van kortlopende of langlopende leningen. Financieringsovereenkomst Bank Nederlandse Gemeenten Met de Bank Nederlandse Gemeenten is in november 2017 een financieringsovereenkomst gesloten. In deze overeenkomst is een kredietarrangement opgenomen waarin onder andere de kredietlimiet in rekening courant is vastgesteld. Deze kredietlimiet is vastgesteld op € 2.1 miljoen. Schatkistbankieren Decentrale overheden zijn verplicht om hun overtollige middelen in ‘s Rijks schatkist aan te houden.
Alles boven het drempelbedrag (0,75% van het begrotingstotaal van € 27.521.000.) moet verplicht bij het rijk gestald worden. Hiervoor geldt een minimaal drempelbedrag van € 250.000. Voor 1stroom is dit drempelbedrag van toepassing. Kasgeldlimiet In de Wet Financiering Decentrale Overheden (FIDO) is een kasgeldlimiet vastgelegd om het renterisico bij decentrale overheden te beheersen door een grens te stellen aan de financiering op de korte termijn. Dit betekent dat de korte schulden maximaal 8,2% van het begrotingstotaal mag zijn. Voor 1Stroom betekent dit dat de kasgeldlimiet ruim € 2,2 miljoen bedraagt in 2022.
Kasgeldlimiet Omschrijving Begrotingstotaal (totale lasten) Percentage kasgeldlimiet Bedrag kasgeldlimiet
Bedragen in € x 1.000 Begroting Begroting Begroting Begroting 2022 2023 2024 2025 27.528 27.673 28.019 28.334 8,2% 8,2% 8,2% 8,2% 2.257 2.269 2.298 2.323
Renterisiconorm In de Wet FIDO is tevens een renterisiconorm voor decentrale overheden vastgesteld. Het uitgangspunt van de renterisiconorm is het beheersen van de renterisico’s op langlopende schulden. Dit betreffen leningen met een looptijd langer dan één jaar. Beheersing gebeurt door het 15
aanbrengen van spreiding in de looptijden van de leningen. Hiermee wordt voorkomen dat een groot deel van de leningen tegelijk opnieuw moeten worden afgesloten, met het risico van snel oplopende rentelasten. De renterisiconorm betreft 20% van het begrotingstotaal. Dit betekent dat de jaarlijkse verplichte aflossingen en de renteherzieningen niet meer mogen bedragen dan 20% van het begrotingstotaal.
Renterisiconorm Omschrijving Begrotingstotaal (totale lasten) Percentage kasgeldlimiet Bedrag kasgeldlimiet
Bedragen in € x 1.000 Begroting Begroting Begroting Begroting 2022 2023 2024 2025 27.528 27.673 28.019 28.334 20,0% 20,0% 20,0% 20,0% 5.506 5.535 5.604 5.667
16
2.3.3 Paragraaf Bedrijfsvoering De paragraaf bedrijfsvoering biedt inzicht in de beleidsvoornemens van de bedrijfsvoering. Onder bedrijfsvoering rekenen we de inzet van (productie-)middelen en de toepassing van processen bij de totstandkoming van producten. De directie en afdelingsmanagers zijn hiervoor integraal verantwoordelijk. Integraal management, projectmatig en procesmatig werken, goed facilitair beheer en een goed beheer van de middelen dienen te leiden tot het realiseren en vervolgens het in stand houden van het gewenste niveau van dienstverlening richting burger en tot een daadkrachtige en slagvaardige organisatie. De gemeente Westervoort en Duiven mandateren alle taken aan 1Stroom. 1Stroom staat daarmee aan de lat om alle bestuurlijke ambities van zowel Westervoort als Duiven te realiseren. Deze opdrachten vormen ook gelijk het bestaansrecht voor 1Stroom. Om de taken en bestuurlijke ambities zo goed mogelijk te kunnen realiseren, heeft 1Stroom een missie en visie opgesteld die is weergegeven in hoofdstuk 2 bij programma Dienstverlening. Deze vormen de strategische koers voor de organisatie. 1Stroom is een waarden gedreven organisatie en werkt vanuit de kernwaarden: aandacht, verantwoordelijkheid en vertrouwen.
2.3.4 Personeel Vanaf 1 januari 2018 is al het personeel met uitzondering van de griffie overgegaan naar de nieuwe werkorganisatie 1Stroom. Formatie 1Stroom Kengetallen 2020 2021 2022 Formatie 258,28 fte 274,68 fte* 272,13 fte Formatie (per 1.000 inwoners) 6,46 6,83 6,79 * Ten opzichte van de primaire begroting 2021 van 1Stroom is een gedragsdeskundige aan de formatie toegevoegd.
De formatie 2022 laat een kleine daling zien t.o.v. 2022. In 2021 wordt een formatieplan uitgewerkt als bouwsteen voor sturing van het nieuw gevormde management.
2.3.5 Informatiebeveiliging en Privacybescherming De activiteiten en werkzaamheden voor wat betreft de onderwerpen informatiebeveiliging en privacy zullen zich met name concentreren op de volgende onderwerpen: 1. Bewustwording (Awareness): Digitale veiligheid raakt ons allemaal. Daarom is het belangrijk dat zowel de bestuurders als de medewerkers structureel en periodiek geïnformeerd worden over de mogelijke risico’s over informatiebeveiliging en privacy. 2. Oefenen: Onze organisatie moet voorbereid zijn op digitale incidenten en -crises. Deze reiken vaak verder dan alleen de gemeentelijke bedrijfsvoering. Oefenen is daarom belangrijk, zodat onze organisatie in voorkomende gevallen veerkrachtig en daadkrachtig kan optreden in samenwerking met de ketenpartners. 3. Risicogericht handelen: Onze organisatie zal extra aandacht moeten besteden aan de informatiesystemen die cruciaal zijn voor het functioneren van de gemeentelijke- en maatschappelijke processen. Door middel van een risicoanalyse worden deze systemen 17
4.
5. 6.
7.
doorgelicht en worden aanvullende mitigerende maatregelen genomen om de mogelijke risico’s op een aanvaardbaar niveau te brengen. Samen organiseren: Onze organisatie werkt voortdurend aan de versterking van de digitale weerbaarheid. We worden daarbij ondersteund voor de Informatiebeveiligingsdienst voor gemeenten, de IBD. De IBD heeft ook een coördinerende rol bij incidenten en is het expertisecentrum op het gebied van de digitale veiligheid voor gemeenten. Monitoring en response: De systemen voor monitoring en response wordt verder uitgebreid, zodat de focus op detectie en actieve preventie van incidenten versterkt wordt. Verwerkingsregister: Het verwerkingsregister wordt geactualiseerd en ook in overeenstemming gebracht met de nieuwe organisatiestructuur van 1Stroom. Daarnaast wordt ook geborgd dat nieuwe verwerkingen ook daadwerkelijk worden opgenomen in het register. Verbetering rapportage informatiebeveiliging en privacy: De CISO en de FG zorgen voor een jaarrapportage voor het college en de gemeenteraad.
18
Financiële begroting
19
3. Financiële begroting en toelichting 3.1 Financiële meerjarenbegroting De financiële meerjarenbegroting ziet er als volgt uit: Omschrijving Personeelskosten Huisvesting Automatisering Overige bedrijfsvoeringskosten Nieuw besparingen * Totale lasten
Bedragen *1000 Primaire Realisatie 2020 begroting 2021 Begroting 2022 Begroting 2023 Begroting 2024 Begroting 2025 20.843 22.261 22.418 22.717 23.148 23.454 1.020 909 908 906 902 896 3.142 3.161 3.313 3.310 3.335 3.360 663 995 1.046 1.035 1.068 1.058 0 -290 -157 -294 -433 -433 25.669 27.037 27.528 27.673 28.019 28.334
Overige baten Bijdrage Duiven Bijdrage Westervoort Resultaat
-1.299 -16.747 -9.102 -27.148 -1.479
-562 -17.184 -9.290 -27.037 0
-564 -17.493 -9.472 -27.528 0
-564 -17.584 -9.525 -27.673 0
-564 -17.802 -9.653 -28.019 0
-564 -18.000 -9.770 -28.334 0
*Deze besparingstaakstelling is in de MJPB 2021 toegevoegd aan de al gerealiseerde taakstelling van € 600.000
3.2 Toelichting op de financiële meerjarenbegroting 1Stroom is een uitvoeringsorganisatie en kent geen eigenstandig nieuw beleid. Financiële ontwikkelingen worden bepaald door nieuw beleid dat vanuit de gemeenten wordt aangedragen of door ontwikkelingen in de uitvoering van het bestaande beleid, in de vorm van autonome financiële ontwikkelingen of doordat 1Stroom bestaand beleid op een andere wijze gaat uitvoeren. De begroting van 1Stroom bestaat grotendeels uit de personele kosten en de kosten die gerelateerd zijn aan personeel. Ontwikkelingen in de budgetten bestaan dan ook gewoonlijk grotendeels uit de ontwikkeling van de loonkosten van het personeel. In de MJPB 2022-2025 is het effect hiervan beperkt, omdat er van uit wordt gegaan dat de loonontwikkeling gaat passen binnen het bedrag dat hiervoor geraamd is. Naast de ontwikkeling van de loonkostenbegroting bestaan de wijzigingen in de begroting uit actualisatie van budgetten. Zo is de actuele begroting van de RID in de begroting van 1Stroom verwerkt en zijn ook de tractiebudgetten geactualiseerd.
3.2.1 Personeelskosten Loonkosten Geraamd worden alle loonkosten van de medewerkers van 1Stroom met uitzondering van de griffie en het bestuur van beide gemeenten. Deze kosten worden opgenomen in de begrotingen van de gemeenten. Ten opzichte van het voorgaande jaar is er sprake van een lichte stijging van de loonkosten. Deze stijging wordt veroorzaakt door de CAO loonstijging (€ 303.000). Als hiervan geabstraheerd wordt, resteert een lichte daling, die voornamelijk bepaald wordt door de volgende ontwikkelingen: •
Diverse besparende taakstellingen hebben impact gehad op de personeelsbegroting (212.000 Voordeel), deze besparingen zijn verrekend met de taakstelling: - de beperking van de middagopenstellingen; - aanscherpen van de budgetten van diverse salarisstelposten, 20
-
gevolgen van uitstroom personeel met garantieschaal of uitloopschaal.
Met de loonindexatie 2021 en 2022 is in de MJPB 2021-2025 al rekening gehouden. Aangezien er nog geen nieuwe CAO is afgesloten, is het definitieve percentage 2021 nog niet bekend. Voor 2021 en 2022 wordt het percentage aangehouden van de vorige MJPB. Op basis van de huidige economische vooruitzichten is voor de te verwachten stijging van de loonkosten een realistisch scenario gehanteerd. De basis voor dit scenario vormen de geprognosticeerde loonkostenstijging uit de septembercirculaire en de verwachte economische ontwikkeling van het CPB. In 2021 is rekening gehouden met een loonstijging van 1,7%. Voor 2022 bedraagt de verwachte stijging 1,5% en voor de jaren 2023 en volgende jaren 1,4%.
Effect van loonindexatie Begroot 2021 Loonindexatie (incl. premieontwikkeling) Loonkosten
bedragen * € 1000 Begroot Begroot 2024 2025
Begroot 2022
Begroot 2023
1,50%
1,40%
1,40%
1,40%
21.309
21.604
21.896
22.202
21.139
Overige personeelskosten Dit zijn de overige kosten met betrekking tot het personeel. Het grootste budget binnen deze kostenpost zijn de studiekosten voor € 420.000. Daarnaast zijn er onder andere budgetten voor inhuur, de arbodienst, reis- en verblijfkosten en stagevergoedingen.
Overige personele kosten Begroot 2021 Overige personele kosten
1.122
Begroot 2022 1.123
Begroot 2023 1.123
Bedragen * € 1.000 Begroot Begroot 2024 2025 1.123
1.123
Huisvesting Dit betreffen de kosten van beide gemeentehuizen en de gemeentewerf in Duiven. De gemeentewerf Westervoort is in 2018 afgestoten. Een aantal voorbeelden zijn schoonmaakkosten, onderhoudskosten en verzekeringskosten. Aangezien er besloten is geen activa over te dragen van de gemeenten naar 1Stroom blijven beide gemeentehuizen en de gemeentewerf in Duiven als activa op de balans van de gemeenten staan. De bijbehorende kapitaallasten hebben logischerwijs ook betrekking op de administraties van beide gemeenten. 1Stroom draagt bij aan deze kapitaallasten door een bedrag te betalen aan de gemeenten, welke exact gelijk is aan de kapitaallasten. In 2021 wordt onderzocht of deze constructie omgezet kan worden naar een zuivere huurconstructie, waarbij de ambitie is om dit in 2022 te realiseren. Hiermee wordt het risico voor investeringen in activa gedragen door de eigenaar van deze activa. Deze nieuwe constructie zal als uitgangspunt worden gehanteerd voor het huisvestingsvraagstuk van 1Stroom.
21
Automatisering Automatiseringskosten
Bedragen * € 1.000 Begroot 2021
Automatisering
Begroot 2022
3.161
3.313
Begroot 2023 3.310
Begroot 2024 3.335
Begroot 2025 3.360
Het grootste deel van de automatiseringskosten betreft de bijdrage aan de Regionaal ICT en Inkoop Dienstencentrum (RID). Voor deze bijdrage is aangesloten bij de concept begroting 2022-2025 van de RID. De stijging van de begrote lasten wordt voor een groot deel veroorzaakt door een hogere bijdrage aan de RID. Deze hogere bijdrage wordt naast de indexatie van de loonkosten veroorzaakt door onder andere hogere datakosten i.v.m. thuiswerken, verdere ontwikkeling van datagedreven sturing, Decos naar de cloud en diverse verdere ontwikkelingen van applicaties. Deze ontwikkelingen zijn in lijn met de vastgestelde I-visie en I-strategie. Daarnaast waren de kosten van onderhoud software in de MJPB 2021 lager geraamd.
Overige bedrijfsvoeringskosten Dit zijn bijvoorbeeld kosten omtrent literatuur, portobenodigdheden, schrijf- en bureaubehoeften, contributies en rechtskundige adviezen.
Overige Bedrijfsvoeringskosten Begroot 2021 Overige Bedrijfsvoeringskosten
Begroot 2022
995
1.046
Begroot 2023 1.035
Bedragen * € 1.000 Begroot Begroot 2024 2025 1.068
1.058
De ontwikkeling van de overige bedrijfsvoeringskosten van 2021 naar 2022 bestaat uit meerdere componenten: -
Daling van de facilitaire kosten (77.000 V). Dit is invulling van de besloten besparingen en wordt derhalve ten gunste van de taakstelling gebracht. Stijging van de tractiekosten (106.000 N). De stijging van de tractiekosten is veroorzaakt door een samenloop van de vervanging van een vrachtwagen die al was afgeschreven, het doorschuiven van de vervanging van diverse voertuigen van 2020 naar 2021, waardoor in 2021 eenmalig sprake is van lagere kapitaallasten tractiekosten en het feit dat de doorbelasting van tractiekosten vanuit Duiven naar 1Stroom in 2021 te laag is geraamd.
Overige baten Naast de bijdragen die 1Stroom ontvangt van de gemeenten Duiven en Westervoort, ontvangt het ook een aantal overige baten van ketenpartners of de gemeente zelf. Dit zijn met name baten die worden ontvangen van Samenwerking de Liemers (SDL) en de MGR voor door 1Stroom geleverde ondersteunende diensten.
Bijdrage gemeente Duiven 22
De verdeelsleutel 63% van de kosten 1Stroom voor de gemeente Duiven wordt toegepast nadat de verwachte kosten omtrent grondexploitaties en het afvalaanbiedstation voor 100% zijn doorbelast aan de gemeente Duiven.
Bijdrage gemeente Westervoort De verdeelsleutel 37% van de kosten 1Stroom voor de gemeente Westervoort wordt toegepast nadat de verwachte kosten omtrent grondexploitaties en het afvalaanbiedstation voor 100% zijn doorbelast aan de gemeente Duiven.
3.3 Bezuinigingen Bij de fusie hebben de raden 1Stroom een bezuiniging opgelegd van een miljoen euro structureel met ingang van 2021. Van die miljoen zou zes ton terugvloeien naar de gemeenten omdat 1Stroom efficiencyvoordelen zou moeten weten te realiseren. De andere vier ton zou binnen 1Stroom beschikbaar blijven voor kwaliteitsverbetering. Het eerste deel van de bezuiniging is in 2020 in zijn geheel gerealiseerd.
3.3.1 Taakstelling versus realisatie In de MJPB 2021-2024 is aan de oorspronkelijke taakstelling van 1Stroom een nieuwe taakstelling toegevoegd. Deze taakstelling loopt op tot € 732.000 vanaf het jaar 2024, waarmee de totale besparing van 1Stroom € 1,3 mln bedraagt. Tot en met 2020 is inmiddels een grotere structurele besparing gerealiseerd dan taakstellend begroot. Vanaf 2021 wordt verder invulling gegeven aan de besparingen die nog niet concreet ingevuld zijn. Deze hangen of samen met de doorontwikkeling van 1Stroom, of zijn afhankelijk van de uitstroom van personeel. Zo zal aan het onderdeel “Herstructurering management”, als per 1 september 2021 het nieuwe organisatieplaatje is neergezet, invulling zijn gegeven en betreft het onderdeel Garantieschaal/uitloopschaal de afspraak dat functies die nu ingevuld worden door medewerkers in een garantieschaal c.q. uitloopschaal op het moment dat er uitstroom plaatsvindt weer ingevuld worden in de functionele schaal. Dit levert een besparing op. Deze besparing is afhankelijk van de uitstroom van medewerkers. Ook hier is de verwachting dat gedurende 2021 de stelpost voor 2022 volledig zal zijn gerealiseerd. In onderstaande tabel is het meerjarig verloop van de taakstellingen en bijbehorende besparingen weergegeven:
23
Besparingsmaatregelen 1Stroom
2019
2020
2021
2022
2023
2024
Oorspronkelijke taakstelling Nieuwe besparingen (MJPB 2021-2024)
€ 400.000
€ 500.000
€ 600.000 € 290.000
€ 600.000 € 460.000
€ 600.000 € 593.000
€ 600.000 € 732.000
Totaal oude en nieuwe besparingen
€ 400.000
€ 500.000
€ 890.000
€ 1.060.000
Al gerealiseerd in begroting 2020
€ 490.000
€ 614.000
€ 614.000
€ 614.000
€ 614.000
€ 614.000
€ 115.000
€ 115.000
€ 119.000 € 77.000
€ 115.000 € 77.000
€ 115.000 € 77.000
€ 33.000
€ 33.000
€ 33.000
€ 1.193.000 € 1.332.000
Nieuwe besparingen: Voordeel op stelposten B-staat Besparing op facilitaire kosten Halveren openingstijden burgerzaken- en servicebalie Generatiepact afschaffen/niet volledig herbezetten Generatiepact
€ 60.000
€ 60.000
€ 60.000
Totaal gerealiseerd
€ 490.000
€ 729.000
€ 729.000
€ 903.000
€ 899.000
€ 899.000
Nog in te vullen besparingen
€ 90.000
€ 229.000
€ -161.000
€ -157.000
€ -294.000
€ -433.000
3.3.2 Gerealiseerde besparingsmaatregelen Besparen op facilitair kosten € 77.000 Er zijn besparingen gerealiseerd op de telefoonkosten, reprografie en de preventieve onderhouds- en beheerkosten van de gebouw-gebonden E- en W-installaties. Halveren openingstijden burgerzaken- en Servicebalie € 33.000 De burgerzaken- en de servicebalie zou op de maandag- , dinsdag- en donderdagmiddag gesloten zijn vanaf 12.00 uur en alleen in de ochtend geopend zijn. Op woensdagmiddag blijft de burgerzakenen servicebalie geopend. De maandagavondopenstelling blijft ook ongewijzigd. Vanwege Covid’19 is de balie al meer gesloten dan voorheen. De besparing kon daardoor al in 2021 gerealiseerd worden. Bijstelling van drietal salarisstelposten € 119.000 In de raming van de salariskosten en de begroting wordt gewerkt met een aantal stelposten. Op basis van de realisatie in de eerste twee jaren van 1Stroom bleken deze stelposten niet volledig te worden uitgeput. Aanpassing van de stelposten op basis van de realisatie na 2 jaar vergroot het risico op overschrijding van de personeelsbegroting wanneer in de toekomst blijkt dat de stelposten structureel hoger zouden moeten zijn. Het gaat om de volgende stelposten: verkoop van bovenwettelijke verlofuren, overwerk en bevorderingen en eenmalige gratificaties.
Garantieschaal/uitloopschaal € 85.000 Binnen 1Stroom is het beleid dat als personen uit dienst gaan die in een uitloopschaal of garantieschaal zaten, deze formatie terugkomt in de oorspronkelijke schaal. Dit levert een financiële besparing op die in 2024 oploopt naar € 85.000. Generatiepact afschaffen en niet volledig herbezetten Generatiepact € 60.000 Conform afspraken met GO en OR kan het personeel van 1Stroom vanaf de leeftijd van 60 jaar gebruik maken van het generatiepact. Gedurende 2/3 van de periode dat hiervan gebruik wordt gemaakt, wordt de helft van het salaris van de niet gemaakte uren alsnog uitbetaald. De vrijvallende salariskosten worden beschikbaar gesteld voor de instroom van jonge medewerkers. Na 2/3 van de looptijd vervalt de helft van de doorbetaling van salariskosten. Van de vrijval van dit bedrag is afgesproken dat het gebruikt wordt voor het invullen van de bezuinigingstaakstelling. Het bespaarde bedrag bedraagt in 2022 € 60.000.
24
3.4 Toelichting op de bijdragen van de gemeenten De bijdragen van de gemeenten worden bepaald door een vaste methodiek. De bijdrage voor 2022 wordt hieronder toegelicht aan de hand van de cijfers.
Bijdragen Gemeenten
Bedragen * € 1000 Begroting 2022
Totale lasten 1Stroom Overige baten Netto door te belasten
27.528 -564 26.964
Waarvan voor rekening van Duiven Afvalaanbiedstation Grondexploitatie
599 766
Netto door te belasten volgens verdeelsleutel Aandeel Duiven Aandeel Westervoort
25.599 63% 37%
16.127 9.472
Aandeel Duiven: Afvalaanbiedstation Grondexploitatie Volgens verdeelsleutel Totaal Duiven
599 766 16.127 17.493
Aandeel Westervoort: Volgens verdeelsleutel Totaal Westervoort
9.472 9.472
Totale doorbelasting
35.071
Nadat de overige baten in mindering zijn gebracht op de totale lasten van 1Stroom worden de verwachte lasten rondom het afvalaanbiedstation en de grondexploitaties voor 100% doorbelast aan de gemeente Duiven. Voor de kosten op de grondexploitaties is daarbij uitgegaan van de verwachte inzet in uren, vermenigvuldigd met het gecalculeerde uurtarief, op de diverse complexen zoals deze 25
door de diverse projectmedewerkers is aangegeven. Op het resterende bedrag wordt de verdeelsleutel toegepast: 63% voor Duiven en 37% voor Westervoort. Uiteindelijk bedraagt de bijdrage voor Duiven in 2022 € 17.492.652 en voor Westervoort € 9.471.678. De bijdragen van de gemeenten aan 1Stroom worden door beide gemeenten verwerkt in hun meerjarenramingen.
26
3.4 Geprognosticeerde meerjarenbalans De geprognosticeerde balans geeft inzicht in de ontwikkeling van de investeringen, het aanwenden van reserves en voorzieningen en de financieringsbehoefte. In onderstaande balans is het resultaat van 2020 nog niet bestemd aangezien bij de totstandkoming van de begroting de besluitvorming op dit onderdeel nog moest plaatsvinden. Onderstaande balans laat zien dat de kortlopende schulden in principe opgevangen kunnen worden vanuit de waarde van de vaste en vlottende activa. Een eventueel risico in de balans is hierdoor zeer beperkt. Meerjarenbalans 2020-2025
Bedragen * € 1.000 2024 2025
2020
2021
2022
2023
868 5.672 6.540
1.403 5.672 7.074
1.596 5.672 7.268
1.494 5.672 7.165
1.254 5.672 6.926
1.032 5.672 6.703
Passiva vaste passiva: *reserves *voorzieningen *langlopende schulden vlottende passiva *kortlopende schulden
1.479 -
-
-
-
-
-
5.060
7.074
7.268
7.165
6.926
6.703
Totaal Passiva
6.540
7.074
7.268
7.165
6.926
6.703
0
-0
0
-0
0
Activa vaste activa: *vaste activa met econ. nut *vaste activa met maatsch. nut vlottende activa Totaal Activa
-
27
3.5 Vervangingsinvesteringen Voor de komende jaren staan de volgende vervangingsinvesteringen gepland. De kapitaalslasten van deze investeringen zijn al verwerkt in de budgetten van deze begroting. In onderstaand overzicht is te zien waarin geïnvesteerd wordt:
Vervangingsinvesteringen Investering Aanschafjaar Facilitair Telefoontoestellen
140.000
Totaal Facilitair
140.000
2024
Tractie Toyota D100 96-BS-XL Fuso VL-652-V Steyer Fuso V-727-KF Fuso V-947-JV Fuso V-884-JX Strooier Valtra Amazone Gladheidsmeldsysteem
55.000 65.000 98.000 56.000 26.500 55.000 26.500 20.000
Totaal Tractie
402.000
Automatisering Vervangen werkplekapparatuur
560.000
Totaal Automatisering
560.000
28
2023 2023 2023 2025 2025 2025 2023 2025
2022
Bijlage 1: Baten en lasten per taakveld Begroting 2022 TV0.1 TV0.2 TV0.3 TV0.4 TV0.5 TV0.61 TV0.62 TV0.64 TV0.8 TV1.1 TV1.2 TV2.1 TV2.2 TV2.5 TV3.1 TV3.2 TV3.3 TV3.4 TV4.2 TV4.3 TV5.1 TV5.2 TV5.3 TV5.4 TV5.5 TV5.6 TV5.7 TV6.1 TV6.2 TV6.3 TV6.4 TV6.5 TV6.6 TV6.71 TV6.72 TV6.81 TV6.82 TV7.1 TV7.2 TV7.3 TV7.4 TV7.5 TV8.1 TV8.2 TV8.3
Gemeenteraad- en (raads)commissies Burgerzaken Beheer overige gebouwen en gronden Ondersteuning organisatie Treasury OZB Woningen OZB-niet woningen Belastingen overig Overige baten en lasten (excl. Mutatie reserves) Crisisbeheersing en Brandweer Openbare orde en veiligheid Verkeer en Vervoer Parkeren Openbaar vervoer Economische ontwikkeling Fysieke bedrijfsinfrastructuur Bedrijfsloket en -regelingen Economische promotie Onderwijshuisvesting Onderwijsbeleid en leerlingenzaken Sportbeleid en activering Sportaccommodaties Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie Musea Cultureel erfgoed Openbare bibliotheek Openbaar groen en (openlucht) recreatie Samenkracht en burgerparticipatie Wijkteams Inkomensregelingen Begeleide participatie Arbeidsparticipatie Maatwerkvoorzieningen WMO Sociaal Domein: AWBZ naar WMO Sociaal Domein: Jeugdzorg Geëscaleerde zorg 18+ Geëscaleerde zorg 18Volksgezondheid JGZ (2) Gemeentelijk rioleringsplan Huishoudelijk afval huis aan huis inzamelen Milieubeheer Begraafplaatsen Ruimtelijke ordening Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen) Wonen en bouwen
Eindtotaal
29
Saldo Lasten 2022 Baten 2022 0 149.785 -149.785 0 465.170 -465.170 0 339.535 -339.535 0 14.492.325 -14.492.325 0 3.000 -3.000 0 275.902 -275.902 0 147.974 -147.974 0 78.545 -78.545 -160.265 160.265 0 0 23.126 -23.126 0 493.374 -493.374 0 739.171 -739.171 0 32.448 -32.448 0 81.119 -81.119 0 106.593 -106.593 0 197.493 -197.493 0 11.563 -11.563 0 223.918 -223.918 0 45.862 -45.862 0 256.200 -256.200 46.362 -46.362 0 0 342.566 -342.566 0 45.862 -45.862 0 45.862 -45.862 0 85.835 -85.835 0 45.862 -45.862 0 375.211 -375.211 0 850.719 -850.719 0 273.345 -273.345 0 518.513 -518.513 0 288.632 -288.632 0 137.586 -137.586 555.945 -555.945 0 0 620.952 -620.952 0 621.239 -621.239 0 387.866 -387.866 0 191.163 -191.163 0 315.350 -315.350 0 326.233 -326.233 0 407.148 -407.148 0 473.083 -473.083 0 133.254 -133.254 0 920.446 -920.446 0 200.924 -200.924 1.315.319 -1.315.319 0 0 27.528.115 27.528.115
Bijlage 2: Overzicht besparingen
Besparingsmaatregelen 1Stroom Oorspronkelijke taakstelling Herstructurering management Besparen op facilitaire kosten Halveren openingstijden burgerzaken- en servicebalie Rationaliseren formatieplan 1Stroom % bijstelling drietal stelposten Garantieschaal/uitloopschaal Generatiepact afschaffen en niet volledig herbezetten Generatiepact Totale nieuwe besparingen
2019 € 400.000
2020 € 500.000
2021 € 600.000 € 75.000 € 60.000
Totaal oude en nieuwe besparingen
€ 400.000
€ 500.000
€ 35.000 € 60.000 € 130.000 € 200.000 € 200.000 € 290.000 € 460.000 € 593.000 € 732.000 € 732.000 € 890.000 € 1.060.000 € 1.193.000 € 1.332.000 € 1.332.000
Al gerealiseerd in begroting 2020
€ 490.000
€ 614.000
€ 614.000
€ 614.000
€ 614.000
€ 614.000
€ 614.000
€ 115.000
€ 115.000
€ 119.000 € 77.000
€ 115.000 € 77.000
€ 115.000 € 77.000
€ 115.000 € 77.000
€ 33.000