A15-20211220-49-vka-coll-wijkopbouwwerk-broeklanden-westervoort.docx

Kennisgeving aan de gemeenteraad Documentnummer: 201539015

Zaaknummer:

Z/21/088003

Portefeuillehouder(s): Hans Breunissen, Hans Sluiter Voor vragen Naam: Telefoon: E-mail:

Marjolein Prent 3331 m.prent@1stroom.nl

Komt niet terug tot besluitvorming in de raad Onderwerp: Wijkopbouwwerk Broeklanden Westervoort Aanleiding voor deze kennisgeving In 2020 is er een pilot wijkopbouwwerk vanuit Mikado gestart. Hierover is begin 2021 reeds een eerste kennisgeving gestuurd. In deze kennisgeving wil het college u wederom informeren over de inhoud van deze pilot, de werkzaamheden van de wijkopbouwwerker en de reeds behaalde resultaten. Relevant beleidskader Transformatie sociaal domein Inhoud van mededeling Inleiding In de zomer van 2019 hebben bestuurlijke overleggen plaatsgevonden met de gemeente Duiven en Westervoort over het ontstaan, de hoogte en de mogelijkheden voor het aanwenden van de bestemmingsreserve van Mikado. Afgesproken is dat de bestemmingsreserve wordt aangewend voor ontwikkeling en innovatie van Mikado en dat het ten goede moet komen aan inwoners van de beide gemeenten door het creëren van een sterke sociale basis binnen het welzijnswerk. Aanleiding Eén van de conclusies in het onderzoek Sociale Spankracht is dat de wijk De Broeklanden deels een sociaal zwakke wijk is. Ten opzichte van andere wijken in Westervoort maken relatief veel inwoners in deze wijk op één of andere manier gebruik van zorg en ondersteuning. Een aantal straten kenmerken zich als kwetsbare straten. Door inzet van wijkopbouwwerk wordt geprobeerd deze kwetsbaarheid te verminderen.

Pagina 1

Doelstelling wijkopbouwwerk De kerntaak van de wijkopbouwwerker is samenlevingsopbouw. De missie van de wijkopbouwwerker is het versterken van burgerschap, het bijdragen aan ontwikkeling, het versterken van menselijkheid en het verbeteren van de leefbaarheid. De doelstelling van het inzetten van een wijkopbouwwerker in de wijk Broeklanden is onderzoek doen naar het bevorderen van actief burgerschap: zelfredzaamheid, samenredzaamheid, wederkerigheid, gelijkwaardigheid in maatschappelijke deelname en sociale verbindingen. Activiteiten en inhoud werkzaamheden De opbouwwerker is aanwezig in de wijk, ziet signalen en hoort veel van wat er zich afspeelt, heeft contacten gelegd en kan op deze wijze snel inspelen op vragen en gebeurtenissen. Het voornemen is dat er een vermindering van draaglast ervaren wordt door de wijkbewoners en dat alle wijkbewoners zich gezien, gehoord en betrokken voelen. De opbouwwerker onderzoekt waar zorgafname (nu +/- 30%) in de wijk mogelijk is. Daarnaast onderzoekt de wijkopbouwwerker waar er verbetering mogelijk is in de communicatie tussen betrokkenen: wijkbewoners, wijkraad, netwerkpartners zoals de gemeente, politie, boa’s. Waar nodig en mogelijk worden de volgende partijen ook betrokken: woningbouwvereniging, huisartsen, beweegteam en maatschappelijk partners in het voorliggende veld.

Waar kunnen zij elkaar beter vinden en op een juiste wijze inzetten? Voor de zomer van 2021 is de gehele wijk Broeklanden bevraagd middels en enquête. In het najaar van 2021 is de uitslag van de enquête in de Broeklanden rondgedeeld door de opbouwwerker. Deze is niet regulier uitgetypt, maar samen met kunstenaar/ontwerper Frank Los in beeld gebracht. Hier is voor gekozen om de uitslag op een aantrekkelijke en begrijpelijke wijze onder de aandacht te brengen. Om de nieuwsgierigheid te prikkelen. Tevens is er een Engelstalige zin toegevoegd om ook de niet Nederlands lezende inwoners aan te spreken. Door deze uitkomst zelf rond te brengen of de uitkomst bij de opbouwwerker op te laten halen, wordt contact maken bevorderd. Het begint bij een praatje en het laten weten dat de opbouwwerker in de Bult voor vragen beschikbaar is. Ook wordt op deze wijze de Bult weer onder de aandacht van inwoners gebracht. Tijdens deze aanwezigheid in de wijk is er met ongeveer 50 personen contact geweest. Het najaar van 2021 en het voorjaar van 2022 zullen worden gebruikt om, binnen de dan geldende Corona richtlijnen, in contact te gaan en te blijven met de bewoners van de Broeklanden. Vanuit de eerste enquête reeks zijn een 25 tal mensen benaderd. De overige personen die om contact vroegen hebben dit met Vivare en/of de gemeente gehad.

Door deze contacten uit te breiden en te verbinden met elkaar en de netwerkpartners, wordt er gewerkt aan een sterkere samenlevingsconstructie en weet de inwoner zelf sneller de juiste hulp te vinden, als dit nodig is. In de werkgroep Broeklanden zal worden gekeken of er in 2022 een 2e enquête ronde nodig is om andere/aanvullende informatie te ontvangen om mee te gaan werken. De eerste en derde vrijdag ochtend van de maand zit de opbouwwerker op de Bult, dit wordt in alle communicatie steeds meegenomen (facebookpagina Wijkraad de Broeklanden, enquête terugkoppeling en uitslagen.). Het aantal bezoekers varieert tussen de 2 en 10 personen per keer. Deze bezoeken komen voort uit de contacten rondom de enquête, er worden vragen gesteld of wijkbewoners worden meegenomen door buurtgenoten. Tevens bezoeken de wijkraadleden de koffie ochtend. Hierdoor kan er snel contact worden gelegd en mee worden gedacht in ideeën. Bespreekpunten op de bijeenkomsten: wie ben jij, hoe gaat het/wat heb je nodig en wat zou je voor je buurt kunnen en willen doen?

Pagina 2

Er is via de opbouwwerker contact gelegd tussen bewoners van de Halve Morgen en de Wijkraad en er komt een buurtkastje in dat stukje van de wijk. Gedoneerd door de wijkraad. Tijdens Burendag heeft de opbouwwerker vernomen dat men daar een bankje bij wilde hebben, net als vroeger. De wijkraad krijgt het benodigde geld hiervoor van Vivare geschonken en wil het bankje doneren aan dat deel van de wijk. Doordat de opbouwwerker betrokken is bij de maandelijkse overleggen van de wijkraad kan er snel worden meegedacht. De organisatie Spectrum komt binnenkort om i.s.m. de gemeente mee te denken over het verduurzamen van de Bult. Een idee is om hier bijvoorbeeld een voorlichtingsplek van te maken als het gaat over duurzame energie. Een buurtbijeenkomst waar eveneens ideeën over bestaan is bijvoorbeeld een bewustwordingsproject over snelheid in de straat Looyenland. Met één van de bewoners en de Boa wordt gekeken naar een project i.s.m. Veilig Verkeer Nederland om snelheid in de wijk terug te dringen. Een ander idee is om wijkbewoners uit verschillende landen eten mee te laten nemen en op de Bult een kleine buurtkennismaking te organiseren. De wijkraad wil dan meehelpen door de ruimte ter beschikking te stellen en de koffie/thee voor 1,- aan te bieden. Vanuit de Inclusiewerkgroep zijn er bewustwordingsbijeenkomsten georganiseerd door de Kwartiermakers en opbouwwerker.

Binnen deze bijeenkomsten ging het over ontmoeten in de wijk en vooral over hoe om te gaan met onbekend gedrag/onbegrepen gedrag. Hiervoor hadden een aantal geïnteresseerden uit de Broeklanden zich opgegeven. Vanuit de gemeente/zorgbemiddeling is de vraag binnengekomen om contact te leggen met een wijkbewoner waar zorgen om zijn. Vanuit het opbouwwerk kan aan een dergelijke vraag worden voldaan, mits er, in samenwerking en overleg, in het netwerk wordt gekeken hoe de casus dan verder kan worden opgepakt. De opbouwwerker gaat geen individuele begeleidingstrajecten aan. In Duiven is het Leefbaarheidsplatform opgezet door opbouwwerk i.s.m. alle netwerkpartners die direct in een wijk betrokken zijn. Doel is om in presentie vroeg-signalering en preventie vorm te geven in een wijk/buurtje/straat. Nu komen netwerkpartners nog wel eens in een wijk, zonder dat men dat weet van elkaar. Een gezamenlijke aanpak wordt gemist. Voor Westervoort wordt in december 2021 een eerste bijeenkomst georganiseerd om ook daar de deze aanpak vorm te geven. Met betrekking tot de verbouwing van de Flierefluiter is de rol van de opbouwwerker die van het bijstaan van de inwoners: waar zitten zij mee, hoe uiten zij dat naar de betrokken gemeenteambtenaar, voelen zij zich gehoord.

De opbouwwerker probeert de vertaalslag te maken naar wat er in de buurt leeft en wat de gemeente en de projectontwikkelaar daarvan ervaren. Tot slot wordt er binnen de werkgroep Broeklanden (Gemeente, Vivare, opbouwwerk) momenteel gekeken naar de doelen/wensen voor het komende jaar in de Broeklanden. Dit heeft geresulteerd in het volgende overzicht welke is verwerkt in het Kwaliteitskompas: Kwaliteitskompas 2022 Opbouwwerk Westervoort. 1. Monitoring & Ambities Hoe gaat het met onze inwoners en wat zijn onze ambities ➢ Bewoners “in the lead”. Werken vanuit de basisbehoeften, verbindingen maken en werken van uit kracht en energie. Pagina 3

➢ Participatie samenleving waarin iedereen een actieve rol heeft, m.b.t. eigen welzijn en welzijn in de woon- en leefomgeving. ➢ Verbinding tussen en samenwerking met inwoners, gemeente en organisaties in de wijk. Samen verbeteren van de woon- en leefomgeving en welzijn van bewoners, met name in de sociaal zwakkere wijken in Westervoort. 2. Maatschappelijk resultaat Hoe maken we onze ambities concreet en meetbaar? ➢ Participatie van bewoners (in sociaal kwetsbare wijken/buurten) neemt toe. (participatieladder) (*Bonding, primaire eigen netwerk) ➢ Er ontstaan verbindingen (in de wijk) tussen sociaal kwetsbare bewoners en weerbare bewoners. Zij versterken elkaar. (*Bridging, contact met andere maatschappelijke groepen) ➢ Bewoners zijn tevreden over hun woon- en leefomgeving. Zij wonen met plezier, zijn betrokken en doen mee. ➢ Organisaties en bewoners vinden elkaar, luisteren naar elkaar, denken mee met elkaar en verbeteren samen het welzijn van de bewoners. Iedereen zet eigen expertise in, opbouwerker in de rol van verbinder. (*Linking, organisaties aan elkaar linken en weten waar je andere informatie kunt vinden.) (*Bonding, Bridging, Linking. Literatuur R. Putnam) 3. Activiteiten Welke voorzieningen, maatschappelijke partners en inwoners helpen onze ambities waar te maken? ➢ Koffiepraat in de Straat in wijk De Broeklanden omdat extra aandacht nodig is voor leefbaarheid.

o Enquêtes met koffie in de wijk (haakjes vinden) o Buurtbijeenkomsten (Assetmapping, haakjes vinden, Focus on what’s strong) o Actieplan in de wijk in samenwerking met partners; wijkagent, Vivare, gemeente, enz. uitkomst is afhankelijk van de wens van de bewoner, maar draagt bij het verbeteren van de fysieke of sociale leefomgeving. (Bewoner in the lead, volg de energie, werken aan relaties) ➢ Buurtinitiatieven; De opbouwwerker heeft een verbindende rol (bouwen aan relaties en vriendschappen). De mate van inzet wordt bepaald aan de hand van het organiserend vermogen van de bewoners, zelf organiserend vermogen wordt zoveel mogelijk aangesproken. o Initiatieven van bewoners voortgekomen uit de koffiepraat en buurtbijeenkomst. Inzet van de opbouwwerker is groot, blijven verbinden en bouwen aan relaties in wijk. o Initiatieven van bewoners die zelf met een vraag voor ondersteuning bij Mikado komen. ➢ Initiëren van (ontmoeting)activiteiten. Inspelend op de vraag/signalen vanuit buurtbewoners, de samenleving en partners. De activiteiten dragen bij aan de participatie van (kwetsbare) inwoners. Hierbij neemt de opbouwwerker initiatief en zoekt actief verbinding met bestaande voorzieningen, signalen, organisaties, buurtbewoners en partners in de wijk.

Pagina 4

➢ Ondersteunen van wijkvoorzieningen. De opbouwwerker denkt mee, speelt in op de vraag van de voorziening en verbindt. o Wijkcentrum De Bult o Toe leiden naar Doen!Westervoort (voormalig activiteitencentrum) ➢ Kwartiermaker in het formele netwerk, realiseren van een sterk netwerk. ➢ Wijkraad ondersteunen. Opbouwwerk is niet standaard aanwezig bij de wijkraad. Wanneer er vragen zijn op sociaal gebied, kan het opbouwwerk gevraagd worden om mee te denken. Medewerkers van de gemeente die zich bezighouden met burgerparticipatie zijn hiervoor “tussenpersoon”. Daarnaast zijn de wijk- en dorpsraden een partner in de wij ➢ Ondersteunen van initiatieven tot integratie in de samenleving. 4. Input op Kwaliteit Hoe zorgen voorzieningen voor kwaliteit? ➢ Koffiepraat: actief ophalen van de vraag van de bewoners, zodat we aan kunnen sluiten op hun vraag. Netwerk is betrokken en doet actief mee. ➢ Presentie en aanwezigheid in de wijken in samenwerking met netwerkpartners: signalen ophalen en preventief kunnen handelen. ➢ Buurtinitiatieven: eigen kracht van de bewoners staat centraal, niet voor maar met de bewoner werken. Is de bewoner nog in the lead? Weten met welke budgetten te kunnen werken. Wie dragen bij vanuit het netwerk en op welke wijze? ➢ Werken vanuit inclusie: kwetsbare doelgroepen worden betrokken.

➢ Ondersteunen van wijkvoorzieningen en samenwerken met wijkraad: samenwerking in de wijk, verbinding blijven zoeken met partners, gemeente en bewoners ➢ Kwartier maken in het formele netwerk: signalen uit de wijk, vanuit partners, hulpverlening, basisnetwerk, enz. bundelen en opzoek naar collectieve aanpak (verbinding maken!) 5. Outcome Welke directe outcome wordt geleverd? ➢ Bewoners werken samen met gemeente en andere partners in de wijk. o Verbetering fysieke woonomgeving o Verbinding ontstaat in de wijk tussen diverse buurtbewoners, aantal contacten neemt toe, of kwaliteit van de contacten verbeterd (ervaring van de bewoners) ➢ Bewoners participeren o Bewoners participeren meer (participatieladder?) o Oog voor individuele (hulp)vraag (preventief), bewoner wordt adequaat doorverwezen o Bewoner weet plekken voor ontmoeting en activiteiten (in de wijk) te vinden o Bewoner voelt zich gezien en gehoord ➢ Er ontstaan verbindingen tussen organisaties/partners in de wijk. En tussen organisaties en bewoners. ➢ Maandelijks contact met het formele netwerk. O.a. door middel van Multi Disciplinair Overleg (MDO), structurele overleggen zoals het Leefbaarheidsplatform. ➢ Wanneer “Koffiepraat in de Straat” is geweest zijn contacten gelegd, schaalvragen gesteld tot tevredenheid en leefbaarheid, interventies op uitslag van de enquête en

Pagina 5

contacten gepleegd. Netwerkpartners zijn actief betrokken vanaf de start van de Koffiepraat tot en met de evaluatie naderhand. ➢ Koffiepraat: o Er worden jaarlijks tenminste 2 Koffie praten georganiseerd in de zomerperiode. o Er worden per avond in 2x 1 uur 160 woningen bezocht met enquêtes. o Er worden 2 buurtbijeenkomsten gehouden na de Koffiepraat. o Er zijn 4 netwerkpartners betrokken op de Koffiepraat avonden: politie/wijkagent, woningbouwvereniging, wijkraden, diverse diensten van de gemeente: sociaal team, boa’s, participatieambtenaar, zo nodig OOV. ➢ Wijkraad de Broeklanden is een actieve wijkraad, informatie wordt gedeeld in Nederlands en Engels op sociaal media en middels informatiebulletin/sociaal media, buurtbewoners weten de wijkraad te vinden. ➢ Wijkcentrum de Bult heeft een centrale rol in de wijk gekregen: buurtbewoners komen naar activiteiten van de wijkraad. ➢ De buurtbewoners weten de opbouwwerker eens in de 2 weken te vinden om vragen te stellen op het gebied van leefbaarheid en kunnen via de opbouwwerker verder worden doorgestuurd naar de juiste ondersteuning.

Westervoort, Burgemeester en wethouders van Westervoort M. (Maureen) Sluiter MA. drs. A.J. van Hout secretaris burgemeester

Bijlagen: Poster wijkopbouwwerk

Pagina 6