A08-20230619-21-vka-coll-inzamelresultaten-huishoudelijk-afval-en-grondstoffen-2022.docx

Kennisgeving aan de gemeenteraad Documentnummer: 201615451

Zaaknummer:

Z/23/109469

Portefeuillehouder(s): Voor vragen Naam: Telefoon: E-mail:

A. de Graaf 088 6953119 a.degraaf@1stroom.nl

Komt niet terug tot besluitvorming in de raad Onderwerp: Inzamelresultaten huishoudelijk afval en grondstoffen Westervoort 2022 Aanleiding voor deze kennisgeving In het Grondstoffenplan Samen minder afval 2020 staan doelstellingen en maatregelen om het huishoudelijk restafval te verminderen. Jaarlijks monitoren we de inzamelresultaten. In deze kennisgeving informeren we u hierover. In 2026 volgt een evaluatie. Relevant beleidskader Met het Grondstoffenplan Samen minder afval 2020 wil Westervoort verdere stappen zetten naar meer preventie, scheiding en hergebruik van afval- en grondstoffen. De ambitie is het huishoudelijk restafval (fijn én grof) zoveel mogelijk te verminderen. Voor 2025 richt het plan zich op maximaal 85 kilo restafval per inwoner per jaar. Hiernaast is een ambitie en doorkijk naar 2030 geformuleerd. 2025:

85 kilo restafval

2030: 70-75 kilo restafval 2050:

0 kilo restafval

In het Landelijk Afvalbeheerplan LAP3 staat de VANG-doelstelling (Van Afval Naar Grondstof) om in 2025 maximaal 30 kilogram huishoudelijk restafval (fijn én grof) per inwoner over te houden. En om minimaal 75% van het huishoudelijk afval te scheiden. Het plan van de overheid is om in 2050 volledig circulair te zijn. Inhoud van mededeling De hoeveelheid ingezameld fijn en grof restafval in Westervoort is in 2022 verder gedaald tot 107 kg per inwoner. In 2022 zien we zowel een daling van het restafval als van Groente-, Fruit- en Tuinafval (GFT), PMD (Plastic verpakkingen, metalen verpakkingen (blik) en drinkpakken) papier en karton. Ook de stromen op het Afvalbrengstation zijn gedaald. De hoeveelheid gescheiden ingezamelde en gerecyclede luiers is toegenomen. Het scheidingspercentage huishoudelijk afval ligt op 75%.

Restafval = de hoeveelheid afval die overblijft na (na)scheiding en naar de afvalverbranding gaat.

Vanaf 2020 worden aanvullend op de PMD bronscheiding, Plastic verpakkingen en drankenkartons uit het restafval nagescheiden. De nascheiding bedraagt in in 2020 10 kg, 2021 7 kg per inwoner en in 2022 4 kg per inwoner.

Afvalscheiding % = het aandeel van het huishoudelijk afval dat (na)gescheiden wordt voor hergebruik en nuttige toepassing.

Gescheiden ingezamelde grondstoffen (kg per inwoner per jaar) GFT Oud papier en karton PMD Textiel Glas Luiers KCA Elektrische apparaten

2019

2020

2021

2022

117 64 26 8,5 23 1,6 7,3

124 63 40 7,4 25 1,6 6,8

146 60 38 7,1 23 2 1,3 4

129 56 27 7,5 23 4 1,4 5

GFT+E Groente- Fruit- en Tuinafval en Etensresten Pagina 2

GFT is qua gewicht de grootste herbruikbare stroom in het restafval ( ca. 25-30%). Dit bestaat voor een groot deel uit GFE (Groente, Fruit en Etensresten). Hier zit nog veel potentieel én uitdaging voor verbetering van de inzameling. Om de scheiding te verbeteren én als service voor de inwoners laat de gemeente het GFT sinds 2020 van april tot en met oktober wekelijks inzamelen. In eerste instantie als proef. Inmiddels is besloten dit structureel te doen. Inwoners waarderen de wekelijkse inzameling. De GFT- proef is in november 2022 geëvalueerd (Kennisgeving Evaluatie pilot wekelijkse inzameling van GFT-afval). In 2022 is 129 kilo GFT per inwoner ingezameld. Dat is 17 kg minder dan in 2021. De doelstelling uit het Grondstoffenplan is 15 kilo meer GFT-afval per inwoner dan in 2020. Deze doelstelling is in 2022 niet gehaald. Seizoensinvloeden bepalen sterk de ingezamelde hoeveelheid GFT. 2022 was een droog jaar waardoor er weinig tuinafval ontstond, terwijl 2021 groeizaam was. De daling is ook terug te zien in het aantal ledigingen. In de jaarlijkse sorteerproef blijkt het aandeel GFT/keukenafval in het fijn restafval te zijn gedaald. Van 35,5% in 2020, naar 33,2% in 2021 en 25,4% in 2022. Het is te vroeg om hier conclusies uit te trekken, ook omdat de sorteeranalyse beperkt is. Toekomstige sorteeranalyses zullen uitwijzen of in 2022 een trendbreuk is ontstaan.

Ook in 2022 is voor de GFT-communicatie gebruik gemaakt van de materialen uit de campagne “GFT daar kun je meer mee”. Aandachtspunt is de kwaliteit van het GFT. Landelijk ziet men een achteruitgang in de kwaliteit van gescheiden ingezameld GFT. Vervuiling van het ingezamelde GFT kan betekenen dat het wordt afgekeurd voor verwerking tot compost. Afgekeurd GFT wordt verbrand. Het doel van ‘goede compost’ komt dan in het geding komt en kosten voor het verwerken van GFT stijgen. Westervoort heeft nog niet te maken gehad met afgekeurde vrachten. De laatste jaren is ingezet op het uitbreiden en optimaliseren van GFT voorzieningen voor hoogbouw. Bij de meeste hoogbouwwoningen staan gezamenlijke GFT+E containers. Deze zijn voorzien van duidelijke stickers over het scheiden van afval. Wij monitoren regelmatig het gebruik van deze containers en de kwaliteit van het aangeboden GFT. Op enkele plekken zijn de verzamelcontainers verwijderd vanwege een slechte kwaliteit van het GFT. Oud papier en karton De geleidelijke afname van de hoeveelheid gescheiden ingezameld papier en karton is een landelijke tendens. Het aandeel oudpapier gemeten in het fijn restafval blijft stabiel. Vanaf 1 juli 2023 willen we in Westervoort de verspreiding van ongeadresseerd reclamedrukwerk verminderen. De standaard wordt: geen reclamefolders in de brievenbus, tenzij inwoners een ja-sticker op de bus plakken.

Hierdoor verwachten wij een afname van oudpapier en minder oudpapier in het restafval. Hoeveel is lastig te voorspellen, ook omdat al veel huishoudens een ja-nee sticker hebben. PMD Plastic- en Metalen verpakkingen en Drinkpakken De hoeveelheid gescheiden ingezameld PMD is terug op het niveau voor de coronacrisis. Daarnaast is de nascheiding van PMD uit restafval in 2022 wat lager. De twee ondergrondse containers voor PMD zijn in piekperioden (te) vol. Er blijkt behoefte te zijn om het PMD dichtbij te kunnen wegbrengen. Uitbreiding van het aantal PMD-containers is dus nodig. Wel lijkt de vervuiling van de ondergrondse containers toe te nemen. Dit monitoren we. Inwoners moeten PMD aanbieden in doorzichtige PMD-zakken. Dit om een goede kwaliteit te bewaken: de inzamelaar kan verkeerd aangeboden PMD afkeuren. Hij plakt dan een afkeursticker op de betreffende zak. Hiermee worden inwoners bewust gemaakt van het belang van een juiste afvalscheiding. Door deze aanpak en ons inzamelsysteem hebben we

Pagina 3

nog niet te maken gehad met afgekeurde vrachten. Dit in tegenstelling tot veel andere gemeenten. Luiers en incontinentiemateriaal Vanaf medio 2021 worden de ingezamelde luiers bij kringloopbedrijf 2Switch gerecycled. 2022 is het eerste volledige jaar waarin de luiers gerecycled zijn. Daardoor is het aantal kg gerecyclede luiers gestegen. Grof restafval Op het Afvalbrengstation zien we opnieuw een daling van zowel het aantal bezoekers( -11%) als de gebrachte afvalstromen en recyclebare grondstoffen (-22%). De hoeveelheid grof restafval is gedaald van 24 naar 17 kg per inwoner. Hiermee behalen we de in het Grondstoffenplan opgenomen doelstelling van een vermindering van het grof restafval met 5 kg. De afname is deels te verklaren door het corona effect. Tijdens de lockdowns is veel gebruik gemaakt van het Afvalbrengstation. Op het Afvalbrengstation zijn maatregelen genomen voor een betere scheiding van de afvalstromen en het reduceren van het grof huishoudelijk afval: -

In 2022 zijn PreZero en 2Switch gestart met een pilot voor de inname van bruikbaar huisraad op het Afvalbrengstation. Het is ingericht als achtervang, om bruikbare spullen die daar worden aangeboden te “redden”. Dit blijkt zinvol te doen. De route is verbeterd en er zijn informatieborden bij de afvalstromen geplaatst. Restafvalzakken worden geweerd. Er wordt strenger toegezien op het weren van bedrijfsafval.

Monitoring Jaarlijks wordt de gemiddelde samenstelling van het fijn huishoudelijk restafval bepaald. 1 keer per jaar worden hiervoor in 2 verschillende wijken steekproefmonsters fijn restafval ingezameld. Het fijn restafval bestaat voor een aanzienlijk deel nog uit GFT, maar ook papier, PMD, textiel en overige kunststoffen.

Pagina 4

Zie bijlage 1 voor een meerjarenoverzicht. Ook dit jaar neemt Westervoort deel aan de Benchmark Huishoudelijk Afval (peiljaar 2022). De Benchmark laat zien hoe Westervoort presteert ten opzichte van andere gemeenten per afvalstroom en hoeveelheid restafval. De rapportage verwachten we in november 2023. Communicatie In 2022 is gecommuniceerd over afvalinzameling, afvalscheiding en zwerfafvalacties via de gebruikelijke kanalen. Extra aandacht is besteed aan de wekelijkse GFT-zameling en duidelijke stickers op de ondergrondse container voor restafval en verzamelcontainers bij hoogbouw. We hebben (zwerf) afvallessen georganiseerd voor de basisscholen gericht op bewustwording, preventie en afvalscheiding. Beschouwing 2022 was het tweede jaar na vaststelling van het Grondstoffenplan. Er zijn diverse acties ter vermindering van het restafval ingezet. De inzamelresultaten laten zien dat de hoeveelheid restafval verder is gedaald. Het scheidingspercentage zit op de doelstelling en stijgt licht. Om de doelstelling van maximaal 85 kg restafval in 2025 te behalen zijn nog stappen nodig. In de jaren 2020 en 2021 is een verandering in het aanbiedgedrag van afval en grondstoffen ontstaan door de corona pandemie, lockdown en het thuiswerken. Hierdoor ontstond er bij huishoudens meer afval. We zien dat dit zich in 2022 heeft genormaliseerd.

Daarnaast is de afname van het restafval en de grondstoffen waarschijnlijk deels te duiden door de recessie. Actiepunten 2023 In 2023 wordt conform het Grondstoffenplan extra ingezet op de volgende actiepunten: - Wij gaan de inwoners van de hoogbouw op maat per locatie informeren over het GFT+E. Waar gaat het goed, waar kan het beter? We geven informatie over wat wel

Pagina 5

en niet in de GFT-bak mag, maar ook over wat er gebeurt met GFT, het belang van gescheiden inzameling en goede kwaliteit (bewustwording). -

Per juli 2023 voeren wij de ja-sticker in om ongewenst reclamedrukwerk te verminderen;

-

Vervanging bovengrondse verzamelcontainers op diverse locaties door ondergrondse containers met diftarregistratie;

-

(Zwerf)afvaleducatie op scholen;

-

Mogelijke uitbreiding locaties voor het inleveren van luiers en incontinentiemateriaal.

-

Communicatie aan inwoners als vervolg op deze evaluatie. We informeren over de opgave waar we voor staan, de doelstellingen en de resultaten.

-

Communicatie(campagne) om inwoners bewust te maken van en aan te zetten tot minder restafval. De campagne loopt vanaf najaar 2023 tot eind 2024 en richt zich op diverse grondstoffen, waaronder GFT. Hiernaast communiceren wij actief over diverse afvalonderwerpen.

-

Monitoring kwaliteit PMD ondergrondse containers en zo mogelijk uitbreiding inzamellocaties.

Westervoort, 19 juni 2023 Burgemeester en wethouders van gemeente Westervoort, M. Sluiter MA drs. A.J. van Hout

Bijlagen: Registratienummer: 1. 201616876

Omschrijving: Gemiddelde samenstelling huishoudelijk restafval 2015-2022

Pagina 6