A05-20240527-18-vka-coll-uitvoering-nazorgfase-vm-stortplaats-ijsseldijk-bijlage-5-gs-brief

GS-brief

Datum

24 februari 2023 Zaaknummer

2023-001446 Inlichtingen bij

Provincieloket 026 359 99 99 post@gelderland.nl

Openbaar

Onderwerp

Blad

Overdracht beheer nazorg stortplaats IJsseldijk te Westervoort

1 van 5

Beslispunten

 

GS: De afkoopovereenkomst conform concept aangaan CdK: De portefeuillehouder Milieu en Gezondheid machtigen de overeenkomst te ondertekenen.

Bevoegdhedengrondslag



Artikel 158, eerste lid, onder e en Artikel 176, tweede lid - Provinciewet

Ambitie en thema



Ambitie 4 Gezond, veilig, schoon en welvarend

Thema:



Leefomgeving onderdeel Bodem en Ondergrond

Portefeuillehouder

Jan van der Meer Afdeling

Programmering - Vitaal Platteland

Samenvatting t.b.v. openbare besluitenlijst Gedeputeerde Staten (GS) zijn als bevoegd gezag vanuit de Wet bodembescherming verantwoordelijk voor de sanering van spoedeisende bodemverontreinigingen waarvoor geen eigenaar/veroorzaker is aan te wijzen, de zogenoemde vangnetlocaties. Voor één zo’n vangnetlocatie is sprake van een saneringsvariant waarbij eeuwigdurend beheer noodzakelijk. GS hebben besloten om het beheer voor deze locatie onder te brengen bij de Stichting Bodembeheer Nederland (SBN). De SBN is in 2015 opgericht om op een betrouwbare en deskundige manier langdurige zorg rond bodem- en grondwaterverontreinigingen uit te voeren voor publieke en private partijen. De oprichting van de SBN is geïnitieerd en ondersteund door de (rijks)overheid. De afspraken voor de overdracht naar SBN zijn vastgelegd in een overeenkomst die GS hebben vastgesteld.

1

Aanleiding (inleiding) / bestaand beleid Gedeputeerde Staten (GS) zijn als bevoegd gezag vanuit de Wet bodembescherming (hierna Wbb) verantwoordelijk voor de sanering van spoedeisende bodemverontreiniging waarvoor geen eigenaar/veroorzaker is aan te wijzen, de zogenoemde vangnetlocaties. Hier kunnen locaties bij zijn waarbij ook na sanering sprake is van nazorg die lang- tot eeuwigdurend kan zijn. Daarbij is een keuze hoe deze nazorg te organiseren. Op dit moment is één locatie in

Datum

24 februari 2023 Zaaknummer

2023-001446 Blad

2 van 5

beeld waar deze keuze aan de orde is. Met de nu voorliggende overeenkomst brengt u de nazorg voor deze locatie onder bij Stichting Bodembeheer Nederland (SBN). GS zijn op grond van de Wbb verantwoordelijk voor de nazorg van deze locaties. Vanuit het overgangsrecht Wbb blijven GS na invoering van de Omgevingswet bevoegd gezag en daarmee verantwoordelijk voor de nazorg van vangnetlocaties. Hieronder valt ook de locatie uit de voorliggende overeenkomst: voormalige stortplaats IJsseldijk te Westervoort. Eerder (op 21 mei 2019, 30 november 2021 en 9 november 2022) zijn op soortgelijke wijze al in totaal 15 vangnetlocaties overgedragen aan de SBN.

2

Inhoud voorstel / argumenten voor en tegen Opties aanpak vangnetlocaties In april 2018 is voor het eerst aangekondigd dat onderzocht ging worden of de aanpak van de vangnetlocaties waar GS verantwoordelijk voor zijn en waar sprake is van langdurige tot mogelijk eeuwigdurende nazorg elders ondergebracht kan worden. Het type locatie bepaalt welke optie mogelijk geschikt is. Samengevat zijn de mogelijkheden als volgt: 1. Voormalige stortplaatsen: dergelijke locaties zouden we onder kunnen brengen bij onze provinciale Stichting Nazorg gesloten (Wet milieubeheer)stortplaatsen omdat de nazorg van dergelijke locaties goed past bij het werk van deze Stichting. 2. Locaties met eeuwigdurende nazorg: dit betreft vangnetlocaties (niet zijnde voormalige stortplaatsen) met eeuwigdurende nazorg, deze zouden mogelijk ook ondergebracht kunnen worden in onze provinciale Stichting Nazorg gesloten (Wm)stortplaatsen. Het beheer en de monitoring van deze locaties past goed bij de werkzaamheden van de Stichting. 3. Locaties met nazorg gedurende 10 – 20 jaar: de minder langdurige nazorg, daar waar sprake is van 10 tot 20 jaar monitoren zouden we kunnen afkopen binnen de Stichting Bodembeheer Nederland (SBN). Deze stichting is in het leven geroepen vanuit het ministerie van I&M (nu I&W). Op 13 november 2018 hebben GS conform nr.

1 van bovenstaande opties besloten om locatie Het Zandgat te Dieren, een voormalige stortplaats, onder te brengen bij de provinciale Stichting Nazorg gesloten (Wm)stortplaatsen. Op 21 mei 2019, 30 november 2021 en 9 november 2022 hebben GS conform nr. 3 van bovenstaande opties besloten om 15 vangnetlocaties onder te brengen bij de SBN. Argumentatie voor keuze bij de locatie IJsseldijk Op dit moment is één locatie zodanig uitgevoerd dat het overgaat in de nazorgfase. Het betreft de voormalige stortplaats IJsseldijk te Westervoort dat onder de Wbb als een vangnetgeval is opgepakt (en niet via de Wet Milieubeheer (Wm)). Voor deze locatie is echter eeuwigdurend beheer nodig van de deklaag, het afwateringssystemen en het grondwater (via monitoring). Conform nr. 1 of 2 van bovenstaande opties kan voor het onderbrengen van deze locatie bij de provinciale Stichting Nazorg gesloten (Wm) stortplaatsen gekozen worden. Vanwege de

Datum

24 februari 2023 Zaaknummer

2023-001446 Blad

3 van 5

financieel gunstige afkoopregelingen van voorgaande afkopen bij SBN is de mogelijkheid tot afkoop bij SBN ook onderzocht. De SBN is in 2015 opgericht met als doel te fungeren als een organisatie die op een betrouwbare en deskundige manier langdurige zorg rond bodem- en grondwaterverontreinigingen wegneemt voor publieke en private partijen. De oprichting van de SBN is geïnitieerd en ondersteund door de (rijks)overheid. Voor het onderbrengen van het eeuwigdurend beheer bij de provinciale Stichting Nazorg gesloten (Wm) stortplaatsen is een berekend doelvermogen nodig van tenminste € 4 mln. Hierbij is nog geen rekening gehouden met het eventueel in werking stellen van terugvalscenario’s of tegenvallers. SBN heeft een aanbod gedaan waarbij rekening is gehouden met reserveringen bij tegenvallers. Voor € 3.11 mln wordt het eeuwigdurend beheer bij SBN afgekocht. In dit bedrag is rekening gehouden met een reservering van € 1 mln indien een terugvalscenario in werking moet worden gebracht. Daarnaast geeft SBN nog een garantie van € 0.5 mln uit eigen middelen bij eventuele tegenvallers. Het aanbod van SBN is daarmee aanzienlijk gunstiger en biedt meer financiële zekerheden. Afkoop en onderbrengen van deze locatie bij SBN heeft daarom de voorkeur. In opdracht van SBN heeft Pels Rijcken & Droogleever Fortuijn N.V. een memo opgesteld inzake advies nazorg en aanbestedingen.

Hieruit blijkt dat afkoop en onderbrengen van deze locaties bij SBN vanuit het aanbestedingsbeleid (Nationaal en Europees) is toegestaan. Met de nu voorliggende overeenkomst wordt de nazorg van eeuwigdurend beheer ondergebracht bij SBN. SBN heeft een totaalplan voor deze locatie opgesteld. SBN heeft in dit totaalplan de nazorgmaatregelen beschreven. Tevens is een terugvalscenario’s opgenomen bij tegenvallende resultaten. De lange termijn effecten van de grondwaterverontreiniging op de omgeving worden met het totaalplan voldoende geborgd. Het totaalplan is een onderdeel van de overeenkomst.

3

Consequenties   

Financieel Juridisch Klimaat

Toelichting consequenties Financieel:

Datum

24 februari 2023 Zaaknummer

2023-001446 Blad

4 van 5

De kosten voor uitvoering van deze afkoop voor deze locatie is berekend op € 3.110.000,-excl. BTW. Na overdracht worden de kosten voor de uitvoering van deze nazorg van de eeuwigdurend beheer gedragen door de SBN en komen niet meer ten laste van de provinciale middelen voor bodemsanering. De benodigde middelen voor de afkoop zijn gedekt binnen het thema Gezonde Leefomgeving door de tijdelijke regeling Specifieke Uitkering bodem 2022 en het restant van de in 2022 ontvangen middelen van de derde rekening bij Pels Rijcken & Droogleever Fortuijn N.V. Juridisch: De Overeenkomst wordt door de twee betrokken partijen ondertekend: Provincie Gelderland en de Stichting Bodembeheer Nederland. Met de afkoop van dit Wbb- vangnetgeval dragen wij aanpak en beheer over aan de SBN. GS blijven bevoegd gezag o.g.v. de Wbb. Dit betekent dat elke melding of fase in de het proces waar besluitvorming wettelijk is voorgeschreven bij GS wordt gemeld. Klimaat: Dit besluit heeft geen directe invloed op klimaateffecten, met de overeenkomst verandert alleen de uitvoerende partij.

4

Risico’s De risico's van de afkoop zijn beperkt. De verplichtingen en werkzaamheden zijn duidelijk omschreven en gebaseerd op modelberekeningen en inschattingen. Het kan echter voorkomen dat de verontreiniging in het grondwater zich toch anders zal gedragen. Dan kunnen er aanvullende maatregelen nodig zijn. In de afkoop bij SBN is rekening gehouden met € 1.5 mln aan extra middelen indien dergelijke situaties zouden voordoen. Mocht dit bedrag niet genoeg zijn dan zal worden teruggevallen op de provincie. Dit staat echter los van de afkoop want indien alle werkzaamheden bij de provincie zouden blijven of onder de provinciale Stichting Nazorg gesloten (Wm) stortplaatsen zou zijn gebracht, zou dat ook het geval zijn. Vanuit de Wet bodembescherming en ook de onder Omgevingswet blijft de provincie verantwoordelijk voor de verontreiniging.

5

Vervolgproces en communicatie Na het besluit wordt een afspraak gemaakt met SBN ter ondertekening van de overeenkomst. Na ondertekening van de overeenkomst vindt de financiële afwikkeling plaats.

Datum

24 februari 2023 Zaaknummer

2023-001446 Blad

5 van 5

Bijlage(n) 

Afkoopovereenkomst voor de verontreinigingslocatie in provincie Gelderland docnr 03849884



Totaalplan Stortplaats IJsseldijk te Westervoort docnr 03849856