20220621-rv-jaarstukken-2021-bijlage-2-jaarstukken.pdf
Tekst van het document
Jaarstukken Westervoort 2021
Jaarstukken Westervoort 2021
1
Inhoudsopgave Inleiding Kerngegevens Jaarverslag - Programmaverantwoording Programma 1: Bestuur Programma 2: Maatschappij Programma 3: Omgeving Algemene dekkingsmiddelen Onzekerheden Verplichte indicatoren Jaarverslag - Paragrafen Paragraaf 1 Lokale heffingen Paragraaf 2 Weerstandsvermogen en Risicobeheersing Paragraaf 3 Onderhoud kapitaalgoederen Paragraaf 4 Financiering Paragraaf 5 Bedrijfsvoering Paragraaf 6 Verbonden partijen Paragraaf 7 Grondbeleid Paragraaf 8 Covid '19 Overzicht van baten en lasten Overzicht van baten en lasten Financiële positie Jaarrekening - Balans Activa Passiva Niet in de balans opgenomen rechten en verplichtingen Bijlagen behorende bij de jaarrekening SISA Baten en lasten per taakveld Geactiveerde kredieten Controleverklaring en besluiten Controleverklaring Besluit tot vaststelling van de jaarrekening
3 7 9 10 20 45 62 64 65 67 69 78 85 89 95 99 105 110 113 114 122 123 129 133 146 149 151 156 158 159 161 163
2
Jaarstukken Westervoort 2021
Jaarstukken Westervoort 2021 - Inleiding
3
Inleiding 1. Bestuurlijke samenvatting De jaarstukken 2021 vormen een verantwoording van alle activiteiten van de gemeente Westervoort over het jaar 2021. Een veelbewogen jaar. Veelbewogen door de COVID pandemie die het hele land en de hele wereld in de greep gehouden heeft. Voor de gemeente Westervoort was 2021 daarnaast ook veelbewogen in de uitdagingen die het gemeentebestuur het hoofd moest bieden. De gemeente was door de provincie Gelderland onder preventief toezicht geplaatst in verband met de financiële situatie. Het jaar 2021 is dan ook gekenmerkt door regelmatig overleg met de provincie Gelderland. Evenzeer als veelbewogen wordt het jaar 2021 positief afgesloten; met een positief jaarresultaat van € 2.545.542. Iedereen heeft de schouders er onder gezet en college en gemeenteraad hebben hun verantwoordelijkheid genomen door gezamenlijk te komen tot het Herstelplan. Met het Herstelplan is een fors pakket maatregelen vast gesteld om de financiële situatie van de gemeente op orde te brengen. Een pakket aan maatregelen dat veel gevraagd heeft en nog steeds vraagt van alle betrokkenen maar waar met vereende inzet en eensgezindheid aan gewerkt is. De impact is groot en voelbaar. De noodzaak werd en wordt echter gezamenlijk gevoeld en gedragen.
Naast het Herstelplan is er in 2021 in een nauwe samenwerking tussen college en gemeenteraad gewerkt aan het traject Sterk Bestuur, onder toeziend oog van de provincie Gelderland. Hierin is door BMC onderzoek gedaan naar de bestuurskracht van de gemeente Westervoort. De opdracht voor het Sterk Bestuur onderzoek was om te kijken naar wat het betekent voor de gemeente om toe te groeien naar een toekomstbestendige en robuuste gemeente. Met de blik op een duurzaam toekomstperspectief. In 2021 is het onderzoek afgerond. De hoofdconclusie van BMC luidt dat de gemeente zodanig vast zit op het gebied van financiën, uitvoeringskracht en bestuurskracht dat bestuurlijke zelfstandigheid op termijn niet haalbaar zou blijven. De constateringen zoals gedaan door BMC zijn grotendeels te volgen en op verschillende terreinen, denk aan de reorganisatie en doorontwikkeling van 1Stroom en de ontwikkelingen op het sociaal domein, zijn reeds in 2021 de nodige acties in gang gezet. De overall conclusies resulterende in de scenario’s aangaande de toekomst van de gemeente Westervoort vragen echter om meer verdieping. In 2022 wordt daarom een verdiepend vervolgonderzoek gestart. Samen met de gemeenteraad zal de opdracht voor dit vervolgonderzoek geformuleerd worden. In 2021 is tevens door gewerkt aan grip op het sociaal domein.
Met het eerder vastgestelde document Samen Sterk zijn de nodige programma lijnen ingezet om tot een verandering en vernieuwde aanpak in het sociaal domein, specifiek op Jeugd en WMO, te komen. Met de ontwikkeling van de dashboards sociaal domein wordt per kwartaal de prognose voor het jaar bekeken en besproken en zijn ontwikkelingen evenals effecten van het beleid in het sociaal domein daar waar mogelijk direct inzichtelijk. Dit geeft een inzicht in de stand van zaken qua ontwikkelingen en financiën maar draagt tevens bij aan een nauwe betrokkenheid van de gemeenteraad op dit terrein. Ook op andere terreinen is in 2021 nauw samenwerkt om nieuwe beleidsontwikkelingen met elkaar te volgen en gezamenlijk op te pakken. Denk bijvoorbeeld ook aan de Omgevingswet. Hetgeen geleid heeft tot vaststelling van de omgevingsvisie en verdere uitwerking richting diverse raadsbesluiten. Dit zijn slechts enkele voorbeelden van de vele ontwikkelingen die in financieel zwaar weer door gegaan zijn en waar vervolg aan gegeven is. Kijkend naar de financiën laat de jaarrekening over 2021 een positief resultaat zien. Dit positieve resultaat kent verschillende achtergronden. Veelal wordt het positieve resultaat veroorzaakt door incidentele meevallers en door werkzaamheden die (nog) niet hebben plaats gevonden. In het jaarverslag wordt hier nader op in gegaan.
Hoewel het positieve jaarrekeningresultaat tot tevredenheid stemt, blijft voorzichtigheid op zijn plaats. De financiële uitdagingen zijn nog niet weg maar met het herstelplan en dit positieve rekeningresultaat wordt een goed begin gemaakt naar financieel herstel en grip. Een weg om gezamenlijk te blijven monitoren en vervolgen.
4
Jaarstukken Westervoort 2021 - Inleiding
1.1 Mondiale ontwikkelingen Terugkijkend op het jaar 2021 is er geen ontkomen aan de impact van COVID op onze inwoners, ondernemers en onze organisatie. Aan alle kanten is er doorgewerkt binnen de mogelijkheden en beperkingen die opgelegd werden. De effecten van Corona, zowel op mensen als in bestedingen en mogelijkheden, zijn nog steeds voelbaar. Binnen mogelijkheden die er waren, bijvoorbeeld digitaal of in kleinere kring, is er verder gewerkt aan de opgaven binnen de gemeente. Dit is echter niet op alle fronten mogelijk geweest. Daar waar mogelijk zijn onze inwoners zoveel mogelijk betrokken en is het gemeentehuis zo toegankelijk mogelijk gebleven. De dienstverlening aan onze inwoners is altijd voorop blijven staan. Vanzelfsprekend heeft de pandemie vele onzekerheden met zich meegebracht. De onzekerheden, en daarmee ook risico’s, zijn nog niet voorbij. Hoewel de pandemie een geheel andere fase bereikt heeft op dit moment van schrijven, zijn er nieuwe mondiale ontwikkelingen die ons voor grote uitdagingen plaatsen. Denk aan de prijsstijgingen als gevolg van materiaal tekorten, de oorlog in Oekraïne, de olie en gas prijsstijgingen en de inflatie. Dit brengt ook onzekerheid met zich mee met betrekking tot de ontwikkelingen van het gemeentefonds. Westervoort volgt dit nauw gezet om adequaat te kunnen reageren op de ontwikkelingen en hetgeen dat van de gemeente vraagt.
1.2 Herstelplan Op 23 maart 2021 is het Herstelplan Westervoort 2021 door de raad vastgesteld. Het herstelplan zet in op de volledige realisatie van bezuinigingsmaatregelen en de opbouw van de algemene reserve naar een minimumniveau van € 2 miljoen. In 2021 zijn al bezuinigingsmaatregelen gerealiseerd, wat leidt tot een bijdrage in het positieve jaarrekeningresultaat van 2021. In 2022 zal sterk worden ingezet op verdere realisatie van deze maatregelen. De algemene reserve is na de resultaatbestemming van 2021 weer positief en zal naar verwachting in 2024 het minimumniveau al bereiken. Het herstelplan heeft de Provincie doen overwegen om het preventief toezicht op de gemeente Westervoort te wijzigen in repressief toezicht. 1.3 Realisatie investeringskredieten In 2021 is van het beschikbaar krediet van € 3,9 miljoen door omstandigheden € 0,3 miljoen besteed. Het restant krediet zal worden ingezet in 2022. De volledige realisatie van deze kredieten is het uitgangspunt. 2. Algemeen De gemeente Westervoort zet in op een goede dienstverlening aan haar inwoners. Daar hoort ook bij dat we u op een juiste en eenvoudige manier informeren over de inkomsten en uitgaven van onze gemeente. Met deze jaarrekening 2021 maken we inzichtelijk wat we in 2021 hebben gedaan. Omschrijving
Uitgaven
Inkomsten
Saldo
Programma Bestuur
9.166
32.179
23.013
Programma Maatschappij
27.431
7.903
-19.528
Programma Omgeving
5.851
4.912
-940
Totaal
42.448
44.994
2.546
Jaarstukken Westervoort 2021 - Inleiding
5
3. Financieel resultaat 2021 De jaarrekening sluit vervolgens met een voordelig resultaat van € 2.545.542. In dit resultaat zijn de mutaties op de reserves verwerkt. Het volgende overzicht geeft het resultaat per programma weer: Programma
Begroting 2021
Begroting 2021
Primitief
Na wijziging
Bestuur
21.180
22.639
23.532
894
Maatschappij
-20.121
-20.674
-19.470
1.205
Omgeving
-1.903
-1.733
-1.642
92
-844
232
2.420
2.191
0
-1.114
-973
141
Onttrekkingen aan reserves
119
1.090
1.099
9
Resultaat
-725
205
2.546
2.341
(saldi in € 1.000)
Saldo van baten en lasten Stortingen in reserves
Realisatie 2021
Verschil begroting na wijziging realisatie
3.1 Jaarrekeningresultaat 2021 Het resultaat over 2021 is € 2.341.000 positiever dan verwacht op grond van de gewijzigde begroting. Dit lijkt een mooi resultaat maar wordt grotendeels veroorzaakt door incidentele meevallers. In de volgende tabel zijn de grootste afwijkingen (> € 100.000) weergegeven. Programma
Omschrijving
Voordeel
1
Voorziening (gewezen) wethouders
105
1
Algemene uitkering
574
2
Inkomensregelingen
324
2
Sociale werkvoorziening
2
Maatwerkvoorzieningen (WMO-overig)
192
2
Maatwerkdienstverlening 18+
147
2
Maatwerkdienstverlening 18-
377
3
Riolering
127
115
Bijdrage 1Stroom
241
Stortingen in de reserves
141
Diverse afwijkingen (< € 100.000)
482
Totaal
2.583
Totaal afwijking resultaat t.o.v. begroot
2.341
Een toelichting op afwijkingen > € 25.000 wordt in het jaarverslag gegeven.
Nadeel
242
6
Jaarstukken Westervoort 2021 - Inleiding
3.2 Overzicht (toekomstig) verloop algemene reserve Algemene reserve
2021
2022
Stand per 1 januari
1.808
-188
Resultaat voorgaand jaar
-2.576
546
Herstelplan (+ overig)
580
Spaarprogramma Stand per 31 december
200 -188
558
Wij stellen voor van het resultaat een bedrag van € 2 miljoen toe te voegen aan de nieuw te vormen voorziening achterstallig onderhoud wegen. Het restant resultaat van € 546.000 toe te voegen aan de algemene reserve. 4. Leeswijzer De jaarstukken van onze gemeente zijn als volgt opgebouwd: • • • •
inleiding jaarverslag - programma's - paragrafen jaarrekening bijlagen
In de inleiding staan een aantal algemene gegevens. De inleiding wordt gevolgd door het jaarverslag dat bestaat uit de programma's en de paragrafen. Het jaarverslag volgt de opbouw uit de programmabegroting. Per programma wordt verantwoording afgelegd over de mate waarin de voornemens uit de begroting zijn gerealiseerd. De volgende hoofdvragen worden beantwoord: • • • •
Wat hebben we bereikt? Wat hebben we daarvoor gedaan? Wat hebben we niet bereikt/gedaan en waarom niet? Wat heeft het gekost?
Bedragen Bedragen worden vooral vermeld in € 1.000 (in bepaalde gevallen ook in €). Een + is in een saldo een voordeel, een - is dan een nadeel. Afkorting De afkorting WSJG wordt veelvuldig gebruikt en staat voor 'waar staat je gemeente'.
Jaarstukken Westervoort 2021 - Kerngegevens
7
Kerngegevens Sociale structuur Inwoners: - < 20 jaar - van 20 - 64 jaar - van 65 jaar en ouder Totaal
1 januari 2021
1 januari 2022
3.053 8.817 3.150 15.020
3.034 8.660 3.259 14.953
24 1 4 307 336
27 1 2 329 360
784 81 703 6.772
784 81 703 6.778
Bijstandsgerechtigden: - IOAW - IOAZ - BBZ - WWB Totaal Fysieke structuur Oppervlakte gemeente (in ha) Binnenwater (in ha) Land (in ha) Woonruimten Financiële structuur ( in € ) Gewone uitgaven/inkomsten (excl. mutatie reserves) Opbrengsten belastingen/retributies: - OZB - Hondenbelasting - Afvalstoffenheffing/Reinigingsrechten - Rioolheffing - Precariobelasting - Marktgelden - Lijkbezorgingsrechten - Leges Omgevingsvergunningen - Overige leges Algemene Uitkering Gemeentefonds (incl. soc. domein)
Jaarrekening 2020 Totaal per inwoner 44.037.932 2.932
Jaarrekening 2021 Totaal per inwoner 43.895.095 2.936
2.642.619 118.999 1.515.909 1.5277.796 138.800 7.550 25.970 141.795 211.912 25.093.931
3.112.951 112.187 1.583.337 1.611.908 138.800 6.497 50.859 191.152 244.900 27.445.273
176 8 101 105 9 0,5 2 9 14 1.671
208 8 106 108 9 0,4 3 13 16 1.835
8
Jaarstukken Westervoort 2021 - Kerngegevens
Jaarstukken Westervoort 2021 - Jaarverslag - Programmaverantwoording
Jaarverslag - Programmaverantwoording Programma 1 Programma 2 Programma 3
Bestuur Maatschappij Omgeving Algemene dekkingsmiddelen
9
10
Jaarstukken Westervoort 2021 - Jaarverslag - Programmaverantwoording
Programma 1: Bestuur 1.1 Wat hebben we bereikt Programmadoel Wij zijn een transparante en betrouwbare overheid middenin een vitale en veilige samenleving, die inwoners faciliteert en uitdaagt tot het nemen van initiatief. Toelichting De gemeente faciliteert inwoners, wijken, ondernemers en organisaties om elkaar te helpen en initiatieven verder te brengen en mogelijk te maken. Hiermee verschuift het accent van ‘zorgen voor’ naar ‘zorgen dat’. De gemeente zorgt er voor dat er een basisniveau is en een vangnet voor hen die er niet zelf of samen uitkomen. Randvoorwaarde is continue bewustwording en bevordering dat de samenleving zelf het initiatief kan en mag nemen. De gemeente stelt zich hierbij regelmatig op als partner en staat daarmee midden in de samenleving. Wat daarnaast bijdraagt is een prettig/positief gevoel van veiligheid in de eigen omgeving. Dit gevoel is er grotendeels al. Wij willen bevorderen dat dit positieve veiligheidsklimaat voor inwoners en ondernemers in Westervoort vastgehouden wordt en daar waar nodig verbeterd wordt. Hiervoor dragen we samen de verantwoordelijkheid. Als gemeente versterken we de preventie en proactiviteit. Het werken aan een veilige gemeente is van oudsher een overheidstaak. Naast beleid en uitvoering op de wettelijke veiligheidstaken zijn ook initiatieven van inwoners van belang. In onze dienstverlening zien we dit ook terug.
De behoefte en de vraag van de klant staat centraal als het gaat om de inrichting van de dienstverlening. Dit betekent een integrale benadering van de dienstverlening en eenduidige en kwalitatief hoogwaardige klantcontacten. Hoofddoelen Wij willen dit bereiken door te werken aan: A. Een (veer)krachtige ambtelijke organisatie die bijdraagt aan een samenleving waar het goed wonen en werken is. B. Het vasthouden van het positieve veiligheidsklimaat voor bewoners en ondernemers. C. Het verbeteren van de kwaliteit van onze dienstverlening. D. Een organisatie die invulling geeft aan het programmadoel Externe ontwikkelingen •
•
“Overheidsbrede dienstverlening 2020”, de “Wet modernisering elektronisch bestuur”, de “Wet digitale overheid” en het “Besluit digitale toegankelijkheid” nopen tot het voortdurend uitbreiden en vernieuwen van de digitale mogelijkheden en toepassingen voor inwoners. Het is niet de vraag of maar hoe de gemeente hierbij aan moet haken. We zorgen ervoor dat we zoveel mogelijk aanhaken bij landelijke ontwikkelingen en mogelijkheden. Het experimenteren met nieuwe vormen van lokale democratie is een ontwikkeling die vanuit de rijksoverheid en de provincie gestimuleerd wordt. Er worden veel ondersteuningsprogramma's aan gemeenten aangeboden.
1.2 Wat hebben we daarvoor gedaan? We hebben bij de hoofddoelen 6 speerpunten geformuleerd, te weten: Stimuleren van actief burgerschap, aanpak ondermijning, woninginbraken/buurtpreventie, verbinding tussen zorg en veiligheid, modernisering van de dienstverlening en organisatie 1Stroom. Hieronder werken we de speerpunten uit. A. “Krachtige overheid”: Een (veer)krachtige ambtelijke organisatie die bijdraagt aan een samenleving waar het goed wonen en werken is.
Jaarstukken Westervoort 2021 - Jaarverslag - Programmaverantwoording
11
Westervoort
Stedelijkheidsklasse: matig stedelijk
relatie inwoner-gemeente
6,0
5,9
%(helemaal) mee eens
Westervoort
Stedelijkheidsklasse: matig stedelijk
De gemeente luistert naar de mening van haar inwoners (WSJG 26)
28%
30%
De gemeente betrekt inwoners voldoende bij haar plannen, activiteiten en voorzieningen (WSJG 27)
34%
36%
Inwoners en organisaties krijgen voldoende ruimte om ideeën en initiatieven te realiseren (WSJG 28)
33%
36%
B. Het vasthouden van het positieve veiligheidsklimaat voor bewoners en ondernemers. Westervoort uit Veiligheidsmonitor 2020
Westervoort uit Veiligheidsmonitor 2018
Veiligheidsbeleving (cijfer op schaal van 1-10)
7,1
7,3
Meldingsbereidheid ondermijning
74%
71%
Mate waarin inwoners van mening zijn dat de gemeente de buurt voldoende betrekt bij de aanpak van leefbaarheid en veiligheid
21%
30%
Politiecijfers 2021
Politiecijfers 2019
Geweldsmisdrijven
29
35
Woninginbraken
14
24
Vernielingen
46
57
Aantal meldingen overlast van personen
57
80
Dit zijn de speerpunten: 1.B.1
Aanpak Ondermijning
Doel
Het voorkomen en terugdringen van ondermijnende criminaliteit.
12
Jaarstukken Westervoort 2021 - Jaarverslag - Programmaverantwoording
1.B.1
Aanpak Ondermijning
Toelichting
De aanpak van ondermijning is een speerpunt in ons integraal veiligheidsbeleid. Ondermijning is een nog steeds groeiend probleem en de bestuurlijke aandacht is hoog. Belangrijke onderdelen in onze aanpak zijn het vergroten van de bewustwording en meldingsbereidheid onder inwoners, ondernemers en personeel van de gemeente en haar veiligheidspartners, het uitvoeren van integrale controles en het gericht onderzoeken van signalen. De belangrijkste aandachtsgebieden zijn hennep/drugs, mensenhandel, zorgfraude en witwassen.
Bereikt/niet bereikt
• • • • • • •
Vanwege corona zijn er geen interne ambtelijke voorlichtingsbijeenkomsten geweest. Op individueel niveau zijn nieuwe collega’s wel van informatie voorzien. Er zijn meerdere externe communicatie-uitingen gedaan via onze mediakanalen over allerlei vormen van ondermijning. Het Damocles beleid is geactualiseerd. Er zijn drie drugspanden aangetroffen waar bestuursrechtelijk tegen is opgetreden. In twee gevallen is het pand voor enige tijd gesloten. Naar aanleiding van de door het RIEC uitgevoerde weerbaarheidsscan is er in november 2021 een nieuw Uitvoeringsplan ondermijning vastgesteld voor de jaren 2021 t/m 2023. De APV is aangepast mede naar aanleiding van adviezen in de weerbaarheidsscan. Er zijn twee integrale controles gehouden. Vanwege corona zijn die kleinschalig uitgevoerd.
De doelen zijn deels behaald. Vanwege corona hebben we enkele concessies moeten doen: er zijn geen interne voorlichtingsbijeenkomsten voor personeel geweest, we waren terughoudend met integrale controles en leerling alert op het Candea College is nog niet gestart. 1.B.2
Verbinding tussen zorg en veiligheid
Doel
Het vormgeven van een toekomstbestendige lokale zorg- en veiligheidsstructuur.
Jaarstukken Westervoort 2021 - Jaarverslag - Programmaverantwoording
13
1.B.2
Verbinding tussen zorg en veiligheid
Toelichting
Een goede verbinding tussen zorg en veiligheid wordt steeds belangrijker, nu de gemeente sinds de decentralisatie in het sociaal domein verantwoordelijk is voor de zorg. Er spelen diverse onderwerpen op het snijvlak van zorg en veiligheid. Voorbeelden zijn: de aanpak van personen met verward gedrag, personen die ernstige woonoverlast veroorzaken in hun buurt of jongeren die vanwege een instabiele thuissituatie afglijden naar criminaliteit of radicaliseren. In de loop der tijd zullen zich steeds nieuwe knelpunten en doelgroepen manifesteren. Zorg en veiligheid sluit nu nog niet altijd goed op elkaar aan. Het vormgeven van een toekomstbestendige lokale zorg- en veiligheidsstructuur is daarom een speerpunt voor de komende jaren.
Bereikt/niet bereikt
Het aantal meldingen van overlast van verwarde personen is in 2021 gedaald t.o.v. 2020: van 66 naar 57. Er is – ondanks corona – veel werk verzet om procedures te stroomlijnen en de onderlinge afstemming tussen betrokken partijen te verbeteren: • Convenant tussen politie en gemeenten over gegevensuitwisseling van personen met verward gedrag is in de eerste helft van 2021 vastgesteld.
•
•
•
De gemeente analyseert samen met de politie doorlopend de meldingen rond personen met verward gedrag met de bedoeling de problematiek rond deze personen inzichtelijk te krijgen en te kunnen beoordelen of iemand vaker overlast veroorzaakt. Er is gestart met het verbeteren van de ketenaanpak c.q. de verbindingen tussen de betrokken partijen ten aanzien van personen met verward gedrag. Binnen 1Stroom is er een nieuwe groep consulenten (aandachtsfunctionarissen zorg & overlast) die meldingen met de politie en andere netwerkpartners oppakt. De werkwijze is vastgelegd in een intern werkproces. De aandachtsfunctionarissen zorg & overlast zijn ook de deskundigen op de uitvoering van de WvGGZ en de WZD. De gemeentelijke aanpak ten aanzien van de WvGGZ is uitgeschreven, de aanpak WZD (nog) niet. Dit omdat de taak van de gemeente een andere is. • Het meldpunt WvGGZ loopt. Hierover is regelmatig contact met VGGM. Dit om de samenwerking te bevorderen. VGGM is verantwoordelijk voor het meldpunt voor de Liemerse gemeenten. Dit willen we voorlopig zo laten. • Medio 2020 waren er veel overlastmeldingen van een rondzwervende jeugdgroep/-groepen in de Liemerse gemeenten. De harde kern van deze groepen is in kaart gebracht en voor een persoonsgerichte aanpak aangemeld bij het Veiligheidshuis. De groep jongeren eromheen wisselt van samenstelling en locatie.
Daardoor is geen groepsaanpak opgesteld; maar er is wel aandacht voor deze personen. • De APV is in december 2021 aangepast. Er is onder meer een verbod op het dragen van gevaarlijke voorwerpen opgenomen en het artikel over de wet aanpak woonoverlast is geactualiseerd.
C. Het verbeteren van de kwaliteit van onze dienstverlening, die aansluit op de behoeften en verwachtingen van onze inwoners. Dit zijn de speerpunten: 1.C.1
Modernisering van de dienstverlening
Doel
Zoveel mogelijk uitbreiden van de digitale dienstverlening en optimaliseren van de digitale toegankelijkheid van gemeentelijke producten en diensten.
14
Jaarstukken Westervoort 2021 - Jaarverslag - Programmaverantwoording
1.C.1
Modernisering van de dienstverlening
Toelichting
In de periode vanaf 2021 zullen we aandacht blijven houden voor het moderniseren van de dienstverlening. Dit is een continue proces, waarin we zoveel mogelijk aansluiten bij landelijke ontwikkelingen en trends in de samenleving, binnen de mogelijkheden die er zijn. Bij de inrichting van onze dienstverlening stellen we onze inwoners, bedrijven en instellingen centraal. We proberen daarbij zoveel mogelijk aan te sluiten op de leefwereld van onze klanten (mensgerichte systemen & processen). Bij de verdere ontwikkeling van de digitale dienstverlening hanteren we de volgende 5 uitgangspunten: • Digitaliseren daar waar het zinvol is • Toegankelijkheid • Integraliteit • Flexibiliteit • Betrouwbaarheid & Transparantie De grote verscheidenheid aan beschikbare ICT-oplossingen – zowel landelijk via MijnOverheid, als via de verschillende leveranciers van backofficeapplicaties en via de gemeentelijke website – vraagt om strategische keuzes. De Liemerse i-Visie en iStrategie bieden handvatten om daarin robuuste en toekomstbestendige keuzes te kunnen maken. We houden ook aandacht voor de niet geringe groep inwoners/klanten die niet of minder zelfredzaam is, evenals de groep digibeten en laaggeletterden. We zorgen dat ook voor deze doelgroepen de gemeentelijke producten en diensten goed toegankelijk zijn, zowel digitaal als analoog.
Waarbij we ook blijven investeren in de kwaliteit van het persoonlijk klantcontact. In 2020 zijn we als gemeente aangesloten bij de Cooperatieve vereniging Dimpact. Daarmee is een belangrijke stap gezet in het samen organiseren, waarmee we kostenefficiëntie, standaardisatie en ontwikkeling van gemeenschappelijke, op elkaar aangesloten digitale werkprocessen en voorzieningen mogelijk maken. Vanuit deze samenwerking wordt in 2021 een nieuwe gemeentelijke website ontwikkeld en live gebracht.
Bereikt/niet bereikt
In 2021 is de gemeentelijke hoofdwebsite verder verbeterd voor wat betreft de vindbaarheid van informatie en de digitale toegankelijkheid. Zo zijn er veel (ontoegankelijke) pdf-formulieren omgezet naar (toegankelijke) e-formulieren. Het aantal e-formulieren is daarmee flink toegenomen, van 60 per 1-1-2021 naar 85 per 31-12-2021.
Indicatoren Waardering van klanten voor de kwaliteit van onze dienstverlening - directe dienstverlening - digitale dienstverlening Aantal producten dat volledig digitaal te verkrijgen is
Westervoort
Nederland
Bron
6,83
6,79
WSJG Burgerpeiling 2019
(6,67 peiling 2016)
6,95
7,04
Burgerpeiling 2019
( 6,65 peiling 2016) Stand per 31-12-2021: 85
Stand per 31-12-2020 60
Gemeentelijke website Aantal volledig invulbare digitale webformulieren
Jaarstukken Westervoort 2021 - Jaarverslag - Programmaverantwoording
15
D. Een organisatie die invulling geeft aan het programmadoel. % (helemaal) mee eens De mate waarin inwoners van mening zijn dat de gemeente doet wat ze zegt
Westervoort
Stedelijkheidsklasse: matig stedelijk
Bron
30%
28%
WSJG
D. Een organisatie die invulling geeft aan het programmadoel Dit zijn de speerpunten: 1.D.1
Organisatie 1Stroom
Doel
Doorontwikkeling van 1Stroom
Toelichting
De organisatie 1Stroom, de ambtelijke organisatie van de gemeenten Duiven en Westervoort is op 1 januari 2018 van start gegaan. Op basis van de sturingsfilosofie en strategische agenda is de afgelopen jaren veel bereikt binnen 1Stroom. Twee gemeentebesturen zijn ondersteund bij het bereiken van hun ambities, inwoners worden hierbij betrokken en er wordt in een platte organisatie gewerkt. Hiermee is 1Stroom goed op weg om een moderne organisatie te worden. Nu de organisatie enkele jaren draait, is duidelijk geworden dat op sommige punten verbetering nodig is om de stip op de horizon te bereiken. 1Stroom moet zich daarom doorontwikkelen en een volgende stap doen in haar ontwikkeling. Daarbij is in 2021 eerst de structuur op orde gebracht, waarna verder gewerkt kan worden aan de cultuur en ontwikkeling van medewerkers. De organisatiestructuur kan de concernsturing beter ondersteunen en de platte organisatiestructuur versterken door te werken met gelijkwaardige en grotere organisatie-eenheden. Een eenduidige aansturing en duidelijke verantwoording kan worden verkregen door in de directie te werken met een algemeen directeur en twee gemeentesecretarissen/adjunct-directeuren. In 2021 heeft deze organisatiewijziging zijn beslag gekregen.
Risico’s
Uit evaluaties van ambtelijke fusies elders, blijkt dat risico’s, die ervoor zorgen dat we het doel niet bereiken zijn: • Onvoldoende harmonisatie van beleid; als beide besturen niet openstaan voor harmonisatie van beleid, komt er van efficiencyvoordelen en kwaliteitsverhoging weinig terecht • Te snel resultaten willen zien; een te grote bezuiniging die snel gehaald moet worden leidt tot problemen; de organisatie heeft tijd nodig om de voordelen van de fusie tot uiting te laten komen • Onvoldoende aansluiting van de organisatie bij een of beide colleges • In het bestuurlijk-ambtelijk samenspel in het algemeen en in het dagelijks bestuur van 1Stroom in het bijzonder, zullen de hieruit voortkomende aandachtspunten regelmatig aan de orde komen. • Het niet tijdig realiseren van de vijf k's. Daar komt bij een risico als gevolg van een besluit van het AB van 1Stroom, om gelet op de moeilijke financiële situatie waarin beide gemeenten zitten, een pakket aan besparingsmaatregelen door te voeren in de begroting 1Stroom 2021-2024. In totaal lopen de besparingsmaatregelen op tot ruim € 700.000 in 2024.
Planning
In 2021 heeft de organisatiewijziging zijn beslag gekregen. Daarnaast zijn zowel de uitvoering van de strategische agenda, als het omgaan met de factoren zoals genoemd onder de risico’s een continue proces. En een proces waarin een ieder telkens weer open moet staan voor interne en externe ontwikkelingen en zo weer impulsen aan de ontwikkeling van de organisatie gegeven kunnen worden.
16
Jaarstukken Westervoort 2021 - Jaarverslag - Programmaverantwoording
1.D.1
Organisatie 1Stroom
Financiën
De door de gemeenteraden vastgestelde taakstelling voor de organisatie 1Stroom is verwerkt in de begroting 2021. Voor 2021 is dat een netto besparing van € 600.000 en conform eerdere besluiten, komt deze besparing voor 63% ten goede aan de gemeente Duiven en voor 37% van de gemeente Westervoort. In de begroting 1Stroom 2021-2024 is daarboven een besparingspakket doorgevoerd dat oploopt tot € 732.000 in 2024.
Indicatoren
Westervoort
Duiven
6
7
Waardering uit de rondetafelgesprekken met ondernemers.
1.3 Wat heeft het ons gekost? Resultaat programma Bestuur Rekening
Begroting
Begroting
Rekening
Saldo
2020
2021 v.w.
2021 n.w.
2021
2021
Lasten
7.962
8.497
8.732
8.555
177
Baten
29.392
29.677
31.370
32.087
717
Gerealiseerde totaal saldo
21.430
21.180
22.638
23.532
894
0
0
-666
-518
148
21.430
21.180
21.972
23.014
1.042
Voordelen
Nadelen
S
I
Resultaatbestemming Gerealiseerde resultaat (Bedragen x € 1.000, +=V, -=N) Afwijkingen per taakveld Bestuur
113
Beheer overige gebouwen en gronden Bijdrage 1Stroom (overhead)
113 81
303
Treasury
-81 303
43
-43
Gemeentefonds
574
574
Mutaties reserves (resultaatbestemming)
148
148
Overige afwijkingen
28
28
Totaal
1.166
Saldo
1.042
124
Op afwijkingen groter dan € 25.000 wordt een toelichting gegeven. Bestuur • • •
De accountantskosten vallen € 32.000 (V) lager uit door een beter verloop van het controleproces. Als gevolg van de stijging van de rekenrente naar 0,52% valt de aanvulling van de (wethouder)pensioenen € 105.000 (V) lager uit. Overige afwijkingen € 24.000 (N).
Beheer overige gebouwen en gronden • •
De in het Herstelplan opgenomen verkoop van de Flierefluiter heeft nog niet plaatsgevonden (€ 77.000 N). Overige afwijkingen € 4.000 (N).
Bijdrage 1Stroom
Jaarstukken Westervoort 2021 - Jaarverslag - Programmaverantwoording
•
17
Minder doorbelaste kosten van 1Stroom (€ 303.000 V) naar programma 1. Zie algehele toelichting 1Stroom.
Treasury •
Door uitgestelde en nog niet volledig gerealiseerde investeringen wordt er minder rente (€ 43.000 N) doorbelast aan de taakvelden van alle programma's. Het nadeel komt ten laste van dit taakveld, de voordelen worden in alle programma's verwerkt.
Gemeentefonds De december-circulaire 2021 valt voor 2021 € 574.000 (V) hoger uit als gevolg van: •
Stijging uitkeringsfactor met 10 punten: € 192.000 • Aanpassing maatstaven: € 257.000 • Decentralisatie- en integratie-uitkeringen: € 79.000 • Uitkering 2019: € 24.000 • Uitkering 2020: € 22.000
Mutaties reserves • • •
De storting van € 174.000 (V; Herstelplan - WSW) in de algemene reserve is niet uitgevoerd omdat dit bedrag alsnog is uitbetaald aan Scalabor. Het saldo onderhoud gebouwen is toegevoegd aan de bestemmingsreserve Onderhoud gebouwen (€ 27.000 N). Overige afwijkingen € 1.000 (V).
1.4 Welke verbonden partijen waren betrokken? Samenwerking de Liemers Doel
Het vergroten van de gemeentelijke slagkracht (met behoud van bestuurlijke zelfstandigheid) door bundeling van ambtelijke expertise op strategisch, tactisch en operationeel niveau met als resultaat verhoogde kwaliteit, continuïteit en efficiëntie.
Taak
Verrichten van beleidsvoorbereidende en uitvoerende taken met betrekking tot sociale dienst, ICT en inkoop.
Beleidsrisico’s Beleidsbepaling – daar waar mogelijk op elkaar afgestemd – blijft bij de individuele gemeenten en de uitvoering en ontwikkeling van het beleid wordt door de samenwerking opgepakt. Afstemming in deze is georganiseerd middels periodieke overleggen op verschillende niveaus waarin afstemming met elkaar wordt gezocht. Resultaat in 2021
Het resultaat 2021 is € 168.426 positief.
1Stroom Doel
De ambtelijke fusie moet ertoe leiden dat de organisatie: • Robuuster wordt (minder kwetsbaar). • Voldoende flexibel kan zijn om twee zelfstandige gemeenten te bedienen en om mee te bewegen met veranderende taken en rollen van de overheid (kracht). • Optimale dienstverlening biedt aan inwoners, organisaties en bedrijven alsook aan de raden en colleges (kwaliteit). • Interessante loopbaanperspectieven biedt aan medewerkers en door zijn robuustheid in staat is om strategische kansen te benutten (kansen). • Niet duurder en zo mogelijk goedkoper is dan de twee huidige organisaties gezamenlijk (kosten). Op basis van raadsbesluit juli 2016 geconcretiseerd tot een netto besparing van uiteindelijk € 600.000 in 2021.
Taak
Verrichten van beleidsvoorbereidende en uitvoerende taken voor de gemeenten Duiven en Westervoort.
18
Jaarstukken Westervoort 2021 - Jaarverslag - Programmaverantwoording
Beleidsrisico’s Beleidsbepaling – daar waar mogelijk op elkaar afgestemd – blijft bij de individuele gemeenten en de uitvoering en ontwikkeling van het beleid wordt door 1Stroom opgepakt. Afstemming in deze is georganiseerd middels periodieke overleggen op bestuurlijk niveau waarin afstemming met elkaar wordt gezocht. Resultaat in 2021
Het resultaat 2021 van 1stroom was € 1.066.402 positief. Het resultaat vloeit terug naar de gemeenten Duiven en Westervoort. Veiligheids- en Gezondheidsregio Gelderland Midden (VGGM)
Doel
Behartigen van de belangen van de deelnemers op de terreinen van brandweerzorg, ambulancezorg, publieke gezondheid, geneeskundige hulpverlening, crisisbeheersing en gemeenschappelijke meldkamer.
Taak
In stand houden van een brandweer, in stand houden van een geneeskundige hulpverleningsorganisatie bij rampen (GHOR), voorzien in de meldkamerfunctie, aanschaffen en beheren van gemeenschappelijk materieel, het inventariseren van en adviseren over risico’s, voorbereiden op de bestrijding van branden, het organiseren van de crisisbeheersing, het bevorderen van medisch milieukundige zorg, het bevorderen van technische hygiënezorg, het bevorderen van psychosociale hulp bij rampen, het geven van prenatale voorlichting aan aanstaande ouders, taken op het gebied van jeugdgezondheidszorg en ouderengezondheidszorg en algemene infectieziekten bestrijding.
Beleidsrisico’s Om de financiële en beleidsrisico’s in beeld te hebben en te beperken is er een regionaal controllersoverleg actief dat regelmatig overlegt met VGGM over de financiële positie. Dat heeft de afgelopen jaren tot forse besparingen geleid en tot beleidsarme begrotingen. Resultaat in 2021
Als crisisorganisatie was VGGM in 2021 wederom druk met de bestrijding van de coronapandemie. Vanwege het testen en het bron- en contactonderzoek was de druk bij de GGD (onderdeel van VGGM) hoog en is veel tijdelijk personeel aangenomen. In 2021 is in het bestuur van VGGM een besluit genomen over een nieuwe verdeelsleutel voor een objectieve verdeling van de kosten van de brandweer over de deelnemende gemeenten. Daarnaast is een nieuwe visie op hulpverlening vastgesteld. Kern van de nieuwe visie is dat een hulpverleningsvoertuig (HV) niet alleen een rijdend magazijn met gereedschap is, maar een voertuig met een specialistisch team (van 4 personen) voor zware en complexe hulpverlening en energietransitie transport (kennis en kunde op het gebied van alternatieve brandstoffen). De tankautospuit (TS) vormt de basis voor het brandweeroptreden, ook bij hulpverleningen. De visie betekent onder andere dat het aantal hulpverleningsvoertuigen in de regio teruggaat van 7 naar 3. Verder is er onder de hoede van VGGM een nieuwe regionale structuur voor zorg en veiligheid opgezet. Het traject voor de functiewaardering voor artsen en verpleegkundigen in dienst van VGGM is afgerond. Deze medewerkers vallen onder de CAR-UWO. De aanzienlijke financiële consequenties worden in de VGGM begroting verwerkt. Streekarchief
Doel
Behartigen van de gemeenschappelijke belangen van de deelnemers ten aanzien van het beheer van hun archiefbescheiden conform de Archiefwet.
Taak
Beheren en toezicht houden op de overgedragen en niet overgedragen archiefbescheiden van de deelnemers. Adviseren over de archiefbewaarplaatsen en het verstrekken van informatie over de archiefbescheiden.
Beleidsrisico’s Niet van toepassing.
Jaarstukken Westervoort 2021 - Jaarverslag - Programmaverantwoording
Resultaat in 2021
Omdat een groot deel van 2021 er geen vrijwilligers op het archief werkzaam waren en de archivarissen (vaak noodgedwongen) thuiswerkten, kon er op locatie minder werk worden verzet. Diverse activiteiten stonden dus op een laag pitje. Aan het opzetten van een e-depot werd in 2021 wel veel aandacht besteed. De fa. DocFactory maakte een businesscase hiervoor. Op basis daarvan werd besloten de volgende stap te nemen en komt er een onderzoek naar de situatie per deelnemer waarbij aangegeven zal worden wat er aan menskracht en middelen nodig is. Er zijn adviezen uitgebracht in het kader van de vernietiging en de selectie, inventarisatie en overdracht van archiefbescheiden naar het SALD alsmede het aanpassen van de beheerregelingen. De diverse archiefruimten in het gemeentehuis zijn geïnspecteerd. Het rapport werd met de secretaris besproken.
19
20
Jaarstukken Westervoort 2021 - Jaarverslag - Programmaverantwoording
Programma 2: Maatschappij 2.1 Wat hebben we bereikt? Programmadoel Wij leveren een bijdrage aan een vitale samenleving en een leefbare omgeving waardoor onze inwoners zo zelfstandig mogelijk kunnen leven. Toelichting In het jaar 2021 zijn alle inspanningen er op gericht geweest om onze inwoners passende zorg en ondersteuning te bieden tegen lagere kosten. Daarnaast is er grote inzet gepleegd om meer “in control” te komen in het sociaal domein. Interne processen zijn tegen het licht gehouden en er is sterker gestuurd op strikt indiceren. In het speerpunt inrichting, beheersing en monitoring budgetten WMO en Jeugdhulp wordt hier nader op ingegaan. De uitgangspunten in de transformatie agenda Samen Sterk zijn hier steeds leidend in geweest. Er is ingezet op drie ontwikkellijnen: innovatie, preventie en monitoring. Dit heeft geresulteerd in een jaarrekening die binnen de gestelde begrotingskaders is gebleven. Het uitgangspunt is en blijft de eigen kracht van de samenleving in Westervoort. Inwoners die (tijdelijk) niet in staat zijn zelf regie over hun eigen leven te voeren krijgen van ons passende zorg, hulp en ondersteuning om waardevol en zelfstandig aan de samenleving deel te nemen. Maatschappelijke instellingen en verenigingen vormen een sterke “fundering” van de samenleving die door ons beter benut en versterkt is.
Dit hebben we gedaan door in overleg de samenwerking en dialoog tussen deze partijen te stimuleren, te faciliteren en initiatieven te ondersteunen. Hierdoor is de sterke fundering versterkt en verstevigd. Voor kwetsbare inwoners die niet zelf de regie over hun leven kunnen voeren en ook niet volwaardig aan de samenleving kunnen deelnemen is het “vangnet” in stand gebleven en verder uitgebreid. Dit “vangnet” bestaat uit voorzieningen en zo nodig uit specialistische zorg. De kwetsbare inwoner kan hierdoor zo zelfstandig en zinvol mogelijk leven. Voor dit vangnet is gezocht naar slimme oplossingen dicht bij inwoner en zoveel mogelijk in het normale leven. De basisvoorzieningen worden gevormd door mogelijkheden voor sport, recreatie, kunst, cultuur, educatie, onderwijs en gezondheidszorg. Voor alle inwoners van Westervoort dragen deze voorzieningen voor een belangrijk deel bij aan zinvolle vrijetijdsbesteding, ontplooiing, ontwikkeling en positieve gezondheid. De basisvoorzieningen maken ook mogelijk dat de inwoners zelfstandig de regie over het eigen leven kunnen voeren en deel kunnen nemen aan de samenleving. Goede basisvoorzieningen moeten ook voorkomen dat zo min mogelijk een beroep gedaan wordt op maatwerkvoorzieningen en gebruik gemaakt moet worden van het “vangnet”. Hoofddoelen Wij hebben ingezet op: A. Resultaatgerichte sturing binnen het Sociaal Domein B.
De basis op orde C. Meedoen naar vermogen D. Zelfredzaamheid naar vermogen Externe ontwikkelingen Stijging zorgvragen en uitgaven In de begroting van 2021 is uitgebreid stilgestaan bij de stijging van het aantal zorgvragen en de stijging van de kosten. In het dashboard van elk kwartaal van het afgelopen jaar hebben we nauwkeurig kunnen volgen hoe zich dit heeft ontwikkeld in 2021. Het is duidelijk te zien dat op een aantal voorzieningen de vraag naar hulp en ondersteuning is beantwoord door een voorliggende voorziening in te zetten. Zo zien we een daling in het aantal jongeren dat behandeling van uit de Jeugdwet ontvangt. Dit is het directe gevolg gebleken van de inzet van de gedragswetenschapper
Jaarstukken Westervoort 2021 - Jaarverslag - Programmaverantwoording
21
en de samenwerking met de huisartsen. Ondersteuning van de jeugd gebeurt nu veel eerder door de jongeren coach en beschikkingen worden voor een minder lange tijd afgegeven. Daarnaast zien we een daling van het aantal inwoners dat gebruik maakt van de WMO maatwerkvoorziening begeleiding en groepsbegeleiding. Er is stevig ingezet op voorliggende voorzieningen in het eigen dorp. In 2021 zijn er bij de mei- en september circulaire extra middelen ontvangen die eveneens een positieve invloed hebben op de financiële resultaten van 2021. Het spreekt voor zich dat minder voorzieningen tot minder uitgaven leiden. Echter, de kostprijs per product in het sociaal domein stijgt. Hoewel het aantal uren dat wordt ingezet voor bijvoorbeeld huishoudelijke ondersteuning blijft dalen, zien we nauwelijks minder uitgaven omdat het uurtarief stijgt. Ditzelfde geldt tevens voor alle andere maatwerkvoorzieningen in de WMO en individuele voorzieningen in de Jeugdwet. Minimabeleid In 2021 zijn de beleidsregels minimabeleid Westervoort 2022 opgesteld, waarbij extra regelingen voor kinderen zijn ingevoerd, waaronder naast de Gelrepas het diplomazwemmen A&B, computer / laptop, een tegoed op de Gelrepas voor kleding en schoolspullen en een tijdschriftabonnement. Hiermee kunnen kinderen uit gezinnen met een laag inkomen toch meedoen aan allerlei activiteiten.
Daarnaast is de Gelrepas per 1 januari 2021 vernieuwd, waarmee het nog makkelijker is geworden om mee te doen aan sport- en culturele activiteiten. Omgevingswet Hoewel de grootste borging aangaande de Omgevingswet in het fysieke domein plaats vindt werkt de nieuwe wet ook direct door in het sociale domein. “Wie wil, kan in Westervoort maximaal gezond leven en wonen”. Dit bekrachtigt de regionale visie op de publieke gezondheid waarbinnen gezondheid wordt beschouwd als het vermogen zich aan te passen en een eigen regie te voeren, in het licht van de fysieke, emotionele en sociale uitdagingen van het leven. Samen met onze inwoners en maatschappelijke partners voeren we het goede gesprek over hoe we ook de fysieke omgeving meer effectief en efficiënt in kunnen zetten om onze sociale en maatschappelijke doelen en ambities na te streven. Gezamenlijke thema’s zijn onder meer; • • • • • • • • • •
de inclusieagenda, integrale kind centra (IKC’s), behoud en doorontwikkeling van cultuurhistorie, straten/buurt met overmatig veel hulpbehoevenden, ontmoetingsplekken, gemeentelijke (sport)accommodaties, beweegvriendelijke leefomgeving, eenzaamheid, veilige leefomgeving, zelfstandig thuis wonen.
De inclusie agenda Eind 2019 is de inclusie-agenda vastgesteld. Deze loopt tot en met 2022. In 2022 zal voorgesteld worden om deze voort te zetten. Met deze agenda wordt invulling gegeven aan het VN-verdrag voor mensen met een handicap. Met deze agenda wordt invuling gegeven aan het VN-verdrag voor mensen met een handicap. Uitgangspunt is dat iedereen mee moet kunnen doen in onze samenleving, een inclusieve samenleving dus. Het gaat om mensen met een lichamelijke, zintuiglijke en/of verstandelijke beperking. Vanaf 2020 is een themagroep met inwoners, gehandicaptenraad, professionals en de gemeente aan de slag om uitvoering te geven aan deze agenda. Aan het eind van elk jaar wordt de agenda gevuld voor het jaar daarop. Daar waar de mogelijkheid zich voordoet zal binnen de inclusie agenda geïntegreerd beleid met andere domeinen worden nagestreefd.
22
Jaarstukken Westervoort 2021 - Jaarverslag - Programmaverantwoording
Net als in 2020 zijn er diverse aanpassingen gedaan in de openbare ruimte zodat mensen met een fysieke beperking gemakkelijker gebruik kunnen maken van de openbare ruimte. Verder is gestart met het digitaal toegankelijk maken van gemeentelijke websites. In het najaar is tijdens een fysieke bijeenkomst voor organisaties en inwoners input gegeven voor verschillende thema’s zoals openbare ruimte, gezondheid en vrije tijd om voor 2022 mee aan de slag te gaan. Oprichting Liemerse Ambassade In 2021 heeft de Liemerse Ambassade mooie resultaten behaald, ondanks dat medio 2021 de programmamanager/projectleider Liemerse Economische Visie (LEV) vertrok en in de tweede helft van het jaar gezocht is naar een goede opvolger. Deze persoon is inmiddels gevonden. Een ontwerpwedstrijd heeft geleid tot een Liemerse vlag, die inmiddels op veel plekken wappert. Verder is uitvoering gegeven aan de Liemerse Economische Visie (LEV), met de regionale ontwikkelagenda, vrijetijdseconomie, maakindustrie en logistiek als speerpunten. De gemeenten Duiven, Zevenaar en Montferland hebben ruimte gekregen om een aantal bedrijventerreinen uit te breiden. ‘Kijk verder in de Liemers’ is als merkenconcept neergezet om de regio op het gebied van vrijetijdseconomie meer te promoten. Dit gebeurt aan de hand van een marketingen communicatieplan.
Onderzoek naar de behoefte aan een Fieldlab Smart Industry heeft aangetoond, dat ondernemers behoefte hebben aan ontmoeten, samenwerken en kennisdeling. Om te bepalen hoe en of daar een fysieke plek voor nodig is, is aanvullend onderzoek nodig. De branding van de logistiek is een continu proces. De samenwerking tussen de logistieke sector, ondernemers onderling, onderwijs en de gemeenten komt steeds beter tot stand. Gezamenlijk optrekken in de uitvoering van de branding met het bestaande logistieke platform, Logistics Valley Liemers Achterhoek en onderwijs is essentieel. Schuldenpreventie Via diverse signaalpartners (waaronder zorgverzekeraars en Vivare) worden signalen ontvangen als er sprake is van een betalingsachterstand bij een inwoner. Vanuit het Sociaal Loket wordt vervolgens contact gelegd met deze inwoner en wordt ondersteuning aangeboden bij het oplossen van mogelijke betalingsproblemen. Als gevolg van de coronamaatregelen wordt veelal contact gelegd per brief/flyer, telefoon of mail. Deze werkwijze wordt in nauwe samenwerking met vrijwilligers van Schuldhulpmaatje uitgevoerd. Vanaf begin 2021 is schuldhulpverlening aan zelfstandigen ondergebracht bij de Regionale Sociale Dienst ‘de Liemers’. Over de mogelijkheid van schuldhulpverlening aan zelfstandigen wordt actief gecommuniceerd, onder andere via de (regionale) belangenorganisaties.
Gespannen krappe arbeidsmarkt Door de combinatie van dalende uitkeringen Werkloosheidswet en Participatiewet, plus de vacaturestijging is de Nederlandse arbeidsmarkt afgelopen jaar steeds krapper geworden. De steunmaatregelen en het lage aantal faillissementen hebben hieraan bijgedragen. De krapte is zichtbaar in heel het land en in bijna alle sectoren en beroepen. Culturele - en creatieve beroepen zijn hierop een uitzondering. Een en ander heeft zich, mede onder invloed van de Corona pandemie razendsnel voltrokken. Van een gemiddelde arbeidsmarkt in het 1e kwartaal van 2021 is er een krappe arbeidsmarkt in het 3e kwartaal 2021. Een 1e doorrekening voor het 4e kwartaal van 2021 laat zien dat het bereikte punt vrijwel gelijk blijft. Feit blijft dat de arbeidsmarkt historisch krap is. De Liemers en de Regio Midden Gelderland zijn hier vanzelfsprekend geen uitzondering op. Regio specifiek is er voor de Liemers een grote krapte in personeel op het gebied van de logistiek en techniek, maar ook in de zorg, terwijl het tevens vrijwel onmogelijk lijkt om horeca personeel aan te trekken. Dit laatste heeft vooral te maken met het wegblijven van jongeren, die bijvoorbeeld in Teststraten en Priklocaties aan de slag zijn (geweest) voor een zeer concurrerend uurtarief en andere werktijden. Naar verwachting zal de krapte op de arbeidsmarkt bij gelijkblijvende condities nog jaren voortduren.
Dit vraagt de komende jaren om speciale inzet en inventiviteit van de gemeente(n) en haar partners in dezen.
Jaarstukken Westervoort 2021 - Jaarverslag - Programmaverantwoording
23
Mantelzorgcompliment In 2021 is het Herstelplan Westervoort vastgesteld. De raad heeft besloten om op het Mantelzorgcompliment te bezuinigen. Voorgaande jaren hadden mantelzorgers recht op een bedrag van € 100 per aanvrager, in 2021 is dit bedrag verlaagd naar € 10,- per aanvrager. Er is voor gekozen om het Mantelzorgcompliment ter waarde van € 10,- beschikbaar te stellen via een VVV bon. Deelname Cultuurpact 2021-2024 Vanwege corona hebben veel culturele activiteiten niet kunnen plaatsvinden. De provincie Gelderland heeft daarom besloten om de Cultuurpactregeling (2017-2020) te verlengen met één jaar. De nieuwe provinciale regeling Cultuur- en Erfgoedpacten gaat in per 1 januari 2022 en zal eindigen op 31-12-2024. De Liemerse gemeenten hebben in 2022 een nieuwe subsidieaanvraag in gediend. Covid-19 De corona-middelen die zijn ontvangen voor jeugd zijn ingezet voor de groepen die in de coronatijd extra kwetsbaar bleken te zijn. Er is extra ingezet op jongeren coaching zodat voorkomen wordt dat de problematiek verder escaleert. Daarnaast is er gestart met een meldpunt eenzaamheid waar zowel eenzame inwoners zich zelf kunnen melden als inwoners die andere mensen aanmelden waarvan een vermoeden bestaat dat ze eenzaam zijn. Santé verzorgt een snelle opvolging, neemt contact met de gemelde eenzame en gaat na of, en zo ja hoe betrokkene kan worden geholpen.
Tot slot zijn middelen besteed om voor een jaar vanaf 2021 extra coördinatieuren in te zetten om uitvoering te geven aan het vastgestelde preventieakkoord. De gemeente Westervoort heeft in 2021 een bedrag van € 31.623 ontvangen vanuit het Nationaal Programma Onderwijs, dat erop is gericht om aanvullend op het onderwijs maatregelen te nemen ten behoeve van leerlingen die als gevolg van Covid-19 onderwijsvertragingen hebben opgelopen en problemen hebben op het gebied van sociaal, emotioneel, cognitief en executief vlak. Van dit bedrag is in 2021 nog niets besteed; dit zal vanaf 2022 besteed worden. Dit is mogelijk, omdat de middelen ingezet kunnen worden in de schooljaren 2021-2022 en 2022-2023. Voor kwetsbare inwoners is € 37.000 beschikbaar gekomen. Deze gelden zijn ingezet om de huur van een extra ontmoetingsruimte in De Nieuwhof te betalen. Nadat de Corona maatregelen in 2021 tijdelijk versoepeld zijn, bleek er een grote behoefte bij kwetsbare inwoners om elkaar te ontmoeten waardoor er extra ruimte nodig was. Daarnaast is er een bedrag naar Inloophuis De Herberg gegaan om uitvoering te kunnen geven aan een herstelplan voor bezoekers en vrijwilligers na Corona. De TONK-regeling is in 2021 ingevoerd voor inwoners die vanwege Covid een daling van hun inkomen hadden van meer dan 20% waardoor het betalen van woonlasten problematisch zou worden.
Deze extra bijzondere bijstandsregeling is in eerste instantie van 1 januari 2021 tot 1 juli 2021 ingevoerd en daarna 2 keer met 3 maanden verlengd tot en met 31 december 2021. Ondanks het regelmatig communiceren hierover is minimaal gebruik gemaakt van deze regeling. Dit was vooraf niet te voorzien en landelijk geeft dit hetzelfde beeld. De regeling betrof een tijdelijke uitbreiding van de bijzondere bijstandsregeling. De overheid heeft gelden voor de TONK beschikbaar gesteld. Deze hoeven niet aan het rijk verantwoord te worden. In Westervoort is in 2021 € 28.000 in de begroting opgenomen voor de TONK. Hiervan is € 10.600 besteed. Een verschil van € 17.400. Coronagelden omzetderving bedrijven Sociale Werkvoorziening (SW-bedrijven). Over 2020 is een bedrag van € 174.000 ontvangen ter compensatie van omzetderving bij SWbedrijven. Dit bedrag is gereserveerd. Over de eerste drie kwartalen van 2021 zijn hiervoor eveneens middelen ontvangen tot een bedrag van € 58.614. Deze middelen dienen eveneens gereserveerd te worden. Bij de financiële onderbouwing van de verlenging van het contract met
24
Jaarstukken Westervoort 2021 - Jaarverslag - Programmaverantwoording
Scalabor B.V. zijn de ontvangen middelen over het eerste halfjaar 2021 (€39.000) ingezet als dekking voor het te verwachten tekort over 2023. 2.2 Wat hebben we daarvoor gedaan? A. Resultaatgerichte sturing op het Sociaal Domein Dit zijn de speerpunten: 2.A.1
Inrichting, beheersing en monitoring budgetten Wmo en Jeugdhulp
Doel
Optimalisatie van administratieve processen zodat actuele sturingsinformatie bijdraagt aan doelmatige inzet van budgetten binnen het sociaal domein.
Toelichting
Op basis van het bestaande beleid zijn de beschikbare budgetten voor de uitvoering van de taken in het sociaal domein niet toereikend. Om de bestaande middelen zo efficiënt en effectief mogelijk in te zetten is het noodzakelijk om: • financiële kaders te stellen als leidend principe voor sturingsinformatie • tussentijds meer inzicht in de besteding van de beschikbare middelen te krijgen • de interne administratie en administratie externe partijen op elkaar aan te sluiten • op basis van kwartaalrapportages keuzes te maken voor de doelmatige inzet van middelen
Bereikt/niet bereikt
Aan de hand van acties uit Samen Sterk, mede gebaseerd op de aanbevelingen uit het onderzoek binnen de Taskforce Jeugdhulp in de hand, zijn concrete acties uitgevoerd welke hebben geleid tot het verbeteren van de monitoring van de uitgaven en daarmee meer inzicht in het verloop ervan. Er is een dashboard ontwikkeld met prestatie indicatoren en een overzicht van de uitgaven van diverse voorzieningen Wmo en Jeugdhulp en van de aantallen voorzieningen. Steeds wordt een prognose gegeven van de uitgaven van het betreffende jaar, in relatie tot de begroting. Nadat in juli 2020 de nieuwe inkoopprocedure is afgerond is in 2021 in samenwerking met de Module Inkoop van de MGR gewerkt aan het verder aanscherpen van processen rondom de inkoop. In 2020 vond intensievere kwalitatieve toetsing op de inschrijving plaats om toegelaten te kunnen worden tot het zorgaanbod in onze regio. Vervolgens is ingezet op de naleving van inkoopeisen. Een zorgvuldige administratieve afwikkeling is van groot belang om de monitoring van en sturing op onze uitgaven goed in te kunnen richten. Dit behoeft voortdurende inzet en stroomlijnen bij zowel onze backoffice als bij de diverse zorgaanbieders, waar we op hebben ingezet. Om te zorgen voor een kwalitatief geschikt aanbod in aansluiting op de vraag van onze inwoners werken we steeds met de zorgaanbieders aan transformatie.
Alle werkprocessen en beschikkingen zijn herschreven met als doel uniforme werkprocessen en toetsing van uniforme beschikkingen Duiven en Westervoort. Er is meer overdracht van kennis en bewustwording van kosten bij de consulenten WMO en Jeugd gerealiseerd. Het levert verbeterd inzicht op of er met de ingezette ondersteuning ook het gewenste resultaat bereikt kan worden en of eerder bijsturen noodzakelijk is. Bij de aanvragen voor verlenging van jeugdhulp is de afstemming tussen contractbeheer met de gedragsdeskundige geborgd in het werkproces.
Jaarstukken Westervoort 2021 - Jaarverslag - Programmaverantwoording
2.A.1
Inrichting, beheersing en monitoring budgetten Wmo en Jeugdhulp Voor onze inwoners levert het bewustwording op van de uitgaven die door de gemeente worden gedragen, alsmede beter leesbare beschikkingen. Er is geïnvesteerd in een opleiding voor het maken van dashboards voor de gemeenteraad. De controle door contractbeheer op de door zorgaanbieders aangevraagde voorzieningen, wordt in 2022 ingevoerd bij de implementatie van het nieuwe softwarepakket. De samenwerking met de overige verwijzende partijen zoals huisartsen, jeugdartsen, medisch specialisten en Gecertificeerde Instellingen wordt steeds verder vormgegeven en in nieuwe projecten verder uitgewerkt. In het Regionale Transformatie Plan Jeugdhulp is een aantal projecten gerealiseerd voor onze inwoners bij het vinden van de juiste route voor advies bij (complexe) echtscheiding, zoals het Digitale Scheidingsloket Centraal Gelderland. Of voor advies bij een complexe hulpvraag bij een vorm van verblijf of bescherming zoals de Perspectieftafel en de Beschermingstafel.
B. De basis op orde Dit zijn de speerpunten: 2.B.1
De transformatie. Van maatwerk naar voorliggend
Doel
Het afschalen van zorg mogelijk maken door algemene, voorliggende voorzieningen te versterken of te ontwikkelen en aan elkaar te verbinden. Hierdoor wordt een verschuiving van maatwerk naar voorliggend mogelijk gemaakt. De zogenaamde "nulde en eerste lijn" worden versterkt waardoor maatwerk voorzieningen mogelijk minder snel nodig zijn.
25
26
Jaarstukken Westervoort 2021 - Jaarverslag - Programmaverantwoording
2.B.1
De transformatie. Van maatwerk naar voorliggend
Toelichting
Door actief in te zetten op de transformatie, de versterking van eigen kracht, sociaal netwerk, preventie en algemene voorzieningen wordt bijgedragen aan de vermindering van de druk op de maatwerkvoorzieningen. Een investering in de algemene voorzieningen, ook financieel, leidt tot het minder hoeven inzetten van maatwerkvoorzieningen en specialistische zorg. Inmiddels ingezette initiatieven worden doorontwikkeld en het ontplooien van nieuwe initiatieven wordt gestimuleerd en gefaciliteerd. Daarnaast wordt ingezet op het beter verbinden van initiatieven vanuit de gedachte; samen sterk!
Bereikt/niet bereikt
In Westervoort is het netwerk van Doen!Westervoort, de voormalige sociale supermarkt, uitgebreid en verstevigd. Er is met subsidie van de Dullert Stichting voor één jaar een coördinator/verbinder aangesteld om het netwerk te versterken en meer bekendheid voor de activiteiten van Doen!Westervoort te genereren. Inmiddels is er sprake van een stuurgroep die stuurt op de uitgangspunten van de transformatie en een werkgroep die concrete activiteiten uitvoert of afstemt. Ieder vanuit zijn of haar eigen kennis en expertise. In de werkgroep vinden professionele organisaties en vrijwilligersorganisaties elkaar. De stuurgroep bestaat uit de volgende netwerk partners: Inloophuis de Herberg Stichting Mikado/ Santé Partners Dagbesteding Deltahuis Stichting Welzijn Ouderen Arnhem (SWOA) Mee Gelderse Poort Coördinator Doen!Westervoort Gemeente Westervoort De werkgroep bestaat uit de volgende deelnemers: Coördinator Inloophuis De Herberg Sociaal werker, Mikado/Santé Partners Coördinator dagbesteding Deltahuis Repaircafé / Gamecafé Creon Inloopkast De Cirkel MEE Gelderse Poort Wijkopbouw, sociaal werker Broeklanden Sociaal Werker SWOA & Coördinator Maatjes Regio Arnhem Community werker Sociaal loket Gemeente Westervoort Coördinator Doen!Westervoort (SWOA) Iedere partner brengt zijn of haar eigen netwerk mee.
Zo wordt geprobeerd, binnen dit web van organisaties, de vraag van de inwoner te beantwoorden, signalen die leven op te pikken en activiteiten, zorg en ondersteuning te ontwikkelen die aansluiten bij de behoefte van de inwoners. Een voorbeeld van zo’n activiteit is het Ontmoeten+. Deze inloop is bedoeld voor ouderen die door omstandigheden niet meer mee kunnen doen met de reguliere ouderen activiteiten. Om te voorkomen dat zij bijvoorbeeld vereenzamen is dit steunpunt opgestart. Doel is om hen te begeleiden naar activiteiten die voor hen nog wel haalbaar zijn. Indien nodig, wordt bij voldoende interesse een activiteit voor hen ontwikkeld.
Jaarstukken Westervoort 2021 - Jaarverslag - Programmaverantwoording
2.B.1
27
De transformatie. Van maatwerk naar voorliggend Daarnaast is actief ingezet op het ondersteunen van jongeren door de jongerencoach. Door een jongeren coach in te schakelen wordt een jeugdige op een laagdrempelige manier geholpen bij minder complexe problemen. Waar eerder begeleiding en behandeling als individuele voorziening vanuit de Jeugdhulp werd ingezet, wordt nu dus eerder gebruik gemaakt de jongeren coach. Uitkomst is dat er minder jongeren naar individuele voorzieningen worden doorverwezen, terwijl de jongeren zelf aangeven goed geholpen te worden. Doel van jongerencoaching Persoonlijke groei en het vergroten van ik-sterkte in moeilijke situaties; Toekomstperspectief en het innemen van je plaats in de wereld; Het verbeteren van de kwaliteit van leven, versterken van sociale positie leidend tot zelfredzaamheid (passend bij de leeftijd). Inzet bij het gezond, blij opgroeien van kinderen en jongeren. Als ze door bepaalde gebeurtenissen niet lekker in hun vel zitten of niet goed mee kunnen doen in de maatschappij helpen wij ze op weg. Problemen klein houden of kleiner maken waar het kan. Inzet van jongerencoach ter voorkoming van maatwerkoplossingen Tevens houdt de jongerencoach zich bezig met: Vergroten bekendheid en netwerk van de jongeren coaching.