20211108-rv-programmabegroting-2022-2025-bijlage-1-programmabegroting-2022-versie-8-november-2021.pdf

Meerjarenraming

Amendementen programma Maatschappij Nieuwe activiteiten Amendementen: Essentaksterfte

-533

-533

-533

-533

Groenrenovaties

-533

-533

-533

-533

Verwerkt in de voorcalculaties Bedragen in €

Programmabegroting Westervoort 2022-2025 - Programma 2 Maatschappij

31

2.4 Betrokken verbonden partijen Bedrijfsvoeringsorganisatie doelgroepenvervoer regio Arnhem-Nijmegen Doel

De DRAN heeft tot doel de gezamenlijke sturing en (financiële) beheersing van uitvoeringstaken en uitvoering van ondersteunende processen op het gebied van doelgroepenvervoer en aanvullend vervoer voor de deelnemers.

Taak

De sturing en (financiële) beheersing van uitvoeringstaken en uitvoering van ondersteunende processen op het gebied van doelgroepenvervoer en aanvullend vervoer.

Beleidsrisico’s

Het risico is van financiële aard, als de beoogde efficiencyvoordelen niet worden behaald of als meerdere gemeenten uit deze regio vervoersstromen gaan onttrekken aan deze regeling.

Onze inzet in 2022 Het goed organiseren van passend vervoer voor verschillende doelgroepen. Modulaire Gemeenschappelijke Regeling Sociaal Domein Regio Centraal Gelderland Doel

Het vormgeven van regionale samenwerking in het sociale domein in de vorm van drie samenwerkingsmodules: 1. Inkoop: op de gebieden Jeugd en Wmo zodat gemeenten effectief, efficiënt en in samenhang de taken waarin zij willen samenwerken kunnen uitvoeren. 2. Onderwijszaken: Het vormgeven van een intergemeentelijke samenwerking op de gebieden volwasseneducatie, leerplicht en RMC (Regionale Meld- en Coördinatiefunctie). 3. Werkgeversservicepunt: werkgevers te ondersteunen bij hun personeelsvoorziening, in het bijzonder door vacatures te vervullen met kandidaten uit omschreven doelgroepen. 4. Het werkgeverschap Sw: Doel is om het (formeel) werkgeverschap zoals dat is gedefinieerd in de regeling vorm te geven voor de ruim 2.000 SW medewerkers die sinds 1 januari 2019 een aanstelling hebben bij de MGR.

Taak

• • • •

Beleidsrisico's

• • •

Het inrichten en uitvoeren van de aanbesteding van regionale zorg. De inkoop en contractering van bovenregionale jeugdzorg. Het zorgdragen voor een adequate uitvoering van de Leerplichtwet en coördinatie volwasseneneducatie. Het plaatsen bij werkgevers van werkzoekenden uit omschreven doelgroepen Vorm en inhoud geven aan het werkgeverschap voor SW medewerkers. Doordat de organisatie een eigen begroting heeft en eigen besluiten kan nemen, kunnen wij achteraf met de gevolgen van deze besluiten worden geconfronteerd. Er is een vaste verdeling van kosten op basis van het inwoneraantal per gemeente Er is een verschil in de verdeelsleutel van de module Werkgeverschap SW, door verschil in uitstroom van SW medewerkers . Dit kan gevolgen hebben voor de bijdrage aan deze module.

32

Programmabegroting Westervoort 2022-2025 - Programma 2 Maatschappij

Onze inzet in 2022 •

• • •

De intergemeentelijke samenwerking vormgeven op de gebieden Jeugdhulp, Wmo en activerend werk. De intergemeentelijke samenwerking vormgeven op de gebieden volwasseneducatie, leerplicht en RMC. De intergemeentelijke samenwerking vormgeven op het gebied van de ondersteuning van werkgevers bij hun personeelsvoorziening. De intergemeentelijke samenwerking vormgeven op het gebied van het formele werkgeverschap SW.

VGGM zie programma 1

Programmabegroting Westervoort 2022-2025 - Programma 3 Omgeving

Programma 3 Omgeving

33

34

Programmabegroting Westervoort 2022-2025 - Programma 3 Omgeving

3.1 Wat willen we bereiken? Programmadoel In Westervoort is het goed leven en werken. Wij willen een aantrekkelijke werk- en leefomgeving die toekomstgericht en duurzaam is. We creëren ruimte voor gerichte ontwikkelingen en initiatieven. Toelichting We willen de bestaande economische structuur behouden en versterken op zowel de bedrijventerreinen als in de winkelgebieden. Hiermee zijn we in staat te zorgen voor behoud en uitbreiding van de lokale en regionale werkgelegenheid en het voorzieningenniveau. Voor een goed ondernemings- en vestigingsklimaat zijn duurzaamheid en bereikbaarheid van Westervoort belangrijke randvoorwaarden. Wij willen een aantrekkelijke en duurzame leefomgeving in onze gemeente. Hierbij gaat het in de basis om schoon, heel, veilig en gezond. De nadruk ligt op behoud en verbetering van de bestaande kwaliteit van de leefomgeving en het daarbij passende voorzieningenniveau, het benutten van bestaande (natuur-)waarden en een (aanvullend) woonaanbod dat is gericht op maatschappelijke ontwikkelingen en behoefte. Wij stimuleren en faciliteren en zijn hiervoor uitnodigend naar bewoners, ondernemers en bedrijven, bezoekers en andere partners in vele samenwerkingsverbanden binnen en buiten Westervoort. Wij verbinden en doen mee. Wij zijn ons bewust van bestaande waarden, kwaliteiten en potenties van Westervoort.

Wij zorgen er samen voor dat deze evenwichtig worden benut óf worden beschermd. Hoofddoelen Daarom zetten we in op: • • •

Het versterken van goed ondernemers- en vestigingsklimaat voor bedrijven. Het waarborgen van een aantrekkelijke en duurzame fysieke leefomgeving. Het implementeren van nieuwe wetgeving die op ons afkomt.

Externe ontwikkelingen Verdere economische groei Nog voordat de coronacrisis uitbrak was ook in Westervoort de voorspoedige economische ontwikkeling merkbaar. Het werkloosheidspercentage is gedaald tot 2,9 %. Op onze bedrijventerreinen en ook die van onze naaste buurgemeente Duiven is weer volop nieuwe bedrijvigheid zichtbaar. Het bevestigt het belang van de Liemerse economie voor de regio Arnhem Nijmegen. Verwacht mag worden dat door de geplande verbreding van de A12, de verlenging van de A15 en de in gang gezette energietransitie de economische positie van de Liemers nog kan verbeteren. Dat biedt ook perspectief voor verdere uitvoering van het gemeentelijk economisch kader voor het centrumgebied en omgeving, en de verdere ontwikkeling van het Ambacht. Ook Westervoort participeert in de uitvoering van de recent vastgestelde Liemerse Economische Visie en de oprichting van de Liemerse Ambassade. Regionaal Programma Werklocaties (RPW) Op 11 februari 2019 heeft de provincie Gelderland een concept-‘Ruimtelijke Uitwerking’ van het RPW voor inspraak gepubliceerd. Daarin is concreter aangeven welke delen van bedrijventerreinen op ‘voorzienbaar’ worden gesteld met het oog om deze eventueel vanaf 2021 weg te bestemmen.

De gezamenlijk optrekkende colleges van de Liemerse gemeenten hebben daartegen een kritische zienswijze bij Gedeputeerde Staten ingediend, daarbij verwijzend naar de aantrekkende economie en de concrete belangstelling van het bedrijfsleven. In de zomer van 2019 leek het er nog op dat de koers van ‘wegbestemmen’ vervolgd zou worden. Echter, eind 2019 is geconstateerd dat de

Programmabegroting Westervoort 2022-2025 - Programma 3 Omgeving

35

feitelijke uitgifte van kavels erg voorspoedig verloopt. Tegelijkertijd zijn nieuwe vraag-prognoses uitgevoerd- uitgaande van het CBS-scenario van jaarlijks 1,5% groei. Inmiddels hebben alle EZbestuurders van de regio en de EZ-gedeputeerde van de provincie geconcludeerd dat er geen sprake zal zijn van een overschot aan bedrijventerreinen. Daarentegen wordt zelfs behoefte gezien aan nieuwe ontwikkeling van ca. 90 netto ha bedrijventerrein in de regio Arnhem Nijmegen. Kortom, er is voldoende aanleiding om het huidige RPW in 2020 te gaan herzien en het laten vervallen van de schrapopgave. Richting circulaire economie en duurzaamheid In 2018 is een start gemaakt met het gemeentelijke programma Circulaire Economie. Het programma circulaire economie bestaat uit drie programmalijnen: Klimaatadaptatie, Energietransitie en Circulariteit (grondstoffentransitie). Voor de programmalijn Energietransitie hebben we de ambitie (energieneutraal in 2050) vastgelegd in lijn met het Klimaatakkoord en de inmiddels vastgestelde Klimaatwet. Met de inwerkingtreding van de Klimaatwet zijn lokale ambities verworden tot wettelijke taken. De programmalijn Klimaatadaptatie bestaat uit de grote opgave om de kwetsbaarheid als gevolg van klimaatverandering te verminderen met als doelstelling: Klimaatbestendig en water robuust in 2050. Deze plicht is vastgelegd in het Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie.

De zogenaamde stresstest is afgerond en de risico’s voor wat betreft de thema’s verdroging, wateroverlast, waterveiligheid en hittestress zijn inzichtelijk. Ook de klimaatdialoog (voorheen ‘risicodialoog’), met zowel inwoners, veiligheidsregio, bedrijven en andere stakeholders, is afgerond. In aansluiting op het amendement klimaatadaptatie wordt nu invulling gegeven aan verdieping en het vervolg van de uitvoeringsagenda. Voor verdere besluitvorming komen we bij u raad terug. Dit gehele proces wordt voor 50% gefinancierd door het Rijk. De overige 50% wordt gedekt uit het gemeentelijk Watertakenplan. De programmalijn Circulariteit sluit vooralsnog aan op de doelstelling van het Grondstoffen akkoord: Grondstoffentransitie en reststromenverwaarding waarbij uiterlijk in 2050 grondstoffen efficiënt moeten worden ingezet en hergebruikt, zonder schadelijke emissies naar het milieu. Voor zover er nieuwe grondstoffen nodig zijn, worden deze op duurzame wijze gewonnen en wordt verdere aantasting van de leefomgeving en de gezondheid voorkomen. Willen we in Nederland de beoogde CO2 reductie halen dan kan dat alleen bereikt worden als we ook de grondstoffentransitie realiseren (bijdrage in CO2 reductie obv meest recente onderzoeken bedraagt 50+%). De ambitie voor Westervoort is nog niet vastgesteld. De planning is om deze eind 2021 vast te stellen.

We kunnen de ambities voor alle drie programmalijnen alleen realiseren met grote inzet en betrokkenheid van inwoners, bedrijven en maatschappelijke organisaties. Om hen actief te betrekken is communicatie & participatie in het ‘hart’ van het programma geplaatst. Hiertoe is een Communicatiestrategie, het beeldmerk en platform ’Samen1Nergie’ en een Participatie strategie ontwikkeld. Daarnaast werken we met ondernemersverenigingen samen om te komen tot een gedragen aanpak richting bedrijven(terreinen), bereiden we samen met de klankbordgroep en juniorklankbordgroep nieuw beleid voor en halen we nieuwe ideeën op en hebben we een stap gezet richting verenigingen en maatschappelijke organisaties. De opgaven hebben een bovenlokaal karakter. Daarom werken we als gemeente samen met de Liemerse gemeenten, Waterschap Rijn en IJssel, Liander, de provincie Gelderland en de gemeenten in de regio Arnhem-Nijmegen. Onze Groene Metropool Regio (regio ArnhemNijmegen) profileert zich als circulaire regio. De samenwerking met andere gemeenten uit de regio Arnhem Nijmegen en de provincie Gelderland in de Regionale Energiestrategie (RES) en de Regionale Strategie Warmte (RSW)is niet vrijblijvend en vraagt veel inzet om onze positie goed te borgen. De opgaven kenmerken zich door een grote mate van integraliteit.

In bijvoorbeeld de Woondeal komen circulaire ontwerpen en materiaalgebruik als belangrijke voorwaarde terug.

36

Programmabegroting Westervoort 2022-2025 - Programma 3 Omgeving

De woningmarkt De woningmarkt staat onder druk. De woningbehoefte, inclusief het actuele woningtekort, is dermate groot dat een tempoversnelling in productie nodig is. Dit geldt voor de gehele woningmarktregio. Het tekort in de subregio Arnhem is groter dan in de subregio Liemers maar door de nauwe verwevenheid binnen de regionale woningmarkt zijn er de nodige subregiogrens overschrijdende verhuisbewegingen: mensen die vanuit Arnhem naar Westervoort of Duiven verhuizen. Dit vraagt naast subregionale afstemming over woningbouw ook regionale afstemming. Het zwaartepunt voor de korte termijn ligt op het zorgen voor voldoende nieuwbouw om in te spelen op de acute woningvraag. Dit vraagt om een tempoversnelling in de woningbouw. In de Woondeal en de subregionale woonagenda’s is vanuit de gemeenten en provincie een versnellingsambitie opgenomen voor de eerste jaren om het actuele woningtekort in te lopen. Tegelijkertijd is op (langere) termijn sprake van onzekerheden rond woningbouwplanning: bijvoorbeeld ten aanzien van conjunctuur, bereikbaarheid van de regio (A15) en ontwikkelingen buiten de regio (bijvoorbeeld in Utrecht). Deze onzekerheden vragen een vinger aan de pols (op basis van monitoring) en daarmee een flexibele adaptieve programmering gericht op te realiseren plannen.

Het accent voor de aanvullende woonbehoefte ligt vanwege demografische ontwikkelingen voornamelijk op één- en tweepersoonshuishoudens. Dit zijn ander type woningen dan de huidige eengezinswoningen en vraagt vanwege de doelgroep voornamelijk om betaalbare (nieuwbouw)woningen. In de eerste plaats streven we naar inbreiding. Gelet op het actuele tekort aan woningen in onze gemeente en de woningmarktregio is het nu niet meer de vraag of we een uitbreidingslocatie nodig hebben. We hebben gelet op de actuele woonbehoefte zowel de inbreidingslocaties als een uitbreidingslocatie nodig. Dit uiteraard in nauwe verbinding en afstemming met de subregio Liemers binnen de woningmarkt Arnhem. Daarbij houden we oog voor de kansen die het transformeren van bestaand vastgoed in onze woonkernen naar woningen biedt. De opgave voor de gemeente blijft nog steeds: de juiste woning, voor de juiste doelgroep op de juiste plaats. Naar een nieuwe Omgevingswet Op 1 juli 2015 heeft de Tweede Kamer de Omgevingswet aangenomen. De beoogde invoering is op dit moment 1 juli 2022. Deze omvangrijke stelselwijziging met geheel andere planologische instrumenten, procedures, werkwijze en ict, vraagt ook om een andere rol van de overheid en van partners. Deze transitie en de tijdige voorbereiding daarop is een stevige opgave en raken meerdere domeinen binnen het fysieke domein en de organisatie 1Stroom.

Deze ontwikkeling wordt samen met Duiven opgepakt. In 2017 is koersdocument “Implementatie Omgevingswet” en het “Plan van Aanpak Omgevingswet” vastgesteld, op basis waarvan de implementatie verder wordt voorbereid en uitgevoerd. Voor 2020 staan de volgende zaken centraal: omgevingsvisie, verordening fysieke leefomgeving en vergunningverlening (VFL), aansluiting op het digitale stelsel omgevingswet (DSO), werkproces omgevingsvergunning inclusief het vooroverleg en het omgevingsplan van rechtswege en het ontwikkelen van participatiebeleid. Dit bouwen doen wij niet alleen, maar samen met onze partners, waarbij participatie, integraal werken en zaken mogelijk maken, centraal staan. Vermindering Legesinkomsten vanwege invoering Wet kwaliteitsborging Op 14 mei 2019 is in de Eerste Kamer de Wet kwaliteitsborging (Wkb) voor het bouwen aangenomen. De bedoeling is dat deze wet op 1 juli 2022 gelijktijdig met de Omgevingswet in werking treedt. Op grond van de Wkb is straks voor het technische aspect van een bouwwerk geen omgevingsvergunning meer noodzakelijk. Hiervoor in de plaats komt een meldingsplicht. Een eigenaar is dan zelf verantwoordelijk om aan te tonen dat een bouwwerk voldoet aan de eisen uit het Bouwbesluit 2012. De gemeente is hierin dan niet meer het bevoegde gezag om te toetsen en toe te zien op de naleving van deze voorschriften in de vergunning- en realisatiefase.

Hiervoor in de plaats komt een stelsel van private kwaliteitsborging. De invoering van deze wet heeft o.a. invloed op de legesinkomsten van de gemeente. Omdat voor bepaalde bouwwerken

Programmabegroting Westervoort 2022-2025 - Programma 3 Omgeving

37

geen toets bouwbesluit meer uitgevoerd hoeft te worden (deze bouwwerken worden gevolgklasse 1 genoemd) door de gemeente kunnen hiervoor ook geen leges meer geheven worden. Daarnaast zal het aantal vergunningvrije bouwwerken toenemen. Ook hierop kunnen geen leges meer in rekening gebracht worden. Uit een uitgevoerde scan op de effecten van de inwerkingtreding Wkb is voor Westervoort en Duiven samen blijkt dat zo’n €100.000 (afname Westervoort €16.000,- afname Duiven € 84.000,- ) aan derving van legesinkomsten vanwege deze invoering te verwachten is. Deze afname in derving ziet met name op in te zetten uren vergunningverlening en toezicht op deze taken. Echter, de invoering brengt weer een nieuwe taak met zich mee zoals het beoordelen van de meldingen die bij de gemeente ingediend worden voor de gevolgklasse 1 bouwwerken. Op dit moment is nog onduidelijke of deze uren doorberekend kunnen worden in de leges. Ontwikkelingen in het beheer van de openbare ruimte De openbare ruimte staat onder druk. Met bestaande middelen is het niet mogelijk al het beheer en onderhoud in de openbare ruimte uit te voeren conform vastgestelde beheerniveaus. Daarover is de gemeenteraad op 7 december 2020 geinformeerd op basis van het rapport “Basis in Beeld”.

De gemeenteraad heeft toen de opdracht meegegeven om binnen het totale budget dat nu beschikbaar is voor het onderhoud van de openbare ruimte oplossingen te vinden. Deze oplossing wordt nu gevonden in het verlagen van alle onderhoudsniveaus naar C-niveau. De besparing die dat oplevert dekt de tekorten binnen het reguliere onderhoud. Daarnaast is uit de weginspectie van 2021 gebleken dat de kwaliteit van de verhardingen hard achteruit gaat. Tijdens deze inspectie is geconstateerd dat 131.693 m2 verhardingen, schades hebben die onder het minimale C-niveau liggen. De totatele kosten voor herstel zijn berekend op € 2.216.102. Achterstallig onderhoud zorgt voor functieverlies, kapitaalvernietiging, juridische aansprakelijkheid en sociale onveiligheid en moet zo snel mogelijk worden opgelost. We kiezen ervoor om de achterstand binnen 5 jaar weg te werken. Over de financiële vertaling meer onder Beleidsbegroting, paragraaf 3, Onderhoud Kapitaalgoederen.

38

Programmabegroting Westervoort 2022-2025 - Programma 3 Omgeving

3.2 Wat gaan we daarvoor doen? A. Het versterken van een goed ondernemers- en vestigingsklimaat voor bedrijven. Dit zijn de speerpunten: 3.A.1

Revitalisering winkelgebied Westervoort

Doel

Westervoort wil een aantrekkelijke gemeente zijn voor ondernemers en de economische ontwikkeling in het winkelgebied stimuleren. Dit zorgt voor (het behoud van) werkgelegenheid en houdt het voorzieningenniveau voor inwoners in stand.

Toelichting

In 2021 is de Centrumvisie Westervoort opgesteld. Samen met de grote stakeholders, eigenaar winkelcentrum, de supermarkten winkeliersvereniging en vertegenwoordigers van de Dorpstraat hebben we een centrumvisie voor Westervoort opgesteld. Deze visie bevat een ruimtelijk-functionele voorkeursvariant en een alternatieve variant indien de voorkeursvariant niet haalbaar blijkt. De varianten leiden tot een vitaal en toekomstbestendig centrum. De uitvoering van de visie moet een centrum met minder leegstand worden, waar bewoners zich thuis voelen, bezoekers welkom zijn en ondernemers een goede boterham kunnen (blijven) verdienen. In 2021 wordt de centrumvisie ter vaststelling aangeboden aan de Raad. Na het vaststellen van de centrumvisie wordt er een nadere uitwerking van het vervolgproces en een plan van aanpak opgesteld, waarin o.a. de optie van bestemmingsplanwijziging en voorzienbaarheid is meegenomen. Voordat er gestart kan worden met de uitvoering van de visie, zullen eerst deze vervolgstappen voorgelegd worden aan uw raad. De realisatie van het toekomstbeeld is een meerjarig traject waarin de eigenaar en winkeliers/ ondernemers gezamenlijk de varianten moeten uitwerken. Uitvoering van plannen, die een bestemmingsplanwijziging behoeven zullen niet voor 2023 plaatsvinden.

Wanneer een variant ontwikkeld gaat worden en de gemeente een bijdrage daarin wil leveren, bijvoorbeeld door te investeren in de openbare ruimte, wordt een voorstel aan uw raad voorgelegd om een krediet beschikbaar te stellen.

Risico’s

De gemeente is qua medewerking en in de tijd gezien afhankelijk van derden. Denk hierbij aan vastgoedeigenaren, ondernemers binnen de winkelgebieden en afdelingen binnen 1Stroom zoals Ruimtelijke Ontwikkeling, Vergunningen Toezicht en handhaving en Realisatie en Beheer. Gelet op de doorgevoerde bezuinigingen o.a. op de budgetten voor ‘bedrijvigheid’ en ‘wijziging bestemmingsplannen’, zullen ambities mogelijk moeten worden bijgesteld.

Planning

Medio 2021 ter vaststelling de centrumvisie voorleggen aan het college en vervolgens de gemeenteraad (2e en 3e kwartaal 2021). Na vaststelling centrumvisie; opstellen van een nadere uitwerking van het vervolgproces en een plan van aanpak, waarin o.a. de opties van bestemmingsplanwijziging en voorzienbaarheid is meegenomen. Dit vervolgens voorleggen en terugkoppelen aan uw raad.

Financiën

Na het opstellen van een plan van aanpak voor de verdere uitwerking van het vervolgproces, kan in 2021 mogelijk gestart worden met aanpassing / wijzing van het bestemmingsplan. De mogelijke aanpassing van het bestemmingsplan ten behoeve van het creëren van voorzienbaarheid, kan grotendeels worden bekostigd uit het inmiddels beschikbare budget (2021) van € 25.000. In afwachting van het plan van aanpak en het vervolgproces, kunnen we voor 2022 nog geen inschatting geven over de benodigde middelen.

Participatie

De ruimtelijke visie komt participatief met bedrijven, winkeliers en inwoners tot stand. Ook bij de verdere uitwerking zal bekeken worden waar welke participatie kan plaatsvinden.

Programmabegroting Westervoort 2022-2025 - Programma 3 Omgeving

Indicatoren

Een door de gemeenteraad vastgestelde Centrumvisie Westervoort. Een opgesteld Plan van aanpak voor het vervolgproces met inzicht in benodigde middelen. Zo mogelijk een gewijzigd en in procedure gebracht bestemmingsplan voor het centrumgebied teneinde ‘voorzienbaarheid’ te creëren

3.A.2

Een circulaire economie dichterbij brengen

Doel

1) Het verduurzamen van de lokale economie, verstevigen van het vestigingsklimaat van Westervoort en het bereiken van 95% CO2 reductie in 2050 ten opzichte van 1990 en een CO2 neutrale elektriciteitsvoorziening. 2) Het voldoen aan de wettelijke verplichtingen die voortvloeien uit o.a. de Klimaatwet, Grondstoffenakkoord en Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie

Toelichting

In 2018 is een start gemaakt met het gemeentelijke programma Circulaire Economie. Het programma circulaire economie bestaat uit drie programmalijnen: Klimaatadaptatie, Energietransitie en Circulariteit (grondstoffentransitie). Voor de programmalijn Energietransitie hebben we de ambities (23% energieneutraal in 2023, 41% energieneutraal in 2030 en 100% energieneutraal in 2050) vastgelegd in lijn met het Klimaatakkoord en de inmiddels vastgestelde Klimaatwet. De uitwerking van de programmalijnen Circulariteit en Klimaatadaptatie (uitwerking amendement) worden later dit jaar aan u voorgelegd. De opgave in het kader van de energietransitie is groot; zo zal er een mix van maatregelen nodig zijn om de doelstellingen te behalen: 54% energie besparen, 7.000 woningequivalenten additioneel aansluiten op stadverwarming of een ander alternatief voor aardgas. Tot slot moet er grootschalige duurzame opwek van elektra door middel van wind/zon gerealiseerd worden. Reeds lopende activiteiten eerder genoemde samenwerkingen zetten we voort bijvoorbeeld energieloket in combinatie met energiecoaches, collectieve inkoop, transitievisie warmte, opstellen/uitwerken Regionale Energie Strategie en opstellen/uitwerken laadinfrabeleid. Ook doen we actief mee in een regionale aanpak, de zogeheten ‘Regionale Routekaart Arnhem-Nijmegen’.

Uitgangspunt van deze samenwerking op regionale schaal is: wat lokaal kan gebeurt lokaal, wat regionaal moet gebeurt gezamenlijk.

39

40

Risico’s

Programmabegroting Westervoort 2022-2025 - Programma 3 Omgeving

Ondanks gemeentelijke participatie is een risico dat samenwerking tussen inwoners, bedrijven, onderwijs en overheid onvoldoende van de grond komt en er onvoldoende stappen gezet worden richting een circulaire economie. Voor het behoud en versterking van draagvlak voor maatregelen en acties is consistente communicatie van belang. Zo hebben we de afgelopen jaren gezien dat met name landelijke ontwikkelingen enorme impact hebben op draagvlak en de afkalving hiervan. Daarnaast is er een risico dat er financiële druk ontstaat door het uitblijven van structurele middelen van het Rijk aan gemeenten en daardoor, onvoldoende continuïteit hebben op gemaakte afspraken, inzet op beleid, initiatieven en/of allianties, waardoor kansen of allianties verloren gaan. Tot slot is zogenaamde netcongestie inmiddels een issue. Het hoogspanningsnet van Tennet is in onder andere Gelderland dusdanig overbelast dat nieuwe projecten met betrekking tot opwek van zon-/windenergie, met grootverbruikaansluiting, vooralsnog onhold moeten worden gezet. Met name bij bedrijven (zon op dak) kan dit impact hebben op hun plannen om hun vastgoed te verduurzamen.

Klimaatwet en gevolgen voor gemeente Inmiddels is het onderzoek door de Raad voor Openbaar Bestuur (ROB) ‘Uitvoeringskosten van het Klimaatakkoord voor decentrale overheden in 2022 – 2030’ afgerond en is het advies van het ROB ‘Van Parijs naar Praktijk, bekostiging en besturing van de decentrale uitvoering van het klimaatakkoord’ bekend. Het ROB concludeert dat er 28 nieuwe of (sterk) geïntensiveerde taken voor gemeenten zijn in het kader van de energietransitie en dat kleine gemeenten, voor de invulling van hun rol 8-9 (extra) fte nodig hebben en dat er daarnaast substantiële materiele kosten zijn, vooral voor technisch onderzoek. Het ROB adviseert het Rijk om gemeenten hier structureel voor te compenseren. Het is echter niet de verwachting dat een demissionair kabinet hier een beslissing over zal nemen.

Planning

De planning is meerjarig. Het speerpunt blijft de komende jaren in toenemende mate, stevige aandacht vragen. Ambitiedocumenten en onderliggende programmeringen moeten meer concrete activiteiten geven voor de komende 4 jaar en een programmering op hoofdlijnen richting 2050. Aandachtspunt hierbij is dat externe ontwikkelingen regelmatig leiden tot bijsturing van planningen. Dit vereist flexibiliteit in de programmering.

Financiën

Voor de uitvoering van de programmalijn Energietransitie heeft uw raad in totaal en structureel circa € 110.000 procesgeld beschikbaar gesteld (excl. Bedrijfsvoeringskosten). Gelet op de resultaten van het onderzoek van de Raad voor Openbaar Bestuur en de ervaring die we inmiddels zelf hebben opgedaan, verwachten wij dat dit niet voldoende zal zijn om onze doelstellingen te behalen. Een structurele bijdrage vanuit het Rijk is dan ook absoluut noodzakelijk. Voor de uitvoering van de programmalijn Circulariteit zijn vooralsnog geen middelen beschikbaar. Kosten worden op projectniveau gedekt, zoals dat bijvoorbeeld is gebeurd in het kader van de aanbesteding groenbeheer. Voor de uitvoering van de programmalijn Klimaatadaptatie is € 36.300 ter beschikking gesteld om uiteindelijk te komen tot een uitvoeringsprogramma. Deze kosten worden gedekt uit het Watertakenplan.

Participatie

De hele transitieopgave heeft dermate ingrijpende gevolgen voor bewoners en bedrijven dat op gezette momenten voortdurende betrokkenheid van partijen wenselijk is, al dan niet op verschillende terreinen en deelonderwerpen. Het participatieniveau is vooral gericht op het vinden en creëren van de samenwerking en/of het ondersteunen van initiatieven vanuit en met het bedrijfsleven, de samenleving, bewoners en wijk- en dorpsraden. Hiervoor is inmiddels een participatieplan opgesteld.

Programmabegroting Westervoort 2022-2025 - Programma 3 Omgeving

41

Monitoring Vanuit de projectorganisatie RES wordt een monitoringssysteem opgezet. Dit systeem moet ook toepasbaar zijn voor het monitoren van de voortgang in individuele gemeenten. Jeugd en jongeren In 2022 willen we extra aandacht besteden aan bewustwording/gedragsverandering bij jeugd en jongeren op de basis- en middelbare scholen. Dit doen we door een spelen doe- en denk-les aan te bieden over duurzaamheid. Hierbij wordt het ontwikkelde Doeboek Duurzaamheid ingezet. Mogelijk doen we ook voor de 4e keer mee met de junior energiecoach. Energiecoaches Een energiecoach is een vrijwilliger die ondersteuning biedt aan inwoners die hun woning willen verduurzamen en niet goed weten waar ze moeten beginnen. De coaches hebben beschikking over een warmtecamera die inzicht geeft in warmtelekken in de woning en energiemonitors om inwoners inzicht te geven in hun energieverbruik. Er zijn 20 energiecoaches actief, die geboekt kunnen worden via de afsprakenwebsite. Dit zijn er voldoende om de vraag te bedienen. In 2021 en 2022 blijven we de energiecoaches bijscholen en willen we minimaal 50 huisbezoeken per jaar afleggen en/ of energieadviezen geven.

B. Het waarborgen van een aantrekkelijke en duurzame fysieke leefomgeving. 3.B.1

Uitvoeren Woonvisie

Doel

De omvang en kwaliteit van de woningvoorraad in Westervoort sluiten aan bij de hedendaagse behoefte en initiatieven en ontwikkelingen vanuit de samenleving. Dit draagt bij aan het behouden van een aantrekkelijke en duurzame leef- en woonomgeving.

Toelichting

Een actievere en proactieve houding vanuit het gemeentelijke woonbeleid heeft met het opstellen van een nieuwe Woonvisie vorm gekregen. Deze Woonvisie wordt het nieuwe vertrekpunt voor de pro-actievere gemeentelijke rol en toenemende prioriteit op het beleidsterrein Wonen die van ons gevraagd wordt, door het langer zelfstandig thuiswonen, de grote woningbouwopgave, de grote druk op de woningmarkt, de verduurzaming van de bestaande woningvoorraad, de toenemende regionale samenwerking en taken, een actievere rol richting woningbouwcorporaties en een aantal urgente vragen binnen het taakveld wonen, zoals huisvesting arbeidsmigranten en uitvoering geven aan het nieuwe Rijkskader omtrent Woonwagenstandplaatsen. Ook in 2022 gaan we concreet uitvoering geven aan het monitoren en opnieuw maken van (jaarlijkse) prestatieafspraken met Vivare, Plavei en Woonzorg Nederland zodat er voldoende goede woningen beschikbaar zijn en komen voor de doelgroep. Verder werken aan het verder uitvoeren van Liemerse Woonagenda en regionale Woondeal dit alles passend bij de opgave de juiste woning op de juiste plek op het goede moment.

Risico’s

Onvoldoende monitoring en continuering van gemaakte afspraken en inzet op beleid, en of initiatieven. Het beleid of de initiatieven zijn daardoor onvoldoende effectief of de realisatie van de woonagenda schuift op in de tijd. Bij de risico’s moet ook gedacht worden aan de items huisvesting van arbeidsmigranten en woonwagenstandplaatsen. Niet of niet tijdig kunnen beantwoorden van deze vraagstukken heeft mogelijk ongewenste neveneffecten.

Planning

Uitvoering geven aan de nieuwe Woonvisie 2021 en Woonagenda (uitvoeringsagenda) gecombineerd met de Liemerse Woonagenda en Woondeal zijn meerjarige processen en vragen de komende jaren om blijvend grote inzet.

42

Programmabegroting Westervoort 2022-2025 - Programma 3 Omgeving

3.B.1

Uitvoeren Woonvisie

Financiën

Voor de uitvoering van dit speerpunt zijn naast de bestaande middelen binnen het taakveld wonen nu geen extra middelen voorzien. Gelet op de ambities uit de nieuwe Woonvisie, de Liemerse Woonagenda en de Woondeal zijn meerjarig extra middelen aan extern advies-, onderzoek, ondersteuning of facilitering van initiatieven nodig ter hoogte van € 15.000 per jaar. Voorgesteld wordt dit bedrag voor 2022 beschikbaar te stellen en op basis van de voortgang en ontwikkelingen in de VJN 2022 te bepalen welke budget per 2023 nodig is.

Participatie

De participatieladder wordt naar gelang het onderwerp, de situatie en de ontwikkeling ingezet.

Indicatoren

•

• •

Maken en uitvoeren van de prestatieafspraken met de woningcorporatie, door o.a. instellen van een werkgroep met aandacht voor o.a. voldoende betaalbare huurwoningen voor Westervoorters, woningtoewijzing, verduurzaming van de bestaande voorraad. Dit is afgerond en een nieuwe cyclus is gestart. Een nieuwe Woonvisie opstellen en laten vaststellen door de gemeenteraad. In afronding in 2021. Uitvoering geven aan de opgestelde nieuwe Woonvisie en de daarin opgenomen uitvoeringsagenda.

3.B.2

Uitvoeren Woningbouwprogramma

Doel

De omvang en kwaliteit van de woningvoorraad in Westervoort sluit aan bij de hedendaagse behoefte en initiatieven en ontwikkelingen vanuit de samenleving. Dit draagt bij aan het behouden van een aantrekkelijke en duurzame leef- en woonomgeving.

Programmabegroting Westervoort 2022-2025 - Programma 3 Omgeving

43

3.B.2

Uitvoeren Woningbouwprogramma

Toelichting

Op 9 november 2020 is de notitie Uitvoeringsprogramma Woningbouw gemeente Westervoort 2020-2024 vastgesteld. Hierin staat het te realiseren woningbouwprogramma voor de komende jaren. De gronden die benodigd zijn voor de realisering van de woningbouwopgave zijn nagenoeg allemaal in bezit van ontwikkelaars of particuliere initiatiefnemers. De gemeente heeft in grote lijnen alleen een faciliterende rol om locaties tot ontwikkeling te brengen. De locaties die zijn genoemd in de notitie Uitvoeringsprogramma worden momenteel voortvarend in ontwikkeling gebracht in samenspraak met de ontwikkelaars of particuliere initiatiefnemers. Beekenoord, de Schans en Hof Hamerden worden verder afgerond. Een aantal kleinere (particuliere) initiatieven worden ook gefaciliteerd om ook op die wijze een bijdrage te kunnen leveren aan de woningbouwopgave. Met Vivare wordt onderzocht of op de Clossei 30 huurwoningen kunnen worden toegevoegd. In de Dorpstraat – Hamersestraat willen we eigenaren van vastgoed met detailhandel bestemming de mogelijkheid geven om woningen te realiseren in plaats van de huidige bedrijfspanden. Voor de locatie de Pals wordt een gebiedsvisie gemaakt. Tevens wordt onderzocht of op de locatie van het Kulturhus ‘De Nieuwhof’ tot een herontwikkeling met woningbouw kan worden gekomen.

Voor Westervoort-Noord wordt gewerkt aan een verdere uitwerking van de haalbaarheidsstudie voor een integrale gebiedsontwikkeling en ook de centrumvisie Westervoort biedt eventueel mogelijkheden voor woningbouw in en rondom het centrum. Echter niet alle ontwikkelingen kunnen tegelijkertijd en even snel worden opgepakt. Zowel woningbouw in Westervoort- Noord als in het centrum van Westervoort, zijn geen onderdeel van de woningbouwopgave op korte termijn (tot 2024).

Risico’s

Het niet tijdig kunnen realiseren van het gewenste woningbouwprogramma, door bezwaar en beroep op locatieontwikkelingen of uiteenlopende andere omstandigheden. Onduidelijk is nog welke onrendabele investering de realisatie van het gewenste (betaalbare) programma, op deze locaties vraagt. Los daarvan is geconstateerd dat intern onvoldoende capaciteit beschikbaar is om aan alle ambities tegelijk tegemoet te komen voor wat betreft de woningbouwopgave. Uitgangspunt is dat de extra kosten gedekt moeten worden uit: • eventuele grondverkopen (grondexploitatie); • het kostenverhaal dat wordt overeengekomen via een anterieure overeenkomst (indien het een locatie betreft die niet in eigendom van de gemeente is); • de leges die betaald worden voor de (extra) omgevingsvergunningen die worden aangevraagd. Hierbij gaan de kosten voor de baten uit. Het grootste risico is dat de extra uitgaven een negatieve uitwerking hebben op het planresultaat of dat kostenverhaal niet kostendekkend is, waardoor een woningbouwlocatie of een gewenst woningbouwprogramma binnen een plan niet gerealiseerd kan worden, dat plannen bijgesteld moeten worden of dat alsnog extra financiering nodig is.

Planning

De huidige acties om uitvoering te geven aan het woningbouwprogramma lopen conform de notitie Uitvoering woningbouwprogramma tot 2024, maar zijn daarna zeker niet afgerond.

Financiën

Waarschijnlijk zijn ook in 2022 extra middelen nodig voor eventuele (continuering van) extra projectleiding of voor advies vanuit de afdelingen Realisatie en beheer en VTH of voor ondersteuning in de uitvoering van participatie en communicatie. Deze kosten komen dan ten laste van het project (zie risico). Wanneer de opgave wordt uitgebreid met extra woningbouwlocaties (zoals Westervoort-Noord en/of een Centrumontwikkeling) dan zijn extra capaciteit en middelen benodigd (zie betreffend speerpunt).

44

Programmabegroting Westervoort 2022-2025 - Programma 3 Omgeving

3.B.2

Uitvoeren Woningbouwprogramma

Participatie

De participatieladder wordt naar gelang het onderwerp, de situatie en de ontwikkeling ingezet. Veel is ook gericht op de samenwerking met alliantiepartners. Het participatieniveau is dan het ‘ondersteunen van initiatieven’.

Indicatoren

• • •

Voortzetting en voortgang op bestaande woningbouwprojecten (De Schans, De Flierefluiter, Beekenoord, Huize Hamerden). Dit loopt en er worden stappen gezet. Vaststellen van de notitie Woningbouwprogramma Westervoort 2019-2027, waarin het programma en de locaties voor de realisatie van 100 nieuwbouwwoningen staat aangegeven. Inmiddels is de notitie vastgesteld. De start van de gerichte planontwikkeling op nieuwe locaties/projecten. Is gestart voor diverse locaties.

3.B.3

Mee-uitvoeren Wijkontwikkelingsplan Mooi Mosterdhof 2019-2030

Doel

Het waarborgen van een aantrekkelijke en duurzame fysieke leefomgeving. Het realiseren van een toekomstbestendige woonwijk. Hierbij gaat het in de basis om schoon, heel, veilig en gezond.

Toelichting

De wijk Mosterdhof heeft sinds het Coalitieakkoord Westervoort 2018-2022 nadrukkelijk onze aandacht. Om deze reden is de Mosterdhof sinds 2018 een jaarlijks terugkerend speerpunt in de Voorjaarsnota en Programmabegrotingen. Eind 2018 hebben we een start gemaakt met een participatief proces om te komen tot een integrale aanpak woonwijk Mosterdhof. Deze aanpak is beschreven in het Wijkontwikkelingsplan 2019-2030. Dit plan is op 20 mei 2019 door onder andere bewoners aan de gemeenteraad gepresenteerd. Eind 2019 hebben we in samenwerking met een brede wijkcoalitie de ontwerpprijsvraag Panorama Mosterdhof uitgeschreven. Deze wijkcoalitie bestaat momenteel uit de Vereniging van de Wijk Mooi Mosterdhof, gemeente Westervoort, Waterschap Rijn en IJssel, woningbouwcorporatie Vivare, Energiebespaarhuis, provincie Gelderland, Liander en Vattenfall Warmte. Op 24 september 2020 heeft het College van Rijksadviseurs het winnende ontwerpteam Barzilay+Ferwerda bekend gemaakt. Dit team heeft de brede wijkcoalitie geholpen bij het opstellen van het Uitvoeringsprogramma Mooi Mosterdhof. Dit uitvoeringsprogramma is op 8 april 2020 door de wijkcoalitie in een bestuurlijk overleg vastgesteld. Alle hierboven genoemde wijkcoalitiepartners steunen een langere termijn samenwerking. Ook het College van Rijksadviseurs heeft hun aanbod tot meedenken toen nogmaals herhaald.

De aanpak ten aanzien van verduurzaming (waaronder klimaatadaptatie en warmtetransitie) kan op brede steun rekenen. Het uitvoeringsprogramma geeft koers voor de verdere wijkontwikkeling. Onze inzet blijft om de wijkontwikkeling in elk geval in de periode 2021-2023 nadrukkelijk in samenwerking met bewoners binnen onze financiële mogelijkheden mee tot uitvoering te brengen. Door de Coronacrisis konden we in 2020-2021 lastig fysiek de wijk ingaan. Nu het einde in zicht lijkt te komen, zetten we hernieuwd in op participatie en communicatie. In 2021 gaat ook daadwerkelijk de schop de grond in op het moment dat we de Hofjespilots, die nu worden opgestart, gaan realiseren.

Risico’s

• • •

•

De mogelijke afname betrokkenheid en/of draagvlak binnen de wijk als geheel en de overdekte straatjes en hofjes individueel voor het vervolgproces (eensgezindheid over oplossingen en maatregelen). Onvoldoende (financiële) kaderstelling door de gemeente in het vervolgproces. In de loop van 2021 wordt de Transitievisie Warmte opgeleverd. De kans dat de gemeentelijke ambities op het gebied van energietransitie, duurzaamheid, klimaatadaptatie en riolering de fysieke uitvoering van het project vertragen blijft reëel. Onzekerheid Rijksbijdrage.

Programmabegroting Westervoort 2022-2025 - Programma 3 Omgeving

3.B.3

Mee-uitvoeren Wijkontwikkelingsplan Mooi Mosterdhof 2019-2030

Planning

Afhankelijk van de consequenties van de gemeentelijke ambities kan een gefaseerde uitvoering eind 2021 worden uitgevoerd. • 2021 – hofjespilots en afvalplaatsenplan uitvoeren, voorontwerp en definitief ontwerp openbare ruimte maken, individuele woonplannen opstellen; • 2022 – uitvoeringsontwerp openbare ruimte maken, aanbesteding doen, collectieve inkoop woningverduurzaming, realisatie hofjes, overkluisde straatjes, voetpaden, speelvoorzieningen en entrees; • 2023 – realisatie Mosterdring en parkeerhoven. Indien dit tot onaanvaardbare kapitaalvernietiging leidt moeten we in ieder geval de planning voor het revitaliseren van de openbare ruimte bij stellen.

Financiën

Bij de vaststelling van het Financieel Herstelplan Westervoort op 23 maart 2021 heeft de gemeenteraad unaniem steun uitgesproken voor het handhaven van het investeringskrediet en de vrijgemaakte budgetten voor de wijkontwikkeling. Deze hoogte hiervan bedraagt tezamen circa 1,8 miljoen Euro. Nadien is uit een nadere raming gebleken dat voor dit bedrag het Uitvoeringsprogramma Mooi Mosterdhof kan worden uitgevoerd. Het budget blijft, zeker gelet op onze huidige financiële situatie, onder hoogspanning staan. Significante alternatieve en/of additionele financieringsmogelijkheden lijken niet voorhanden. Mocht het budget na de aanbesteding toch onvoldoende mogelijkheden geven, dan zullen we onze ambities voor de Mosterdhof helaas moeten bijstellen. Deze boodschap dragen wij uit in onze contacten met de wijkcoalitie en de bewoners.

Participatie

Het participatieniveau blijft ‘samen handelen’. Dit betekent dat in de voorbereiding en uitvoering van de plannen samen en gelijkwaardig opgetrokken wordt met de wijkbewoners en de wijkvereniging in het bijzonder.

Indicatoren

• • •

Een definitief ontwerp is opgesteld voor de openbare ruimte met oog voor wijkparticipatie. Een aanbesteed uitvoeringsontwerp, zodat dat jaar ook echt de schop de grond in kan. Oplevering van de openbare ruimte vanaf 2023.

3.B.4

Rivierklimaatpark IJsselpoort

Doel

De gevolgen van de klimaatverandering (o.a. de waterdoorvoer en waterstanden in de rivier) voor langere tijd het hoofd bieden én kansen bieden aan natuur, recreatieve ontsluiting en bedrijvigheid in de IJsseluiterwaarden van IJsselkop tot Giesbeek.

45

46

Programmabegroting Westervoort 2022-2025 - Programma 3 Omgeving

3.B.4

Rivierklimaatpark IJsselpoort

Toelichting

Negen landelijke, regionale en lokale overheden verkennen samen met Natuurmonumenten de integrale ontwikkelings- en inrichtingsmogelijkheden voor de uiterwaarden van de IJssel tussen IJsselkop en Giesbeek in relatie met de hoogwaterveiligheidsopgave van het Deltaprogramma. Dit project wordt uitgevoerd volgens het MIRT (Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport). Dit omvat een systematiek voor de planvorming, de besluitvorming en de financiering van projecten van het Ministerie van I&M en doorloopt 4 fasen. De onderzoeksfase die leidt tot een startbeslissing (fase 1 is uitgevoerd), de verkenningsfase die leidt tot een voorkeursbeslissing (fase 2), een planstudie die resulteert in een projectbeslissing (fase 3) en de uitvoering die uitmondt in een opleveringsbeslissing (fase 4). Voor Westervoort liggen de aandachtspunten bij: • een goede inpassing van de bestaande bedrijvigheid en de (cultuurhistorische waarden van de) voormalige steenfabriek, • een fysieke verbondenheid van het dorp met de rivier door een bereikbare en beleefbare uiterwaarde en rivier. De gemeente is ambtelijk en bestuurlijk vertegenwoordigd in respectievelijk het projectteam, het ambtelijk opdrachtgeversoverleg en de stuurgroep.

Onze rol is het behartigen van onze belangen in de projectorganisatie en bij de totstandkoming van de intergemeentelijke structuurvisie en voorbereidende stukken hiervoor (bv. plan-MER). Betrokkenheid is nodig vanuit verschillende vakinhoudelijke disciplines.

Risico’s

Omdat dit project een langdurige doorlooptijd kent is het risico dat, bijvoorbeeld door bestuurlijke wisselingen, de aandacht voor dit project verslapt en/of de ambities van deelnemende partijen wijzigen. Daarnaast is benodigde tijd voor de inzet van verschillende vakinhoudelijke disciplines een aandachtspunt. De toegezegde en beoogde middelen voor de doelstellingen en maatregelen in kader van dit project, worden in de toekomst gedekt uit de beoogde en voorgenomen gebiedsontwikkeling Westervoort Noord (zie betreffende speerpunt). De dekking valt weg als deze ontwikkeling geen vervolg krijgt of onvoldoende rendement oplevert.

Planning

De planning is meerjarig. Belangrijk is om het Rivierklimaatpark als speerpunt te zien in de programma’s mede als het gaat om maatregelen in het kader van waterveiligheid. Het Rivierklimaatpark IJsselpoort blijft de komende jaren aandacht vragen. In oktober 2020 is het Voorkeursalternatief in de vorm van een Intergemeentelijke Structuurvisie door alle partijen vastgesteld. Na vaststelling is fase 2 afgerond en is gestart met het nader uitwerken van de maatregelen in een projectbeslissing. De verwachting is dat vanaf 2024 begonnen kan worden met het daadwerkelijk uitvoeren van de maatregelen.

Programmabegroting Westervoort 2022-2025 - Programma 3 Omgeving

3.B.4

Rivierklimaatpark IJsselpoort

Financiën

Op 12 oktober 2020 is de Intergemeentelijke structuurvisie Rivierklimaatpark IJsselpoort vastgesteld, inclusief bijbehorende MER. Met het vaststellen is tevens ingestemd om een bedrag van € 580.000 te reserveren in de begroting 2023 voor de recreatieve maatregelen in het Rivierklimaatpark en hieraan de voorwaarde te verbinden dat, indien blijkt dat het bedrag niet ter beschikking kan worden gesteld voor het einde van 2023, deze recreatieve maatregelen komen te vervallen. Daarnaast is besloten om een bedrag van € 1.000.000 beschikbaar te stellen (als zijnde 1/3 deel van de kosten) voor het uitplaatsen van Struyk Verwo. Besloten is om deze € 1.580.000 te dekken uit de opbrengsten van grondexploitatie Westervoort-Noord. In de gemeentelijke bijdrage aan de uitplaatsing van Struyk Verwo is voorzien door een provinciale subsidie met terugbetaalverplichting, waardoor de gemeente eerst de grondexploitatie van Westervoort Noord kan uitvoeren. Daarmee hoeft deze bijdrage niet te drukken op de gemeentelijke reserve. De gemeente is volgens de SOK wel gehouden aan de beschikbaarstelling van de € 580.000 per 1-1-2023. De kapitaallast van deze investering bedraagt per 2024 € 30.933.

Participatie

Indicatoren

In dit project worden bestuurders en de in de nabijheid van het gebied aanwezige partijen als bedrijven, agrariërs, bewoners en recreanten nauw betrokken bij de te maken keuzes. Bovendien kan iedereen zich, via de website www.rivierklimaatpark.nl en de nieuwsbrief van het project, laten informeren over (de voortgang van) het project. Het borgen van maximale bestuurlijke en ambtelijke participatie en betrokkenheid binnen dit regionaal project, teneinde zo goed mogelijk te sturen op het borgen of realiseren van gemeentelijke belangen en doelen.

Ambtelijk zijn we zowel in het Projectteam als bij de Ambtelijk Opdrachtgeversoverleg betrokken. Bestuurlijke participatie vindt plaats door de deelname van wethouder Sluiter in de Stuurgroep. Er vindt regelmatig ambtelijk bestuurlijk overleg plaats, zowel intern als extern.

Het komen tot een handzaam en concreet overzicht aan in te brengen, concrete doelstellingen voor Westervoort.

In oktober 2018 is een wensenlijst opgesteld met de 5 speerpunten die de gemeente Westervoort met het Rivierklimaatpark wil bereiken. Deze lijst is, met instemming van de raad en het college, door de wethouder aan de projectorganisatie RKP bekend gemaakt.

Het ter inzage leggen van het VKA/IGSV in 2020

Dit heeft plaatsgevonden. De definitieve intergemeentelijke structuurvisie voor het gebied is in oktober 2020 voorgelegd ter vaststelling.

3.B.5

Verdieping haalbaarheidsstudie Westervoort-Noord

Doel

Het waarborgen van een aantrekkelijke en duurzame fysieke leefomgeving van Westervoort. Het verder onderzoeken of een integrale ontwikkeling van WestervoortNoord haalbaar is.

47

48

Programmabegroting Westervoort 2022-2025 - Programma 3 Omgeving

3.B.5

Verdieping haalbaarheidsstudie Westervoort-Noord

Toelichting

In Westervoort-Noord bestaat de mogelijkheid om woningen te ontwikkelen als onderdeel van een integrale gebiedsontwikkeling. Deze ontwikkeling hangt nauw samen met het Rivierklimaatpark en de mogelijke verplaatsing van Struyk-Verwo. Wanneer deze verplaatsing gerealiseerd wordt, ontstaat er ruimte om woningen te bouwen op de huidige locatie van de sportverenigingen. Voorwaarde voor woningbouw is dat er een nieuwe locatie voor de buitensport in Westervoort gevonden wordt. Daarnaast liggen er kansen om de verbinding met het Rivierklimaatpark en natuurgebied Driegaarden te verbeteren vanuit dit gebied. Aan de oostkant van het gebied liggen twee gebieden van ontwikkelaars die eveneens in beeld zijn voor woningbouw. We hebben de ambitie om deze plannen de komende periode verder uit te werken en de haalbaarheid verder te toetsen en nader te bezien hoe de ontwikkeling van Westervoort-Noord verder op te starten. In 2020 is een (globale) haalbaarheidsstudie uitgevoerd naar de mogelijkheden voor ruimtelijke ontwikkelingen in Westervoort-Noord. In deze eerste studie is een beeld geschetst welke mogelijkheden er zijn voor woningbouw in het gebied Westervoort-Noord en op welke locaties de buitensportaccommodaties zich toekomstbestendig kunnen ontwikkelen.

Daarnaast is geïnventariseerd of de verplaatsing van Struyk-Verwo en een nieuw sportpark voor de buitensport uit de opbrengsten van woningbouw bekostigd kan worden. De studie laat zien dat er een integrale gebiedsontwikkeling mogelijk is met woningbouw in het gebied Westervoort-Noord, een toekomstbestendige situatie voor de buitensport en een bijdrage aan het verplaatsen van Struyk-Verwo. Tegelijkertijd komen er uit de studie ook een aantal onderwerpen naar voren die verdieping behoeven om onzekerheden weg te nemen: de verkeerssituatie, de marktbehoefte aan woningen en financiële aspecten, zoals verwerving van gronden voor een nieuw sportpark Westervoort. In 2021 en 2022 wordt een verdieping van de haalbaarheidsstudie uitgevoerd om meer zicht te krijgen op de haalbaarheid van de ontwikkelingen in Westervoort-Noord. E.e.a. overeenkomstig de notitie ‘Haalbaarheidsstudie en vervolg Westervoort-Noord’ en het daarbij behorende raadsvoorstel (Z/21/076689‎/‎201503746, d.d. 4 mei 2021). Kwaliteit kunstgras voetbalvelden De 2 kunstgras voetbalvelden in de gemeente Westervoort zijn in 2009 aangebracht en zijn ca. 12 jaar oud. De velden moeten daarom om de 2 jaar gekeurd worden door een door de NOC*NSF geaccrediteerd keuringsinstituut op de gebruiksnorm. Deze norm geeft de ondergrens aan tot wanneer een kunstgrasveld veilig en blessurevrij te gebruiken is.

Een veld die niet aan de norm voldoet mag niet gebruikt worden voor door de KNVB georganiseerde wedstrijden. De kunstgrasvelden zijn op 20 april 2020 goedgekeurd voor 2 jaar en mogen gebruikt worden voor wedstrijden t/m 20 april 2022. De keuring van 2020 laat zien dat de normen bij beide velden aan de ondergrens zitten en dat een afkeur mogelijk is bij een nieuwe keuring. Hoewel een nieuwe keuring nog niet noodzakelijk is worden de velden in september opnieuw gecontroleerd op de normen. Mocht één van de velden op een bepaald onderdeel niet aan de normen voldoen, dan is er tijd om te doen wat nodig is om weer een gecertificeerd veld aan te kunnen bieden. In de komende jaren blijft de kwaliteit van de voetbalvelden een belangrijk aandachtspunt. Hierover is op verschillende niveaus regelmatig contact met verenigen en de stichting. Gelet op de noodzaak voor verplaatsing van de kunstgrasvelden is er een grote samenhang met en urgentie rondom het project Westervoort Noord.

Programmabegroting Westervoort 2022-2025 - Programma 3 Omgeving

Risico’s

49

De plannen voor Westervoort-Noord worden gemaakt op basis van het uitgangspunt dat Struyk-Verwo wordt verplaatst. Wanneer er geen akkoord bereikt wordt met Struyk-Verwo, kan er ook geen sprake zijn van woningbouw op de locatie van de sportverenigingen. Hetzelfde geldt voor de haalbaarheid en het draagvlak voor de verplaatsing van de sportverenigingen naar een nieuwe gezamenlijke locatie. De volgende stappen zijn er op gericht om de haalbaarheid van een integrale ontwikkeling verder te onderzoeken, waarna nieuwe besluitvorming kan plaatsvinden. De planontwikkeling kent daarbij nog tal van onzekerheden en risico’s die uiteindelijk van invloed zijn op het (financieel) planresultaat. Op enig moment stoppen met de planontwikkeling, betekent dat reeds gemaakte planontwikkelingskosten als verlies genomen moeten worden en niet meer (geheel) gedekt kunnen worden uit de ontwikkeling. Het maken van afspraken met de ontwikkelaars in het gebied in de vorm van een intentieovereenkomst, waarbij nog niet alle randvoorwaarden voor de gemeente en andere partijen tot in detail in beeld zijn, is een risico voor de planvorming in een latere fase. Het risico is aanwezig dat niet alle gemeentelijke kosten, via kostenverhaal gedekt kunnen worden. De beschikbare ambtelijke capaciteit en de beschikbaarheid van externe expertise is een belangrijk risico voor de uitvoering van deze fase.

Op dit moment is er onvoldoende capaciteit beschikbaar binnen de ambtelijke organisatie om een project van deze orde van grootte te begeleiden. Externe inhuur is noodzakelijk. Hierbij zijn er onzekerheden met betrekking tot de benodigde ureninzet en de daaraan gekoppelde financiële gevolgen.

Planning

Het uitvoeren en verdiepen van de haalbaarheidsstudie zal in 2021 en 2022 plaatsvinden. Het streven is om de gemeenteraad in de 2e helft van 2022 tot nieuwe besluitvorming te laten komen (vervolg - go/no go en benodigde middelen). Het komen tot realisatie zal in de jaren daarna, langdurig om een meerjarig programma en planuitwerkingen vragen op verschillende gebiedsonderdelen.

Financiën

De kosten voor het uitvoering van de verdieping op de haalbaarheidsstudie bedragen € 222.500. De dekking is als volgt opgebouwd. Aan de ontwikkelaars in het gebied wordt een bijdrage gevraagd in de te maken kosten voor een bedrag van €108.000. De bestemmingsreserve Masterplan Westervoort-Noord wordt voor het volledige bedrag van € 10.476 aangesproken. De provincie heeft een subsidieregeling in het kader van de versnelling woningbouw waarmee een bedrag van € 25.000 beschikbaar kan komen. Hierop wordt een beroep gedaan. Aan de raad is middels een separaat raadsvoorstel een voorbereidingskrediet van € 79.024 gevraagd om het resterende bedrag te dekken. Deze eigen middelen zijn nodig om in 2021 allereerst stappen te zetten richting de beoogde intentieovereenkomsten met betrokken ontwikkelaars en de subsidieaanvraag richting provincie. Dit om de geraamde externe bijdragen te realiseren, ter dekking van het totaal aan benodigde middelen voor de aangegeven verdieping en vervolgstappen.

Participatie

Met de sportverenigingen is intensief contact geweest over de toekomstscenario’s van de buitensport in Westervoort. Dit contact wordt komend jaar voortgezet. Er is gesproken met de betreffende ontwikkelaars in het gebied. Met de provincie is op ambtelijk en bestuurlijk niveau contact geweest over deze gebiedsopgave. Inwoners worden in deze fase van de planvorming nog niet betrokken bij de verdieping van de haalbaarheidsstudie. Onderdeel van het haalbaarheidstraject zal zijn dat een communicatie- en participatieplan zal worden opgesteld voor de fasen daarna.

50

Indicatoren

Programmabegroting Westervoort 2022-2025 - Programma 3 Omgeving

Intentieovereenkomst met betrokken ontwikkelaars in 2021 met als doel het beoogde kostenverhaal vooruitlopende op verdere ontwikkeling te borgen. Subsidietraject richting provincie opstarten en afronden. Verdieping van de haalbaarheidsstudie dat moet leiden tot een vervolg raadsbesluit tot verdere, integrale gebiedsontwikkeling Westervoort-Noord.

C. Het implementeren van nieuwe wetgeving, die op ons afkomt. 3.C.1

Implementatie nieuwe Omgevingswet

Doel

Doorontwikkeling van de verdere implementatie van de Omgevingswet.

Toelichting

De implementatie van de Omgevingswet is een transitieproces. Dit proces loopt tot maximaal 2029. Over de officiële invoeringsdatum (1-7-2022) moet de eerste kamer nog een definitieve beslissing nemen. Belangrijkste reden hiervoor zijn de zorgen omtrent de kwaliteit van de landelijke ICT-ontwikkeling (DSO) en implementatiekosten. In 2021 is ervoor gezorgd dat alle acties zijn uitgevoerd om te voldoen aan de wettelijk minimale eisen zoals aangegeven in het Rijk en de VNG. Vanaf 2022 zal gestart worden met de doorontwikkeling van de omgevingswet. Hierbij moet u denken aan het vormgeven van een definitief Omgevingsplan en de Omgevingsvergunning, het beoordelen van de eerder gestelde regels (bestemmingsplannen, verordeningen en bruidsschat), verder toepasbaar maken van regels, het ten uitvoer brengen van de omgevingsprogramma’s en de doorontwikkeling van het Digitaal Stelsel Omgevingsrecht (DSO/ICT).

Risico’s

Gelet op de breedte van taken behorende bij de doorontwikkeling zal dit veel interne betrokkenheid van vakdisciplines vragen. Dit brengt extra werkdruk en/of nadere prioritering met zich mee waardoor andere werkzaamheden niet kunnen plaatsvinden. Indien er geen invulling kan worden gegeven aan deze doorontwikkeling dan zal de dienstverlening achteruit gaan, fouten kunnen ontstaan door verkeerde informatieverstrekking, extra ambtelijke capaciteit noodzakelijk is om het gewenste product te leveren en blijven wij werken met verouderde regels waardoor er een hogere administratieve lastendruk zal ontstaan voor de samenleving. De 4 verbeterdoelstellingen die de wetgever beoogd: sneller, inzichtelijker, samenhangender en invulling bestuurlijke afwegingsruimte zullen niet worden gehaald.

Planning

Op 1 juli 2015 heeft de Tweede Kamer de Omgevingswet aangenomen. Al eerder is de raad geïnformeerd over de inhoud en processtappen van deze ingrijpende stelselwijziging. Definitief besluit over de invoeringsdatum wordt in 2021 genomen. Voor de doorontwikkeling denken wij nu nog 3 jaar nodig te hebben om de gewenste onderdelen naar een gewenste resultaat te brengen.

Financiën

De huidige raming van de kosten voor de implementatie van de Omgevingswet loopt tot en met 2021. Voor de doorontwikkeling de komende 3 jaar is een aanvullende raming opgesteld. Er zijn kosten opgenomen voor benodigde inhuur ter ondersteuning en compensatie van reguliere taken, het beheer en doorontwikkelen van het DSO, verdere doorontwikkeling van het Omgevingsplan en Omgevingsvergunning en het komen tot toepasbare regels eigen verordeningen en benodigde middelen voor communicatie en participatie. De kosten voor 2022 t/m 2025, voor Duiven en Westervoort samen zijn geraamd op: € 265.000, € 205.000, € 205.000 en € 175.000. Het aandeel voor Westervoort voor deze jaren bedraagt € 98.050, € 75.850, € 75.850 en € 64.750. Vanaf 2026 is structureel € 14.800 per jaar nodig voor het beheer van het DSO. Het uitgangspunt van het Rijk is dat de nieuwe omgevingswet budgettair neutraal kan worden ingevoerd. Dit uitgangspunt staat zwaar onder druk.

Programmabegroting Westervoort 2022-2025 - Programma 3 Omgeving

51

3.C.1

Implementatie nieuwe Omgevingswet

Participatie

Doordat de gemeentewet is uitgesteld zal de participatieverordening later tot stand komen. Per kerninstrument vindt een uitwerking naar gewenst participatieniveau plaats om te voldoen aan de minimale eisen van de Omgevingswet en de gemeentelijke inspraakverordening. Deze uitwerkingen zullen ook aan de raad worden voorgelegd. In de geest van de nieuwe wetgeving zal zeker ook bekeken worden in welke mate stakeholders en samenleving te betrekken.

Indicatoren

Starten in 2019 met het opstellen van een Omgevingsvisie volgens de principes van de Omgevingswet.

is mee gestart in 2019 en loopt door

Starten in 2019 met het vormgeven van een Omgevingsplan volgens de principes van de Omgevingswet.

nog niet gestart

Starten in 2019 met het vormgeven van het instrument Omgevingsvergunning volgens de principes van de Omgevingswet.

daar zijn eerste stappen in gezet

Experimenteren/pilots starten in de geest van de omgevingswet, daar waar dat kansrijk/zinvol is en/of daar waar een maatschappelijke opgave/vraag zich voordoet.

gelet op andere prioriteiten nog geen pilot gestart

Kengetallen (statistische indicatoren) Indicator

Westervoort meest recente cijfers

Westervoort

Referentiecijfers meest recent

Bron

MKB vriendelijkste gemeente (waardering 0-10)