20210531-rv-rsd-de-liemers-bestuurlijke-opdracht-2021-2023-bijlage-1-bestuurlijke opdracht.pdf

Bestuurlijke opdracht 2021 -2023 voor RSD de Liemers

Inhoud Samenvatting

4

1

Inleiding

8

2

Context van de nieuwe opdracht

10

3

Evaluatie ‘Businesscase RSD 2019 en 2020’

12

4

Nieuwe opdracht

18

5

Investeren versus Opbrengst

29

6

Advies cliëntenraad RSD

31

Bijlage 1 Financiële onderbouwing van de nieuwe bestuurlijke opdracht 33 Bijlage 2 Indeling klantenbestand

34

Bijlage 3 Afkortingenlijst

35

2

3

Rijnstrangen

Samenvatting De gemeenten Duiven, Westervoort en Zevenaar hebben met RSD de Liemers een gezamenlijke sociale dienst. De RSD helpt inwoners met een uitkering als zij onvoldoende inkomen hebben om van te leven. Daarnaast helpt ze inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt om de weg naar werk weer te vinden. De RSD heeft gemiddeld genomen zo’n 2.000 inwoners waarvoor zij een traject naar werk en/of inkomen verzorgt. De gemeenteraden van Duiven, Westervoort en Zevenaar hebben de RSD in 2018 een opdracht gegeven om meer mensen naar werk te laten uitstromen, meer doelgroepen te bedienen en te sturen op vooraf geformuleerde doelstellingen. Deze opdracht loopt van 1 januari 2019 tot 1 juli 2021. Nu de huidige opdracht ten einde loopt, leggen we een nieuwe opdracht voor de RSD aan u voor. Deze nieuwe opdracht is tot stand gekomen door bestuurlijke en ambtelijke input, gebruik te maken van de evaluatie van de ‘Businesscase 2018’ en klanttevredenheidsonderzoeken. Waarom een nieuwe opdracht? ▪ Met de nieuwe opdracht willen we investeren in onze inwoners. Dit omdat we het belangrijk vinden en omdat het nodig is. We willen onze inwoners naar werk brengen en als dit niet mogelijk is anderszins laten participeren in de Liemerse samenleving. Meedoen verhoogt het welbevinden van inwoners en geeft eigenwaarde en zelfvertrouwen.

▪ We willen mensen perspectief bieden en voorkomen dat mensen in een slechte maatschappelijke positie terecht komen. De huidige economische omstandigheden (Covid-19 crisis) vraagt dit ook van ons. We willen investeren in de RSD zodat de organisatie in staat is om deze maatschappelijke opgave te verwezenlijken. Naast de maatschappelijke effecten levert het ook geld op. We verstrekken immers minder uitkeringen. En we constateren uit de evaluatie Businesscase dat deze aanpak werkt. ▪ We gaan de nieuwe bestuurlijke opdracht aan voor de duur van 2,5 jaar, maken hierover prestatieafspraken, evalueren en sturen, indien nodig, tussentijds bij.

4

Nieuwe opdracht voor de RSD Bij het opstellen van de nieuwe opdracht is uitgegaan van de bevindingen en aanbevelingen uit de evaluatie, klanttevredenheidsonderzoeken en de huidige economische omstandigheden. De opdracht die we de RSD mee willen geven voor de komende jaren is het voortzetten van de huidige opdracht, met een extra focus. ▪ Blijf de focus leggen op mensen met perspectief op werk. ▪ Geef extra aandacht aan mensen met een migratieachtergrond, mensen met een arbeidsbeperking en aan jongeren tot 27 jaar. ▪ Geef de begeleiding van zorgklanten (trede 1 en 2a) een structureel karakter. ▪ Focus bij de besteding van de extra middelen van Rijk en provincie op de uitvoering en de resultaten voor de Liemerse inwoners. Investeer hiervoor in de samenwerking binnen de Arbeidsmarktregio Midden-Gelderland. ▪ Benut de verkregen positie als netwerkorganisatie voor de realisering van de bestuurlijke opdracht. ▪ Blijf binnen de financiële kaders De opdracht past bij de ambities en doelstellingen van het sociaal domein van de drie Liemerse gemeenten. Covid-19 Gedurende de looptijd van de bestaande opdracht is een pandemie uitgebroken. Deze is van grote invloed op de economie en de arbeidsmarkt. Door de maatregelen om Covid-19 in te dammen, zijn veel ondernemers hard geraakt. Het Rijk heeft daarom diverse regelingen opgezet om de ondernemers te ondersteunen.

De RSD voert een aantal van deze regelingen uit. De RSD heeft in korte tijd de regeling uitgewerkt naar de uitvoeringspraktijk, zodat ondernemers direct geholpen konden worden. Niemand weet precies hoelang deze Covid-19 crisis nog duurt en welke maatregelen nog nodig zijn. De maatregelen hebben een directe link met een opleving of dip in de economie. Het is daarom moeilijk om te voorspellen wat de arbeidsmarkt en het bijstandsbestand in de komende jaren gaan doen.

5

Evaluatie Businesscase 2019 en 2020 Uit de evaluatie blijkt dat de vooraf afgesproken resultaten zijn behaald. Meer klanten zijn in beeld en hebben intensieve dienstverlening ontvangen, meer inwoners zijn naar werk gebracht. De RSD heeft zich ontwikkeld tot een netwerkorganisatie en is in staat gebleken wendbaar te reageren op onverwachte gebeurtenissen. De evaluatie is vormgegeven langs de lijnen ‘klant centraal’, ‘organisatie centraal’ en ‘investeren versus opbrengst’. De belangrijkste bevindingen en aanbevelingen op deze lijnen zijn: Klant Centraal

Behoud de ingezette lijn met focus op specifieke klantgroepen en breid deze uit met de dienstverlening voor inwoners op de laagste treden van de arbeidsmarkt.

Organisatie-Inzet

Behoud de wendbaarheid van de RSD en ontwikkel de positionering als netwerkorganisatie voor Werk en Inkomen in de regio verder door.

Investeren / opbrengst

De RSD is er in geslaagd om de vooraf afgesproken resultaten (KPI’s) te behalen. Besparing op de uitkeringslast is gerealiseerd. Behoud deze werkwijze.

Voor de uitgebreide evaluatie verwijzen we u naar het rapport ‘Evaluatie Businesscase RSD 2019/2020’.

6

7

Dickensfestival Duiven

1 Inleiding In de Liemers willen we dat iedereen ertoe doet en meedoet naar vermogen. We streven naar gelukkige, verbonden en betrokken inwoners in de Liemerse samenleving. Hierin is het hebben van een inkomen en een zinvolle dagbesteding een belangrijke basis. Voor de meeste inwoners van de Liemers is dit het geval, maar niet iedereen weet de weg of heeft de capaciteiten en mogelijkheden om dit te organiseren. Deze inwoners krijgen ondersteuning van RSD de Liemers. De RSD verzorgt een inkomen voor die inwoners die geen of onvoldoende middelen voor het bestaan hebben. Ook helpt de RSD inwoners op weg in de samenleving. Het liefst naar betaald werk, als dat niet kan is maatschappelijke deelname het hoogste doel. We willen de mogelijkheden van deze inwoners benutten en versterken zodat ook zij kunnen meedoen. De RSD heeft gemiddeld genomen zo’n 2.000 inwoners waarvoor zij een traject naar werk en/of inkomen verzorgt. Dit doet de RSD als gemeenschappelijke regeling van de drie Liemerse gemeenten. De gemeenteraden van Duiven, Westervoort en Zevenaar hebben de RSD in 2018 een opdracht gegeven om meer mensen naar werk uit te laten stromen, meer doelgroepen te bedienen en te sturen op vooraf geformuleerde doelstellingen. Deze opdracht loopt van 1 januari 2019 tot 1 juli 2021. Nu de huidige opdracht ten einde loopt, leggen we u een nieuwe opdracht voor RSD de Liemers voor.

Deze opdracht is tot stand gekomen door terug te kijken naar de resultaten van de huidige opdracht, de geleerde lessen mee te nemen in de nieuwe opdracht, de klanttevredenheidsonderzoeken RSD mee te nemen en in te spelen op de huidige economische situatie. De gemeenteraden staan voor de taak om een nieuwe opdracht aan de RSD te verstrekken. Hierbij zijn investeringen gemoeid. Uit de evaluatie blijkt dat de beweging die vanaf 2018 is ingezet effectief is.

8

Met de hier voorliggende opdracht beogen we recht te doen aan de inwoners van de Liemers, passend in de ambities en doelstellingen van het sociaal domein van de drie Liemerse gemeenten.

9

2 Context van de nieuwe opdracht De context waarin de RSD deze nieuwe opdracht krijgt, is een andere dan de ‘Businesscase RSD’ van 2018. Sinds een jaar hebben we te maken met een pandemie. Wereldwijd zijn de gevolgen van het virus en de genomen maatregelen enorm. Voor zowel de gezondheid van inwoners, alsook de gevolgen voor werk en inkomen en de economie. De ontwikkelingen op de arbeidsmarkt zijn nauw verbonden aan de maatregelen om Covid-19 te bestrijden. Economische ontwikkelingen De voorspellingen zijn soms tegenstrijdig aan elkaar. De één voorspelt een zeer somber scenario. De ander een gematigd scenario. In 2020 is de groei van het bijstandsbestand beperkt door overheidsmaatregelen Noodmaatregel Overbrugging Werkgelegenheid (NOW) en Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo), waardoor veel mensen aan het werk zijn gebleven. Als de maatregelen in 2021 stoppen, groeit de werkloosheid en daarmee ook het aantal mensen in de bijstand. Al met al is het lastig inschatten wat de economie gaat doen en hoe groot de klappen zullen zijn. De verwachting is dat de instroom zeker zal toenemen. We denken dat de RSD voldoende heeft laten zien wendbaar en toegerust voor deze taak te zijn. Uit de evaluatie blijkt dat de dienstverlening van de RSD bewezen effectief is. De gemeenten bouwen hiermee verder aan een effectieve en passende aanpak voor haar klanten.

De RSD heeft tijdig de overstap gemaakt naar regie voeren en het inzetten van de partners van het LEON. Hierdoor is het aantal begeleidingsuren per klant effectief vergroot. Per klant kan de beste uitvoerder ingekocht worden. Uit de evaluatie blijkt dat aandacht voor de klant loont en leidt tot uitstroom. Hierdoor blijven we met het voortzetten van LEON profiteren van de innovatie en uitvoeringskracht van de LEON partners. De RSD heeft zich ontwikkeld tot een professionele en wendbare organisatie. De RSD kan als wendbare en netwerkorganisatie flexibel reageren op wijzigingen in economische omstandigheden. De gedane investeringen worden zo verder benut.

10

Met een extra focus op de Arbeidsmarktregio Midden Gelderland (AMR) kan de RSD trajecten versneld concretiseren. Hierdoor maken de Liemerse gemeenten meer gebruik van de beschikbare AMR gelden en kunnen inwoners sneller uitstromen naar werk. Dit heeft als positief voordeel dat de positie van de Liemerse gemeenten verstevigd wordt in de AMR. Waarom een nieuwe bestuurlijke opdracht? Het hoofddoel is inwoners weer aan het werk te helpen en te helpen om te participeren in de maatschappij. Door mee te doen in de samenleving groeit hun welbevinden en krijgen onze inwoners eigenwaarde en zelfvertrouwen. We willen investeren in mensen die een uitkering ontvangen, zoals laagopgeleiden, statushouders, ouderen, jongeren, arbeidsbeperkten, mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt en ondernemers. Dit omdat we het belangrijk vinden én omdat het nodig is. We willen mensen bemiddelen, activeren, re-integreren, werkfit maken en zoveel mogelijk plaatsen op regulier werk. We willen mensen perspectief bieden en voorkomen dat mensen in een slechte maatschappelijke positie terecht komen. En als ze aan het werk zijn, zorgen dat ze aan het werk blijven. Dit is goed voor de mens en de samenleving als geheel. Denk aan betere gezondheid, betere leefomstandigheden (leefbaarheid), minder beslag op gezondheids- en zorgbudget, minder uitval.

De huidige economische omstandigheden (Covid-19 crisis) vraagt dit ook van ons. We willen investeren in de RSD zodat deze organisatie in staat is om deze maatschappelijke opgave te verwezenlijken. Naast de maatschappelijke effecten levert het ook geld op. We verstrekken immers minder uitkeringen. De RSD ontwikkelt zich verder door tot dé netwerkorganisatie voor Werk en Inkomen in de regio, waarin de klant centraal staat. Een organisatie die steeds zorgvuldig bepaalt wat zij zelf moet doen en wanneer ze gebruik maakt van de diensten van anderen. Een organisatie die midden in de samenleving staat en die in samenwerking met (lokale) werkgevers een impuls geeft aan de doorontwikkeling van de inclusieve arbeidsmarkt. We gaan dit proces voor de duur van 2,5 jaar aan, maken hierover prestatieafspraken, evalueren en sturen, indien nodig, tussentijds bij.

11

3 Evaluatie ‘Businesscase RSD 2019 en 2020’ Alvorens een nieuwe opdracht te verstrekken evalueren we de ‘Businesscase RSD 2019 en 2020’, met als doel de aanbevelingen mee te nemen in de nieuwe opdracht. In dit hoofdstuk leest u de belangrijkste aanbevelingen uit deze evaluatie. In 2018 is er, door gewijzigde economische omstandigheden, een veranderde maatschappelijke realiteit en aangescherpte politiekbestuurlijke wensen, een ambitieuze opdracht verstrekt aan de RSD. De opdracht kreeg als titel ‘Businesscase RSD’. De RSD ontving een opdracht waarbij de investering ‘terugverdiend’ moest worden. De belangrijkste contouren van deze opdracht waren/zijn: 1. Meer bijstandsgerechtigden richting (betaald) werk 2. Meer doelgroep bedienen 3. Een andere positie innemen in het participatieveld 4. Beter sturen op vooraf geformuleerde resultaten De ‘Businesscase RSD’ startte eind 2018 en duurt tot juli 2021. In dit hoofdstuk kunt u de hoofdlijnen van de evaluatie en de aanbevelingen teruglezen. Voor een uitgebreide evaluatie van de opdracht verwijzen we naar het document “Evaluatie Businesscase RSD 2019/2020”.

12

Resultaten Het volgende schema brengt de resultaten ‘Businesscase RSD’ in beeld:

13

* Voor uitstroom vanaf augustus 2020 is de termijn van duurzaamheid nog niet verlopen. Ten aanzien van de investeringen hebben we geconstateerd dat RSD aan de opdracht heeft voldaan. De investering van 2019 van € 1,4 miljoen wordt binnen twee jaar ‘terug verdiend’. In het derde jaar wordt zelfs een extra besparing gerealiseerd van afgerond € 697.000.

De investering van 2020 van € 1,3 miljoen wordt binnen twee en een half jaar terugverdiend. Tot het derde jaar is de prognose dat de investering een extra besparing op de uitkeringslast van afgerond € 255.000 oplevert. Voor meer informatie hierover verwijzen we naar de “Evaluatie Businesscase RSD” en bijlage 1 van dit document.

14

Brug Westervoort

Aanbevelingen In de evaluatie zijn ook aanbevelingen voor de toekomst opgenomen. Deze aanbevelingen zijn meegenomen in het opstellen van de nieuwe opdracht. De nieuwe opdracht wordt omgezet naar concrete dienstverlening waarin deze aanbevelingen een plaats krijgen. De aanbevelingen zijn onder te verdelen in de categorieën ‘Klant centraal’, ‘Organisatie-iInzet’ en ‘Investeren versus Opbrengst’. Klant centraal De belangrijkste aanbevelingen uit de evaluatie voor de klant centraal zijn: ▪ Continueer de ingezette intensieve begeleiding voor alle klantgroepen met perspectief op werk en behoud de extra focus op mensen met een migratieachtergrond, arbeidshandicap en jongeren. ▪ Intensiveer het gebruik van voorzieningen voor mensen met een arbeidshandicap om de plaatsingen op werk te verhogen. Denk hierbij aan inzet van beschut werk voor mensen met een hoge begeleidingsbehoefte en de inzet van loonkostensubsidie. ▪ Geef een extra impuls aan dienstverlening voor jongeren om de gevolgen van de Corona crisis te beperken. ▪ Houd de behaalde resultaten vast door de begeleiding van zorgklanten een structureel karakter te geven. ▪ Geef een impuls aan integraal werken voor de gezamenlijke klanten van de RSD en de gemeenten ▪ Help ondernemers die in de problemen zijn gekomen en stoppen met ondernemen naar werk in ‘kansberoepen’.

Alle aanbevelingen zijn overgenomen en vindt u in de nieuwe bestuursopdracht in de Klant Centraal- Vertaling naar dienstverlening.

15

16

MKB Zevenaar bedrijvenmarkt 2019

Organisatie-inzet De belangrijkste aanbevelingen zijn: 1. Bouw de positionering als netwerkregisseur verder uit, zowel binnen als buiten de Liemers. 2. (Netwerk)samenwerking kost tijd. Breng daarin sturing aan door het vaststellen van heldere doelstellingen. 3. Werk een strategie uit om landelijk en regionaal extra (financiële) middelen in de Liemerse gemeenten in te zetten. Investeer in de Liemerse inbreng in de Arbeidsmarktregio. 4. Ontwikkel het LEON verder door, in systeem en proces, om beter sturing te geven aan effectiviteit van re-integratie. 5. Faciliteer de samenwerking op het gemeentelijk sociaal domein voor uitvoerenden. 6. Blijf investeren in ontwikkeling van de professional. Zorg ook dat zij een éénduidige manier van begeleiden van klanten hebben. Deze aanbevelingen zijn opgenomen in de bestuursopdracht bij de Klant centraal- Vertaling naar dienstverlening en Organisatie- inzet. Investeren versus Opbrengst De RSD had de opdracht gekregen om de investering terug te verdienen. Uit de financiële berekening blijkt dat dit is gelukt. Het loont om te investeren in begeleiding van mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. De belangrijkste aanbevelingen hierbij zijn: ▪ Niet alles is in geld uit te drukken, een zakelijke aanpak heeft wel geholpen om de resultaten te bereiken. Houd de zakelijke aanpak vast.

▪ Niet alles is makkelijk te meten, maak gebruik van MKBA en landelijke benchmark. Deze aanbeveling is met de formulering van de nieuwe bestuursopdracht, waarin afspraken met elkaar worden gemaakt waarop door de raden gestuurd kan worden, overgenomen. De belangrijkste aanbeveling vanuit voorgaande jaren is: zet deze dienstverlening binnen de nieuwe bestuurlijke opdracht voort en ontwikkel door om de aanpak verder te versterken en aan te scherpen.

17

4 Nieuwe opdracht In dit hoofdstuk leest u wat de nieuwe opdracht van de RSD voor de periode van juli 2021 tot en met december 2023 is. We starten met een overzicht waarin puntsgewijs de opdracht wordt weergegeven. In de alinea’s daarna volgt een toelichting per onderwerp. Bestuurlijke opdracht

Klant centraal Vertaling naar dienstverlening

▪ Blijf de focus leggen op mensen met perspectief op werk. ▪ Geef extra aandacht aan mensen met een migratieachtergrond, mensen met een arbeidsbeperking en aan jongeren tot 27 jaar. ▪ Geef de begeleiding van zorgklanten (trede 1 en 2a) een structureel karakter, zorg voor warme overdracht naar hulp- en dienstverlening. ▪ Focus bij de besteding van de extra middelen van Rijk en provincie op de uitvoering en de resultaten voor de Liemerse inwoners. Investeer hiervoor in de samenwerking binnen de Arbeidsmarktregio Midden-Gelderland. ▪ Benut de verkregen positie als netwerkorganisatie voor de realisering van de bestuurlijke opdracht. ▪ Biedt integrale dienstverlening waar dat mogelijk is. ▪ Blijf binnen de financiële kaders. Focus op dienstverlening voor: ▪ Klanten met perspectief op werk ▪ Mensen met een migratieachtergrond ▪ Arbeidsbeperkten (loonkostensubsidie en beschut werk) ▪ Jongeren ▪ Zorgklanten, trede 1 en 2a (begeleiding en toeleiding naar participatie) ▪ Zelfstandigen met een hulpvraag

18

Organisatie-Inzet

Resultaat afspraken KPI’s 2021

Investering

▪ Intensievere dienstverlening voor de Liemerse klanten door de extra middelen van Rijk en provincie. ▪ Versterk de rol als netwerkregisseur, schakel tussen de drie ‘O’s1. ▪ Extra aandacht voor schuldenproblematiek door inkomenscoaches ▪ Extra aandacht voor laaggeletterdheid ▪ Aandacht voor professionalisering, voornamelijk in triple helix-constructies ▪ Sturing op uniforme uitvoering ▪ Digitalisering 1. 100% klanten op trede 2b tot en met 5 worden actief begeleid naar werk 2. 200 klanten zijn werkfit gemaakt 3. 305 klanten zijn geplaatst op werk, scholing, bedrijf of beroep waarvan minimaal 40 uit het LDR/NBW en 20 op AMR trajecten 4. Duurzame plaatsing langer dan 6 maanden, minimaal 80% 5. 15% klanten trede 1 en 2a in actieve begeleiding naar participatie of hulpverlening 6. Klanttevredenheid is minimaal een 8 Voor de jaren 22 en 23 ieder 1 miljoen

Opmerkingen De nieuwe wet Inburgering is niet opgenomen in de nieuwe opdracht. De voorbereidingen voor de nieuwe wet Inburgering zijn nog in volle gang. Bestuurders nemen over de beleidskeuzes en uitvoeringsinstelling nog apart besluiten. Mocht besloten worden dat RSD een rol zal krijgen bij de uitvoering van de nieuwe wet Inburgering, dan zal apart met RSD afspraken over rol en financiering worden gemaakt. Naast deze opdracht kan apart een dienstverleningsovereenkomst afgesloten worden met de RSD.

1

Overheid, Onderwijs, Ondernemers

19

Toelichting bestuurlijke opdracht De RSD zet haar dienstverlening van de businesscase voort. Zij past de aanbevelingen uit de evaluatie businesscase toe en voegt daarnaast een extra focus toe. Deze focus richt zich op de trede 1 en 2a klanten. Daarnaast wordt extra inspanning gepleegd om de extra middelen die de arbeidsmarktregio Midden-Gelderland ontvangt voor een evenredig deel ten goede te laten komen aan de inwoners van de Liemers. Binnen de dienstverlening van RSD staat de klant centraal. Dit betekent niet dat de inwoner zelf kan beslissen wat te doen. Ten allen tijde koerst de RSD op kansberoepen op de arbeidsmarkt. De RSD heeft oog voor de belemmeringen van de inwoner om weer terug te keren naar werk. Zo zijn schuldenproblematiek, onvoldoende beheersing van de Nederlandse taal, niet digitaal vaardig en vitaliteit thema’s waar de RSD extra aandacht aan besteedt. Voor het oplossen van deze problemen wordt de samenwerking met andere partners gezocht. Bij de dienstverlening wordt de participatierotonde toegepast. ▪ De eerste afslag is regulier werk. ▪ Als dat niet gaat, komt de afslag begeleid werk (Garantiebaan met loonkostensubsidie). ▪ Als dat ook niet kan, dan komt beschut werk in beeld. ▪ Is ook dat niet haalbaar, dan wordt (samen met de gemeente) gekeken naar activerend werk, of andere vormen van maatschappelijke participatie.

Wanneer dit zonder een re-integratietraject niet mogelijk is, koopt RSD een traject in bij de LEON partner. Zie afbeelding op de volgende pagina.

20

21

De dienstverlening zoals hierboven genoemd wordt zo veel mogelijk integraal uitgevoerd. Integraal werken De gemeenten Duiven, Westervoort en Zevenaar hebben haar ambities/leidende principes voor het sociaal domein vastgelegd in respectievelijk ‘de toekomstvisie en transformatieagenda sociaal domein’ en de ‘beleidsvisie sociaal domein’. De RSD maakt met Werk en Inkomen onderdeel uit van het gemeentelijk sociaal domein. De opdracht van de RSD is in lijn met de ambities/leidende principes van de gemeenten.

Voor het optimale resultaat is het belangrijk dat de Liemerse gemeenten en de RSD integraal samenwerken voor de Liemerse inwoner. Uit een analyse blijkt dat bijna de helft van de instroom bij de RSD mensen zijn met problemen in andere leefdomeinen, zoals bijvoorbeeld echtscheidingsproblematiek, schulden, psychische en lichamelijke gezondheid. Deze inwoners zijn dus niet alleen bij de RSD bekend, maar ook bij de gemeentelijke afdelingen. Hierbij is het noodzakelijk om de verbinding te zoeken met elkaar om deze kwetsbare groep passend te ondersteunen. Gemeenten en RSD staan voor de opgave om een nauwere en stevigere samenwerking aan te gaan om de problematiek, waar onze inwoners mee geconfronteerd worden, op te lossen. Toelichting Klant centraal - vertaling naar dienstverlening Focus klant met perspectief op werk De klanten met perspectief op werk worden door de klantmanagers van Unit werk bediend. Deze Unit heeft een kleinere caseload waardoor zij meer aandacht kan geven aan de inwoner. Aandacht voor de klant loont. Wanneer de RSD deze specifieke aandacht blijft geven aan mensen met een migratieachtergrond, arbeidsbeperkten en jongeren zal dit de uitstroom ten goede komen. Klantmanagers hebben een regiefunctie gekregen waarbij de klant zelf steeds meer aan het roer kan staan. Hiermee wordt de eigen motivatie van de klant aangesproken.

Dit vergroot de kans op uitstroom en past naadloos bij de ambitie van de gemeente. De RSD blijft wel de richting bepalen. Hierdoor blijft de focus liggen op de kansen en mogelijkheden van de arbeidsmarkt. Extra focus mensen met migratie achtergrond De RSD blijft in de nieuwe opdracht gebruik maken van dedicated klantmanagers voor mensen met een migratieachtergrond. Zij werken hierbij intensief samen met gespecialiseerde LEON-contractpartners. Uit de evaluatie is gebleken dat er veel praktische belemmeringen op verschillende levensgebieden zijn voor het kunnen volgen van een re-integratie traject.

22

De RSD krijgt de opdracht om met de gemeente samen te werken om deze belemmeringen weg te nemen. Ook intensiveert de RSD de samenwerking met het COA, om de overdracht te versoepelen en de start van een traject naar werk te versnellen.

23

Project statushouders

Extra focus arbeidsbeperkten De RSD maakt ook voor deze groep inwoners gebruik van dedicated klantmanagers. Binnen LEON zijn gespecialiseerde producten voor deze doelgroep opgenomen. Ook kan de RSD gebruik maken van diverse voorzieningen voor deze doelgroep, zoals loonkostensubsidie, joboaching en werkplekaanpassingen. De focus zal naast plaatsingen op garantiebanen (begeleid werk) nu ook komen te liggen op een goede plaatsing binnen beschut werk. Deze plaatsingen blijven nu achter bij de landelijke taakstelling.

De RSD zal mensen met een arbeidshandicap die uitsluitend zijn aangewezen op werk in beschutte omstandigheden toeleiden naar beschut werk. De RSD krijgt de opdracht om te onderzoeken welke (lokale) werkgevers, in aanvulling op het aanbod van Scalabor, beschut werk kunnen aanbieden. De ambitie is om het aantal plaatsingen op werk (regulier, begeleid en beschut) van mensen met een arbeidsbeperking verder te verhogen. De RSD werkt volgens de participatierotonde. Extra focus jongeren De RSD behoudt het Jongerenloket. Alle jongeren uit de Liemers kunnen zich melden voor informatie en advies. Het Jongerenloket helpt met de terugkeer naar school of werk. Als dat nog niet aan de orde is, dan verstrekt RSD een uitkering. De extra aandacht van de RSD voor jongeren richt zich erop om de gevolgen van de COVID-19 crisis voor jongeren te beperken. Jongeren hebben veelal een flexibel contract en zijn de eersten die ontslag krijgen. Ook omdat zij veelal werken in branches waar de krimp als eerste toeslaat. Het Jongerenloket werkt hierbij integraal samen met scholen voor speciaal- en praktijkonderwijs, Regionale Opleidingscentra, het RMC, het VSV team en het gemeentelijk sociaal domein. Zorgklanten (trede 1 en 2a) Een deel van de klanten op deze treden staat aan de zijlijn van de maatschappij en blijkt hulp nodig te hebben. Deze klanten hebben aangegeven weer mee te willen doen.

De klantmanagers van de RSD hebben deze klanten actief verwezen en gewezen op de vervolgmogelijkheden. Gebleken is dat deze klantgroep een warme overdracht en kortdurende begeleiding nodig heeft om op de juiste plek terecht te komen en de hulpverlening aan te gaan. De nieuwe opdracht aan de RSD is dan ook deze groep te begeleiden en warm over te dragen aan de juiste hulp- en dienstverlener. Zo kunnen we deze inwoners daadwerkelijk perspectief bieden. De RSD helpt de klanten in trede 2a om de belemmeringen op te ruimen voor het kunnen volgen van een traject naar werk. De doelgroep zorgklanten is zo groot, dat niet iedere klant begeleid kan worden. De RSD houdt de klantgroep trede 1 en 2a in beeld. Jaarlijks begeleidt de RSD 15% van deze groep naar participatie of zorgt voor een

24

warme overdracht naar hulpverlening. De RSD werkt nauw samen met de sociale wijkteams, SHV, WMO, Jeugd, het welzijnswerk en het lokale Liemerse verenigingsleven. Zelfstandigen met een hulpvraag Met de COVID-19 crisis heeft de RSD er een nieuwe doelgroep bij gekregen. Zelfstandigen die aanspraak maken op Tozo kunnen bij de RSD terecht voor inkomensondersteuning. Met ingang van 1 januari 2021 kunnen alle zelfstandigen ook bij de RSD terecht voor hulp bij heroriëntatie. Dit kan zijn loopbaanadvies, opleiding, sollicitatietraining en dergelijke. De RSD helpt ook om te toetsen en coachen op levensvatbaarheid van een bedrijf, zodat een ondernemer, eventueel met een aanpassing, door kan gaan met ondernemen. De RSD zet haar netwerk in voor deze specifieke doelgroep. Daarnaast is de RSD de toegangspoort voor ondernemers met schulden. Bij de RSD heeft de zelfstandige met schulden één toegangsloket. Trajecten Arbeidsmarktregio De middelen van het steun- en herstelpakket worden toebedeeld aan de arbeidsmarktregio’s. In de Arbeidsmarktregio Midden-Gelderland is weinig uitvoeringscapaciteit. Projecten komen daardoor op dit moment onvoldoende van de grond. Tevens biedt het op dit moment (nog) onvoldoende kwaliteit om te spreken over arbeidsmarktkansen voor werkzoekenden.

Concrete activiteiten gefinancierd met het steun- en herstelpakket kunnen helpen de stijging van het bestand te voorkomen, dan wel af te remmen. Daarvoor moet de organisatie, uitvoeringscapaciteit en de snelheid van handelen in de regio sterk verbeteren. Wij zijn ervan overtuigd dat deze stappen in de arbeidsmarktregio mogelijk zijn. Versterken rol als netwerkregisseur De investeringen die de RSD gedaan heeft in het ontwikkelen van het netwerk en aanpak van dienstverlening moeten benut worden voor de toekomst. Hiermee is een stevige basis gelegd om in de toekomst toch te kunnen blijven werken aan toeleiden naar de arbeidsmarkt. Met het doorontwikkelen van LEON denken we een goed antwoord te hebben op de krimp van de economie. De RSD kan hiermee anticiperen op een juiste toeleiding en begeleiding naar kansberoepen. Zij kan daarmee de effectiviteit van re-integratie vergroten.

25

26 Kennismakingsmarkt LEON partners

Het feit dat de Liemerse Ambassade de verschillende samenwerkingsverbanden heeft samengebracht binnen één organisatie is een kans voor de RSD om effectiever gebruik te kunnen maken van de Liemerse netwerken. Met de Liemerse Ambassade is een goede samenwerking tussen de Liemerse werkgevers en de Liemerse Economische Raad tot stand gebracht. De Liemerse Ambassade biedt perspectief, want het vergroot de mogelijkheden voor Liemerse werkzoekenden. De RSD krijgt de opdracht om het netwerk verder uit te breiden en haar positie als schakel tussen de drie ‘O’s te versterken.

Toelichting Organisatie-inzet Professionalisering De RSD houdt aandacht voor professionalisering. Een goede samenwerking tussen Overheid, Onderwijs en Ondernemers is van groot belang voor een uitplaatsing op werk. De medewerkers worden verder geschoold om trajecten in deze driehoek goed vorm kunnen geven. Daarnaast zal blijvend aandacht worden besteed aan het aanbieden van het meest succesvolle traject voor de inwoner. De RSD is actief partner van SAM, de beroepsvereniging voor uitvoerders in het publieke sociaal domein (voormalig BvK). Via deze weg werken medewerkers voortdurend aan hun professionaliteit.

27

Beroepsvereniging voor professionals in het sociaal domein. RSD is actief partner.

De RSD gaat in 2021 en verder uitvoering geven aan het plan van aanpak Psychosociale Arbeidsbelasting (PSA) waarin onder andere aandacht is voor werk-privé balans en de lerende organisatie. Uniforme uitvoering Inwoners en externe partners ervaren nog verschil in de manier van tegemoet treden en begeleiden door de individuele medewerkers. De RSD zal sturen op een uniforme en éénduidige uitvoering.

Digitalisering Uit het klanttevredenheidsonderzoek van 2020 is gebleken dat een deel van de klanten de dienstverlening graag verder gedigitaliseerd wil zien. Zij willen kunnen inloggen op een klantportaal om hun specificatie in te zien, of formulieren in te kunnen dienen. De RSD zal haar dienstverlening vanuit klantperspectief verder digitaliseren. Uiteraard wordt rekening gehouden met de inwoners die niet digitaalvaardig zijn. Voor deze groep inwoners blijven de gewone kanalen van contact beschikbaar.

28

Uiterwaarden Groessen

5 Investeren versus Opbrengst Invloed op bestandsstijging De verwachting is dat de instroom gaat stijgen. De RSD heeft enige invloed op de instroom. Wanneer iemand recht heeft, moet een uitkering worden toegekend. Het is dan ook belangrijk om vóór het recht ontstaat, actie te ondernemen. De RSD kan hiervoor gebruik maken van regionale projecten die van Werk naar Werk leiden. Ook is het belangrijk dat de RSD inzet op bemiddeling en werkfit maken van inwoners met een WW-uitkering die op zijn eind loopt. Daarnaast beoordelen de inkomenscoaches kritisch elke aanvraag en onderzoeken of aanspraak op voorliggende voorzieningen gemaakt kan worden. Zij zullen de inwoner warm overdragen aan de instantie die de voorliggende voorziening verstrekt. Op deze wijze kan enigszins invloed op instroom worden uitgeoefend. De prognose 2022 -2023 is lastig weer te geven, omdat we niet weten wat de Coronacrisis gaat doen. De RSD kan wel invloed uitoefenen op de uitstroom. Het College zal dan ook stevig sturen op de afgesproken KPI’s. 29 Financiële vertaling Evenals bij de Businesscase RSD is de verwachting dat ook deze investering in de RSD financieel aantrekkelijk zal zijn. Op grond van de ervaringen van 2019 en 2020 is onze verwachting dat de investering van € 1 miljoen per jaar (voor de jaren 2022 en 2023) in de jaren 2024 en 2025 wordt terugverdiend.

De uitkeringslast zal met ongeveer 2,8 miljoen dalen. Daarnaast zijn er positieve effecten voor de maatschappij. Deze positieve effecten kunnen gemeten worden met een zogenaamde Maatschappelijke Kosten Baten Analyse (MKBA). Met een MKBA breng je de besparing in beeld door preventie van erger leed. Denk hierbij aan het voorkomen van schulden waarvoor schuldsanering noodzakelijk is. Het voorkomen van criminaliteit of vandalisme in de gemeentelijke openbare ruimte. Of het voorkomen van eenzaamheid, zorg en bijzondere bijstand. Dit betekent dat uitgaven op WMO, Jeugd, Schuldhulpverlening of openbare ruimte voorkomen worden. Op welke van deze terreinen de besparing plaatsvindt, is vooraf niet te duiden.

De investering zal maatschappelijk 10% van de investering opleveren (dit cijfer is gebaseerd op landelijke ervaringscijfers). Het jaar 2021 is een afwijkend jaar, aangezien de huidige Businesscase tot 1-7-2021 loopt. Daarnaast heeft de RSD in 2020, vanwege Corona, minder trajecten voor klanten in kunnen kopen bij haar LEON-partners. Het Algemeen Bestuur SDL heeft dan ook het besluit genomen om een deel van het Participatiebudget dat in 2020 niet is gebruikt als bestemmingsreserve op te nemen voor het jaar 2021. Daarnaast zijn vanuit het Rijk diverse steun- en herstelpakketten geïntroduceerd, waar de RSD optimaal gebruik van zal maken. Dit betekent dat de RSD voor het 2e halfjaar geen extra investering nodig is vanuit de gemeenten, en de RSD voortvarend aan de slag kan met de nieuwe opdracht. Hieronder de cijfermatige onderbouwing op totaalniveau: Norm uitstroom: 200

200

200

RSD totaal 2022 2023 Extra uitgaven investering Exploitatie/p-budget Totale extra investering

1.000.000 1.000.000

1.000.000 1.000.000

305

305

Besparing uitkeringslast 1e jaar Besparing uitkeringslast 2e jaar Besparing uitkeringslast 3e jaar

481.750 510.000 420.000

505.750 510.000 420.000

Totale besparing uitkeringslast

1.411.750

1.435.750

411.750

435.750

Uitstroom/Plaatsing Verwachtte uitstroom investeringsjaar

Totale besparing kosten

Totale besparing uitkeringslast

847.500

In bijlage 1 treft u de uitgebreidere financiële onderbouwing aan.

30

6 Advies cliëntenraad RSD In januari 2021 is de cliëntenraad meegenomen in de richting van de bestuurlijke opdracht voor de RSD. Vervolgens is in februari het voorliggende voorstel besproken met de cliëntenraad. De cliëntenraad heeft tijdens dit overleg aandacht gevraagd voor klanten die niet meekunnen in de digitalisering. Zij zouden graag zien dat voor deze klanten mogelijkheden voor niet digitaal contact en/of inleveren van formulieren blijft bestaan. RSD neemt dit verzoek terharte. Ook is gevraagd om minder gebruik van afkortingen en het toevoegen van een afkortingenlijst omwille van de leesbaarheid. Deze suggestie is in voorliggende tekst verwerkt. De clientenraad is blij dat in deze bestuurlijke opdracht ook ruimte is voor de klanten op de laagste treden van de ladder. De cliëntenraad kan zich op hoofdlijnen vinden in het voorstel. De cliëntenraad van RSD de Liemers zal op 17 maart 2021 haar definitieve advies uitbrengen. Dit advies zal separaat van deze bestuurlijke opdracht, voorzien van een advies van de RSD, verzonden worden.

31

32

Bijlage 1 Financiële onderbouwing van de nieuwe bestuurlijke opdracht De financiële onderbouwing van de nieuwe bestuurlijke opdracht is, evenals de businesscase RSD, doorgerekend op basis van de geldende verdeelsleutel. Deze verdeelsleutel is gebaseerd op 50% inwoneraantal en 50% uitkeringsdossiers. Hierbij dient de kanttekening gemaakt te worden dat dit een model is om een prognose af te geven en dat de daadwerkelijke resultaten af zullen wijken, aangezien de uitstroom zich niet laat leiden door de verdeelsleutel. Verdeelsleutel per gemeente:

1-1-2021 Duiven Westervoort Zevenaar Inwoners 25.067 15.011 44.099 Klanten 433 347 824 % 28,39% 19,73% 51,88%

RSD 84.177 1.604 100,00%

Hieronder de financiële onderbouwing per gemeente: norm

200

33

200

Duiven 2022 2023

Westervoort 2022 2023

Zevenaar 2022 2023

RSD breed 2022 2023

280.740 280.740

280.740 280.740

194.686 194.686

194.686 194.686

524.573 524.573

524.573 524.573

1.000.000 1.000.000

1.000.000 1.000.000

87

87

60

60

158

158

305

305

Besparing uitkeringslast 1e jaar

139.107

145.920

84.397

89.133

258.246

270.697

Besparing uitkeringslast 2e jaar

178.977

178.977

89.762

89.762

241.261

241.261

Besparing uitkeringslast 3e jaar

147.393

147.393

73.921

73.921

198.686

198.686

Totale besparing uitkeringslast

465.477

472.290

248.080

252.816

698.193

710.644

481.750 510.000 420.000 1.411.750

505.750 510.000 420.000 1.435.750

Totale besparing kosten

184.737

191.549

53.394

58.130

173.620

186.071

411.750

435.750

Extra kosten Totale extra investering

Uitstroom/Plaatsing Gerealiseerde uitstroom

Totale besparing

376.286

111.524

359.690

847.500

Bijlage 2 Indeling klantenbestand

34

Bijlage 3 Afkortingenlijst Afkorting Betekenis en toelichting AMR

Arbeidsmarktregio

COA

Centraal Orgaan Opvang Asielzoekers

KPI

Kritische Prestatie Indicatoren

LEON

Leer- en Ontwikkel Netwerk

LDR

Landelijk doelgroep register

LKS

Loonkostensubsidie

MKBA

Maatschappelijke Kosten Baten Analyse

NBW

Nieuw Beschut Werk

NOW

Noodmaatregel Overbrugging Werkgelegenheid

PSA

Psychosociale arbeidsbelasting

PW RMC

Participatiewet Regionale Meld- en Coördinatie functie voortijdig schoolverlaters

ROC

Regionaal Opleidingscentrum, middelbaar beroepsonderwijs

SHV

Schuldhulpverlening

Tozo

Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers

VSV

Voortijdig School Verlaters

WMO WWuitkering

Wet Maatschappelijke Ondersteuning Werkloosheidswet uitkering

35

36

RSD maart 2021