20210304 -besluitenlijst-commissie-ruimte-en-financien-herstelplan-concept-bijlage-6-beschouwingen-gl.pdf

Fractie Westervoort

Herstelplan 2021 Inbreng 4 maart 2021 Datum

Auteur

4 maart 2021

Ben Schulte

Voorzitter GroenLinks heeft een analyse gemaakt, criteria geformuleerd en het voorliggende plan beoordeeld qua onderbouwing en keuzes. Het hele verhaal zullen we op 15 en 23 maart presenteren. Vandaag een samenvatting van onze conclusies met 6 voorstellen om de onderbouwing en redeneertrant van het plan te verbeteren en 6 voorstellen om de keuzes voor bezuinigingsmaatregelen aan te passen. Maar als eerste natuurlijk dat al onze financiële ellende is veroorzaakt door tekortschietende Rijksbijdrage en dat alleen door een goede verkiezingsuitslag op 17 maart de kans op een structureel sluitende begroting het grootst is. Voorlopig moeten we het doen met lapwerk via dit herstelplan, dat natuurlijk wel netjes aan de Provinciale regels moet voldoen. Het voorliggende concept herstelplan is een mooie aanzet, maar we hebben de volgende voorstellen voor aanpassingen: 1. Zes voorstellen voor aanpassen van onderbouwing en redeneertrant a. In hoofdstuk 3 staan bij diverse onderwerpen risico’s en onzekerheden benoemd. In hoofdstuk 6 worden na de bezuinigingsmaatregelen voor een paar risico’s buffers in de begroting ingebouwd (onvoorzien, gemeentefonds) en wordt niet het hele begrotingssaldo in de algemene reserve gestort, maar slechts een deel. In hoofdstuk 8 komt zomaar uit de lucht vallen dat de algemene reserve naar 2 miljoen moet en liefst naar 4 miljoen.

Ons voorstel is om de paragraaf “Weerstandvermogen en risico-beheersing” te actualiseren en toe te voegen aan dit herstelplan. Daarin moeten alle onzekerheden worden verwerkt en alle pechsituaties worden afgeschat. Een nieuwe berekening van de benodigde weerstandscapaciteit (nu 1,5 miljoen) en de beschikbare weerstandcapaciteit (nu 6 ton) na het doorvoeren van de maatregelen wordt dan de verantwoording van de beoogde omvang van de algemene reserve. Daar zal dan iets uitkomen tussen de 2 en 4 miljoen. Dan zijn al die losse buffers niet nodig en kan het hele saldo in de algemene reserve. b. In hoofdstuk 3 staat onder het kopje ‘’jeugd’’ de tekortschietende Rijksbijdrage beschreven, maar ook bij WMO en de participatiewet is sprake van achterblijvende Rijksbijdrage. Op de mogelijkheid tot reparatie ervan door een volgend kabinet moet wat ons betreft in de tekst sterker worden geanticipeerd. Het kan niet zo zijn dat deze situatie zo blijft. Ons voorstel is om zo goed mogelijk voor te rekenen hoeveel Westervoort echt tekortkomt door structureel tekortschietende Rijksbijdrage op regelingen, waar de gemeente alleen maar uitvoerend is, zonder direct invloed te hebben op de beleidsregels. Kortom: toevoegen de onderbouwing die we via de motie daarover hebben gevraagd en waarop het antwoord ons eerdaags bereikt. c.

We stellen voor in hoofdstuk 3 een paragraaf toe te voegen over de toevallige incidentele uitgaven voor jeugd en wmo-voorzieningen, waar Westervoort de laatste jaren behoorlijk pech heeft gehad in financiële zin: enkele ‘’dure’’ klanten, die veel incidenteel budget hebben gekost waarop een kleine gemeente niet zomaar kan GL20210304_inbreng4mrt_bs4mrt_ingekort_met_tabellen.docx 1/3 Contact: Ben Schulte, De Heege 1, 6932AJ Westervoort, 026 3117131; mail: westervoort@groenlinks.nl

begroten. Dit verhaal hebben we de burgemeester bij de provincie wel horen houden, maar ontbreekt hier. Het resultaat van dat betoog moet volgens ons zijn dat we voor dit soort zaken niet structureel gaan begroten, maar wel in de risico-paragraaf moeten herzien. De gegevens in het dashboard, die we bij de klankbordgroep Sociaal domein hebben gezien, zijn wat ons betreft daarvoor voldoende robuust. d. De beschrijving van 1Stroom in hoofdstuk 3 is een goede aanzet, maar is op een belangrijk punt onjuist: Er staat dat de doorbelasting vanuit 1Stroom op basis zou zijn van door hen verrichte diensten, maar dat gebeurt via een vaste verdeelsleutel van de kosten van de werkorganisatie in de verhouding 37-63% (afgezien van grondexploitaties en het afvalstation van Duiven). Was het maar waar dat er een soort output-financiering van 1Stroom was. Ons voorstel is om dat aspect zuiverder te beschrijven conform de werkelijkheid en de tekst in de gemeenschappelijke regeling (art 20). Het is daarna een onderwerp voor de agenda van het programma Sterk Bestuur. Artikel 20: Financiële verdeelsleutel 1. Financiering van de uitvoering van de taken vindt plaats via een jaarlijkse bijdrage van de gemeenten aan de werkorganisatie conform de begroting van de werkorganisatie. Deze begroting wordt opgesteld aan de hand van een door de gemeenten vastgestelde verdeelsleutel.

De kosten van de fusieorganisatie minus de kosten voor de grondexploitaties en het afvalaanbiedstation van Duiven worden voor 63% ten laste gebracht van Duiven en voor 37% ten laste gebracht van Westervoort. 2. Deze verdeelsleutel wordt iedere drie jaar heroverwogen.

e. De transformatie in het sociaal domein, onder de noemer Samen Sterk, komt wat ons betreft te weinig aan bod. Bovendien wordt volgens ons niet duidelijk genoeg ingegaan op de vijf correcties die de provincie op onze begroting heeft aangebracht. De meeste correcties nemen we over maar de kostenbeheersing van 345 k-euro op het sociaal domein vanaf 2022 houden we in stand. Ons voorstel is om een expliciete alinea op te nemen aan het eind van hoofdstuk 5, waarin ingegaan wordt op de vijf correcties van de provincie. Beter dan in oorspronkelijke begroting kan nu de kostenbeheersing in het sociaal domein onderbouwd worden via de voortgang van programma Samen Sterk. f. Hoofdstuk 4 gaat over het programma Sterk Bestuur en is wat GroenLinks betreft erg vrijblijvend geformuleerd met alleen voorbeelden van vragen die daar aan bod kunnen komen. Onze fractie zou daar graag een duidelijker agenda voor dit programma zien. Onze suggesties hebben we via de klankbordgroep al naar voren gebracht 2. Zes voorstellen voor keuzes bij bezuinigingsmaatregelen De criteria en uitgangspunten bij het beoordelen van de bezuinigingsvoorstellen komen behoorlijk goed overeen met die van onze fractie. Niettemin komen we bij zes maatregelen tot een andere conclusie: prog

betreft 1 waarstaatjegemeente stoppen 1 wethoudersformatie -> 2fte 2 bibliotheek subsidie stoppen 2 mantelzorgcompliment omlaag 3 mosterdhof variant 1 3 verlichting stroomkosten LED Totaaloverzicht bezuinigingen programma 1 programma 2 programma 3 totaal programma's

jr2021

GL 2021 €0

€ 28.200 € 15.780

€ 279.702 -€ 364.690 € 19.072 -€ 65.916

€0 €0 €0 €0 €0 €0

€ 280.702 -€ 392.890 € 3.292 -€ 108.896

jr2022 GL2022 jr2023 GL2023 jr2024 GL2024 € 5.000 €0 €0 €0 €0 €0 €0 € 22.485 €0 € 44.970 €0 € 44.970 €0 € 66.786 €0 € 66.786 €0 € 28.000 €0 € 27.800 €0 € 27.600 €0 € 16.296 €0 € 17.660 €0 €0 €0 €0 € 2.500 €0 € 2.500 €0 € 2.500

€ 574.147 € 81.135 -€ 26.712 € 628.570

€ 593.632 € 53.135 -€ 40.508 € 606.259

€ 564.836 € 233.346 -€ 29.015 € 769.167

€ 611.806 € 138.760 -€ 44.175 € 706.391

€ 547.913 € 218.146 -€ 46.675 € 719.384

a. Gezien onze criteria en uitgangspunten willen we de volgende vier bezuinigingen niet doorvoeren: i. Waarstaatjegemeente in 2022 gewoon door laten gaan: essentieel voor onze P&C-cyclus en monitoring van alle maatregelen, ii. Bibliotheeksubsidie handhaven: een basisvoorziening die niet via korte termijn denken mag worden afgebroken iii. Mantelzorgcompliment niet bijna wegbezuinigen: in tegenspraak met het speerpunt mantelzorg in het programma Samen Sterk GL20210304_inbreng4mrt_bs4mrt_ingekort_met_tabellen.docx 2/3 Contact: Ben Schulte, De Heege 1, 6932AJ Westervoort, 026 3117131; mail: westervoort@groenlinks.nl

€ 594.883 € 123.760 -€ 44.175 € 674.468

iv. De Mosterdhof-plannen gewoon door laten gaan: om een betrouwbare overheid te blijven, gezien de gewekte verwachtingen, ook in variant 1. b. Wel willen we twee posten alsnog opvoeren: i. wethoudersformatie in 2022 naar minimum: zoals al eerder voorgesteld ii. de besparing op stroomkosten straatverlichting: we willen zuiver begroten en niet een overschot vast reserveren voor andere taken; dat is onzuiver. Ons totale plaatje is op deze manier ook sluitend en levert een algemene reserve op van 1,3 Mln positief aan het begin van 2026, beter dan het voorgespiegelde resultaat in het voorliggende concept herstelplan op pagina 19, dat op dat moment nog net 10 k-euro negatief is. Totaaloverzicht bezuinigingen programma 1 programma 2 programma 3 totaal programma's

€ 279.702 -€ 364.690 € 19.072 -€ 65.916

€ 280.702 -€ 392.890 € 3.292 -€ 108.896

€ 574.147 € 81.135 -€ 26.712 € 628.570

€ 593.632 € 53.135 -€ 40.508 € 606.259

€ 564.836 € 233.346 -€ 29.015 € 769.167

€ 611.806 € 138.760 -€ 44.175 € 706.391

€ 547.913 € 218.146 -€ 46.675 € 719.384

€ 594.883 € 123.760 -€ 44.175 € 674.468

Herstelplan 2021 overzicht in k-euros jr 2021 GL2021 jr 2022 GL2022 jr 2023 GL2023 jr2024 GL2024 jr 2025 saldi in begroting nov 2020 -538 285 657 942 gevolg sept circulaire -86 -103 -32 44 gevolg najaarsnota dec 2020 -290 -290 -290 -290 -914 -914 -108 -108 335 335 696 696 totaal bezuinigingen -66 -109 629 606 769 706 719 674 aanvulling onvoorzien -75 -75 -175 -175 -175 -175 extra buffer voor onvoorzien in sociaal domein Nieuwe begrotingsresultaten -980 -1023 446 423 929 866 1240 1195 voortgang algemene reserve effect op reserve van deze begroting -1000 -1023 200 423 400 866 500 1195 500 toevoegen bestemmingsreserves 800 800 reserve ultimo -110 -110 -1110 -1133 -910 -710 -510 157 -10

[de 6 + 6 maatregelen hieronder plakken in de chat] 3. Kortom: GroenLinks-voorstellen tot aanpassing a. Paragraaf Weerstandsvermogen actualiseren en toevoegen als onderbouwing van gewenste omvang algemene reserve; en daarin alle risico’s opnemen. b. Steviger neerzetten wat de tekortschietende Rijksbijdrage betekent voor Westervoort. c. Paragraaf met incidentele tegenvallers jeugdzorg en wmo-voorzieningen opnemen: pechgevallen met groot financieel effect op deze kleine gemeente; d. Aanpassing van de beschrijving van financiële afspraken over 1Stroom; e. Expliciete beschrijving van de door de provincie gecorrigeerde posten en de onderbouwing ervan opnemen via voortgang van Samen Sterk. f. Steviger agenda bij de paragraaf Sterk Bestuur g. Aanpassing van 6 posten van bezuinigingsmaatregelen: • Pr 1: waarstaatjegemeente niet bezuinigen en wethoudersformatie wel • Pr 2: niet bezuinigen op bibliotheek en mantelzorgcompliment • Pr 3: Mosterdhofprogramma onveranderd doorzetten en wel zuiver de besparing op openbare verlichting begroten.

GL20210304_inbreng4mrt_bs4mrt_ingekort_met_tabellen.docx 3/3 Contact: Ben Schulte, De Heege 1, 6932AJ Westervoort, 026 3117131; mail: westervoort@groenlinks.nl

1352