Tweede bestuursrapportage 2026
Tekst van het document
Inhoudsopgave Inhoudsopgave ........................................................................................................................ 3 Inleiding op de 2e Bestuursrapportage 2026 ............................................................................. 4 Voorwoord College .............................................................................................................. 4 Leeswijzer ........................................................................................................................... 4 Financieel perspectief .......................................................................................................... 6 Programma 0 Bestuur ............................................................................................................. 7 Programma 1 Veiligheid .......................................................................................................... 8 Programma 2 Verkeer en vervoer .......................................................................................... 10 Programma 3 Economie ........................................................................................................ 12 Programma 4 Onderwijs .......................................................................................................
15 Programma 5 Sport, cultuur en recreatie ............................................................................... 17 Programma 6 Sociaal Domein ................................................................................................ 21 Programma 7 Volksgezondheid en milieu ............................................................................... 25 Programma 8 Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Stedelijke Vernieuwing ................... 27 Overige programma onderdelen ............................................................................................ 29 Overhead .......................................................................................................................... 29 Algemene dekkingsmiddelen .............................................................................................. 30 Reserves ............................................................................................................................ 32 Bijlage 1 Totaaloverzicht mutaties .......................................................................................... 33 Bijlage 2 Aanpassingen kredieten ........................................................................................... 37 Inleiding op de 2e Bestuursrapportage 2026 Voorwoord College V oorwoord Hierbij bieden we u de 2e Bestuursrapportage van het jaar 2026 aan.
Deze rapportage bevat budgetmutaties naar aanleiding van de realisatie van de eerste acht maanden van de Begroting 2026. Daarnaast wordt de voortgang van de acties vermeld. Tenslotte worden er mutaties van investeringskredieten voorgesteld en toegelicht. Het geactualiseerde financiële perspectief laat een nadelig saldo zien van € 1.913.490. Dit is een verschil van ruim € 870.000 voordelig ten opzichte van de 1e Bestuursrapportage 2026. College van Burgemeester en Wethouders. Leeswijzer Inleiding Binnen de P&C cyclus biedt de 2e Bestuursrapportage een terugkoppeling op de inhoudelijke voortgang over de realisatie van de Begroting 2026 over de eerste acht maanden. Deze rapportage gaat enkel over het lopende boekjaar. Ook zijn de effecten van de Mei- en Septembercirculaire 2026 meegenomen, de voortgang over de in de Begroting 2026 vastgestelde acties wordt weergegeven en we verwerken diverse mutaties op basis van de huidige inzichten. Per programma wordt een nadere toelichting gegeven op de stand van zaken, de voorgestelde financiële mutaties en administratieve boekingen. Programmaplan Het programmaplan bestaat uit negen programma's van de gemeente, de overige programma onderdelen en een overzicht van de investeringen. Per programma wordt eerst de beleidsmatige rapportage weergegeven. Per doel uit de Begroting 2026 wordt een tussenstand per 1 september 2026 gegeven.
Daarnaast bevat de financiële rapportage een actualisatie van de benodigde budgetten voor het uitvoeren van het eerder vastgestelde beleid. Er wordt inzicht gegeven in de mutaties van het gerapporteerde saldo. De mutaties worden getoond op taakveld niveau. Daarnaast wordt van de acties ten behoeve van een snelle interpretatie van de voortgang een verkeerslichtenrapportage toegepast. Aan de hand van onderstaande kleuren kan de voortgang worden afgelezen: Activiteit is reeds binnen de gestelde kaders van tijd, geld en kwaliteit gerealiseerd. (100%) Er is actie ondernomen, echter is de doelstelling nog niet behaald. (25, 50 of 75%) Er is nog geen actie ondernomen. (0%) Toelichting op de mutaties De gepresenteerde bedragen worden afgerond op € 1.000, daardoor kunnen afrondingsverschillen voorkomen. Mutaties zoals administratieve correcties en doorbelastingen worden niet toegelicht. De mutaties worden getoond op taakveld niveau. Bedragen onder de € 10.000 lichten we niet toe, tenzij er aanleiding voor is. Daarnaast lichten we de budgetoverhevelingen 2025 naar 2026 toe. Deze zijn verwerkt in het saldo van de Begroting 2026. Bijlage In de bijlagen staan de bijstellingen in de investeringen indien van toepassing. Financieel perspectief Perspectief In deze 2e Bestuursrapportage vindt de verwerking plaats van autonome ontwikkelingen en college- en raadsbesluiten.
Hieronder wordt het financieel perspectief op hoofdlijnen toegelicht. Bij de programma's worden de mutaties nader toegelicht. Begrotingssaldo 2026 | - € 2.784.114 Mutaties: 1. Autonome voorstellen | € 655.624 2. Meicirculaire 2026 | - € 150.000 3. Septembercirculaire 2026 | € 225.000 4. Stelpost nieuw beleid | 140.000 Saldo mutaties | €870.624 Saldo Begroting 2026 na wijzigingen | - € 1.913.490 Toelichting mutaties 1. Autonome voorstellen Dit betreffen voorstellen voor indexatie van bestaande contracten en andere al vastgestelde voorstellen. Het saldo is voordelig. Dit komt voornamelijk omdat de kapitaallasten bij de 2e Bestuursrapportage worden doorgerekend en dit heeft een flink voordeel opgeleverd. Daarnaast ontvangen we een flink bedrag van de gemeente Assen voor Beschermd Wonen wat ook een groot voordeel oplevert. De toelichting hiervan is in de programma's terug te vinden. 2. Meicirculaire 2026 Dit betreft de verwerking van de Meicirculaire 2026. 3. Septembercirculaire 2025 Dit betreft de verwerking van de Septembercirculaire 2026. 4. Stelpost nieuw beleid Dit betreft het voorstel voor het aframen van het restant van € 140.000 van de stelpost nieuw beleid. Er zijn geen nieuwe projecten dit jaar die voldoen aan de kaders van deze stelpost en daaruit worden gedekt.
Programma 0 Bestuur Omschrijving programma Tot dit programma behoren college, raad, griffie en bestuurlijke samenwerking. Ook de reisdocumenten en rijbewijzen behoren tot dit programma, evenals de burgerlijke stand. Daarnaast valt het beheer van overige gebouwen en gronden in eigendom van de gemeente die niet aan een specifiek taakveld zijn toe te schrijven hier ook onder. Dit zijn bijvoorbeeld gebouwen die de gemeente verhuurt. Wat willen we bereiken? Doel 0.1 Inwoners meer betrekken bij politieke besluitvormingsproces. Wijzigingen begroting 2026 Excel-tabel Bedragen x €1.000 Saldo begroting 2026 | Saldo 1e Burap 2026 | Wijzigingen 2e Burap 2026 | Saldo 2e Burap 2026 0.1 Bestuur Lasten | 1.644 | 1.698 | -36 | 1.662 Baten | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal 0.1 Bestuur | -1.644 | -1698 | 36 | -1.662 0.2 Burgerzaken | 0 Lasten | 646 | 646 | 0 | 646 Baten | 301 | 301 | 0 | 301 Totaal 0.2 Burgerzaken | -345 | -345 | 0 | -345 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden Lasten | 115 | 116 | 13 | 129 Baten | 93 | 93 | 0 | 93 Totaal 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden | -22 | -23 | -13 | -36 Saldo programma 0 | -2.011 | -2.066 | 23 | -2.043 Toelichting financiële mutaties Taakveld 0.1: Door de gehele begroting zitten mutaties ten aanzien van verzekeringen. Alle budgetten van verzekeringen zijn naast de werkelijke kosten neergelegd en bijgesteld. Dit heeft effect op meerdere taakvelden.
Voor taakveld 0.1 is dit effect 84.000 voordelig. Daarnaast zijn de personeelskosten voor bestuur en raad bijgesteld. Deze zijn de afgelopen jaren niet geïndexeerd, het totale effect is € 49.000 nadelig. Taakveld 0.3: De school in Darp (de Veldwikke) is verkocht, echter stonden de kapitaallasten van de school nog wel in de begroting. Deze worden afgeraamd, dit heeft een effect van € 15.000 voordelig. Programma 1 Veiligheid Omschrijving programma Onder het programma valt het onderwerp openbare orde en veiligheid. Hieronder vallen thema’s zoals crisisbeheersing, zorg en veiligheid, de aanpak van ondermijnende criminaliteit en digitale veiligheid. Het grootste deel van de kosten in programma 1 betreft uitgaven voor de V eiligheidsregio Drenthe (VRD). Wat willen we bereiken? Doel 1.1 Het terugdringen van ondermijnende criminaliteit binnen de gemeente Westerveld. In de gemeente Westerveld is geen plek voor ondermijnende criminaliteit. Conform de Drentse aanpak ondermijning versterken we de gemeentelijke aanpak van ondermijnende criminaliteit. Dit doen we door het opstellen van een plan van aanpak ondermijning, het creëren van bewustwording binnen de organisatie en bestuur en het versterken van onze informatiepositie.
Doel 1.2 Een sluitende aanpak realiseren op het gebied van woonoverlast De ambitie om zorg en veiligheid efficiënter samen te laten werken, wordt versterkt door het opstellen van een beleidsstuk sluitende aanpak woonoverlast, het implementeren van de aanpak ‘voorkoming escalatie’ en het vernieuwen van onze convenanten met de zorgpartners Welzijn Mensenwerk, handhaving, politie, sociaal team en woningbouwcorporaties. Doel 1.3 Een veilige leefomgeving voor iedereen We willen een veilige leefomgeving voor iedereen creëren door optimale samenwerking met onze partners zoals politie en brandweer. Wat gaan we daarvoor doen? Actie 1.3.1 Brandweerkazernes Havelte en Vledder In 2026 zal de nieuwe brandweerkazerne Havelte geopend worden en gereed zijn voor gebruik volgens de eisen. In 2026 zullen we ook beginnen met de uitvoering van planvorming en een mogelijke start van de bouw van een nieuwe brandweerkazerne in Vledder. Hiervoor doen we op dit moment een onderzoek naar een nieuwe locatie. Status % voortgang 50% Toelichting Voortgang 1e Bestuursrapportage 2026 (oranje, 50%): De brandweerkazerne in Havelte is eind mei 2026 geopend. Deze is 100% afgerond. Voor wat betreft de kazerne in Vledder zijn we in gesprek met een grondeigenaar voor een nieuwe locatie van de brandweerkazerne. De mogelijkheden worden op dit moment bekeken.
De verwachting is dat er voor de zomer 2026 een besluit kan worden genomen over de nieuwe locatie van de brandweerkazerne in Vledder. Voor de brandweerkazerne Havelte zal er een kleine overschrijding in het budget plaatsvinden. In de voorbereiding hebben wij grondmetingen gedaan en is er een schoongrondverklaring afgegeven. Helaas is er ondanks de schoongrondverklaring toch sanering nodig geweest waardoor de overschrijding plaats heeft moeten vinden. Voortgang 2e Bestuursrapportage 2026 (oranje, 50%): Op dit moment zijn wij in gesprek over de totstandkoming van een koopovereenkomst voor de verwerving van de grond ten behoeve van de realisatie van een nieuwe brandweerkazerne op een nieuwe locatie. Parallel hieraan is de ruimtelijke procedure middels een BOPA opgestart.
Wijzigingen begroting 2026 Excel-tabel Bedragen x €1.000 Saldo begroting 2026 | Saldo 1e Burap 2026 | Wijzigingen 2e Burap | Saldo 1e Burap 2026 1.1 Crisisbeheersing en Brandweer Lasten | 1.599 | 1.674 | 20 | 1.694 Baten | 4 | 4 | 0 | 4 Totaal 1.1 Crisisbeheersing en Brandweer | -1.595 | -1.670 | -20 | -1.690 1.2 Openbare orde en Veiligheid Lasten | 462 | 462 | -1 | 461 Baten | 11 | 11 | 0 | 11 Totaal 1.2 Openbare orde en Veiligheid | -451 | -451 | 1 | -450 Saldo programma 1 | -2.046 | -2.121 | -19 | -2.140 Toelichting financiële mutaties Taakveld 1.1 Voor het budget van Crisisbeheersing en Brandweer wordt een verhoging van het budget aangevraagd van € 25.000 voor bijstelling van het budget. Dit budget is voornamelijk nodig voor de tijdelijke brandweerlocatie Havelte. Doordat deze tijdelijke locatie alweer is gesloten betreft het een incidentele verhoging. De werkelijke boeking van de kapitaallasten voor 2026 is geboekt, dit heeft een effect op meerdere taakvelden. De werkelijke kapitaallasten zijn lager dan de begrote kapitaallasten voor dit taakveld wat zorgt voor een verlaging van de lasten (€ 5.000). Taakveld 1.2 De werkelijke boeking van de kapitaallasten voor 2026 is geboekt. De werkelijke kapitaallasten zijn lager dan de begrote kapitaallasten wat zorgt voor een verlaging van de lasten (€ 1.000).
Programma 2 Verkeer en vervoer Omschrijving programma Het programma ‘verkeer en vervoer’ bevat de kosten van wegen en verkeer, maar ook het onderhoud van bomen, bruggen, gladheidsbestrijding en openbare verlichting. De kwaliteit en het uiterlijk (beleving) van de openbare ruimte is een belangrijk onderwerp binnen dit programma. De bewoners en recreanten waarderen de hoge belevingswaarde van natuur en de openbare ruimte in de dorpen. Mede daarom zetten wij ons in voor een goede, veilige openbare ruimte en wegenstelsel. Wat willen we bereiken? Doel 2.1 Aantrekkelijke openbare ruimte We willen een aantrekkelijke en veilige openbare ruimte realiseren. Doel 2.2 Aantrekkelijke en veilige leefomgeving Vanuit het visiedocument BrinQ willen we de komende jaren de openbare ruimte inrichten en beheren, zodat er sprake is van een aantrekkelijke, leefbare en veilige leefomgeving. Wat gaan we daarvoor doen? Actie 2.2.2 Evalueren BrinQ Op basis van de uitkomsten van de evaluatie en eventuele keuzes van de raad volgt in 2026 een vervolgtraject, waarin BrinQ wordt doorontwikkeld als beleidsinstrument. Het doel is om op transparante wijze keuzes te onderbouwen in het spanningsveld tussen gewenste kwaliteit en beschikbare middelen. Status % voortgang 0% Toelichting Voortgang 1e Bestuursrapportage 2026 (rood, 0%): In het voorjaar van 2025 is de evaluatie van BrinQ aangeboden aan de gemeenteraad.
Naar aanleiding hiervan is besloten om de gemeenteraad tijdens een informele bijeenkomst nader te informeren over de werking en betekenis van BrinQ, Deze bijeenkomst heeft in het najaar van 2025 plaatsgevonden. Op dit moment zijn hier nog geen concrete vervolgacties vastgesteld. BrinkQ blijft vooralsnog in stand als visiedocument. Voortgang 2e Bestuursrapportage 2026 (rood, 0%): In 2025 heeft de evaluatie van BrinQ plaatsgevonden. Daarin zijn aanbevelingen gedaan, waaronder eventueel een vervolgopdracht voor een Knoppennotitie 2.0. Hier is vanuit de gemeenteraad geen vervolgopdracht voor gegeven, daarmee wordt er geen uitvoering meer gegeven aan deze actie. Wijzigingen begroting 2026 Excel-tabel Bedragen x €1.000 Saldo begroting 2026 | Saldo 1e Burap 2026 | Wijzigingen 2e Burap | Saldo 2e Burap 2026 2.1 Verkeer en vervoer Lasten | 4.743 | 4.745 | 47 | 4.792 Baten | 10 | 90 | 342 | 432 Totaal 2.1 Verkeer en vervoer | -4.733 | -4.655 | 295 | -4.360 Saldo programma 2 | -4.733 | -4.655 | 295 | -4.360 Toelichting financiële mutaties Taakveld 2.1 Er wordt € 82.000 extra budget aangevraagd voor gladheidsbestrijding. Vanwege extreem lange vorstperiode (eind 2025 / begin 2026) is er meer aan gladheidsbestrijding gedaan dan afgelopen jaren. Hierdoor is er meer zout verbruikt, zijn extra kosten gemaakt door hulp van diverse bedrijven in te schakelen ter ondersteuning van de buitendienst.
De werkelijke boeking van de kapitaallasten voor 2026 is geboekt. De werkelijke kapitaallasten zijn lager dan de begrote kapitaallasten wat zorgt voor een verlaging van de lasten ( € 63.000). Daarnaast is er nog € 4.000 nodig voor bijstelling van het budget van verzekering en ook € 4.000 voor bijstelling van het budget van de gemeentewerf. Er is € 323.000 ontvangen voor een spuk stimulering verkeersveiligheidsmaatregelen 2025 - 2030. Voor deze opbrengst is een bijstelling nodig voor de inkomsten van het groot onderhoud wegen. Budget neutrale mutaties met effect op taakvelden binnen dit programma: Een bijdrage die wij ontvangen vanuit de Provincie voor verkeerseducatie is foutief begroot (als een negatieve uitgave, in plaats van een inkomst). De lasten worden hiermee gecorrigeerd met € 19.000 en inkomsten verhoogd met € 19.000. Programma 3 Economie Omschrijving programma Onder programma 3 vallen de kosten uit samenwerking met het bedrijfsleven en de ontwikkeling van economische programma’s. Daarnaast vallen grondexploitaties van bedrijventerreinen, herstructurering van bedrijfslocaties en investeringen in winkelgebieden ook binnen dit programma. De kosten en opbrengsten van het organiseren van markten worden ook hier verantwoord.
Stimulering van economische projecten via de Regio Deal, de bijdrage aan het Recreatieschap Drenthe en de opbrengsten uit toeristenbelasting en woonforensenbelasting vallen ook onder het programma ‘economie’. Ontwikkelingen en context Economie In januari 2026 is de Economische koers 2026-2030 vastgesteld door de gemeenteraad. Deze geeft richting voor het maken van economische beleidskeuzes voor de komende jaren. De uitvoeringsagenda 2026 - 2030 is inmiddels vastgesteld. Omgevingsprogramma verblijfsrecreatie We zijn ook gestart met het opstellen van een Programma V erblijfsrecreatie, waarbij we streven naar een afwegingskader waarin duidelijk wordt voor ondernemers in de recreatie en toerisme sector wat waar kan in Westerveld. Dit programma wordt een onderdeel binnen de Omgevingswet wat een uitwerking is van de Omgevingsvisie van Westerveld. Dit programma wordt uiterlijk in het 1e kwartaal van januari 2027 opgeleverd. Wat willen we bereiken? Doel 3.1 Wij willen het onderscheidend vermogen van de gemeente versterken op het gebied van toerisme en recreatie. In 2025 ronden we de transformatie van deelgebied 2 van recreatie- naar woonbestemming af en we bieden in 2025 de visie vrijetijdseconomie aan de raad aan. Wat gaan we daarvoor doen? Actie 3.1.2 Transformatie Park Hesselte Het project Hesselte bestaat uit verschillende ontwikkelgebieden.
In 2025 is gewerkt aan het traject om in deelgebied 2, het middengebied met 39 woningen te transformeren van een recreatiebestemming naar een woonbestemming. V oor de andere deelgebieden zijn diverse schetsplannen voor woningbouw in ontwikkeling. Deelgebied 1 en 3 Park Hesselte wordt niet alleen omringd door krachtige groenstructuur, maar ook door het Natura 2000 gebied. Op 18 december 2024 heeft de Raad van State een ingrijpende uitspraak gedaan over het gebruik van intern salderen bij stikstofuitstoot. Deze uitspraak heeft verstrekkende gevolgen voor park Hesselte, waardoor er gekeken wordt naar scenario’s waarmee we wel Hesselte kunnen ontwikkelen zonder stikstofprobleem Status % voortgang 100% Toelichting Voortgang 1e Bestuursrapportage 2026 (groen, 100%): Het TAM (Tijdelijke Alternatieve Maatregel) plan is in 2025 ter inzage bij het college gelegd en de zienswijzes hierop zijn in behandeling genomen. De verwachting is dat het besluit om Hesselte tot woonbestemming te maken voor de zomer aan de raad aangeboden wordt. Voortgang 2e Bestuursrapportage 2026 (groen, 100%): In de 1e Bestuursrapportage hebben we de verwachting uitgeproken om het TAM plan voor de zomer aan te kunnen bieden aan de raad. Naar aanleiding van de ingediende zienswijzen bleek het noodzakelijk om op een aantal onderdelen aanvullend onderzoek uit te voeren.
Hierdoor is het niet mogelijk gebleken het plan vóór de zomer aan de raad aan te bieden. Op dit moment richten wij ons op het afronden van het TAM-plan en is de planning erop gericht het plan eind 2026 aan de raad aan te bieden. Doel 3.2 Goed economisch klimaat Wij willen een goed economisch klimaat stimuleren voor inwoners en ondernemers binnen onze gemeente. Hierbij speelt het Ondernemersfonds een belangrijke rol. Over de evaluatie en verlenging van het Ondernemersfonds is in 2024 door de gemeenteraad een besluit genomen. Wat gaan we daarvoor doen? Actie 3.2.6 Opstellen economische koers In 2025 stellen we de economische koers op die we in het eerste kwartaal van 2026 aan de raad ter vaststelling aanbieden. Status % voortgang 100% Toelichting Voortgang 1e Bestuursrapportage 2026 (groen, 100%): De economische koers is in de raadsvergadering van januari 2026 vastgesteld. Op dit moment wordt er gewerkt aan de uitvoeringsagenda die onder deze koers hangt. De verwachting is dat deze in juni 2026 wordt vastgesteld. Voortgang 2e Bestuursrapportage 2026 (groen, 100%): Het B &W stelde op 26 mei 2026 de Uitvoeringsagenda Economie 2026-2027 vast onder de economische koers "Al doende samen op weg naar 2030, naar een leefbaar overmorgen voor iedereen”. De uitvoeringsagenda werkt de thema's uit de economische koers uit in concrete acties en projecten.
Uiterlijk februari 2028 zal een geactualiseerde uitvoeringsagenda voor de periode 2028-2029 worden opgesteld. Wijzigingen begroting 2026 Excel-tabel Bedragen x €1.000 Saldo begroting 2026 | Saldo 1e Burap 2026 | Wijzigingen 2e Burap 2026 | Saldo 2e Burap 2026 3.1 Economische ontwikkeling Lasten | 100 | 100 | -10 | 90 Baten | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal 3.1 Economische ontwikkeling | -100 | -100 | 10 | -90 3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur Lasten | 154 | 154 | 255 | 409 Baten | 0 | 0 | 344 | 344 Totaal 3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur | -154 | -154 | 89 | -65 3.3 Bedrijfsloket en regelingen Lasten | 36 | 36 | 0 | 36 Baten | 14 | 14 | 0 | 14 Totaal 3.3 Bedrijfsloket en regelingen | -22 | -22 | 0 | -22 3.4 Economische promotie Lasten | 1.890 | 1865 | -56 | 1809 Baten | 2.442 | 2442 | 125 | 2567 Totaal 3.4 Economische promotie | 552 | 577 | 181 | 758 Saldo programma 3 | 276 | 301 | 280 | 581 Toelichting financiële mutaties Taakveld 3.1 De verwachting is dat het budget van lokale economie niet volledig wordt besteed. Het voorstel is om dit budget met € 10.000 te verlagen. Daarnaast is het voorstel om deze € 10.000 naar taakveld 3.4 binnen hetzelfde programma over te hevelen zodat dit kan worden ingezet voor eventuele onvoorziene uitvoeringskosten voor het project Scrooge Live. Daarmee wordt deze mutatie budgetneutraal.
Taakveld 3.2 De budgetten van vakantiepark Hesselte moeten worden bijgesteld. Dit levert een totale besparing op van € 98.000. Het voorstel is om dit verwerken. De werkelijke boeking van de kapitaallasten voor 2026 is geboekt. De werkelijke kapitaallasten zijn hoger dan de begrote kapitaallasten wat zorgt voor een verhoging van de lasten ( € 6.000). Budget neutrale mutaties met effect op taakvelden binnen dit programma: Taakveld 3.4 Voor het evenement Scrooge Live is € 150.000 budget nodig. Van externe partijen ontvangen we € 125.000 aan subsidies en bijdragen. Westerveld legt zelf € 25.000 in uit de bestaande budgetten. Daarmee wordt dit een budgetneutrale mutatie. De co-financiering vanuit Gemeente Westerveld voor de (nieuwe) Regio Deal - Gedeeld Geluk staat begroot voor € 250.000 in 2026. Dit bedrag gaat echter over een aantal jaren verspreid ingezet worden daarom wordt voorgesteld om de € 250.000 (of het bedrag dat overblijft op basis van besteding in 2026) te storten in de bestemmingsreserve Regiodeal (305155). Programma 4 Onderwijs Omschrijving programma Dit programma heeft betrekking op onderwijshuisvesting. Dit betreffen de kosten aan schoolgebouwen en het onderwijshuisvestingsbeleid. De huur van gymzalen en andere vormen van bewegingsonderwijs vallen hier ook onder.
De kosten voor leerlingenvervoer, leerplicht, voor- en vroegschoolse educatie en het onderwijsachterstandenbeleid vallen ook onder programma 4. Context en ontwikkelingen De komende jaren staat de gemeente voor een grote opgave voor onderwijshuisvesting. Deze ontwikkeling grijpen we aan voor een integrale gebiedsbenadering. In plaats van een puur facilitaire aanpak, koppelen we investeringen in schoolgebouwen direct aan de versterking van maatschappelijke functies zoals zorg, cultuur en sport. Hiermee bevorderen we niet alleen de sociale cohesie en een efficiënte exploitatie, maar leveren we ook een cruciale bijdrage aan de algehele leefbaarheid van onze dorpen. Deze ambitie wordt concreet uitgevoerd volgens de planning van het vastgestelde Integraal Huisvestingsplan (IHP) en het Transitieplan dorpshuizen. De planning uit deze documenten vormt het leidende kader voor de fasering van onze projecten. Door bij elk projectmoment de koppeling met de omgeving te zoeken, borgen we dat de noodzakelijke vernieuwing van onze scholen synchroon loopt met de brede ontwikkeling van de dorpskernen. Wat willen we bereiken? De komende jaren staat de gemeente voor een grote opgave voor onderwijshuisvesting. Deze ontwikkeling grijpen we aan voor een integrale gebiedsbenadering.
In plaats van een puur facilitaire aanpak, koppelen we investeringen in schoolgebouwen direct aan de versterking van maatschappelijke functies zoals zorg, cultuur en sport. Hiermee bevorderen we niet alleen de sociale cohesie en een efficiënte exploitatie, maar leveren we ook een cruciale bijdrage aan de algehele leefbaarheid van onze dorpen. Deze ambitie wordt concreet uitgevoerd volgens de planning van het vastgestelde Integraal Huisvestingsplan (IHP) en het Transitieplan dorpshuizen. De planning uit deze documenten vormt het leidende kader voor de fasering van onze projecten. Door bij elk projectmoment de koppeling met de omgeving te zoeken, borgen we dat de noodzakelijke vernieuwing van onze scholen synchroon loopt met de brede ontwikkeling van de dorpskernen. Doel 4.1 Een leefomgeving creëren die beweging stimuleert en zintuigen ontwikkelt Wat gaan we daarvoor doen? Actie 4.1.1 Integraal Huisvestingsplan (IHP) We gaan in 2026 op basis van het vastgestelde huisvestingsplan beginnen met de uitvoering. Daarbij krijgen diverse scholen een budget voor renovatie. Status % voortgang 25% Toelichting Voortgang 1e en 2e Bestuursrapportage 2026 (oranje, 25%): We zijn in Diever gestart met een haalbaarheidsonderzoek in samenwerking met het voortgezet onderwijs en primair onderwijs.
Het vraagstuk rondom de toekomstige huisvesting van de scholen in Vledder, Uffelte en Wapserveen worden separaat per dorp integraal vormgegeven. Daarbij kijken we verder dan alleen onderwijs; ook de huisvesting van andere ma | atschappelijke functies wordt integraal meegenomen. Wijzigingen begroting 2026 Excel-tabel Bedragen x €1.000 Saldo begroting 2026 | Wijziging 1e Burap 2026 | Wijzigingen 2e Burap 206 | Saldo 2e Burap 2026 4.1 Openbaar basisonderwijs Lasten | 0 | 0 | 0 | 0 Baten | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal 4.1 Openbaar basisonderwijs | 0 | 0 | 0 | 0 4.2 Onderwijshuisvesting Lasten | 1.011 | 1.339 | -29 | 1310 Baten | 64 | 64 | 0 | 64 Totaal 4.2 Onderwijshuisvesting | -947 | -1275 | 29 | -1246 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken Lasten | 981 | 952 | 61 | 1013 Baten | 162 | 147 | 64 | 211 Totaal 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken | -819 | -805 | 3 | -802 Saldo programma 4 | -1.766 | -2.080 | 32 | -2.048 Toelichting Taakveld 4.2 De werkelijke boeking van de kapitaallasten voor 2026 is geboekt. Het werkelijke bedrag voor de kapitaallasten is lager dan het begrote bedrag wat zorgt voor een verlaging van de lasten (€ 37.000). Daarnaast wordt er nog een bijstelling gevraagd voor de budgetten van verzekeringen (€ 7.000). Taakveld 4.3: Er wordt er een bijstelling gevraagd van de budgetten voor onderwijskansenbeleid.
Er wordt een ophoging van de baten voorgesteld (€ 64.000), en een ophoging van de lasten (€ 61.000). Dit resulteert in € 3.000 voor de budgetten voor onderwijskansenbeleid. De ophoging van de baten betreft een decentralisatie-uitkering van de onderwijsachterstandenbeleid en de lasten een bijstelling van de budgetten. Programma 5 Sport, cultuur en recreatie Omschrijving programma Programma 5 heeft betrekking op het sportbeleid, bijvoorbeeld kosten van buurtcoaches. De accommodaties voor sportbeoefening vallen hier ook onder. Daarnaast vallen alle subsidies in het kader van cultuur, musea, archeologie en cultuurhistorie onder programma 5. Ook het onderhoud en toezicht op cultureel erfgoed, evenals de kosten voor de bibliotheken zijn hier verantwoord. De aanleg van openbaar groen, vijvers, sloten en speeltuinen zijn ook onderdeel van programma 5. Context en ontwikkelingen Financiële noodsteun openluchtzwembaden In navolging van de op 17 februari 2026 aangenomen motie heeft het college de mogelijkheden verkend om de zwembaden in Dwingeloo en Vledder op een vergelijkbare wijze financieel te ondersteunen als het zwembad De Kerkvlekken in Havelte. Uit gesprekken met de besturen van de betreffende zwembaden is gebleken dat er op basis van hun huidige liquiditeit en financiële positie geen directe noodsteun te verwachten is.
Om echter te borgen dat er geen bevoordeling van één van de baden plaatsvindt, is een objectieve systematiek ontwikkeld op basis van het gelijkheidsbeginsel. Mocht er in de nabije toekomst alsnog een beroep worden gedaan op aanvullende middelen, dan zal het college dezelfde systematiek hanteren als bij de ondersteuning aan Havelte. Hierbij wordt de historische indexatieachterstand eenmalig gecorrigeerd en wordt voor het onderhoud een technische norm gehanteerd op basis van het aantal kubieke meters zwemwater, zodat de ondersteuning evenredig is aan de omvang en kosten van de voorziening. Wat willen we bereiken? Doel 5.1 Gezonde leefstijl jongeren Meer jongeren in de leeftijd van 12 tot en met 21 jaar houden er een gezondere leefstijl op na door (meer) te bewegen, te sporten en minder tot geen consumptie op gebied van roken en alcohol. Doel 5.2 Beschermen status van werelderfgoed Door het behalen van de werelderfgoedstatus aan de Koloniën van Weldadigheid, in overleg met onze stakeholders en de provincie Drenthe uitvoering geven aan het managementplan. Doel 5.3 Aantrekkelijkheid sportlocaties Sportaccommodaties in dorpen en de openbare ruimte aantrekkelijk, duurzaam, toegankelijk, betaalbaar, veilig, gezond, multifunctioneel en toekomstbestendig houden en maken. Wat gaan we daarvoor doen? Actie 5.3.1 Toekomstbestendigheid buitensport Havelte en sporthal De Spronk uitwerken.
We verwachten verdere stappen te zetten in de planvorming van de voorzieningen in Vledder. De toekomstige binnensportvoorziening maakt hier onderdeel van uit. De uitvoering van de renovatie van buitensport Havelte wordt afgerond. Status % voortgang 25% Toelichting Voortgang 1e Bestuursrapportage 2026: We zijn gestart met uitvoering te geven aan het raadsbesluit rondom de planvorming van de voorzieningen in Vledder, inclusief de toekomstige binnensportvoorziening. Dit is een meerjarige ontwikkeling waarbij we de komende jaren stapsgewijs de verdere planvorming en realisatie vormgegeven. De verwachte oplevering van het gehele project is 2030. Voortgang 2e Bestuursrapportage 2026: Doordat dit een meerjarige ontwikkeling is waarbij we de komende jaren stapsgewijs de verdere planvorming en realisatie vormgeven is de voortgang van de actie gelijk aan de voortgang van de 1e Bestuursrapportage 2026. Actie 5.3.2 Locatie oude gemeentewerf Er is in 2025 een tijdelijke, passende bestemming gevonden voor de locatie oude gemeentewerf Havelte. Hier wordt, onder andere, de brandweer Havelte gehuisvest. Uiteraard worden ook in 2026 de mogelijkheden voor een structurele passende bestemming bekeken.
Status % voortgang 25% Toelichting Voortgang 1e Bestuursrapportage 2026 (oranje, 25%): Er wordt op dit moment gekeken naar de mogelijkheid om in de oude locatie van het gemeentewerf een Oorlogsmuseum te vestigen voor een periode van 5 jaar. Op dit moment wordt er door de initiatiefnemers van het museum een haalbaarheidsonderzoek gedaan. De uitkomst van het haalbaarheidsonderzoek bepaalt of het mogelijk is om het museum hier voor 5 jaar te vestigen. Voortgang 2e Bestuursrapportage 2026 (oranje, 25%): Het tijdelijke gebruik van de locatie door de brandweer is in de zomer van 2026 beëindigd. De Stichting Oorlogsmuseum onderzoekt momenteel de haalbaarheid van een tijdelijke vestiging van het museum op deze locatie. Uiterlijk eind 2026 moet hierover duidelijkheid bestaan. Daarnaast wordt een deel van de locatie gebruikt door Openbare Werken voor de opslag van materialen en containers van ROV A.
Wijzigingen begroting 2026 Excel-tabel Bedragen x €1.000 Saldo begroting | Saldo 1e Burap | Wijziging 2e Burap | Saldo 2e Burap 2026 | 2026 | 2026 | 2026 5.1 Sportbeleid en activering Lasten | 283 | 262 | 0 | 262 Baten | 182 | 182 | 0 | 182 Totaal 5.1 Sportbeleid en activering | -101 | -80 | 0 | -80 5.2 Sportaccommodaties Lasten | 989 | 1.048 | -138 | 910 Baten | 150 | 150 | 0 | 150 Totaal 5.2 Sportaccommodaties | -839 | -898 | 138 | -760 5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie Lasten | 323 | 315 | 3 | 318 Baten | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal 5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en | -323 | -315 | -3 | -318 cultuurparticipatie Totaal 5.4 Musea Lasten | 98 | 125 | 0 | 125 Baten | 0 | 20 | 0 | 20 Totaal 5.4 Musea | -98 | -105 | 0 | -105 5.5 Cultureel erfgoed Lasten | 267 | 360 | 3 | 363 Baten | 0 | 75 | 0 | 75 Totaal 5.5 Cultureel erfgoed | -267 | -285 | -3 | -288 5.6 Media Lasten | 594 | 631 | 97 | 728 Baten | 19 | 19 | 114 | 133 Totaal 5.6 Media | -575 | -612 | 17 | -595 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie Lasten | 2.662 | 2.794 | 57 | 2851 Baten | 19 | 19 | 0 | 19 Totaal 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie | -2.643 | -2.775 | -57 | -2832 Saldo programma 5 | -4.846 | -5.070 | 92 | -4.978 Toelichting Taakveld 5.2 In 2026 hebben we op extra onderhoud moeten uitvoeren.
Mede ivm de droge omstandigheden is er vaker doorgezaaid, zijn engerlingen bestreden en hebben we het hoofdveld van BEW extra moeten behandelen. Wanneer we dit niet hadden gedaan warden de velden niet meer bespeelbaar geweest en hadden we minimaal 2 velden moeten renoveren. Los van onze extra inzet hebben de vrijwilligers vele uren moeten maken om de velden te voorzien van extra water. Doordat beiden dit hebben gedaan liggen de velden van Westerveld er netjes bij. Het voorstel om het budget met € 30.000 te verhogen. Taakveld 5.6 In de septembercirculaire 2025 zat een bijdrage voor Overheidsbrede dienstverlening die we uitgeven aan de bibliotheken. Zij verzorgen punten waar inwoners terecht kunnen met vragen als er iets digitaals moet worden ingevuld bijvoorbeeld. We gaan deze subsidie dit jaar niet meer uitgeven. Het voorstel is om het budget met € 17.000 omlaag bij stellen. Taakveld 5.7 Door het op laten stellen van een onderzoek naar de toekomstbestendigheid van drie zwembaden door een externe partij levert een extra kostenpost op van € 50.000. V oor de verduurzamingscomponent kan een deel van de kosten teruggevraagd worden via de provincie , echter is dit nog niet met zekerheid te zeggen dus wordt er geen inkomst begroot. Het voorstel is om het het budget met € 50.000 te verhogen.
Daarnaast het voorstel om de budgetten van de gemeentewerf bij stellen met een verhoging van de lasten met € 6.750. Overig De werkelijke boeking van de kapitaallasten voor 2026 is geboekt. Het werkelijke bedrag voor de kapitaallasten is lager dan het begrote bedrag wat zorgt voor een verlaging van de lasten (€ 180.150). Dit heeft effect op taakveld 5.7 (€ 6.000) en taakveld 5.2 (€ 174.000). Daarnaast is er het voorstel om de budgetten van de verzekeringen met € 17.558 te verhogen. Dit in verband met de verdeling van de verzekeringsportefeuille. Het effect op taakveld 5.2 is € 5.400, op taakveld 5.3 € 3.000, op taakveld 5.5 € 3.000 en taakveld 5.7 € 6.000. Budget neutrale mutaties met effect op taakvelden binnen dit programma: Taakveld 5.6 We hebben een subsidie van de Provincie Drenthe gekregen voor bibliotheken (€ 113.745), deze subsidie gaan we ook nog besteden dit jaar. Het voorstel is om dit budgetneutraal te verwerken. Programma 6 Sociaal Domein Omschrijving programma Het programma ‘sociaal domein’ omhelst het veld dat uitvoering geeft aan de Participatiewet, Jeugdwet en Wmo. Hieronder vallen onder andere inwonersparticipatie, inkomensregelingen, en werkvoorzieningsschappen zoals Reestmond.
Ook vallen re-integratie trajecten en maatschappelijke participatietrajecten onder dit programma, net als de huishoudelijke hulp en dagbesteding vanuit de Wet maatschappelijke ondersteuning. De opvang van Oekraïners en armoedebestrijding zijn ook grote thema’s binnen dit domein, net als jeugdhulp, jeugdbescherming en jeugdreclassering Wat willen we bereiken? Doel 6.1 Onder het motto ‘iedereen doet mee’ werken we aan een inclusieve samenleving. Regie over eigen leven is daarbij het uitgangspunt. Wijzigingen begroting 2026 Excel-tabel Bedragen x €1.000 Saldo begroting | Wijziging 1e Burap | Wijzigingen 2e Burap | Saldo 2e Burap 2026 | 2026 | 2026 | 2026 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie Lasten | 6.216 | 8.508 | 897 | 9.405 Baten | 209 | 2.209 | 500 | 2.709 Totaal 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie | -6.007 | -6.299 | -397 | -6.696 6.2 Wijkteams Lasten | 311 | 311 | 0 | 311 Baten | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal 6.2 Wijkteams | -311 | -311 | 0 | -311 6.3 Inkomensregelingen Lasten | 5.024 | 6.992 | 21 | 7.013 Baten | 3.606 | 5.392 | 0 | 5.392 Totaal 6.3 Inkomensregelingen | -1.418 | -1.600 | -21 | -1.621 6.4 Begeleide participatie Lasten | 3.818 | 3.728 | 94 | 3.822 Baten | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal 6.4 Begeleide participatie | -3.818 | -3.728 | -94 | -3.822 6.5 Arbeidsparticipatie Lasten | 595 | 595 | 0 | 595 Baten | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal 6.5 Arbeidsparticipatie | -595 | -595 | 0 | -595
6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO) Lasten | 783 | 783 | 0 | 783 Baten | 222 | 222 | -88 | 134 Totaal 6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO) | -561 | -561 | -88 | -649 6.71A Hulp bij het huishouden (WMO) Lasten | 2.178 | 2.178 | 180 | 2.358 Baten | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal 6.71A Hulp bij het huishouden (WMO) | -2.178 | -2.178 | -180 | -2.358 6.71B Begeleiding (WMO) Lasten | 1.177 | 1.533 | 0 | 1.533 Baten | 0 | 0 | 0 | 0 Bedragen x €1.000 Totaal 6.71B Begeleiding (WMO) | -1.177 | -1.533 | 0 | -1.533 6.71C Dagbesteding (WMO) Lasten | 690 | 690 | 0 | 690 Baten | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal 6.71C Dagbesteding | -690 | -690 | 0 | -690 6.72 Maatwerkdienstverlening 18- Lasten | 0 | 0 | 0 | 0 Baten | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal 6.72 Maatwerkdienstverlening 18- | 0 | 0 | 0 | 0 6.72A Jeugdhulp begeleiding Lasten | 1244 | 1.244 | 0 | 1.244 Baten | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal 6.72A Jeugdhulp begeleiding | -1.244 | -1.244 | 0 | -1.244 6.72B Jeugdhulp behandeling Lasten | 195 | 628 | 0 | 628 Baten | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal 6.72B Jeugdhulp behandeling | -195 | -628 | 0 | -628 6.72C Jeugdhulp dagbesteding Lasten | 78 | 78 | 0 | 78 Baten | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal 6.72C Jeugdhulp dagbesteding | -78 | -78 | 0 | -78 6.73A Pleegzorg Lasten | 217 | 217 | 0 | 217 Baten | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal 6.73A Pleegzorg | -217 | -217 | 0 | -217 6.73B Gezinsgericht Lasten | 332 | 332 | 0 | 332 Baten | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal 6.73B Gezinsgericht | -332 |
-332 | 0 | -332 6.73C Jeugdhulp met verblijf overig Lasten | 3 | 3 | 0 | 3 Baten | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal 6.73C Jeugdhulp met verblijf overig | -3 | -3 | 0 | -3 6.74A Jeugdhulp behandeling GGZ zonder verblijf Lasten | 1.217 | 1.217 | 0 | 1.217 Baten | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal 6.74A Jeugdhulp behandeling GGZ zonder | -1.217 | -1.217 | 0 | -1.217 verblijf 6.74B Jeugdhulp crisis/LTA/GGZ-verblijf Lasten | 461 | 461 | 0 | 461 Baten | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal 6.74B Jeugdhulp crisis/LTA/GGZ-verblijf | -461 | -461 | 0 | -461 6.81A Beschermd wonen Lasten | 0 | 50 | 0 | 50 Baten | 250 | 250 | 550 | 800 Totaal 6.81A Beschermd wonen | 250 | 200 | 550 | 750 6.82A Jeugdbescherming Lasten | 384 | 384 | 0 | 384 Baten | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal 6.82A Jeugdbescherming | -384 | -384 | 0 | -384 6.82B Jeugdreclassering Lasten | 53 | 53 | 0 | 53 Baten | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal 6.82B Jeugdreclassering | -53 | -53 | 0 | -53 Saldo programma 6 | -20.689 | -21.912 | -230 | -22.142 Toelichting Taakveld 6.1 De raad heeft in de vergadering van 27-01-2026 besloten dat er een evaluatierapport opgesteld dient te worden aan de hand van het participatietraject in Vledder. Deze kosten zijn geen onderdeel van het reeds beschikbaar gestelde investeringskrediet. Het evaluatierapport dient door een onafhankelijke partij opgesteld te worden waardoor het noodzakelijk is een aanvullend budget met € 15.000 aan te vragen.
Taakveld 6.72A Het budget voor Jeugd dient bijgesteld te worden. Deze bijstelling wordt gedaan op basis van tariefstijgingen zorgproductie met een indexatie percentage van 7,5%. De totale bijstelling voor Jeugd betreft € 180.000. Taakveld 6.81A Vanuit de gemeente Assen hebben we bericht gekregen dat de inkomst die we ontvangen € 550.000 hoger gaat zijn dan nu is begroot. Dit levert een voordeel op. Budget neutrale mutaties met effect op taakvelden binnen dit programma: Maatschappelijke initiatieven (taakveld 6.1) We hebben 2 subsidies ontvangen die niet zijn begroot, deze gaan we ook dit jaar nog uitgeven. Dit betreft een subsidie voor uitvoeringsregelingen en voor cultuur. In totaal gaat het om € 20.000. Het voorstel is om dit budgetneutraal te verwerken. Vreemdelingenbeleid (taakveld 6.1): We gaan nog een bijdrage ontvangen voor wet inburgering. De inkomsten worden bijgesteld, maar ook de uitgaven moeten worden bijgesteld. In totaal gaat het om € 250.000. Het voorstel is om dit budgetneutraal te verwerken.
Faciliteitenbesluit opvangcentra: Gemeenten die een opvangcentrum voor asielzoekers faciliteren ontvangen nu middelen vanuit de meicirculaire 2026 voor de werkzaamheden in en voor de opvangcentra, maar ook voor noodopvang, onderwijshuisvestingskosten, voorlichtingskosten en aanvullende bekostiging in het kader van het faciliteren van asielopvang waar niet vanuit een andere regeling aan tegemoet wordt gekomen. Het voorstel is om deze compensatie toe te voegen aan het vreemdelingenbudget (€ 131.500). Decentralisatie uitkering Faciliteitenbesluit opvangcentra: In het faciliteitenbesluit is geregeld dat gemeenten die opvangcentra voor asielzoekers hebben dat het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) een decentralisatie uitkering vanuit de septembercirculaire 2026 hiervoor krijgen, voor de werkzaamheden die gemeenten daarvoor uitvoeren. V oor Westerveld is dit € 63.000, incidenteel voor 2026. Het voorstel is om dit toe te voegen aan het vreemdelingenbudget. Decentralisatie uitkering Spreidingswet: Vanuit de Spreidingswet hebben gemeenten een taak gekregen in het realiseren van opvangplekken. Hiervoor compenseert het Rijk gemeenten op basis van het aantal opvangplekken. V oor Westerveld betekent dit dat we een bedrag van € 30.000 krijgen, incidenteel voor 2026 van de septembercirculaire 2026. Het voorstel is om dit toe te voegen aan het vreemdelingenbudget.
Vreemdelingenbeleid (taakveld 6.1): De budgetten t.a.v. jeugd worden bijgesteld. Dit betreft het bijramen van JHRD (€ 94.000), de bijdrage aan de GGD regulier en voor logopedie (€ 54.000), bijramen van het budget van SMI (€ 100.000) Inkomen (taakveld 6.1): Dit betreft het bijstellen van budget sociaal werk/IZA. We ontvangen een bijdrage van het rijk die ook uitgegeven gaat worden Het voorstel is om in totaal € 230.000 budgetneutraal te verwerken. Inkomensregelingen (taakveld 6.3): Alleenverdienersproblematiek: Gemeenten kunnen huishoudens die getroffen zijn door de alleenverdienersproblematiek individuele bijzondere bijstand bieden. Deze decentralisatie-uitkering maakt dit mogelijk. Het voorstel is om te gebruiken in het participatiebudget (€ 20.835). Participatie (taakveld 6.4): De decentralisatie-uitkering van de Participatiewet (PW) wordt in de meicirculaire 2026 geïndexeerd. Dit voordeel voegen we toe aan het budget voor de GR Reestmond( € 95.943). Programma 7 Volksgezondheid en milieu Omschrijving programma De kosten voor het gezondheidsbeleid en de bijdrage aan de GGD worden verantwoord in programma 7. Ook de opbrengsten en kosten van de gemeentelijke taken op het gebied van riolering en afval behoren tot dit programma.
Milieubeheer is ook onderdeel van dit programma waar alle kosten in het kader van milieu en duurzaamheid, milieuhandhaving en ongediertebestrijding, evenals projecten voor duurzame energie onder vallen. De kosten voor begraafplaatsen, zoals kosten voor lijkschouw en de opbrengsten van grafrechten, worden ook hier verantwoord. Wat willen we bereiken? Doel 7.1 Duurzame landbouw We streven naar duurzame en toekomstbestendige landbouw. Doel 7.2 Bevorderen volksgezondheid We willen de volksgezondheid bevorderen. Doel 7.3 Goed woon- en leefklimaat We streven naar een goede kwaliteit van het woon- en leefklimaat met oog voor klimaat, milieu, duurzaamheid en biodiversiteit.
Wijzigingen begroting 2026 Excel-tabel Bedragen x €1.000 Saldo begroting 2026 | Saldo 1e Burap 2026 | Wijzigingen 2e Burap 2026 | Saldo 2e Burap 2026 7.1 Volksgezondheid Lasten | 936 | 964 | 0 | 964 Baten | 0 | 0 | 0 | 0 Totaal 7.1 Volksgezondheid | -936 | -964 | 0 | -964 7.2 Riolering Lasten | 2.443 | 2452 | 2 | 2454 Baten | 2.252 | 2252 | 0 | 2252 Totaal 7.2 Riolering | -191 | -200 | -2 | -202 7.3 Afval Lasten | 2.259 | 2259 | -1 | 2258 Baten | 2.753 | 2753 | 0 | 2753 Totaal 7.3 Afval | 494 | 494 | 1 | 495 7.4 Milieubeheer Lasten | 1.731 | 1731 | -174 | 1557 Baten | 805 | 805 | -95 | 710 Totaal 7.4 Milieubeheer | -926 | -926 | 79 | -847 7.5 Begraafplaatsen en crematoria Lasten | 413 | 419 | 1 | 420 Baten | 375 | 375 | 0 | 375 Totaal 7.5 Begraafplaatsen en crematoria | -38 | -44 | -1 | -45 Saldo programma 7 | -1.597 | -1.640 | 77 | -1.563 Toelichting Taakveld 7.4 Ondanks vele mediaberichten dat de Eikenprossesierups (EPR) in grote getale aanwezig was hebben we in dit in Westerveld anders ervaren. We hebben dit jaar minder hoeven te verwijderen. De aanpak van onderhoud (ecologisch beheer) van onze bermen en grasvelden werpen wel degelijk zijn vruchten af. Wel zien we dat de invalswegen richting Westerveld een bron van besmetting zijn doordat onze buurgemeenten er minder aan doen of het minder goed voor elkaar hebben.
Ook de doorkruisende wegen van de provincie zijn een aandachtspunt. Het voorstel is om het budget met € 35.000 te verlagen. Overig Er zijn kleine budget bijstellingen binnen de taakvelden van dit programma zoals het aanpassen van de gemeentewerf ( € 3.750) en het budget van de begraafplaatsen ( € 2.110). Budget neutrale mutaties met effect op taakvelden binnen dit programma: Bijstelling duurzaamheidsbudgetten. Door (per saldo) minder uitgaven op duurzaamheidbeleid hoeft er ook minder uit de reserve gehaald te worden, in plaats van € 104.324 wordt dit € 61.000. De kosten voor het Soortenmanagementplan (SMP) worden gedekt vanuit de subsidie die we van Provincie Drenthe ontvangen. Deze is daarom budgetneutraal verwerkt (€ 92.340). Programma 8 Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Stedelijke Vernieuwing Omschrijving programma Programma 8 bevat kosten die op grond van de Omgevingswet worden gemaakt, bijvoorbeeld kosten gerelateerd aan het opstellen van omgevingsplannen. Daarnaast vallen de kosten en opbrengsten van het grondbedrijf die in de gemeentelijke exploitatie tot uitdrukking komen hier ook onder evenals kosten voor het opstellen van (nieuw) woonbeleid. Opbrengsten van bouwleges en kosten die betrekking hebben op woningbouw en woningverbetering, bouwtoezicht en de basisregistratie adressen en gebouwen (BAG) worden hier ook verantwoord.
Wat willen we bereiken? Doel 8.1 Realiseren 1.000 woningen voor 2030 Het is onze ambitie om 1.000 nieuwe woningen voor 2030 te realiseren. We willen dat de planvorming hiervoor deze collegeperiode (2022 - 2026) klaar is. Wat gaan we daarvoor doen? Actie 8.1.6 Planvorming bouw 1.000 woningen Het afronden van (lopende) omgevingsplanprocedures, het faciliteren en opstarten van nieuwe (gemeentelijke en particuliere) woningbouwprojecten en het actief verwerven van gronden ten behoeve van grotere woningbouwlocaties zorgen ervoor dat de planvorming voor 1.000 nieuwe woningen aan het einde van de collegeperiode (2022 - 2026) gereed is. Status % voortgang 100% Toelichting Voortgang 1e Bestuursrapportage 2026 (groen, 100%): In de periode 2022 tot 2025 zijn 375 nieuwe woningen gebouwd (zie Jaaroverzicht Wonen 2025). Op 31 december 2025 hadden we een plancapaciteit van 641 nog te bouwen woningen. Daarnaast zoeken we nog naar nieuwe locaties voor minimaal 300 extra woningen. De opgave om de planvorming van nieuwe 1000 woningen in de huidige collegeperiode gereed te hebben is hiermee in 2025 behaald (375 + 641 = 1.016). Het uitblijven van landelijk beleid met betrekking tot stikstof en spuitvrije zones zorgt er echter voor dat de planvorming (en het vlot doorlopen van procedures) voor de bouw van een deel van de 1.000 woningen vertraagd wordt.
Daarnaast is bij een aantal woningbouwprojecten bezwaar en/of beroep ingediend. Dit kan tot gevolg hebben dat vergunningenprocedures vertraging oplopen en nieuwbouw van woningen daardoor uitgesteld moet worden. Voortgang 2e Bestuursrapportage 2026 (groen, 100%): Deze actie is afgerond met 100%. Wijzigingen begroting 2026 Excel-tabel Bedragen x €1.000 Saldo begroting | Saldo 1e Burap | Wijzigingen 2e Burap | Saldo 2e Burap 2026 | 2026 | 2026 | 2026 8.1 Ruimte en leefomgeving Lasten | 343 | 892 | -302 | 590 Baten | 21 | 21 | 0 | 21 Totaal 8.1 Ruimte en leefomgeving | -322 | -871 | 302 | -569 8.2 Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen) Lasten | 2.080 | 2.080 | 0 | 2080 Baten | 2076 | 2076 | 0 | 2076 Totaal 8.2 Grondexploitatie (niet | -4 | -4 | 0 | -4 bedrijventerreinen) 8.3 Wonen en bouwen Lasten | 2.416 | 2.508 | 0 | 2508 Baten | 705 | 705 | 0 | 705 Totaal 8.3 Wonen en bouwen | -1711 | -1803 | 0 | -1803 Saldo programma 8 | -2.037 | -2.678 | 302 | -2.376 Toelichting Taakveld 8.1 Het budget op Basisregistratie grootschalige topografie (€ 44.000) wordt niet meer gebruikt. Het voorstel is om dit te laten vervallen. Budget neutrale mutaties met effect op taakvelden binnen dit programma: Taakveld 8.1: De verwachting is dat er minder kosten worden gemaakt op de budgetten van het omgevingsplan en de invoering van de omgevingswet (€ 258.000).
Het voorstel is om dit budget te verlagen. Dit heeft ook effect op de onttrekking uit de bestemmingsreserve. Overige programma onderdelen De presentatie in dit onderdeel sluit aan bij de regelgeving van het BBV. Overhead Omschrijving programma In het programma ‘Overhead’ worden alle kosten met betrekking tot ondersteuning van de ambtelijke organisatie verantwoord. Dit betreffen salariskosten, kosten voor inhuur van personeel, en huisvestingskosten. Daarnaast worden ook de kosten voor informatievoorziening en faciliteiten verantwoord in dit programma. Bijdragen aan de gemeenschappelijke regeling Shared Service Centrum ONS zijn ook onderdeel van ‘overhead’. Wat willen we bereiken? Doel O.1 Toekomstbestendige informatievoorziening Wij streven naar een optimale dienstverlening, met transparantie in beleid, efficiëntie, hulpvaardigheid. Wijzigingen begroting 2026 Excel-tabel Bedragen x €1.000 Saldo begroting 2026 | Saldo 1e Burap 2026 | Wijzigingen 2e Burap 2026 | Saldo 2e Burap 2026 0.4 Overhead Lasten | 17.216 | 18.665 | 125 | 18.790 Baten | 71 | 71 | 20 | 91 Totaal 0.4 Overhead | -17.145 | -18.594 | -105 | -18.699 Saldo programma Overhead | -17.145 | -18.594 | -105 | -18.699 Toelichting Taakveld 0.4 De budgetten van de gemeentewerf zijn bijgesteld. Dit komt doordat er gereedschappen zijn aangeschaft.
De kosten die gemaakt worden door de gemeentewerf worden aan het eind van het jaar verdeeld over de programma's. De doorbelasting is hierdoor ook bijgesteld. Het betreft een budgetneutrale mutatie van € 17.000. Daarnaast zijn de budgetten t.a.v. verzekeringen bijgesteld. Dit heeft een effect op taakveld 0.4 van € 56.356 aan lasten. De Rijksoverheid (Waarderingskamer) schrijft de gemeenten voor dat vanaf 2027 moet worden voldaan aan de verplichting van: Het hanteren van een gemoderniseerd WOZ-taxatieverslag, het actief benaderen van de bewoners van woningen om 'de staat van de woningen' op te geven. Deze beide verplichtingen vergen een aanpassing in de bestaande software en dienen te worden uitgevoerd door onze softwareleverancier. Dit betreft een mutatie aan de lastenkant van € 21.000. Daarnaast zijn de inkomsten van de kantine niet begroot. Gemiddeld komt hier € 20.000 aan inkomsten binnen. De kapitaallasten zijn ook bijgesteld, dit gebeurd jaarlijks bij de 2e Bestuursrapportage. Het voordelige effect op taakveld 0.4 is € 18.000. Voor het leidinggevend kader binnen het Sociaal Domein wordt € 87.000 bijgeraamd. Als laatste is er een budget gereserveerd voor voormalige bestuurders, echter is dit bedrag opgenomen in de APPA voorziening. Dit kan daarom vrijvallen en levert een voordeel op van € 22.000.
Algemene dekkingsmiddelen Omschrijving programma De algemene dekkingsmiddelen worden gevormd uit een aantal structurele niet aan taakvelden gekoppelde inkomsten. Deze dekkingsmiddelen krijgen we van het Rijk (algemene uitkering), van inwoners (heffingen) dan wel uit beleggingen. De inkomsten zijn onder te verdelen in treasury, belastingen, algemene uitkering, overige uitkeringen gemeentefonds en overige baten en lasten. De mutaties reserves en voorzieningen vallen ook onder dit programma. Wat willen we bereiken? We streven naar kostendekkende tarieven. Doel A.1 Kostendekkend maken afvalstoffenheffing We streven naar een tariefstelling die voor 100% kostendekkend is. De opbrengsten van de afvalstoffenheffing brengen dan evenveel op als de afvalinzameling voor de gemeente kost.
Wijzigingen begroting 2026 Excel-tabel Bedragen x €1.000 Saldo begroting | Saldo 1e Burap | Wijzigingen 2e Burap | Saldo 2e Burap 2026 | 2026 | 2026 | 2026 0.5 Treasury Lasten | -22 | -22 | 0 | -22 Baten | 934 | 934 | 0 | 934 Totaal 0.5 Treasury | 956 | 956 | 0 | 956 0.61 OZB woningen Lasten | 239 | 239 | 0 | 239 Baten | 3.689 | 3.769 | 50 | 3819 Totaal 0.61 OZB woningen | 3.450 | 3.530 | 50 | 3.580 0.62 OZB niet-woningen Lasten | 0 | 0 | 0 | 0 Baten | 1.304 | 1.304 | 0 | 1304 Totaal 0.62 OZB niet-woningen | 1.304 | 1.304 | 0 | 1.304 0.64 Belastingen overig Lasten | 156 | 156 | 0 | 156 Baten | 31 | 31 | 0 | 31 Totaal 0.64 Belastingen overig | -125 | -125 | 0 | -125 0.7 Algemene uitkeringen en overige uitkeringen gemeentefonds Lasten | 0 | 0 | 0 | 0 Baten | 48.780 | 49.376 | 416 | 49.792 Totaal 0.7 Algemene uitkeringen en overige uitkeringen | 48.780 | 49.376 | 416 | 49.792 gemeentefonds 0.8 Overige baten en lasten Lasten | 144 | 144 | -140 | 4 Baten | -250 | -250 | 0 | -250 Totaal 0.8 Overige baten en lasten | -394 | -394 | 140 | -254 Saldo programma Algemene dekkingsmiddelen | 53.971 | 54.647 | 606 | 55.253 Toelichting Taakveld 0.61: Er vindt een bijstelling plaats van de opbrengsten OZB. De verwachting is dat er € 50.000 extra opbrengsten zijn dan begroot.
Taakveld 0.7 Meicirculaire 2026: De gelden die we in de Meicirculaire 2026 voor het jaar 2026 ontvangen verwerken we in de 2e Bestuursrapportage. De informatie over de betreffende mutaties wordt verstrekt in een raadsinformatiebrief bij de behandeling van de Kadernota 2027. Het gaat om de volgende mutaties: - DU Participatiewet € 95.000 (budgetneutraal) - DU Faciliteitenbesluit opvangcentra € 132.000 (budgetneutraal) - DU alleenverdienersproblematiek € 21.000 (budgetneutraal) - BTW compensatiefonds - € 300.000 - Accres € 150.000 Septembercirculaire 2026: De gelden die we in de septembercirculaire 2026 voor 2026 ontvangen verwerken we in de 2e Bestuursrapportage. De informatie over de betreffende mutaties wordt verstrekt in een raadsinformatiebrief bij de behandeling van de Begroting 2027. Het gaat om de volgende mutaties: - BTW compensatiefonds € 225.000 - DU Faciliteitenbesluit opvangcentra € 63.000 (budgetneutraal) - DU Spreidingswet € 30.000 (budgetneutraal) Taakveld 0.8: Op dit moment is er nog € 140.000 beschikbaar in de stelpost nieuw beleid. Er zijn geen nieuwe projecten dit jaar die voldoen aan de kaders van deze stelpost en daaruit worden gedekt. Het voorstel is om deze € 140.000 te laten vrijvallen.
Reserves Wijzigingen begroting 2026 Excel-tabel Bedragen x €1.000 Saldo begroting 2026 | Saldo 1e Burap 2026 | Wijzigingen 2e Burap 2026 | Saldo 2e Burap 2026 0.10 Mutaties reserves Stortingen | 124 | 912 | 250 | 1.162 Onttrekkingen | 2.843 | 4.019 | -261 | 3.758 Totaal 0.10 Mutaties reserves | 2.719 | 3.107 | -511 | 2.596 Saldo programma Reserves | 2.719 | 3.107 | -511 | 2.596 Toelichting Omschrijving De toelichting voor elke onttrekking en toevoegen aan de bestemmingsreserves is hieronder gepresenteerd. Bestemmingsreserve | StorƟng | OnƩrekking | ToelichƟng Bestemmingsreserve | -43.324 Bij de BegroƟng 2026 hebben we begroot dat we Westerveld | € 104.000 uit de bestemmingsreserve Westerveld verduurzaamd | verduurzaamd gaan halen. Dit is gebaseerd op de begrote uitgaven op het taakveld duurzaamheid. De verwachƟng is dat we in totaal € 61.000 gaan uitgeven op dit taakveld, waardoor er € 43.000 minder onƩrokken hoeŌ te worden uit de bestemmingsreserve Westerveld verduurzaamd. Bestemmingsreserve | -218.000 De verwachƟng is dat we dit jaar minder kosten gaan Invoering | maken voor de invoering Omgevingswet en omgevingswet | Omgevingsplan. Daardoor hoeven we minder te onƩrekken uit de bestemmingsreserve Invoering omgevingswet. Het gaat om een bedrag van € 218.000 wat minder onƩrokken hoeŌ te worden.
Bestemmingsreserve | 250.000 | De co-financiering vanuit Gemeente Westerveld voor Regiodeal | de (nieuwe) Regio Deal - Gedeeld Geluk staat begroot voor € 250.000 in 2026. Dit bedrag gaat echter over een aantal jaren verspreid ingezet worden daarom wordt voorgesteld om de € 250.000 (of het bedrag dat overblijŌ op basis van besteding in 2026) te sorten in de bestemmingsreserve Regiodeal (305155). Saldo | 250.000 | -261.324 Bijlage 1 Totaaloverzicht mutaties Totaaloverzicht mutaties Omschrijving Deze bijlage geeft inzicht in alle mutaties per categorie die in deze rapportage zijn opgenomen. Excel-tabel Grootste wijzigingen - Autonome ontwikkelingen Omschrijving | Programma | Taakveld | Baten | Lasten | Toelichting 1 Onderwijs | 4 | 4.3 | 64.202 | 61.143 | We hebben een decentralisatieuitkering voor onderwijsachterstandenbeleid ontvangen die niet is begroot (€ 64.000). Hier tegenover staan ook uitgaven van hetzelfde bedrag, daarnaast betreft dit nog een kleine bijstelling van de reguliere onderwijsbudgetten aan de lastenkant (€ 3.000). 2 Gemeentewerf | divers | divers | 15.000 | Betreft aanschaf nieuw gereedschap voor de werkplaats buitendienst. Het gereedschap is versleten of niet goed bruikbaar meer. De afgelopen jaren is hier niet in geïnvesteerd. 3 Jeugd | 6 divers | 428.300 De budgetten t.a.v. jeugd worden bijgesteld.
Dit betreft het bijramen van JHRD (€ 94.000), de bijdrage aan de GGD regulier en voor logopedie (€ 54.000), bijramen van het budget van SMI (€ 100.000) en de reguliere bijstelling van de aantallen op basis van een index van 7,5% (€ 180.000). 4 Park Hesselte | 3 | 3.2 | 344.000 | 246.000 | Betreft een bijstelling van de budgetten van park Hesselte. Het betreffen budgetten als erfpact, huur, vakantiebijdrage, inkomsten flexwoningen, gas, water, elektra, tv/internet, schoonmaakkosten en het onderhoud van het vakantiepark. In totaal levert dit een voordeel op van € 98.000. 5 Zwembaden | 5 | 5.7 | 50.000 | Op laten stellen van een onderzoek naar de toekomstbestendigheid van de zwembaden door een externe partij. Voor de verduurzamingscomponent kan een deel van de kosten teruggevraagd worden via de provincie echter is dit nog niet met zekerheid te zeggen dus wordt er geen inkomst begroot. 6 Kapitaallasten | divers | divers | -299.200 | De doorrekening van de kapitaallasten is gemaakt, hier komt een voordeel van € 300.000 naar voren. Dit heeft voornamelijk met de bijstelling van binnensport en buitensport en wegbeheer te maken. 7 Cultuur | 5 5.6 | -17.000 | In de septembercirculaire 2025 zat een bijdrage voor Overheidsbrede dienstverlening die we uitgeven aan de bibliotheken.
Zij verzorgen punten waar inwoners terecht kunnen met vragen als er iets digitaals moet worden ingevuld bijvoorbeeld. We gaan deze subsidie dit jaar niet meer uitgeven. 8 Voormalige school Darp | 0 | 0.3 | -15.140 | De school in Darp is niet meer ons bezit, deze hebben we verkocht. De budgetten die nog in de begroting staan ramen we af. 9 Eikenprocessierups | 7 | 7.4 | -35.000 | Ondanks vele mediaberichten dat de Eikenprocessierups (EPR) in grote getale aanwezig was hebben we in dit in Westerveld anders ervaren. We hebben dit jaar minder hoeven te verwijderen. De aanpak van onderhoud (ecologisch beheer) van onze bermen en grasvelden werpen wel degelijk zijn vruchten af. Wel zien we dat de invalswegen richting Westerveld een bron van besmetting zijn doordat onze buurgemeente er minder aan doen of het minder goed voor elkaar hebben. Ook de doorkruisende wegen van de provincie zijn een aandachtspunt. 10 Evaluatie traject visie Vledder | 6 | 6.1 | 15.000 | De raad heeft in de vergadering 27-01-2026 besloten dat er een evaluatierapport opgesteld dient te worden aan de hand van het participatietraject in Vledder. Deze kosten zijn geen onderdeel van het reeds beschikbaar gestelde investeringskrediet. Het evaluatierapport dient door een onafhankelijke partij opgesteld te worden waardoor het noodzakelijk is aanvullend budget aan te vragen.