Raadsvoorstel zienswijze Regiovisie Gespecialiseerde Jeugdhulp Drenthe 2026-2030

Besluitvorming Raad Onderwerp

Raadsvoorstel Regiovisie Gespecialiseerde Jeugdzorg Drenthe

2026-2030 Openbaarheid Zaaknummer Datum voorstel Portefeuillehouder

Openbaar 2025-020745 11 november 2025 J.T. Boonstra

Beslispunten 1. De zienswijze op de Regiovisie gespecialiseerde jeugdhulp Drenthe 2026 – 2030 (hierna: Regiovisie) te geven. Kosten, baten en dekking Aan dit collegevoorstel zijn op dit moment geen concrete financiële consequenties verbonden. De vertaling van de regiovisie in aanbestedingen en in de organisatorische inrichting van de GR jeugdhulp Drenthe, zal op termijn wel financiële impact hebben. Inleiding De Eerste Kamer heeft op 7 oktober ingestemd met de Wet verbetering beschikbaarheid jeugdzorg. Gemeenten zijn verplicht regionaal samen te werken binnen zogenoemde jeugdregio’s. In deze regio’s organiseren zij gezamenlijk de inkoop en uitvoering van specialistische jeugdhulp, kinderbescherming en jeugdreclassering. Uiterlijk in 2027 moet deze samenwerking structureel worden vastgelegd in een gemeenschappelijke regeling (GR). Daarnaast dienen gemeenten gezamenlijk een regiovisie op te stellen, waarin zij beschrijven hoe zij binnen de regio zorgen voor een passend, toegankelijk en samenhangend jeugdhulpaanbod. Om de gezamenlijke visie en ambitie voor de GR Jeugdhulpregio Drenthe (JHRD) vast te leggen, is de bijgevoegde Regiovisie Gespecialiseerde Jeugdhulp opgesteld.

Deze regiovisie bedient daarmee twee doelen: enerzijds geeft zij richting aan de gezamenlijke koers en ambities binnen de regio, anderzijds voldoet zij aan de wettelijke verplichting op grond van de recent gewijzigde Jeugdwet (wetsvoorstel Verbetering bereikbaarheid gespecialiseerde jeugdhulp). De regiovisie gespecialiseerde jeugdhulp Drenthe legt de gezamenlijke visie, uitgangspunten en leidende principes van de Drentse gemeenten vast. Het document dient als beleidskader voor jeugdhulpaanbieders, gecertificeerde instellingen en gemeenten zelf als verwijzers en uitvoerders van de gespecialiseerde jeugdhulp. Daarmee biedt het een samenhangend kader waarbinnen alle betrokken partijen hun taken invullen. De regiovisie beschrijft nadrukkelijk het “wat”: de gezamenlijke ambitie, uitgangspunten en kaders. De concrete uitwerking van het “hoe” volgt in het implementatieplan (Q2 2026) en blijft grotendeels de verantwoordelijkheid van gemeenten, aanbieders en de GR Jeugdhulp. Lokale vertaling is mogelijk, zij het binnen de kaders van de regiovisie. In 2021 is al een eerste regiovisie voor de JHRD opgesteld en vastgesteld in het ABO Jeugd. De nu voorliggende regiovisie moet, conform de wettelijke verplichting, door alle gemeenteraden afzonderlijk worden vastgesteld. Beoogd effect De gemeenteraad tijdig te consulteren over de regiovisie gespecialiseerde jeugdhulp.

Argumenten 1.1 Een zorgvuldige zienswijzeprocedure is belangrijk 1

Het vaststellen van een regiovisie is een verantwoordelijkheid voor elke betrokken individuele gemeenteraad. In de regiovisie worden echter gezamenlijke uitgangspunten, ambities, leidende principes en dergelijke vastgelegd. Dat betekent dat er uitgangspunten vastgelegd worden die voor elke betrokken gemeenteraad het richtinggevende kader zijn: richtinggevend voor de gezamenlijke acties vanuit de JHRD en richtinggevend voor de aansluiting van lokale acties rondom jeugdhulp met de contractering van gespecialiseerde jeugdhulp en werkafspraken met regionaal gecontracteerde partners. De inhoud van de laatste versie van de regiovisie (die wordt opgesteld na de inspraak en zienswijzeprocedure die start na vaststelling van de definitieve conceptversie), kan door de afzonderlijke gemeenteraden niet meer worden geamendeerd. Wel kunnen nog moties worden ingediend over de inhoud van de regiovisie. Om die reden is het belangrijk dat nu het belang van duidelijke en gerichte input te benadrukken en die input ook te gaan verkrijgen. Daarom kan nu in de te starten procedure door alle betrokkenen inclusief gemeenteraden en adviesraden feedback worden gegeven op het definitieve concept. Die feedback wordt gewogen en leidt tot een definitieve regiovisie die ter vaststelling wordt voorgelegd aan de afzonderlijke colleges en via u aan de gemeenteraden.

Alternatieven De raad kan ervoor kiezen om geen zienswijze naar voren te brengen en/ of aanvullende aandachtspunten op te nemen in de zienswijze. Kanttekeningen 1.1 Afhankelijkheid van de oprichting van de GR JHRD Hoewel de regiovisie gespecialiseerde jeugdhulp wordt opgesteld in het kader van de beoogde GR JHRD, is het belangrijk te benadrukken dat de GR formeel nog niet is opgericht. De gemeenteraden moeten nog een besluit nemen over de oprichting. Dit betekent dat de regiovisie vooruitloopt op de formele vaststelling van de GR en dat de verdere uitvoering afhankelijk is van het instemmingsbesluit van de afzonderlijke gemeenteraden. De Regiovisie krijgt pas beleidsstatus zodra de Gemeenschappelijke Regeling (GR) formeel is vastgesteld en operationeel is. Beleidsmatige ambities die niet voortvloeien uit wettelijke verplichtingen dienen expliciet door het algemeen bestuur van de GR te worden vastgesteld. Het is van belang om een helder onderscheid te maken tussen visie en formele taaktoedeling; onderdelen die niet zijn verankerd in de GR-tekst moeten afzonderlijk ter instemming worden voorgelegd. 2.1 Regiovisie reikt verder dan wettelijke vereisten De regiovisie gaat inhoudelijk verder dan de minimale wettelijke vereisten.

Waar het wetsvoorstel Verbetering bereikbaarheid gespecialiseerde jeugdhulp uitsluitend voorschrijft dat gemeenteraden voor hun jeugdregio een regiovisie vaststellen, bevat de voorliggende regiovisie tevens bredere beleidsmatige uitgangspunten en ambities. 3.1 Weging van feedback binnen het vaststellingsproces De reacties van adviesraden en gemeenteraden op de definitieve conceptversie van de Regiovisie worden ter beoordeling voorgelegd aan het regioteam van de JHRD. Daarbij is vooraf niet duidelijk in hoeverre de ingebrachte feedback wordt meegenomen in de uiteindelijke versie. Hoewel in de stukken wordt gesproken over co-creatie, blijkt uit de procesbeschrijving dat het vooral gaat om het verzamelen van input die door het regioteam wordt gewogen en verwerkt waar dit passend wordt geacht. 4.1 Kwaliteit en onderbouwing van de regiovisie De regiovisie is omvangrijk en moeilijk leesbaar door de onoverzichtelijke opmaak, het gebruik van verschillende lettertypen en accenten, lange zinnen en herhalingen. De informatie is onvoldoende geclusterd, waardoor de essentie lastig te herkennen is. Ook blijft onduidelijk welke concrete verbeteringen de visie oplevert voor jeugdigen in de jeugdhulpregio. De actiepunten geven wel richting, maar het is niet helder op welke problemen deze zijn gebaseerd of welke oplossingen zij beogen.

De actiepunten geven daarbij al een behoorlijke richting, terwijl in deze fase een gedegen probleemanalyse 2

meer voor de hand ligt. Zo kan beter worden onderbouwd dat de voorgestelde acties daadwerkelijk bijdragen aan verbeteringen in de praktijk. 5.1 Afstemming van lokale en regionale belangen Hoewel de regiovisie een belangrijke stap is in het versterken van de regionale samenwerking en het verbeteren van de beschikbaarheid van specialistische jeugdzorg, is het van belang te onderkennen dat niet alle betrokkenen zich herkennen in de voorgestelde visie. Zowel huisartsen als jeugdconsulenten als de Adviesraad Sociaal Domein vragen gesteld of hebben zorgen geuit over de praktische uitvoerbaarheid, de aansluiting bij de lokale praktijk en het gebrek aan betrokkenheid bij de totstandkoming van de regiovisie (zie bijlage 2). Deze signalen wijzen op een beperkt draagvlak, wat risico’s met zich meebrengt voor de implementatie en effectiviteit van de regiovisie. Wanneer een regionale visie niet breed gedragen wordt, bestaat het gevaar dat de uitvoering stagneert, dat lokale professionals zich niet committeren aan de gezamenlijke koers, en dat de beoogde verbeteringen in beschikbaarheid en samenwerking niet worden gerealiseerd.

Communicatie De ontvangen feedback op de definitieve conceptversie, wordt ambtelijk doorgeleid naar het regioteam van de JHRD met het verzoek de feedback te wegen en op basis van de ontvangen feedback een definitieve regiovisie op te stellen en een nota van inlichtingen te verstrekken waarin op de hoofdlijnen van de feedback wordt ingegaan. In het ABO Jeugd van 24 september 2025 is afgesproken dat er een gezamenlijke raadsinformatiebijeenkomst georganiseerd gaat worden over de regiovisie. De informatie die uit deze informatiebijeenkomst komt kan meegewogen worden in de besprekingen in raadscommissies en gemeenteraden. De uiteindelijke versie van de regiovisie gespecialiseerde jeugdhulp wordt vastgesteld wanneer de feedback van gemeenteraden, adviesraden en andere betrokkenen is ontvangen door JHRD. De vaststelling door de individuele gemeenteraden is gepland voor begin 2026. Inwonersparticipatie Adviesraad Sociaal Domein De conceptverordening is voorgelegd aan de Adviesraad Sociaal Domein Westerveld. Vanuit haar onafhankelijke positie heeft de raad gekeken naar de praktische uitvoerbaarheid en de gevolgen voor jeugdigen en hun ouders. Het gegeven advies met aandachtspunten, dat op 20 oktober 2025 in het gemeentehuis van Westerveld is ontvangen, is zorgvuldig meegenomen in de verdere uitwerking van de zienswijze.

Op deze manier zijn de kennis en ervaring vanuit de samenleving actief betrokken bij het opstellen van de definitieve versie van de Regiovisie. Bijdrage aan Global Goals (SDG)

Goede gezondheid en welzijn Door te investeren in tijdige, passende en integrale jeugdhulp wordt gewerkt aan het bevorderen van de fysieke en mentale gezondheid van jeugdigen. De visie zet in op preventie, continuïteit van zorg en het versterken van het sociale netwerk rondom gezinnen, wat bijdraagt aan duurzaam welzijn.

Partnerschappen om de doelen te bereiken 3

De Regiovisie is gestoeld op samenwerking tussen gemeenten, zorgaanbieders, huisartsen, onderwijs en andere maatschappelijke partners. Deze domeinoverstijgende aanpak versterkt de gezamenlijke verantwoordelijkheid en maakt effectieve jeugdhulp mogelijk binnen een breed netwerk. Evaluatie n.v.t. Bijlage(n) Bijlage 1: Bijlage 2: Bijlage 3:

4

Regiovisie gespecialiseerde jeugdhulp Drenthe 2026 – 2030 (Openbaar) Reactie huisartsen en jeugdconsulenten op de Regiovisie Concept zienswijze Regiovisie gespecialiseerde jeugdhulp Drenthe 2026 – 2030

RAADSBESLUIT Onderwerp Drenthe Openbaarheid Zaaknummer Datum voorstel college

voorstel oprichting gemeenschappelijke regeling Jeugdhulpregio Openbaar 2025-020745 11 november 2025

De raad van de gemeente Westerveld, Gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders, BESLUIT 1. De zienswijze op de Regiovisie gespecialiseerde jeugdhulp Drenthe 2026 – 2030 (hierna: Regiovisie) te geven. Aldus vastgesteld in de openbare raadsvergadering. Datum:

Namens de gemeenteraad van Westerveld,

Griffier R. Weernekers

5

Voorzitter J. Spoelstra