Raadsvoorstel en besluit Kadernota 2026

Besluitvorming Raad Onderwerp Openbaarheid Zaaknummer Datum voorstel Portefeuillehouder

Vaststelling Kadernota 2026 Openbaar 2025-000516 26 mei 2025 J.T. Boonstra

Beslispunten 1. In te stemmen met de Kadernota 2026 en daarmee: - In te stemmen met de nieuwe acties voor het jaar 2026; - In te stemmen met de wijzigingen die het financieel perspectief voor de jaren 2026 t/m 2029 beïnvloeden; - In te stemmen met het voorstel voor het toevoegen van financiële beleidskaders; - De wijzigingen van de categorieën voor de forensenbelasting per 2026 vaststellen; - De wijzigingen voor de riool- & waterzorgheffing per 2026 vaststellen; - De wijzigingen voor de leges per 2026 vaststellen; - In te stemmen met het voorstel bestemmingsreserves. Kosten, baten en dekking De toelichting van de mutaties en het financieel perspectief zijn toegelicht in de Kadernota 2026. Inleiding Hierbij presenteren we de Kadernota 2026. Voor ons als college is deze Kadernota van groot belang omdat we hierin de belangrijkste beleidskaders voor de komende periode beschrijven. Aangezien in het jaar 2026 verkiezingen worden gehouden is de Kadernota relatief beleidsarm. De programma's bevatten nog enkele acties die wij graag in 2026 willen afronden voordat het nieuwe college en raad worden aangesteld. Ten aanzien van nieuw beleid vragen we de raad extra middelen beschikbaar te stellen voor speeltuinen. Daarnaast geven we financieel inzicht in de ontwikkelingen die we hebben gekoppeld aan de stelpost nieuw beleid.

Helaas is het niet gelukt om een sluitend meerjarenperspectief aan te bieden. Wel is de verwachting dat de meicirculaire 2025 veel verlichting gaat bieden waardoor dit waarschijnlijk alsnog gaat lukken. We bieden naar aanleiding van deze circulaire voor de behandeling van de kadernota een raadsinformatiebrief aan de raad aan met een gewijzigd perspectief. Verder vragen we in deze kadernota veel extra middelen voor Gemeenschappelijke Regelingen (GR'en) en personeel. We zien dat de GR'en jaarlijks extra middelen vragen als gevolg van indexatie. De GR'en weten wel dat de gemeenten te maken krijgen met het Ravijnjaar en blijkt uit hun begrotingen dat ze soms hebben bezuinigd of in beperkte mate extra budget aanvragen. De bijstelling voor personele kosten is vooral te wijten aan de nieuwe CAO gemeenten. De Kadernota bevat ook een hoofdstuk over de uitwerking van de Nota reserves en voorzieningen die de raad op 17 december 2024 heeft vastgesteld. Hieruit blijkt dat het aantal bestemmingsreserves fors wordt beperkt. Beoogd effect Een nieuw financieel perspectief weergeven voor de komende jaren en nieuwe acties presenteren voor het jaar 2026. Dit in het kader van het budgetrecht van de raad. Argumenten 1. Het aantal acties neemt af. 1

In de Kadernota is (net als vorig jaar) zichtbaar dat er minder acties zijn opgenomen dan de jaren ervoor. Aangezien in het jaar 2026 verkiezingen worden gehouden en de meeste acties overeenkomsten hebben met het coalitieakkoord is dat logisch. Verder zorgt het beperken van het aantal acties voor focus. Tevens laat de huidige financiële positie het niet toe om budget voor nieuw beleid vrij te maken. 2. Diverse financiële mutaties worden verwerkt. In deze kadernota verwerken we de septembercirculaire 2024, de decembercirculaire 2024, de effecten van de begrotingen 2026 van de Gemeenschappelijke Regelingen, de personele kosten en CAO, de belastingen (OZB), nieuw beleid en autonome voorstellen. Het nieuw beleid is, gelet op de financiële positie, beperkt tot een minimum. 3. Financiële kaders geven duidelijkheid en transparantie. In de kadernota van 2025 is een hoofdstuk financiële beleidskaders nieuw opgenomen. Dit is gedaan om de belanghebbenden wat meer inzicht te geven in de financiële uitgangspunten waar de begroting op is gebaseerd. In de kadernota 2026 stellen we voor een aantal nieuwe kaders op te nemen over hoe nieuw beleid het beste te prioriteren. 4. Eerlijker en eenvoudigere forensenbelasting en riool- & waterzorgheffing. We hebben onderzocht hoe we de forensenbelasting en riool- & waterzorgheffing eerlijker en eenvoudiger kunnen maken.

Daarvoor hebben we in de Kadernota een aantal voorstellen uitgewerkt. Zo wordt voor de forensenbelasting het aantal categorieën teruggebracht van 3 naar 2. Om de riool- & waterzorgheffing zo eerlijk mogelijk te maken is het voorstel om de vaste voet te verlagen van € 150 naar € 50 en de vrijstelling te laten vervallen. 5. Verbeteren kostendekkenheid leges. Naar aanleiding van de financiële verwerken van plan B zijn de opbrengsten van de leges in 2026 met € 150.000 verhoogd. De aanleiding hiervoor was de relatief lage kostendekkenheid cijfers die zichtbaar zijn in de begroting. In de afgelopen maanden hebben we geïnventariseerd hoe we deze extra opbrengsten kunnen realiseren en wat voor effect dit heeft op de kostendekkendheid. 6. Fors beperken van het aantal bestemmingsreserves. De raad heeft de Nota reserves en voorzieningen 2024 op 17 december 2024 vastgesteld. Toegezegd is dat in de Kadernota 2026 de financiële verwerking zou plaatsvinden. Het streven is om in 2026 het aantal bestemmingsreserves fors te hebben beperkt. Kanttekeningen 1. Er is geen sluitend meerjarenperspectief. Op basis van de huidige uitgangspunten is het ons helaas niet gelukt om een sluitend meerjarenperspectief te presenteren. Wel is de verwachting dat de meicirculaire 2025 veel verlichting gaat bieden waardoor dit waarschijnlijk alsnog gaat lukken.

Communicatie Na het raadsbesluit zal de Kadernota 2026 worden aangeboden aan de provincie in het kader van het provinciaal toezicht. Inwonersparticipatie De inwonersparticipatie is niet van toepassing Bijdrage aan Global Goals (SDG) Bijlage(n) Kadernota 2026 (Openbaar)/ 2

RAADSBESLUIT Onderwerp Openbaarheid Zaaknummer Datum voorstel college

Vaststelling Kadernota 2026

Openbaar 2025-000516 26 mei 2025

De raad van de gemeente Westerveld, Gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders, BESLUIT

1. In te stemmen met de Kadernota 2026 en daarmee: - In te stemmen met de nieuwe acties voor het jaar 2026; - In te stemmen met de wijzigingen die het financieel perspectief voor de jaren 2026 t/m 2029 beïnvloeden; - In te stemmen met het voorstel voor het toevoegen van financiële beleidskaders; - De wijzigingen van de categorieën voor de forensenbelasting per 2026 vaststellen; - De wijzigingen voor de riool- & waterzorgheffing per 2026 vaststellen; - De wijzigingen voor de leges per 2026 vaststellen; - In te stemmen met het voorstel bestemmingsreserves. Aldus vastgesteld in de openbare raadsvergadering. Datum:

Namens de gemeenteraad van Westerveld,

Griffier R. Weernekers

3

Voorzitter J. Spoelstra