Bijlage 5 - Presentatie wegbeheer Westerveld

Informerende sessie over Wegbeheer Gemeente Westerveld

Hoe werkt beheer en hoe staan we ervoor?

Nico Punter | Sr. adviseur wegen

Aale Boek | Sr. adviseur beheer openbare ruimte

4 oktober 2022

Zodra je je voordeur uitstapt, kom je in de openbare ruimte!

Dit is de directe leefomgeving van onze inwoners, ondernemers en bezoekers en is als zodanig maatschappelijk belangrijk (bijv. meldingen). Daar moeten we goed op passen. De gemeente is als goed huisvader verantwoordelijk voor haar bezittingen en heeft een zorgplicht (wettelijk/juridisch). Wegenwet art. 15 en 16 Verplichting te onderhouden Goede staat – anders aansprakelijk

Burgerlijk Wetboek Wegenwet art. 6:162 en art. 6:174 Aansprakelijk bij onrechtmatige daad Aansprakelijk bij niet voldoen aan de eisen

…. We inspecteren: inzicht in toestand areaal …. We hebben beleid: ambitie is vastgelegd in BrinQplan Inzicht in instandhouden areaal op het gewenst niveau, passend bij de gemeentelijke doelstellingen

!! Voorkomen van onveilige situaties en risico’s !! …. Op basis van beleid en inspectie weten we vanuit het beheerplan: ▪ wat we moeten doen (planning) ▪ wat het kost (begroting) ▪ wat het oplevert (maatregel)

Agenda informerende sessie ✓

▪ Intro ▪ Waar hebben we het over (scope) ▪ Het beheerproces

▪ De hoofdstappen binnen beheer ▪ Beleid en beheer (bestuursverantwoordelijkheid) ▪ Financiering (Rob Gabriel)

▪ Beheren in de praktijk (beeld en effect)

▪ Kwaliteitsgestuurd ▪ Niveaus, effecten, risico’s – hoe werkt het

▪ Huidige situatie

▪ Wat hebben we, hoe staan we ervoor, wat moeten/willen we, wat is de opgave nu, wat betekent het?

▪ Vragen

▪ Bewaar uw vragen tot het einde van de presentatie

Waar hebben we het over (scope) Totaal te beheren areaal: 2,3 miljoen m² Exclusief halfverharding en zandwegen

Totale kapitaalswaarde: 210 miljoen euro

Het beheerproces

Kader/ambitie

Opgavebepaling

Beschikbare middelen

Meerjarenplanning

Inspectie 2021 Frequentie: Iedere 2 jaar

Uitvoeringsplannen/bestekken

Uitvoering

Het beheerproces ✓ Wat willen/moeten we? Beleid en wetgeving

✓ Dit is de opgave Hoe staan we ervoor? Inspectieresultaat

✓

?

Wat is het effect van de uitvoering

Wat hebben we?

✓

Zo gaan we de kaders invullen en dit zijn de bijbehorende middelen

Ambitie: Dorpscentra, hoofdwegen kernen en hoofdfietsroutes (verbindingen) basis, overige laag

Het beheerproces

BELEID

Wat gaan wij doen om de doelstellingen te behalen (welke inspanning/kwaliteit) Welke middelen moeten we daarvoor reserveren Kader: vastgesteld door de Raad Welke risico’s spelen (op de lange termijn) strategisch

BrinQ ✓

BEHEER

Invulling: vastgesteld door de College tactisch/operationeel

Hoe gaan we ervoor zorgen dat we de inspanning kunnen realiseren Hoe gaan we ervoor zorgen dat we kunnen bijsturen (resultaat/doelen)

Het beheerproces

BELEID

BEHEER

Goed kunnen fietsen Hoofdfietsverbinding veilig = basis

Onderhoudsfrequentie afstemmen op basis Inspecteren: halen we de kwaliteit? Bijsturen Rapporteren

Want: geen onveilige situaties door schades of achterstand

Meerjarenplan/Beheerplan Uitvoeringsplan Bestek bijstelling

Inspectie

BrinQ

2jr

Toelichting Voorziening Groot onderhoud wegen MJOP wegen 2023

De voorziening • Nota reserves en voorzieningen 2020: Voorzieningen zijn onderdeel van het vreemd vermogen. Voorzieningen worden gevormd voor alle overeengekomen verplichtingen, en voor verplichtingen die in rechte afdwingbaar zijn. Een voorziening heeft dus een verplichtend karakter. Een voorziening wordt gevormd omdat de activiteit of het doel dat gerelateerd is aan de verplichting, voor de balansdatum extra middelen nodig heeft. Een voorwaarde is dat de omvang van de extra middelen redelijkerwijs goed in te schatten is.

Voorziening Groot onderhoud wegen Staat op de balans “Groot onderhoud wegen” als vreemd vermogen

Egalisatiefunctie

Periode van 10 jaar doorgerekend

Sluitende dekking voor verwachte (niet onzekere) uitgaven

De voorziening moet in die periode dekkend zijn voor de uitgaven

Begrippen

Beginstand

Dotatie

Onttrekking

Eindstand

MJOP oud

MJOP nieuw

Agenda ✓ ✓ ✓

▪ Intro ▪ Waar hebben we het over (scope) ▪ Het beheerproces

▪ De hoofdstappen binnen beheer ▪ Beleid en beheer (bestuursverantwoordelijkheid) ▪ Financiering (Rob Gabriel)

▪ Beheren in de praktijk (beeld en effect)

▪ Kwaliteitsgestuurd ▪ Niveaus, effecten, risico’s – hoe werkt het

▪ Huidige situatie

▪ Wat hebben we, hoe staan we ervoor, wat moeten/willen we, wat is de opgave nu, wat betekent het?

▪ Vragen

▪ Bewaar uw vragen tot het einde van de presentatie

Beheren in de praktijk (beeld en effect) Differentiatie naar functiegebied of beheeraspect B L

L

L

L

Ambitie: Dorpscentra, hoofdwegen kernen en hoofdfietsroutes (verbindingen) basis, overige laag Kiezen op: Op gebied Op aspect of onderdeel (klinkers, fietspad)

B

B L B B

L B

B

Beheren in de praktijk (beeld en effect) Beleidsuitgangspunt Dorpscentra, hoofdwegen Doorgaande hoofd(fiets)routes

BASIS

21% van het areaal verhardingen

Overige gebieden - woongebied - bedrijventerrein - buitengebied

LAAG

79% van het areaal verhardingen

Excl. Halfverharding/ zandwegen

Beheren in de praktijk (beeld en effect) Huidige beeld

Beheren in de praktijk (beeld en effect) Huidige beeld

Beheren in de praktijk (beeld en effect)

21% 79%

Basisniveau: veilig weggebruik (CROW) Laag niveau: toenemende kans op risico’s, kans op onveilige situaties

Zeer laag niveau: grote kans op risico’s, onveilig

Beheren in de praktijk (beeld en effect)

meer ☺

euro

21% 79%

basis

Basisniveau: veilig weggebruik (CROW)

Kans op risico

Laag niveau: toenemende kans op risico’s, kans op onveilige situaties

Zeer laag niveau: grote kans op risico’s, onveilig

minder

Beheren in de praktijk (beeld en effect)

meer

euro ☺

21% 79%

basis

Basisniveau: veilig weggebruik (CROW)

Kans op risico

Laag niveau: toenemende kans op risico’s, kans op onveilige situaties

Zeer laag niveau: grote kans op risico’s, onveilig

minder

Beheren in de praktijk (beeld en effect)

meer

Kans op risico

21% 79%

basis

Basisniveau: veilig weggebruik (CROW)

euro

☺

Laag niveau: toenemende kans op risico’s, kans op onveilige situaties

Zeer laag niveau: grote kans op risico’s, onveilig

minder

Agenda ✓

▪ Intro ▪ Waar hebben we het over (scope) ▪ Het beheerproces

✓

▪ Beheren in de praktijk (beeld en effect)

✓ ✓

▪ De hoofdstappen binnen beheer ▪ Beleid en beheer (bestuursverantwoordelijkheid) ▪ Financiering (Rob Gabriel) ▪ Kwaliteitsgestuurd ▪ Niveaus, effecten, risico’s – hoe werkt het

▪ Huidige situatie

▪ Wat hebben we, hoe staan we ervoor, wat moeten/willen we, wat is de opgave nu, wat betekent het?

▪ Vragen

▪ Bewaar uw vragen tot het einde van de presentatie

Huidige situatie Wat hebben we?

Totaal te beheren wegen areaal: 2,3 miljoen m²

Totale kapitaalswaarde: 210 miljoen euro

Huidige situatie

Let op: dit is een gemiddelde

Hoe staan we ervoor?

Huidige situatie

Let op: dit is een gemiddelde

Hoe staan we ervoor?

Huidige situatie Wat moeten/willen we?

Wegenwet De gemeente is bij wet verantwoordelijk voor het beheer van de openbare wegen (ook van toepassing op civieltechnische kunstwerken gelegen in openbare wegen). De essentie betreft dat de beheerder moet optreden als ‘goede rentmeester’ en de zorg heeft kapitaalvernietiging te voorkomen. De wettelijke zorgplicht is vastgelegd in de Wegenwet. Richtlijn CROW publicatie 146 Waarschuwingsgrens beheer is ondergrens basisniveau (5,5).

Provincie als toezichthouder/kapitaalsvernietiging Indeplaatsstelling bij taakverwaarlozing Beleidsuitgangspunt Ambitie: dorpscentra, hoofdwegen kernen en hoofdfietsroutes (verbindingen) basis, overige laag

Prijspeil 2021

Huidige situatie Wat is de opgave financieel? Periode 2023 – 2037 Klein onderhoud Groot onderhoud Vervangingen

€ 180.000,€ 2.109.437,€ 1.132.275,-

Per jaar Per jaar Per jaar

Huidige situatie Wat is de opgave per planjaar?

Projecten zijn verspreid over heel Westerveld

Huidige situatie Wat betekent dat?

Comfort Een grote mate van bijvoorbeeld onvlakheid en scheurvorming zorgt ervoor dat men niet lekker kan rijden en fietsen. Dit vraagt om een aangepaste rijstijl. Neemt toe als maatregelen worden uitgesteld.

Veiligheid 79% is gemiddeld al laag. Bij laag zijn de kans op onveilige situaties aanwezig voor scheurvorming, onvlakheden en rafeling. Aanzien Veel reparaties zijn zichtbaar (lappendekens). Bij een (oplopend) tekort aan middelen nemen noodreparaties toe. Duurzaamheid De kans op kapitaalvernietiging neemt toe, als niet alle maatregelen worden uitgevoerd. Dit vraagt om prioritering op asfalt. En heeft consequenties voor het overige onderhoud. Dit blijft liggen of wordt uitgesteld.

Huidige situatie Wat betekent dat?

Kortom: • Bepaalde wegen worden niet of later onderhouden. • De achterstand loopt verder op. • De snelheid is afhankelijk van de prioritering en actuele staat van de wegen. • De snelheid is afhankelijk van externe factoren als vorst en droogte. • De kans op onveilige situaties neemt toe -> letsel, schade -> claims. • De kans op klachten neemt toe. Korte termijn: op de wegvakken die al onderkant laag zijn. Lange termijn: op de wegvakken die nu laag zijn en onderkant basis, indien ze niet (tijdig) opgepakt worden. Indeplaatsstelling bij taakverwaarlozing Provincie is toezichthouder. Als een gemeente een medebewindstaak verwaarloost, kan de toezichthouder die taak overnemen.

Vragen?