Raadsvoorstel herijking beleidsplan integrale schuldhulpverlening
Tekst van het document
Pagina 1 van 5 Raadsvoorstel Samenvatting De raad besluit om in te stemmen met het beleidsplan integrale schuldhulpverlening 2026-2029 “Samen werken aan duurzame (financiële) redzaamheid”. Dit is nodig omdat schulden een grote invloed hebben op het welzijn van inwoners en vaak samenhangen met problemen op andere leefgebieden. Met het beleidsplan versterkt de gemeente de inzet op preventie, vroegsignalering, passende ondersteuning en nazorg. Zo krijgen inwoners eerder hulp en wordt terugval zoveel mogelijk voorkomen. 1 Voorgesteld besluit 1. Het beleidsplan integrale schuldhulpverlening Westerkwartier 2026-2029 “Samen werken aan duurzame (financiële) redzaamheid” vast te stellen. 2 Inleiding Met het aflopen van het huidige beleidsplan schuldhulpverlening 2022-2025 is actualisatie van het gemeentelijke beleid noodzakelijk. Het voorliggende beleidsplan 2026-2029 geeft richting aan de verdere ontwikkeling van de integrale schuldhulpverlening in Westerkwartier. Daarbij wordt voortgebouwd op de ingezette koers en aangesloten bij nieuwe ontwikkelingen, waaronder de basisdienstverlening schuldhulpverlening en de sociale agenda van Nij Begun. 3 Beoogd effect Inwoners met financiële zorgen ontvangen tijdig passende ondersteuning, waardoor schuldenproblematiek wordt voorkomen of beperkt, financiële stabiliteit wordt vergroot en inwoners beter kunnen deelnemen aan de samenleving.
4 Argumenten 1.1 Het beleidsplan voldoet aan de wettelijke verplichting voor gemeenten. De Wet gemeentelijke schuldhulpverlening verplicht gemeenten om periodiek een beleidsplan vast te stellen. Het voorliggende beleidsplan geeft invulling aan deze wettelijke opdracht. Daarmee beschikt de gemeente over een actuele beleidsmatige basis voor de uitvoering van de schuldhulpverlening. Het plan beschrijft de uitgangspunten, prioriteiten en ontwikkelopgaven voor de komende vier jaar. Ook wordt vastgelegd hoe de gemeente invulling geeft aan haar Titel Herijking beleidsplan Schuldhulpverlening Zaaknummer 1969248093 Openbaar Ja Portefeuillehouder Richard Lamberst Pagina 2 van 5 regierol. Vaststelling van het beleidsplan zorgt daarmee voor bestuurlijke en juridische duidelijkheid. 1.2 Het beleidsplan sluit aan bij de gemeentelijke visie op het sociaal domein. De gemeente kiest voor een integrale benadering waarbij inwoners zoveel mogelijk regie houden over hun eigen leven. Financiële problemen staan vaak niet op zichzelf. Zij hangen samen met wonen, gezondheid, participatie en werk. Het beleidsplan sluit daarom aan bij de uitgangspunten uit het beleidsplan Sociaal Domein. De ondersteuning wordt zo licht mogelijk ingezet en waar nodig opgeschaald. Hierdoor ontstaat een samenhangende aanpak binnen het sociaal domein. 1.3 Het beleidsplan zet sterker in op preventie en vroegsignalering.
Voorkomen is effectiever en goedkoper dan het oplossen van problematische schulden. Daarom legt het beleidsplan nadrukkelijk de focus op preventie en vroegsignalering. Inwoners worden hierdoor eerder bereikt. De gemeente wil het bereik van vroegsignalering vergroten en het aantal inwoners dat hulp accepteert verhogen. Ook wordt ingezet op het vergroten van de bekendheid van schuldhulpverlening. Hierdoor kunnen schulden eerder worden aangepakt en wordt verergering voorkomen. 1.4 Het beleidsplan speelt in op landelijke en regionale ontwikkelingen. Landelijk wordt gewerkt aan de verdere verbetering van schuldhulpverlening via onder meer de basisdienstverlening schuldhulpverlening. Ook wordt gewerkt aan betere gegevensuitwisseling en een integraal schuldenoverzicht. Regionaal biedt Nij Begun kansen om de financiële weerbaarheid van inwoners te versterken. Het beleidsplan zorgt ervoor dat Westerkwartier tijdig kan aansluiten op deze ontwikkelingen. Hierdoor kan de gemeente gebruikmaken van nieuwe kansen en beschikbare middelen. Het beleid blijft daarmee toekomstbestendig. 1.5 Het beleidsplan versterkt de ondersteuning van kwetsbare doelgroepen. Uit onderzoek blijkt dat schulden relatief vaak voorkomen bij financieel kwetsbare huishoudens. Het beleidsplan geeft daarom extra aandacht aan gezinnen met minderjarige kinderen, adolescenten en ondernemers.
Deze groepen lopen verschillende risico's en vragen om maatwerk. Door specifieke aandacht te geven aan deze doelgroepen wordt hun bereik vergroot. Ook draagt dit bij aan het voorkomen van langdurige problematiek. Daarmee wordt de ondersteuning beter afgestemd op de praktijk. 1.6 Het beleidsplan draagt bij aan duurzame financiële redzaamheid. Het beleidsplan richt zich niet alleen op het oplossen van schulden, maar ook op het voorkomen van terugval. Daarom wordt nazorg steviger gepositioneerd binnen de schuldhulpverlening. Inwoners ontvangen waar nodig ook na afloop van een traject ondersteuning. Daarbij wordt meer maatwerk toegepast en worden vrijwilligersorganisaties betrokken. Hierdoor wordt financiële stabiliteit beter behouden. Dit vergroot de duurzame redzaamheid van inwoners. 1.7 Het beleidsplan biedt een duidelijke samenwerkingsstructuur. De gemeente werkt samen met diverse ketenpartners zoals Sociaal Werk De Schans, Humanitas, SchuldHulpMaatje, Over Rood en GKB Assen. Het beleidsplan beschrijft de rol van deze organisaties binnen de keten. Hiermee ontstaat duidelijkheid over taken en verantwoordelijkheden. Ook wordt de samenwerking verder versterkt. Dit draagt bij aan een efficiënte en samenhangende dienstverlening aan inwoners. Een goede samenwerking vergroot de kans op succesvolle ondersteuning.
Pagina 3 van 5 5 Kanttekeningen 1.1 Het bereik van inwoners met schulden blijft een uitdaging. Ondanks de beschikbare ondersteuning bereikt de schuldhulpverlening niet alle inwoners met geldzorgen. Uit de cijfers blijkt dat het totale bereik moeilijk vast te stellen is. Ook blijven inwoners soms buiten beeld totdat schulden zijn opgelopen. Het beleidsplan onderkent dit risico nadrukkelijk. Daarom wordt er ingezet op vroegsignalering, voorlichting en het vergroten van de bekendheid van schuldhulpverlening. Daarnaast wordt samengewerkt met ketenpartners om inwoners eerder te bereiken. 1.2 Landelijke ontwikkelingen zijn nog niet volledig uitgewerkt. Een aantal landelijke ontwikkelingen bevindt zich nog in de uitwerkingsfase. Dit geldt bijvoorbeeld voor het integraal schuldenoverzicht en onderdelen van de basisdienstverlening schuldhulpverlening. Hierdoor is nog niet duidelijk welke gevolgen deze ontwikkelingen precies hebben voor gemeenten. Het beleidsplan houdt hier rekening mee door ruimte te bieden voor doorontwikkeling gedurende de beleidsperiode. De gemeente volgt de ontwikkelingen actief. Waar nodig worden werkwijzen en uitvoeringsafspraken aangepast. Hierdoor blijft het beleid flexibel en toekomstbestendig. 1.3 Het realiseren van de ambities vraagt blijvende inzet van ketenpartners.
Veel onderdelen van het beleidsplan zijn afhankelijk van een goede samenwerking met maatschappelijke organisaties en andere partners. Personele capaciteit en beschikbare vrijwilligers kunnen daarbij een beperkende factor zijn. Het beleidsplan bouwt echter voort op bestaande samenwerkingsverbanden die goed functioneren. Ook wordt nadrukkelijk ingezet op gezamenlijke ontwikkeling. Hierdoor kunnen knelpunten tijdig worden gesignaleerd en opgelost. De bestaande samenwerking vormt een stevige basis voor uitvoering van het beleid. 6 Financiën Voor de uitvoering van de schuldhulpverlening zijn binnen de begroting middelen beschikbaar. Onderdeel Bedrag Eerstelijns schuldhulpverlening (Sociaal Werk De Schans, Humanitas, Over Rood en systeem vroegsignalering) € 598.514 Tweedelijns schuldhulpverlening (GKB Assen) € 636.000 Totaal € 1.234.514 Daarnaast wordt verwacht dat vanuit maatregel 12 van de Sociale Agenda Nij Begun vanaf 2027 circa € 100.000 beschikbaar komt voor schuldhulptrajecten. Deze middelen zijn nog afhankelijk van de daadwerkelijke start van de regeling. 7 Communicatie Na vaststelling van het beleidsplan worden inwoners, ketenpartners, betrokken organisaties, interne teams en uitvoerende partners geïnformeerd over de belangrijkste uitgangspunten en speerpunten.
De ambities en ontwikkelopgaven voor 2026-2029 worden hiermee verbonden aan de uitvoering, monitoring en eventuele bijsturing. Daarbij is specifiek aandacht voor preventie, vroegsignalering en de toegankelijkheid en bereikbaarheid van schuldhulpverlening. Pagina 4 van 5 8 Participatie Bij de voorbereiding van het beleidsplan zijn de ketenpartners betrokken die in opdracht van de gemeente uitvoering geven aan de schuldhulpverlening. Hun informatie en signalen uit de praktijk zijn gebruikt bij het opstellen van het beleid. Ook zijn relevante ontwikkelingen en opgaven met hen besproken. De Adviesraad Sociaal Domein Westerkwartier (ASDW) is om advies gevraagd over het beleidsplan. De ASDW heeft hierover positief geadviseerd. De door de adviesraad benoemde aandachtspunten worden herkend en meegenomen in de uitvoering. In die uitvoering blijft de gemeente samenwerken met de betrokken ketenpartners. De gemeente behoudt daarbij de verantwoordelijkheid voor de regie, samenhang en verdere doorontwikkeling van de schuldhulpverlening. 9 Vervolg Na vaststelling door de raad wordt het beleidsplan gepubliceerd en gedeeld met de betrokken ketenpartners. Daarna worden de uitgangspunten uit het beleidsplan verder vertaald naar de uitvoering en meegenomen in de bestaande overleggen met de ketenpartners. 10 Bijlagen 1.
Beleidsplan integrale schuldhulpverlening Westerkwartier 2026-2029 “Samen werken aan duurzame (financiële) redzaamheid” 2. Gevraagd advies Adviesraad Sociaal Domein Westerkwartier d.d. 15 april 2026. 3. Gevraagd advies Adviesraad Sociaal Domein Westerkwartier d.d. 17 augustus 2026. Het college van burgemeester en wethouders, Ard van der Tuuk Burgemeester Ruud Kleijnen Gemeentesecretaris Raadsbesluit De raad van de gemeente Westerkwartier, Heeft het voorstel gelezen: Herijking beleidsplan Schuldhulpverlening van 11 augustus 2026, Besluit het volgende: Het beleidsplan integrale schuldhulpverlening Westerkwartier 2026-2029 “Samen werken aan duurzame (financiële) redzaamheid” vast te stellen. Aangenomen in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Westerkwartier op 23 september 2026. Ard van der Tuuk Burgemeester Onno de Vries Griffier