2024 04 11 Advies beleidsplan Sociaal Domein Westerkwartier

College van burgemeester en wethouders Gemeente Westerkwartier Postbus 100 9350 AC LEEK

Opende, 11 april 2024

Betreft: Gevraagd advies Beleidsplan Sociaal Domein Geacht College, De Adviesraad Sociaal Domein Westerkwartier (ASDW) heeft in de vergadering van 8 april 2024 gesproken over het Concept Beleidsplan Sociaal Domein 2024 van de gemeente Westerkwartier. “Het beleidsplan is bedoeld om de koers voor de komende jaren weer te geven. Het dient als kapstok voor alles dat in het sociaal domein wordt verricht. Getracht is om daarin zo veel mogelijk samenhang aan te brengen. Het bevat geen uitvoeringsagenda. De inspanningen op de verschillende doelen vallen onder verschillende lopende beleidsplannen, akkoorden, programma’s en projecten.” Allereerst complimenteert de ASDW het College met het gedegen en goed leesbare concept beleidsplan, hieronder te citeren als beleidsplan. Het is een goede en goed onderbouwde inventarisatie van wat er leeft en speelt. Ook spreekt de ASDW waardering uit voor de wijze waarop de partners, organisaties en burgers in het sociale domein en de ASDW betrokken zijn geweest bij de totstandkoming van dit plan. Verschillende malen is het besproken en heeft de ASDW inbreng kunnen leveren. Dat is efficiënt en wordt ook overigens zeer gewaardeerd. De samenwerking met de vele organisaties en burgers heeft naar mening van de ASDW geleid tot een gedragen beleidsplan.

De ASDW realiseert zich dat het beleidsplan een overstijgend karakter heeft, waarin de beleidsdoelstellingen geformuleerd worden en niet de uitvoering van de plannen besproken wordt. De wijze waarop de doelen geformuleerd zijn, gebundeld in een beperkt aantal doelstellingen waarin er naar gestreefd wordt elke organisatie aan te laten geven aan welke doelstelling een bijdrage wordt geleverd, spreekt aan. Ook het monitoren van het plan op de realisatie van de doelstellingen is een aanpak die de ASDW aanspreekt. Aandachtspunt is wel dat dit geen “papieren werkelijkheid” moet worden.

De ASDW attendeert uw College graag nog op de onderstaande aandachtspunten. In het beleidsplan wordt gesproken over “de toegang logisch organiseren”: de communicatie met burgers en het bereiken van inwoners zijn van groot belang. Graag benadrukt de ASDW dit belang. In de praktijk blijkt dat – ondanks alle goede bedoelingen – burgers toch de weg niet weten te vinden naar de gemeente of naar gewenste ondersteuning. De intentie in het gezamenlijk regioplan (blz. 14) om de toegang te verbeteren door persoonlijke benadering, samenwerking, zichtbaarheid naar de inwoner toe en communicatie met inwoners, is van groot belang, maar in de praktijk vaak moeilijk vorm te geven. Ook de sociaal ombudsfunctionaris heeft hierop gewezen. De ASDW vindt dat bij de uitvoering van het plan aandacht voor een logische eenduidige toegang tot ondersteuning van groot belang is. Dit vraagt van de samenwerkingspartners en van de gemeente een open instelling naar de inwoners. Veelal wordt uitgegaan van zelfregie en zelfredzaamheid van mensen, maar dat is niet altijd haalbaar. De ASDW adviseert als aandachtspunt aandacht te besteden aan de vraag hoe mensen zelfredzaam te maken en na te gaan of dit voor iedereen haalbaar is.

Daarnaast wijst de ASDW erop dat in dat kader “verbindende structuren”, initiatieven in de dorpen van de gemeente die ervoor zorgen dat mensen zichtbaar zijn en niet tussen wal en schip vallen, van groot belang zijn. De ASDW verzoekt het College dergelijke initiatieven te ondersteunen en te stimuleren. Initiatieven in het kader van Domein-overschrijdend samenwerken (DOS) zijn daarbij ook van groot belang. De ADSW wil erop aandringen dat de gemeente bij de uitvoering van dit plan waakt voor een goede en eenvoudige toegang tot welzijn en zorg in alle dorpen (ook fysiek). Zo mogelijk in samenwerking met of met ondersteuning van vrijwilligersnetwerken en initiatieven. Bij de hantering van wetten en beleid van de gemeente wordt in het beleidsplan uitgegaan van vertrouwen in de burgers. Dit uitgangspunt onderschrijft de ASDW van harte. Het klinkt vanzelfsprekend en logisch, maar kan in de praktijk voor professionals en ambtenaren leiden tot lastige afwegingen tussen regels en mensen. De ASDW adviseert de mens centraal te stellen en uit te gaan van vertrouwen in de burgers, zoals in het beleidsplan wordt gesteld. Het plan is een algemeen overstijgend plan. Het richt zich op alle inwoners en niet op specifieke doelgroepen. Met dat uitgangspunt is de ASDW het eens. Toch mag wat ons betreft de aandacht voor jongeren sterker worden aangezet.

De versterking van het samen leven en samen zorgen voor een gezondere en sociale samenleving begint reeds bij de jeugd, zoals ook in het beleidsplan geconstateerd wordt. De ASDW adviseert om na te gaan of er bij het toekomstscenario kind- en gezinsbescherming (blz. 13) nog beleidsruimte voor de gemeente is. Dit evenals de effecten na te gaan van de gezinsgerichte aanpak in de veiligheidsketen in Westerkwartier in relatie tot het beleidsplan. In dat kader zou meer aandacht voor

wat een toekomstig sterk sociaal en gezondheid-bevorderend beleid voor de jeugd betekent en hoe de gemeente dit met de jongeren in de gemeente wil bereiken, wat betreft de ASDW nadere aandacht in het beleidsplan verdienen. Tot slot een opmerking over de opmaak van het plan en de lay-out. De gekozen illustraties zijn allemaal blanke mensen zonder een zichtbare beperking. Dat toont weinig van de diversiteit, die er in Westerkwartier bestaat. De ASDW adviseert het voorliggende beleidsplan met de boven gemaakte opmerkingen en deeladviezen als koers en kapstok in het Sociaal Domein Westerkwartier te hanteren. Voor nadere toelichting is de ASDW uiteraard beschikbaar via adviesraad@westerkwartier.nl.

Met vriendelijke groet,

J.H. van der Wijk voorzitter Adviesraad Sociaal Domein Westerkwartier