100-01 De situatie op de Oostumerweg
Tekst van het document
Geacht college, geachte leden van de gemeenteraad, Hierbij vraag ik graag uw aandacht voor het volgende. Ruim een jaar geleden (9 juni 2025) heb ik de afdeling OOV van de gemeente Westerkwartier geinformeerd over mijn bezorgdheid over de wijze waarop het gemotoriseerde verkeer zich gedraagt op de Oostumerweg, en met name ook op de Oostumerwierde, waar een snelheidsbeperking van 30 km/u geldt. De 30 km zone op de Oostumerwierde wordt op geen enkele wijze gehandhaafd, terwijl vrijwel alle passerende auto's en op een enkele uitzondering na alle motoren de 30 km grens negeren en regelmatig de wierde passeren met snelheden van 80 km/u of meer. Afgezien van de daardoor gegenereerde geluidsoverlast ontstaan er ook feitelijk gevaarlijke situaties doordat de Oostumerweg onderdeel is van het Pieterpad, een lange afstands wandelroute die van Pieterburen naar de St. Pietersberg loopt, Met name de Oostumerkerk op de Oostumerwierde is een aandachtspunt voor de wandelaars. Men maakt regelmatig foto's vanaf de Oostumerweg en overlegt hoe en wanneer men de route wil vervolgen. Door auto's en motoren die dan de 30 km. maximumsnelheid op dramatische wijze negeren worden er gevaarlijke situaties gecreeerd. De 30 km. zone is echter enige jaren geleden ingsteld om de verkeers- en geluidsoverlast voor met name de bewoners en de bezoekers van de wierde te verminderen.
Gedurende het afgelopen jaar ontving ik diverse reacties op mijn e-mails aan de afdeling OOV. Op 18 Jun 2025 schrijft de afdeling OOV: Alhoewel de Boa's binnen de gemeente Westerkwartier niet mogen verbaliseren voor overschrijden van de maximumsnelheid en onnodig geluid veroorzaken, zullen zij wel wat vaker langsrijden wat wel een preventief effect kan hebben. Wij zullen de situatie op de Oostumerweg blijven monitoren. Helaas lijkt dat tot op heden nog niet te zijn gebeurd. Op 19 juni 2025 heb ik tussen 15:30 en 16:30 geregistreerd wat er zoal langs rijdt. Die periode is niet 't drukste deel van een dag, maar ook dan passeerden er 43 auto's en motoren. Alle motoren reden minstens 50 km/u, sommige ruim 75 km/u, Op 11 Juli 2025 schrijft de afdeling OOV: Naar aanleiding van uw reactie zal ik met de afdeling verkeer kijken of er toch nog mogelijkheden zijn om de verkeerssituatie op de Oostumerweg te monitoren zodat we zicht krijgen op het verkeersgedrag. Ook deze, op zich positieve, reactie lijkt niet tot enig waarneembare actie te hebben geleid. Wel kreeg ik op 28 Aug. 2025 een e-mail van …. (veilig verkeer Nederland, VVN), waarin zij aangeeft hoe het gedrag van het gemotoriseerde verkeer zou kunnen worden veranderd.
De inzet van VVN wordt zeker gewaardeerd maar is niet structureel: 'Een lasergun lenen voor twee weken om de snelheden te meten' is aardig maar levert geen extra informatie: snelheidsmetingen zijn al uitgevoerd en daaruit blijkt al dat motorvoertuigen de maximum snelheid op de Oostumerweg vaak (dramatisch) overschrijden. Hetzelfde geldt voor het omhooggehouden van borden, door de buurtbewoners, met "dank u" en "te hard": ook dat is geen structurele aanpak, nog afgezien van de geimpliceerde tijdsinvestering van de bewoners terwijl er simpelweg een wettelijke limiet voor de toegestane snelheid geldt. Op 10 sep. 2025 heb ik de afdeling OOV gevraagd of er wellicht alsnog een structurele aanpak mogelijk zou zijn. OOV reageerde op 24 sep. 2025 met een korte e-mail: Ik ga deze casus nogmaals bespreken in het overleg over verkeersveiligheid op 28 oktober. Daarna kom ik er bij u op terug. De reactie komt op 12 nov. 2025: Jammer dat u geen gebruik wilt maken van het aanbod van Veilig Verkeer Nederland. Ik heb uw casus nogmaals besproken met Team Wegen, verkeer en vervoer. Zij zien verder geen mogelijkheden qua infrastructuur. Wat er in de eerste zin staat klopt simpelweg niet. Ik wil graag gebruik maken van aanbiedingen van VVN, maar dat heeft weinig zin wanneer het pseudo-oplossingen zijn.
Ik heb VVN gevraagd om mij de resultaten toe te sturen van de effectmetingen van de door hen voorgestelde methodes, maar dergelijke effectmetingen zijn niet beschikbaar. Wat in de laatste zin van de reactie van OOV staat vind ik merkwaardig: er geldt een maximum snelheid op de Oostumerwierde en er is sprake van duidelijke overlast voor de bewoners en gevaarlijke situaties voor de passerende Pieterpad wandelaars. Het is merkwaardig dat OOV dan reageert met 'verder geen mogelijkheden qua infrastructuur'. Camera's die snelheden meten hebben zeker effect, zelfs op het niveau dat bv Google-maps chauffeurs waarschuwt wanneer de route langs een dergelijke camera loopt. In de reactie van OOV van 10 dec 2025 stelt OOV voor om borden te plaatsen, en dat er met name overlast van motoren wordt ondervonden: In uw eerdere e-mails gaf u volgens mij aan met name overlast te ondervinden van motoren die te hard rijden. De meeste motorrijders zijn er in de periode april - oktober. Daarom ook voorgesteld om in april de zogenaamde sandwichborden met 30 km/u te plaatsen. Als ze nog eens extra geattendeerd worden op de snelheid heeft dit wellicht effect. Maar het zijn niet alleen motoren. Ook automobilisten negeren systematisch de 30 km. snelheidslimiet, en opnieuw: er zijn geen resultaten van onderzoek waaruit het effect van borden blijkt.
Op 20 maart 2026 schrijft OOV: Ik zal in het verkeersveiligheidsoverleg nogmaals aandacht vragen voor de situatie en verzoeken of de politie hun toezicht op deze weg wil intensiveren. Veel effect lijkt 't allemaal niet te hebben gehad. Op 12 april 2025 passeerden er in totaal ongeveer 80 motoren. Vrijwel alle motoren reden veel harder dan 30 km./u en zeker de helft van de motoren passeerde met een geluidsvolume dat in ieder geval geluidsoverlast veroorzaakte. Dat lijkt algemeen gedrag te zijn: tussen 20 april en 4 mei passeerden er zeker 150 motoren op dezelfde wijze, en dat regelmatig tot 's avonds 9 uur. En daarnaast negeren vrijwel alle auto's de 30 km zone op de Oostumerwierde. Een vergelijkbare waarneming gedurende de pinksterdagen: op 24 mei 68 motoren die met veel te hoge snelheid en met veel te veel lawaai de 30 km zone van de Oostumerwierde passeerden, en op maandag 25 mei waren het er 65. Ter vergelijking: aantal handhavingsmomenten gedurende de pinksterdagen: 0 (nul). Vervolgens is er geen reactie meer van OOV ontvangen, en er lijkt dan ook geen sprake te zijn van een 'meer intensief politietoezicht' op de Oostumerweg.
De overlast (en mogelijk gevaarlijke situaties die ontstaan of kunnen ontstaan door het systmatisch negeren van de maximum snelheid door motorvoertuigen), voor bewoners, voor Pieterpad-wandelaar en waarschijnlijk ook voor fietsers op de Oostumerweg blijft bstaan. In die context: de maximum snelheid op de Oostumerwierde wordt genegeerd, maar dat gebeurt ook buiten de 30 km. zone. Zo constateer ik bij herhaling dat een auto die aan 't begin van de Oostumerweg rijdt (bij de afslag naar de Wierumerschouwsterweg) terwijl ik met een snelheid van 60 km/u bij 't Oostum-bordje (net voor de laatste bocht voor de Oostumerwierde) rijd, al pal achter mij zit op 't moment dat ik bij de 30 km. zone ben. Ook dat is alleen mogelijk wanneer de desbetreffende chauffeur de 60 km. snelheidsbeperking volledig negeert. Helaas moet ik constateren dat de gemeente (de afdeling OOV) in de afgelopen ongeveer anderhalf jaar geen actie heeft ondernomen om de verkeerssituatie op de Oostumerweg, en met name op de Oostumerwierde, te verbeteren. Jammer en zorgwekkend. De 30 km zone op de Oostumerwierde wordt op geen enkele wijze gehandhaafd, terwijl vrijwel alle passerende auto's en op een enkele uitzondering na alle passerende motoren de 30 km grens negeren en regelmatig passeren met snelheden die de 80 km/u passeren.
Dat kan toch niet de bedoeling zijn van snelheid-beperkende zones? De 30 km zone op de Oostumerwierde is jaren geleden al ingevoerd omdat het verkeer zich op de wierde, uitzonderingen daargelaten, ronduit onbeschoft gedraagt. En er staan niet alleen maar 30 km borden, maar de kleur van het wegdek is ook overeenkomstig veranderd: het is niet aannemelijk dat chauffeurs/motorrijders niet merken dat er sprake is van een zone met een lagere maximum snelheid dan de van de Oostumerweg zelf. Daarom bij dezen het verzoek de snelheden op de Oostumerweg en zeker ook op de Oostumerwierde te handhaven. Camera's doen wat dat betreft wonderen. Pseudo maatregelen, zoals borden die de actuele snelheid terugkoppelen of een glimlach laten zien wanneer een bestuurder zich aan de max. snelheid houdt, doen dat niet. Vriendelijke groeten, --