Raadsvoorstel verordening Toekomstbestendig wonen Gelderland

Raadsvoorstel

Onderwerp

Verordening 'Toekomstbestendig Wonen Gelderland' West Maas en Waal 2023

Aangeboden door

College van B&W

Portefeuillehouder

J.E.M. Mol

Team Zaakkenmerk/Document kenmerk

Team Ruimte Z.078007/D.227708

Datum document

17 oktober 2022

Vertrouwelijkheid

Openbaar

Bijlagen

Ja

Inhoudsopgave 1. Voorgesteld besluit 2. Aanleiding 3. Beoogd effect 4. Argumenten 5. Kanttekeningen 6. Financiën 7. Communicatie 8. Aanpak en planning 9. Bijlagen

Voorgesteld besluit

1. De verordening 'Toekomstbestendig Wonen Gelderland’ gemeente West Maas en Waal 2023 vast te stellen; 2. De ‘Verordening Duurzaamheidslening West Maas en Waal 2017’, de ‘Verordening Verzilverlening 2018’ en de ‘Verordening Blijverslening West Maas en Waal 2017’ in te trekken; 3. Ten behoeve van het de Toekomstbestendig Wonen lening het volledige budget (€2.000.000) van de Duurzaamheidslening over te hevelen (deels direct en deels periodiek); 4. Een extra budget van €1.000.000 beschikbaar te stellen voor de Toekomstbestendig Wonen Lening; 5. De kosten voor het verstrekken van de Toekomstbestendig Wonen Leningen te betalen uit het beschikbaar gestelde budget; 6. Kennis te nemen van de inspiratielijst maatregelen voor de

Toekomstbestendig Wonen lening.

Aanleiding

In 2017 heeft u de Duurzaamheidslening (Nr. 2017/07-14) en Blijverslening (Nr. 2017/07-13) vastgesteld. In 2018 heeft u de Verzilverlening (Nr. 2018/07-11) vastgesteld. Voor de Blijvers- en Verzilverlening is geen budget beschikbaar gesteld. Begin 2021 heeft u wel extra middelen voor de duurzaamheidslening (Nr 221/03-16) vrijgemaakt. Voor de Duurzaamheidslening is een totaalbedrag van € 2.000.000,- beschikbaar. Sinds 2017 hebben we voor bijna 1,9 miljoen euro leningen verstrekt aan 238 woningeigenaren die daarmee belangrijke stappen hebben kunnen zetten bij de verduurzaming van hun woning. In 2022 alleen (peildatum 30 september 2022) zijn er zo'n 42 leningen aangevraagd. Op het moment van schrijven hebben we ongeveer 1,5 miljoen euro uitgeleend aan onze inwoners. De Provincie Gelderland heeft een Toekomstbestendig Wonen Lening ontwikkeld, gericht op het verduurzamen en toekomstbestendig maken van particuliere woningen. De regeling biedt de mogelijkheid aan inwoners om de financiering van energiemaatregelen te combineren met asbestsanering van daken of met het levensloopbestendig maken van de woning. Gemeente West Maas en Waal kan aansluiten bij de regeling door de modelverordening vast te stellen. Na vaststelling cofinanciert de Provincie 50% van elke verstrekte lening.

De nieuwe Toekomstbestendig wonen lening zal net als de huidige leningen via SVn lopen als een revolverend fonds.

Beoogd effect

Door aan te sluiten bij de Toekomstbestendig Wonen regeling kunnen we gebruik maken van cofinanciering door de Provincie Gelderland. Hierdoor kunnen we meer aanvragen behandelen en nog meer mensen helpen bij het verduurzamen en toekomstbestendig maken van hun woning.

Argumenten

1.1 Door de provinciale modelverordening vast te stellen kan de gemeente West Maas en Waal aanspraak maken op cofinanciering door de Provincie Gelderland Wanneer gemeenteraad de modelverordening ‘Toekomstbestendig wonen Gelderland’ vaststelt, kan gemeente West Maas en Waal aanspraak maken op cofinanciering voor verbetering van de woningvoorraad: de Provincie zal 50% per verstrekte lening voor haar rekening nemen. De andere 50% wordt beschikbaar gesteld vanuit het gemeentelijk budget bij SVn. Dit betekent dat met hetzelfde gemeentelijk budget meer leningen verstrekt kunnen worden en dus meer mensen van deze regeling gebruik kunnen maken. 1.2. De regeling heeft een integraal karakter

De Toekomstbestendig wonen regeling heeft als hoofddoel de woningvoorraad (bestaande en nieuwbouw) kwalitatief te verbeteren. Het is een ruime regeling waarin levensloopbestendigheid, asbestsanering, funderingsherstel en sloop is meegenomen, mits één energiemaatregel genomen wordt. Door woningeigenaren ruimte te bieden om energiemaatregelen te koppelen aan andere doelen worden koppelkansen die bijvoorbeeld asbestsanering biedt voor dakisolatie en zonneenergie op daken benut. 1.3. De ‘Verordening Toekomstbestendig wonen Gelderland’ regelt onder welke voorwaarden woningeigenaren de lening kunnen afsluiten Er zijn verschillende consumptieve en hypothecaire leningsvarianten mogelijk waardoor steeds de vorm gekozen kan worden die het beste bij de situatie past; de 'Toekomstbestendig Wonen Lening', 'Toekomstbestendig Wonen Verzilverlening' en 'Toekomstbestendig Wonen Maatwerklening'. Het maximale bedrag dat geleend kan worden verschilt per variant van € 30.000,- tot € 50.000,-. De lening heeft wel in alle gevallen een minimale hoogte van € 2.500,-. Meer informatie over de leningsvarianten is te lezen in de verordening (bijlage 1 van dit raadsvoorstel). 2.

Als de gemeenteraad instemt met verordening ‘Toekomstbestendig Wonen Gelderland’ gemeente West Maas en Waal 2023, komen de Blijverslening, de Verzilverlening en Duurzaamheidslening te vervallen De genoemde leningen worden samen ondergebracht in de Toekomstbestendig wonen regeling. Naast de Toekomstbestendig Wonen lening blijven de gemeentelijke Starterslening en Stimuleringslening duurzaamheid voor nonprofit organisaties bestaan. 3. Het bestaande budget Duurzaamheidslening wordt naar de Toekomstbestendig wonen lening overgeheveld Om aanspraak te kunnen maken op 50% cofinanciering van de provincie Gelderland per verstrekte lening, is startkapitaal nodig. We kunnen hiervoor het bestaande budget van de Duurzaamheidslening inzetten. Door de raad is € 2.000.000,= beschikbaar gesteld voor de Duurzaamheidslening. Hiervan is op het moment van schrijven zo’n € 1.500.000 uitgeleend en dus nog € 500.000 gereserveerd. Daarmee hebben we direct een startkapitaal van € 500.000. De te ontvangen aflossing en rente van de € 1.500.000 aan duurzaamheidsleningen worden periodiek overgeheveld naar de Toekomstbestendig Wonen lening. Voor de Blijverslening en de Verzilverlening is geen budget vrijgemaakt. Vanuit deze regelingen kan dus niet worden overgeheveld.

4.1 De gevraagde extra middelen bieden een werkbaar budget Wij vragen u om een extra budget van € 1.000.000 zodat we niet weer op korte termijn om extra financiële middelen hoeven te vragen. Dit bedrag wordt naar behoefte beschikbaar gesteld, met een maximum van € 1.000.000. De door uw raad beschikbare

som voor de Toekomstbestendig Wonen Lening komt daarmee op € 3.000.000. 4.2 Belangstelling voor verduurzaming is groot en groeit Steeds meer inwoners willen hun woning verduurzamen, zeker met de huidige energiemarkt. Ook verwachten we dat woningeigenaren vaker meerdere maatregelen tegelijk uitvoeren waardoor, naast de prijsstijging voor mensen en materialen, geleende bedragen hoger worden. 5. De kosten voor de uitvoering van de regeling blijft ten laste komen van de het budget voor de regeling De beheerskosten en externe advieskosten worden, net als bij de duurzaamheidslening, gedekt uit de door uw raad beschikbaar gestelde middelen voor de Toekomstbestendig Wonen Lening 6. Inspiratielijst maatregelen is een niet-limitatieve opsomming van mogelijkheden We maken gebruik als college gebruik van een niet-limitatieve inspiratielijst voor duurzame maatregelen. Daarmee geven we sturing aan de type maatregelen die bijdragen aan een toekomsten levensloopbestendige woningvoorraad en aansluiten op onze ambitie zoveel mogelijk energie te besparen en op te wekken. Door gebruik te maken van een inspiratielijst kunnen we goed kunnen inspelen op technische ontwikkelingen. Indien nodig kan het college alsnog besluiten om een limitatieve maatregelenlijst vast te stellen.

Kanttekeningen

1.1 Provincie Gelderland heeft op dit moment 30 miljoen euro ter beschikking voor alle deelnemende gemeenten in de provincie Provinciale Staten heeft op dit moment € 30 miljoen ter beschikking voor alle aan deze regeling deelnemende gemeenten in Gelderland. Daarnaast besluit zij binnenkort over een aanvullend budget van € 20 miljoen. De huidige Provinciale Staten is voornemens de cofinancieringsregeling langjarig voort te zetten. Wanneer het provinciale budget wordt overschreden is de gemeente voor 100% verantwoordelijk voor de financiering van de toekomstige leningen, binnen het door haar vastgestelde budget. Bij de duurzaamheidslening was dit natuurlijk al het geval. 1.2 De modelverordening geeft geen ruimte voor lokale invulling Uniformiteit in de basisvoorwaarden is van belang voor de uitvoerbaarheid van de provincie-brede regeling. Als gemeente West Maas en Waal gebruik wil maken van de cofinanciering door de provincie zal de verordening in zijn geheel moeten worden overgenomen. 1.3 Het verstrekken van leningen brengt enige financiële risico’s met zich mee Particuliere woningeigenaren beschikken niet altijd direct over voldoende financiële middelen om te investeren in maatregelen.

Via deze regeling kunnen eigenaren een lening afsluiten. Afgezien van een kredietbeoordeling, vindt er geen risicoweging plaats. Er bestaat een mogelijkheid dat mensen de lening niet (kunnen) terugbetalen, deze gevallen komen echter zelden voor. Buiten dat, spreiden we ons risico door per leningnemer slechts 50% van de som te financieren, de andere 50% wordt door de Provincie gedragen. 1.4 De ‘Toekomstbestendig Wonen Maatwerklening’ heeft een rentetarief van 0% De Maatwerklening is beschikbaar voor noodzakelijke investeringen ten behoeve van de energietransitie, asbestsanering en/of funderingsherstel. De Toekomstbestendig wonen Maatwerklening is een hypothecaire lening, bedoeld voor aanvragers die op grond van hun inkomen niet in aanmerking komen voor een lening zoals beschreven in Artikel 1 lid d en e van de verordening. Het rentetarief van 0% is voor deze doelgroep passend. De Maatwerklening is daarnaast uitsluitend mogelijk indien uit de toewijzing de noodzakelijkheid blijkt én de noodzakelijke investeringen deel uitmaken van een wijk/complex gewijze aanpak. Deze gevallen komen zelden voor. 4. De rente voor het aantrekken van financiële middelen is gestegen Op dit moment kost het de gemeente meer rente om geld aan te trekken dan een aantal jaar geleden. Dit rentepercentage ligt nu tussen de 3% en 3,5%.

De rente die we krijgen over het uitgeleende geld ligt rond de 1,6% (en in een incidenteel geval voor de Maatwerklening 0%). De rentekosten zijn dus hoger dan de rentebaten.

Financiën

Totaal budget Het gemeentelijke budget ten behoeve van de Toekomstbestendig Wonen Lening bedraagt na vaststelling € 3.000.000,-. De cofinanciering door Provincie Gelderland bedraagt 50% per lening, voor zover het vastgestelde budget hiervoor toereikend is. Woningeigenaren uit West Maas en Waal kunnen dus voor € 6.000.000 investeren in het toekomstbestendig maken van de woningen. Overhevelen budgetten Ten behoeve van het revolverend fonds voor de Toekomstbestendig Wonen Lening worden de volgende budgetten overgeheveld: A. Per direct: Het gereserveerde en beschikbare gemeentelijke budget voor de Duurzaamheidslening. Dit bedraagt zo’n €500.000,-. B. Periodiek: Saldo rekeningcourant van de Duurzaamheidslening inclusief de te ontvangen aflossing en rente op de bestaande duurzaamheidsleningen. Dit bedraagt zo’n € 1.500.000,- . Extra budget De gevraagde extra middelen worden na vaststelling naar behoefte beschikbaar gesteld, met een maximum van €

1.000.000. Lasten en baten - De aflossing en rente op de met cofinanciering verstrekte leningen vloeien evenredig terug naar de gemeente en provincie. - De rentekosten voor door gemeente aan te trekken middelen zijn hoger dan de rentebaten op verstrekte leningen. - Gelijk aan hoe was ingeregeld bij de duurzaamheidslening worden de beheerskosten en externe advieskosten gedekt uit het beschikbaar gestelde budget voor de Toekomstbestendig Wonen Regeling (voorheen de Duurzaamheidslening). - De gemeente betaalt jaarlijks 0,50% beheerskosten aan SVn over de uit gemeentelijk budget gefinancierde leningen en ronde de €50 advieskosten per aangevraagde lening.

Communicatie

Aanpak en planning

Bijlagen

Formele bekendmaking geschiedt via overheid.nl. Om inwoners te informeren en bekendheid te geven aan deze regeling zullen we hierover communiceren via de lokale media, website, nieuwsbrief en via ons energieloket.

De verordening ‘Toekomstbestendig Wonen Gelderland’ gemeente West Maas en Waal 2023 treedt in werking per 1 januari 2023.

- bijlage 1 Verordening ‘Toekomstbestendig Wonen Gelderland’ gemeente West Maas en Waal 2023. - bijlage 2 Inspiratielijst maatregelen Toekomstbestendig Wonen Lening