B8 VluchtelingenWerk Oost Nederland - Brief Marktconsultatie maatschappelijke begeleiding in Rivierenland en invulling vanaf 2022 - Z60621

T.a.v. Gemeenteraad Gemeente West Maas en Waal

Hoofdkantoor Oude Oeverstraat 120 6811 JZ ARNHEM tel: 026 3702 777 rek.:NL63TRIO0338483799

www.vwon.nl KvK: 09127609 datum:

2 aug 2021

betreft:

Marktconsultatie maatschappelijke begeleiding in Rivierenland en invulling vanaf 2022

kenmerk:

Geachte raadsleden, Op uitnodiging van de regiocoördinator Inburgering van de arbeidsmarktregio waren wij, als organisatie, op 23 juni jl. (online) aanwezig op de bijeenkomst waarin de uitvoering van de wettelijke taak maatschappelijke begeleiding is toegelicht. De acht gemeenten in Rivierenland werken samen bij de implementatie van de nieuwe Wet Inburgering. De wettelijke taak maatschappelijke begeleiding, voorheen uitgevoerd als één opdracht, is opgesplitst in twee opdrachten. Opdracht A, praktische hulp bij vestiging (10 weken), zal regionaal worden aanbesteed en opdracht B, leefomgeving ontdekken,(flexibele termijn) wordt lokaal ingekocht door elke gemeente afzonderlijk. Als voorbereiding op het aanbestedings- en inkooptraject zijn wij uitgenodigd vragen te beantwoorden in de marktconsultatie. Deze vragen worden meegenomen “om een goede afweging te maken bij het opstellen van de aanbestedings- en inkoop-documenten en de te volgen procedure”. In de onderstaande punten spreken wij onze zorg uit over de bovenstaande invulling zoals de gemeenten deze beogen: •

•

•

Door het opdelen in twee opdrachten ontstaat versnippering van taken en uitvoering van de diensten. Dit is niet wenselijk daar de statushouder te maken zal krijgen met veel verschillende contactpersonen. Juist in de beginperiode is investering in een goed contact nodig om de statushouder zo snel mogelijk te integreren in de gemeente. Een grote meerwaarde is de vertrouwensband met de maatschappelijke begeleider en het delen van zijn sociaal netwerk. Dit kan nauwelijks opgebouwd worden in deze korte tijd. In de eerste 10 weken moeten veel praktische zaken geregeld worden, deze hebben echter een langere doorlooptijd. Na de afronding van opdracht A zijn nog niet alle zaken afgewikkeld en het moeten overdragen hiervan zal de efficiëntie niet ten goede komen. Het doel van opdracht B is “de inburgeraar leert de weg vinden en bewandelen naar lokale basisvoorzieningen, lokale sport en cultuurorganisaties en de buurt/woonomgeving.” Opdracht B dekt niet de volledige lading: wanneer zaken in opdracht A zijn geregeld zal er in opdracht B met de geregelde zaken geoefend moeten worden en zullen deze zaken uitgelegd en bijgesteld moeten worden. Dit is iets anders dan leefomgeving ontdekken. Er ontstaat een hiaat in de dienstverlening. Voorbeeld: In opdracht A wordt kindvoorzieningen zoals kinderbijslag, kindgebonden budget en kinderopvangtoeslag aangevraagd.

Er moet gevolgd worden of alle aangevraagde voorzieningen op de juiste wijze zijn toegekend en de statushouder heeft uitleg nodig over hoe deze voorzieningen werken. Voor de vrijwilligers van VluchtelingenWerk die nu de maatschappelijke begeleiding uitvoeren zal opdracht A een stuk minder aantrekkelijk zijn om zich voor in te zetten: in 10 weken moet er

• •

•

enorm veel geregeld worden wat zeer arbeidsintensief is, daarna moet de vrijwilliger de statushouder overdragen aan een andere partij. De intrinsieke motivatie van een vrijwilliger ligt in het opbouwen van een langdurige band om zo mensen op weg te helpen bij hun integratieproces en hier ook hun eigen netwerk voor in te zetten. Opdracht A wordt nu een soort van “productiewerk”. Dat baart ons zorgen, de vraag is of vrijwilligers bereid zullen zijn om zich op deze wijze in te gaan zetten voor statushouders. Door versnippering van taken zullen signalen minder snel of niet worden opgemerkt. Onduidelijkheid over de invulling van de juridische begeleiding: een klein deel lijkt ondergebracht bij opdracht A. Bijvoorbeeld het traject om een gezin te herenigen duurt langer dan 10 weken en is niet efficiënt om op te starten door de partij die opdracht A uitvoert en het vervolgtraject elders te borgen. Daarnaast is het onduidelijk wie het vervolgtraject na 10 maanden gaat overnemen van degene die opdracht A uitvoert. Het ontbreken van begeleiding van de gezinsherenigingsprocedures plaats vormt een grote belemmering voor de integratie van de betreffende statushouders. Daarnaast loopt de realisatie van de gemeentelijke huisvestingstaakstelling gevaar omdat de gezinsherenigingsprocedures niet goed worden begeleid.

Intrekkingen van verblijfsvergunningen van statushouders vormen een grote belemmering in de integratie en vergen specifieke inhoudelijke juridische kennis, ook deze trajecten duren langer dan 10 weken. Met de budgetten zoals aangegeven in de marktconsultatie heeft VluchtelingenWerk grote zorgen over het in stand kunnen houden van onze spreekuren. Deze spreekuren zijn bedoeld als nazorgvoorziening na afloop van de individuele begeleiding. Op deze spreekuren worden veel signalen opgepikt en vragen beantwoord. Dit zorgt voor een soepele integratie en heeft een preventieve werking en zorgt ervoor dat de druk op andere instanties verlicht wordt. Als deze voorziening weg wordt bezuinigd voorzien wij hier een groot risico in.

Doelstelling van de nieuwe wetgeving is een integrale aanpak in de inburgering en maatschappelijke begeleiding. De voorgestelde praktijk zal juist leiden tot versnippering, veel verschillende contactpersonen voor één statushouder waarbij het voor de statushouder vaak onduidelijk zal zijn waar hij terecht kan. Daarnaast dreigt een belangrijk deel van de huidige dienstverlening te vervallen. Wij maken ons grote zorgen over de gevolgen voor de statushouders in uw gemeente. VluchtelingenWerk zou graag over bovenstaande zorgen met u in gesprek willen gaan.

Met vriendelijke groet,

Pieter van den Ende Regiomanager VluchtelingenWerk Oost Nederland