B5 Gebruikersoverleg Gouden Ham - Brief ter informatie - Z54545

Geachte leden van de stuurgroep van het project Meanderende Maas,

Wij, als Gebruikersoverleg Gouden Ham zijn, van meet af aan zeer geïnteresseerd in uw project, maar laat ik eerst vertellen wie wij zijn en wat we voorstaan. De Gouden Ham (voorheen de Megense Ham) is een natuur- en recreatiegebied aan de Gelderse zijde van de Maas binnen de gemeente West Maas en Waal. Het is ontstaan door herinrichting na een zandwinningsproject in de Megense Ham, die omsloten werd door de meest noordelijke meander bij Megen. Het is voor een groot gedeelte in eigendom en beheer van Uiterwaarde en er zijn 10-15 recreatiebedrijven actief en er zijn vrij toegankelijke stranden en andere recreatieve voorzieningen voor bewoners/recreanten. Het Gebruikersoverleg is een platform, waar naast ondernemers, ook andere belanghebbende zoals, overheden, verenigingen en bewoners van gedachten wisselen met als doel om iedereen zoveel mogelijk tot zijn recht te laten komen en de aantrekkelijkheid van het gebied te vergroten. Als gevolg op het hoogwater van 1993 en 1995 werd de wet Ruimte voor de Rivier van kracht en deze wet blokkeerde eigenlijk alle ontwikkelingen. Vanaf 2005, naar aanleiding van het EMAB-project, ontstond ruimte voor ontwikkelingen. Er werd nauw samengewerkt met o.a. RWS. In die periode, werd ook de bijna jaarlijkse bloei van blauwalgen een probleem.

Dit kwam ook omdat het inzicht en dus de regelgeving, veranderde van lastig en vervelend tot waarschuwingen en zwemverboden. De consensus was, dat dit een ernstige belemmering was voor verdere ontwikkelingen en recreanten begonnen de Gouden Ham te mijden. In opdracht van RWS zijn verschillende studies uitgevoerd om in kaart te brengen hoe dit zo kwam (de blauwalgenproblematiek) en wat mogelijke oplossingen zouden kunnen zijn. Een van de problemen was het gebrek aan dynamiek, doordat de plas benedenstrooms verbonden is met de Maas. De Gouden Ham is, voor een groot gedeelte, een zg. semi-stagnant waterlichaam, d.w.z. dat het water “eeuwig” in de plas blijft. Er is toen onderzoek gedaan of er dynamiek in te brengen is. Algemeen binnen de onderzoeksgroepen in Nederland was het idee dat een verversingsvoud van 25 (in 25 dagen water ververst) algenbloei zou voorkomen. Naast uiteraard andere zaken als kwaliteit maaswater e.d., was het van belang om na te gaan of gegeven de gedimensioneerde verbindingen, het water van de Maas voldoende debiet had over het jaar en of het überhaupt door de plas zou willen stromen. Er zijn hiervoor een aantal simulaties uitgevoerd en hieruit bleek dat er mogelijkheden waren. Doordat er een aantal jaren weinig overlast was, is er geen opvolging aan gegeven. Ook was SF-beton toen bereidt om (op voorwaarden) bij te dragen.

Vanaf de start van de werkplaatsen in Megen, hebben 3 leden van ons platform meegedaan. Wij zien de Maas meer als bindend element dan als grens, dus hoe aantrekkelijker het gebied aan weerszijde hoe beter. Aangezien oorspronkelijk alle maatregelen hoofdzakelijk uitgevoerd zouden worden aan de Brabantse zijde van de rivier, waren we m.n. gericht op de versterking van de natuuren recreatieve mogelijkheden. Toen in 2019 de variant met de nevengeul als onmisbaar werd gezien, zagen we ook mogelijkheden om hiermee dynamiek in de Gouden Ham te bewerkstelligen. Dit was namelijk ook een van de argumenten bij de ontwikkeling van de oude Meanders rond Megen waarbij gesteld wordt dat wisselende waterstanden de waterkwaliteit en de natuur ten goede komen. Waarom onze meander uitsluiten? Groot was onze teleurstelling toen deze variant, die als noodzakelijk werd gezien, verdween en hiermee de mogelijkheid om de noordelijke meander ook qua waterkwaliteit en dus natuur te versterken. Wij waren aangenaam verrast, door het initiatief vanuit de gemeente West Maas en

Waal, zoals opgetekend in de Gelderlander van 5 maart 2021. Deze variant en het optimaliseren van de instroommogelijkheid sluit zelfs beter aan bij de gesimuleerde oplossingen uit 2008. Wij verzoeken u om uw vorige besluit te heroverwegen en de (technische) haalbaarheid van deze variant serieus te onderzoeken, om ook de waterkwaliteit en natuurontwikkeling aan Gelderse zijde mogelijk te maken. Met vriendelijke groeten,

C. Roffelsen Voorzitter Gebruikersoverleg Gouden Ham