9 Raadsvoorstel begroting 2023 Avri

Raadsvoorstel

Onderwerp

AVRI begroting 2023

Aangeboden door

College van B&W

Portefeuillehouder

F.J.J. van Gelder

Team Zaakkenmerk/Document kenmerk

Team Ruimte Z.069322/D.205209

Datum document

21 maart 2022

Vertrouwelijkheid

Openbaar

Bijlagen

Ja

Inhoudsopgave 1. Voorgesteld besluit 2. Aanleiding 3. Beoogd effect 4. Argumenten 5. Kanttekeningen 6. Financiën 7. Communicatie 8. Aanpak en planning 9. Bijlagen

Voorgesteld besluit

Aanleiding

1. Kennis te nemen van de ontwerpbegroting 2023 inclusief meerjarenraming t/m 2026 van AVRI. 2. In te stemmen met de concept zienswijzebrief.

Op 13 april jl. heeft Avri een extra (digitale) informatieavond voor raadsleden georganiseerd waarbij specifiek de ontwerpbegroting 2023 en de meerjarenraming mondeling toegelicht zijn. Deze informatiebijeenkomst vond plaats voorafgaand aan de reguliere platformbijeenkomst van Avri. Daarnaast is nog een platformbijeenkomst gepland op 2 juni a.s. ter voorbereiding op de besluitvormende vergadering van het AB van Avri op 7 juli

a.s. Op deze manier hoopt Avri u zo goed mogelijk te informeren in voorbereiding op de behandeling van de stukken in het RTG en de raad. Op 14 april jl. heeft Avri de ontwerpbegroting 2023 inclusief meerjarenraming t/m 2026 naar uw raad gezonden en bent u in de gelegenheid gesteld uiterlijk 22 juni a.s. uw eventuele zienswijzen bekend te maken. Een concept zienswijzebrief is bijgevoegd.

Beoogd effect

De raad in de gelegenheid te stellen eventuele zienswijzen bekend te maken over het ontwerp van de begroting 2023 en de meerjarenraming, voordat deze wordt vastgesteld door het AB van de GR-Avri.

Argumenten

1.1 Kader voor de begroting is de Kadernota 2023 De begroting is opgesteld binnen de kaders van de Kadernota 2023 van Avri die bij de ingekomen stukken zat bij uw raadsvergadering van 27 januari jl. 1.2 De begroting is gebaseerd op de nieuwe koers van Avri Avri heeft in 2021 een nieuwe strategie (strategisch koersplan 2021-2025 en de positionering) ontwikkeld waarin de uitdagingen en ontwikkelingen zijn vertaald naar opgaven voor de komende jaren en manieren om die te kunnen realiseren. Avri zal zich verder ontwikkelen van lineaire afvalinzamelaar naar circulaire ketenpartner. Hierdoor verandert de rol en positie van Avri: de focus van alleen inzamelaar verschuift naar draagvlak bij inwoners en partnerschap in de keten. Om dat te bereiken werkt Avri onder andere ook aan de efficiëntie, door een meer datagestuurde bedrijfsvoering. De nieuwe strategie is tot stand gekomen met bijdragen van medewerkers van Avri, de gemeenten, raadsleden, inwoners en bestuursleden van Avri. 1.3 Kostenreductie is mogelijk /programma GRIP De nieuwe koers, zoals hiervoor vermeld, sluit goed aan bij de projecten uit het programma GRIP en deze projecten zullen in 2023 worden voortgezet. Doel is het vergroten van invloed op de keten, verbeteren weerstandsvermogen, een meer wendbare bedrijfsvoering en de voorspelbaarheid moet toenemen en een bijdrage leveren aan een betere reputatie voor Avri.

De kostenreductie ligt naar verwachting tussen de € 4 - € 17 per huishouden en is voor een gedeelte gericht op schone grondstof stromen en zijn mede afhankelijk van “politieke” keuzes die er worden gemaakt. 1.4 Opbouw weerstandsvermogen in verband met het financiële risico overdracht stortplaats wordt gecontinueerd In het risicoprofiel gaat Avri uit van directe overdracht na het beslismoment door de provincie op basis van de provinciale uitgangspunten (waaronder de huidige rekenrente van 3,1%). Op dat moment (2034) dient er € 12,2 mln. extra te zijn ‘gespaard’

om het dan benodigde doelvermogen te hebben opgebouwd. Dit wordt bereikt door de huidige opslag in de tarieven voor opbouw van de weerstandscapaciteit bij Avri (€ 12 per huishouden) te handhaven tot en met het moment van overdracht. Dit risico kan daarmee worden gedekt, uiteraard gebaseerd op de huidige inzichten en uitgangspunten van het doelvermogen. 1.5 Verbetering van de ratio van het weerstandsvermogen De ratio van het weerstandsvermogen is voor 2023 geraamd op 0,7. Dit is een verbetering van 0,2 ten opzichte van de jaarrekening 2021. Volgens de huidige prognoses zal de weerstandsratio in 2025 / 2026 naar 1,0 en hoger groeien. Dit betekent dat het weerstandsvermogen dan op voldoende niveau is. 1.6 Kosten overhead nemen af De kosten van de centrale bedrijfsvoering (‘overhead’) nemen met 1% af ten opzichte van 2022, ondanks autonome prijsindexeringen (stijgende CAO-indexen en markttarieven). Door deelname aan benchmark-onderzoeken van de branchevereniging NVRD blijft Avri ook in de toekomst onderzoeken waar besparingsmogelijkheden liggen ten aanzien van de overheadkosten. 1.7 Betere dienstverlening Avri maakt een omslag naar een meer mensgerichte en samenwerkingsgerichte organisatie die haar deskundigheid daarbij inzet: de specialistische verzorger. Dit betekent dat Avri bewuster de verbinding maakt met anderen, dat ze weet wat er bij hen speelt en wat hun behoeften zijn.

Daarna bepaalt Avri hoe ze een ‘win-win’ situatie kunnen krijgen en helpen ze vanuit hun expertise. De waarden die hierbij horen zijn: inlevend, verbindend, wendbaar, deskundig en behulpzaam. Door deze waarden consistent uit te dragen in alles wat Avri doet, bouwt ze aan een herkenbare Avri-ervaring bij onze inwoners. De komende jaren blijft Avri eraan werken om dat nog bewuster en beter te doen. Het karakter en de waarden zijn als positionering vastgelegd in het Avri-kompasboekje. 1.8 Regionale beleidsontwikkelingen / vermindering restafval In 2023 zal binnen de landelijke beleidskaders Van Afval Naar Grondstof (VANG) het eigen beleid (‘Afval scheiden heel gewoon’) doorontwikkeld worden waarbij regionaal de doelstelling is vastgesteld om per 2025 maximaal 30 kg restafval per inwoner te produceren. In onze regio zien we een steeds verdere verlaging van de hoeveelheid restafval en zamelen we meer grondstoffen in. De regio is dan ook op de goede weg. Echter, de beleidsdoelstelling van maximaal 30 kg restafval in 2025 lijkt niet helemaal realistisch op grond van de huidige ervaringen en inzichten. Daarom zal een nieuw grondstoffenplan voorbereid worden door Avri. Het doel van het plan is de preventie van afval, een verdere reductie van het restafval en inzameling van zo schoon mogelijke grondstoffen.

1.9 Inzameling papier met de hulp van verenigingen Verenigingen zijn voor Avri belangrijke ambassadeurs bij het behalen van duurzaamheidsdoelen en een schone leefomgeving.

Verenigingen die nu papier inzamelen, kunnen voor hun vergoeding andere taken binnen het basispakket oppakken. In 2021 is één pilot uitgevoerd, namelijk het schoonmaken van de ondergrondse containers. Een aantal verenigingen zien deze pilot als volwaardig alternatief voor de papierinzameling. Het is nog niet besloten hoe precies invulling aan deze werkzaamheden door de verenigingen wordt gegeven. Afhankelijk van die overwegingen worden de gevolgen in de begroting 2023 verwerkt. 1.10 Avri en de Regio Deal De Regio Deal is een arrangement tussen regio’s en het Rijk om de kracht van de regio’s te versterken. De rijksondersteuning bestaat uit financiële middelen, experimenteerruimte en expertise. Daarmee kan een regionaal project worden uitgevoerd. In 2021 heeft Avri drie projecten voor de Regio Deal toegekend gekregen: - een innovatief circulair textielsorteercentrum; - een betere bodem in de Betuwe (van tuinafval naar compost voor de Fruitdelta); - Betuws Circulair (van regionale reststromen zoals plastic, naar regionale producten voor de Fruitdelta en recreatiesector). Onder voorbehoud van besluitvorming in 2022 krijgen deze projecten verder vorm.

1.11 Mogelijkheden om het tarief afvalstoffenheffing voor onze inwoners te verlagen en het verminderen van restafval te bevorderen Ter overweging in uw raad wordt vermeld dat lastenverlichting, door een verlaging van het tarief afvalstoffenheffing, voor onze inwoners kan worden bereikt door bijvoorbeeld de navolgende wijzigingen door te voeren bij de afvalinzameling door de Avri op basis van het te verwachten prijspeil 2023: - te stoppen met de extra gft-inzameling in de zomer (juli/aug/sept); dit levert een besparing op het tarief afvalstoffenheffing op van circa € 8,- per huishouden; - te stoppen met de regeling financiële compensatie voor inwoners met medisch- en incontinentieafval: dit levert een besparing op het tarief afvalstoffenheffing op van circa € 3,- per huishouden; - te stoppen met het faciliteren van de inzameling van groenafval op de zaterdagen in het voor- en najaar bij de brenglocatie in Maasbommel: dit levert een besparing op van circa € 2,- per huishouden; - de gescheiden én gratis inzameling van luier- en incontinentieafval voor onze inwoners te faciliteren; de extra kosten/ verhoging tarief afvalstoffenheffing bedraagt circa € 7,per huishouden. Per saldo kan in dit geval een lastenverlichting worden gerealiseerd voor onze inwoners van circa € 6,- per huishouden op het tarief afvalstoffenheffing.

Kanttekeningen

1.1 Tarief afvalstoffenheffing stijgt met 4% ondanks

kostenreductie Ondanks een geraamde kostenreductie van € 4 is in 2023 sprake van een stijging van de gemiddelde afvalstoffenheffing met € 11 (4%) naar € 317. Oorzaken hiervan zijn onder meer de sterk gestegen brandstofprijzen, stijging van de onderhoudskosten en autonome prijsstijgingen (o.a. CAO en markttarieven). Overigens: ondanks deze stijging komt het tarief van Avri ook in 2023 niet boven de verwachte gemiddelde afvalstoffenheffing van Nederland uit. 1.2 Er is een pm-post opgenomen voor herinrichting van de milieustraten In de loop van 2022 zal Avri een voorstel voorleggen aan het AB over de herinrichting van milieustraten in de regio. Bij het opmaken van de begroting kan nog geen indicatie worden gegeven van het benodigde bedrag en daarmee het effect op de afvalstoffenheffing. Hiervoor is een pm-post opgenomen. 1.3 Extra kosten BSR op het bord van Avri Door een nieuwe kostentoedeling binnen BSR stijgt de reguliere bijdrage van Avri in 3 jaar tijd met afgerond € 200.000,structureel in stappen van € 65.000,- per jaar. Avri is het hier niet mee eens en is bestuurlijk opgeschaald. Momenteel zijn Avri en BSR in gesprek om te kijken naar de mogelijkheden in de samenwerking om zo deze verhoging te beperken.

Een deel van de verhoging kan naar verwachting worden opgevangen door een structureel btw voordeel van ca € 40.000,1.4 Meerjarenperspectief tarief restafval is ongunstig In de meerjarenbegroting van Avri wordt verwacht dat de tarieven voor het verwerken van restafval sterk zullen stijgen. Dit komt door het aflopen van het huidige contract. Marktontwikkelingen laten bijna een verdubbeling van de tarieven zien. Om deze stijging te dempen wil Avri dit nadeel in 2024 financieel dekken door een onttrekking van € 600.000,- uit de egalisatievoorziening van het basispakket. 1.5 Ook de CO2-heffing zal in de toekomst fors stijgen De CO2-heffing voor de industrie is in 2022 € 42 per te veel uitgestoten ton CO2 en de heffing loopt op tot €128 in 2030. De precieze impact hiervan blijft nog onzeker. Veel hangt af van politieke keuzes in de komende jaren. Uit eerdere berekeningen van KplusV is op te maken dat in het voor de afvalbranche minst gunstige geval de afvalstoffenheffing in 2030 kan oplopen tot €50,- per persoon of €100,- per huishouden. 1.6 Er is een risico dat indexatiecijfer uiteindelijk hoger uitvalt In de ontwerpbegroting 2023 heeft de Avri gerekend met een indexatie (prijsindexering van goederen en diensten) van 1,5%. Deze indexatie is gebaseerd op de septembercirculaire van 2021.

Gelet op de huidige marktontwikkelingen is het risico aanwezig dat deze indexatie uiteindelijk (fors) hoger uitvalt.

Financiën

Gemeentelijke begroting De begroting van Avri zal na vaststelling in het AB worden verwerkt in de gemeentelijke begroting voor 2023. Uitgangspunt is volledige kostendekkendheid. Ofwel, hogere kosten bij Avri komen niet ten laste van de gemeentelijke begroting maar worden verwerkt in het tarief afvalstoffenheffing 2023 en leiden dus ook tot hogere opbrengsten. BTW Onze gemeente maakt net als de andere Avri-gemeenten gebruik van de mogelijkheid om de btw (21%), die Avri bij ons in rekening brengt, te compenseren bij het BTW compensatiefonds. Avri past een opslag toe bij de berekening van het tarief afvalstoffenheffing van 13,5% (btw-mengpercentage) van de kosten van het basispakket. Deze 13,5% opslag leidt tot een voordeel voor gemeenten. Dit is wettelijk toegestaan en ook als zodanig verwerkt in onze gemeentebegroting. De compensabele btw mag volledig als kosten worden doorberekend aan de burgers via de afvalstoffenheffing. Elk percentage tussen 0% en 21% kan worden gehanteerd. Een hoger percentage dan het huidig opslagpercentage van 13,5% resulteert in een voordeel voor de gemeente ten koste van de afvalstoffenheffing. Een lager percentage levert een lagere afvalstoffenheffing op voor de burger maar ook een lagere opbrengst in de gemeentebegroting. De hoogte van de afvalstoffenheffing is dus beïnvloedbaar door deze opslag.

Vooralsnog wordt vastgehouden aan het bestaande beleid en het doorberekenen van het opslagpercentage van 13,5% in de afvalstoffenheffing.

Communicatie

Na de behandeling in uw raad, zal de bijgevoegde concept zienswijzebrief per omgaande naar het bestuur van de GR-Avri worden gezonden.

Aanpak en planning

Het DB van de GR-Avri voegt de zienswijzen van de deelnemende gemeenten, voorzien van een reactie, toe aan de ontwerpbegroting en meerjarenraming zoals die aan het AB wordt aangeboden voor besluitvorming in haar vergadering van 7 juli 2022.

Bijlagen

- Aanbiedingsbrief Avri van 14 april 2022 - Ontwerpbegroting 2023 inclusief meerjarenraming t/m 2026 van de Avri - Concept zienswijzebrief raad