9.2 Aanbiedingsbrief Sluitende Aanpak

10 Mei 2021

Geachte gemeenten, keten- en netwerkpartners, Namens de stuurgroep Sluitende Aanpak bieden wij u aan, de evaluatierapportage van de Crisisbeoordelingskamer (CBK) gesitueerd bij Pro Persona te Nijmegen. Deze rapportage gaat in op 1 jaar gebruik van de Crisisbeoordelingskamer, sinds de opening op 1 januari 2020. De rapportage biedt inzicht in het gebruik van de voorziening, in de cliëntgroep en in de verwijzers die met de CBK te maken hebben. De stuurgroep Sluitende Aanpak constateert dat de CBK een cruciale en succesvolle nieuwe schakel in de keten is, die zichtbaar bijdraagt aan een snellere verwijzing van verwarde personen naar de juiste zorg in de GGZ, verslavingszorg of gehandicaptenzorg. Het aantal verwarde personen dat onterecht in een politiecel beland is, is sinds invoering van de CBK vrijwel nihil geworden. Wij willen ook direct van de gelegenheid gebruik maken om u te informeren over de stappen die zijn of worden genomen om het dienstverleningsniveau van de GGZ in onze regio te verbeteren. Belangrijke vorderingen die voortkomen uit een intensivering in de samenwerking tussen verschillende partijen. In deze aanbiedingsbrief leest u daarom ook de highlights over;

•

De Sluitende Aanpak in Gelderland-Zuid

• • • •

De Crisisbeoordelingskamer Passend Vervoer Gelderland-Zuid Klinische GGZ-bedden in Rivierenland Meldpunt BZ voor meldingen niet-acuut

We hopen u met deze informatie voldoende te informeren over de belangrijke ontwikkelen waaraan we werken. Mocht u desondanks vragen hebben, dan vernemen we deze graag. U kunt zich dan per mail richten tot de projectleider, Ilse Kunst, ikunst@ggdgelderlandzuid.nl.

Namens de stuurgroep Sluitende Aanpak,

Gerdo van Grootheest, voorzitter Stuurgroep Sluitende Aanpak, burgemeester gemeente Culemborg Ignace Vermaes, Directeur Spoedeisende en Netwerkgerichte GGZ Zuid, Pro Persona Ilse Kunst, projectleider Sluitende Aanpak, GGD Gelderland-Zuid

Bijlage: 210507 Evaluatie CBK Nijmegen 2020 versie 1.1

HIGH LIGHTS - SLUITENDE AANPAK GELDERLAND-ZUID

De Sluitende Aanpak Gelderland-Zuid Sinds 2016 werken we in de regio Gelderland-Zuid als netwerk samen aan een Sluitende Aanpak voor mensen met een psychische kwetsbaarheid. Met een vertegenwoordiging van veel partijen1 spannen we ons sindsdien gezamenlijk in voor de realisatie van goede opvang en zorg aan deze mensen. We streven na deze structureel toegankelijk en beschikbaar te maken en we investeren als netwerk in de kwaliteit en in de samenwerking om zo de aanpak sluitend te houden. Het project (dat afloopt in maart 2022) bevindt zich nu in de afsluitende fase waarin we ons richten op twee inhoudelijke borgingslijnen: 1. GGZ in de wijk: in heel Gelderland-Zuid komen in de loop van 2021 multidisciplinaire WijkGGZteams met GGZ-, LVB- en verslavingsexpertise; deze teams kunnen worden ingeschakeld door wijkpartners (sociale teams, huisartsen, woningcorporaties, wijkagenten, etc.) voor consultatie & advies en kortdurende interventies. 2. Sluitend netwerk acute | niet-acute zorg; op dit spoor gaan we in deze brief hieronder nader in.

De Crisisbeoordelingskamer in Nijmegen Eén van de voorzieningen die in het kader van de Sluitende Aanpak is gerealiseerd, is de Crisisbeoordelingskamer (CBK) in Nijmegen op het terrein van Pro Persona. Sinds 1 januari 2020 is de CBK in gebruik voor mensen met acute psychiatrische problematiek. Een CBK is een ruimte waar een persoon naartoe gebracht wordt om daar zijn toestandsbeeld te beoordelen, dit gebeurt door de crisisdienst van Pro Persona. Een crisisbeoordeling vindt bij voorkeur in de thuissituatie van de persoon plaats, in aanwezigheid van belangrijke naasten. Maar in sommige situaties is dit niet mogelijk. Dan kan de persoon gezien worden in een CBK, in een veilige omgeving met deskundige zorgprofessionals. De CBK is beschikbaar voor geheel de regio Gelderland-Zuid. Tot eind 2019 ontbrak een CBK in onze regio Gelderland-Zuid. Hierdoor werden mensen opgevangen in de politiecel in Nijmegen of Tiel terwijl zij eigenlijk zorg nodig hadden. Dit was een onwenselijke situatie. Met de realisatie van de CBK, zo leest u ook in de rapportage, is een belangrijk doel bereikt om de opvang in een politiecel tot een minimum te beperken. Alleen nog wanneer sprake is van strafbare feiten, is dit aan de orde. Het bijkomende voordeel van de CBK is dat ook mensen met een acute crisis en middelengebruik er terecht kunnen.

Beoordeling vindt plaats vanuit een multidisciplinair perspectief, waarvoor consultatie & advies-afspraken met verschillende zorgpartijen, waaronder de verslavingszorg, verstandelijk gehandicaptenzorg en ouderenpsychiatrie zijn gemaakt. Ook het kalenderjaar 2021 gaat de Stuurgroep benutten om de CBK te evalueren en zo te leren hoe we het voor de doelgroep optimaal regelen: Hebben we de doelgroep voldoende in beeld? Bijvoorbeeld de groep mensen waarbij wordt vastgesteld dat na beoordeling geen GGZ zorg nodig is, maar wel duidelijk wordt dat een andere vervolgzorg kan helpen, bijv. omdat het ontbreekt aan een sociaal netwerk. Bij die mensen wordt nu nog niet gekeken of ondersteuning door het sociaal domein nodig is. Over deze followup worden met het MBZ/GGD afspraken gemaakt. Deze doorverwijzingen willen we in een volgende evaluatie zien toenemen.

1

Deelnemers zijn: Gemeenten, zorgpartijen (GGZ en verslavingszorg), zorgverzekeraars, de GGD, Politie, het OM, de RAV, huisartsen en ziekenhuizen en ervaringsdeskundigen

CBK locatie Tiel Er is een breed bestuurlijk overleg2 Toekomst van de GGZ in Rivierenland onder leiding van Ziekenhuis Rivierenland. Momenteel worden vanuit dit overleg ook de mogelijkheden onderzocht van een CBK in Tiel. Dit heeft tot doel om de acute zorgketen in Rivierenland te versterken en o.a. de rijafstanden te verkorten. Er wordt een paar varianten van locaties onderzocht: (1) bij de Huisartsenpost en de SEH van ziekenhuis Rivierenland of (2) op de locatie Siependaal van Pro Persona. Voorbereiding vindt plaats om ook zicht te krijgen op de gewenste condities en of het een ruimte kan zijn die voor meerdere doeleinden kan worden gebruikt. De planning is dat het onderzoek voor het zomerreces is afgerond en dat dan over de locatie een besluit zal worden genomen. Ook hierbij geldt dat een goede aansluiting op het sociaal domein van belang is voor een integrale aanpak.

Passend Vervoer Gelderland-Zuid Een belangrijke voorwaarde voor het gebruik van de CBK is ook de beschikbaarheid van passend vervoer. De rol van de politie is ook op dit vlak het afgelopen jaar veranderd. Werd de politie voorheen ingeschakeld als vervoerder (politieauto) van de acuut verwarde patiënt; nu ondersteunt de politie de ambulance en de GGZ alleen in die situaties waar veiligheidsissues spelen. Immers, patiëntenzorg is geen politietaak. De ambulancezorg heeft zich bekwaamd om deze doelgroep te vervoeren. De betrokken partijen leggen momenteel de samenwerkingsafspraken vast in een convenant.

Klinische GGZ-bedden in Rivierenland De landelijke opdracht die de GGZ kreeg om te ambulantiseren, betekent dat Pro Persona in de afgelopen jaren 30% van de klinische GGZ-bedden heeft moeten reduceren. In dit licht, besloot Pro Persona eind 2019 om de steeds kleiner wordende klinische opnamecapaciteit in Tiel te verplaatsen naar Nijmegen, Arnhem en Wolfheze. Door concentratie van bedden op deze hoofdlocaties kan Pro Persona de kwaliteit van zorg garanderen. De concentratie van klinische GGZ bedden buiten Rivierenland en de al eerder gestaakte behandeling voor acute psychiatrie met opvang in deze regio, zorgen voor lange(re) aanrijtijden als mensen tijdelijk opgenomen moeten worden. Ketenpartners hebben hierover ernstige zorgen geuit. Deze gaan over het kunnen verlenen van- en verwijzen naar adequate psychiatrische behandeling en het garanderen van een sluitende aanpak voor een groeiende groep zorgvragers in de regio. Pro Persona herkent dat het niveau van de dienstverlening gebaat zou zijn bij een beperkte klinische capaciteit in de regio Rivierenland en een CBK. Echter Pro Persona heeft hiervoor de samenwerking nodig met andere zorgaanbieders om een kliniek te kunnen organiseren van voldoende omvang om kwaliteit van zorg te kunnen bieden. Ook hier hebben betrokken partijen van het bestuurlijke overleg Toekomst van de GGZ in Rivierenland de handen ineen geslagen.

Zij onderzoeken de haalbaarheid om opnieuw klinische capaciteit te realiseren in Tiel. Daarnaast worden de verwijsprocessen tussen huisartsen, Ziekenhuis Rivierenland en de GGZ verbeterd.

Meldpunt BZ voor meldingen niet acuut Sinds 1 september 2018 kunnen inwoners en professionals het Meldpunt Bijzondere Zorg (van de GGD) bellen, als zij zorgen hebben om mensen met verward gedrag. Deze dienstverlening is een aanvulling op de acute-keten en in opdracht van de stuurgroep Sluitende Aanpak georganiseerd. Het gaat om situaties waarin mensen in de war zijn of zichzelf lijken te verwaarlozen maar geen acute zorg nodig is. Te vaak wordt de politie hiervoor gebeld terwijl andersoortige hulp wenselijker is. Het meldpunt organiseert dit alternatief.

2

Betrokken partijen: Gemeenten in Rivierenland, Menzis, Huisartsen verenigd in coöperatieve huisartsenvereniging, Iriszorg, Pro Persona, RIBW Nijmegen Rivierenland, Ziekenhuis Rivierenland, Psychiatrie Rivierenland, Karakter, Sante Partners, SZR en zorgcentrum de Betuwe, GGD Gelderland Zuid

De medewerker van het meldpunt luistert naar het verhaal van de inwoner/professional en geeft een passend advies: Soms betekent het dat de melder daarna zelf weet wat hij kan doen in de situatie. Soms zal een andere hulpverlener actie moeten ondernemen om de melder of de gemelde verder te helpen, het meldpunt zet dat dan in gang. Tot slot kan een melding leiden tot een vervolgtraject dat ze zelf oppakt. Vaak gaat het dan om situaties waarin een vorm van bemoeizorg nodig is. Het meldpunt kan direct gebeld worden op het telefoonnummer 088 – 144 70 40 (op werkdagen van 08.30 -17.00 uur). Vanaf de zomer 2020 is het meldpunt ook aangesloten op het landelijke nummer 0800-1205 voor zorgwekkend gedrag. Het landelijk telefoonnummer is door het ministerie van VWS georganiseerd. Inwoners uit onze regio die bellen naar dit nummer voeren hun postcode in en worden dan automatisch naar het Meldpunt Bijzondere Zorg doorgeschakeld. Buiten kantoortijd, tot 21.00 uur, krijgen zij via dat zelfde nummer telefonische hulp van Mind Korrelatie.