8 Raadvoorstel jaarstukken 2021 Avri

Raadsvoorstel

Onderwerp

AVRI jaarrekening 2021

Aangeboden door

College van B&W

Portefeuillehouder

F.J.J. van Gelder

Team Zaakkenmerk/Document kenmerk

Team Ruimte Z.069309/D.205159

Datum document

21 maart 2022

Vertrouwelijkheid

Openbaar

Bijlagen

Ja

Inhoudsopgave 1. Voorgesteld besluit 2. Aanleiding 3. Beoogd effect 4. Argumenten 5. Kanttekeningen 6. Financiën 7. Communicatie 8. Aanpak en planning 9. Bijlagen

Voorgesteld besluit

Aanleiding

1. Kennis te nemen van de ontwerp jaarstukken 2021 van de GR-Avri. 2. In te stemmen met de concept zienswijzebrief.

Op 13 april jl. heeft Avri een extra (digitale) informatieavond voor raadsleden georganiseerd waarbij specifiek de ontwerp jaarstukken 2021 mondeling toegelicht zijn. Deze informatiebijeenkomst vond plaats voorafgaand aan de reguliere platformbijeenkomst van Avri. Daarnaast is nog een platformbijeenkomst gepland op 2 juni a.s. ter voorbereiding op de besluitvormende vergadering van het AB van Avri op 7 juli

a.s. Op deze manier hoopt Avri u zo goed mogelijk te informeren in voorbereiding op de behandeling van de stukken in het RTG en de raad. Op 14 april jl. heeft Avri de ontwerp jaarstukken 2021 naar uw raad gezonden en bent u in de gelegenheid gesteld uiterlijk 22 juni a.s. uw eventuele zienswijzen bekend te maken. Een concept zienswijzebrief is bijgevoegd.

Beoogd effect

Uw raad in de gelegenheid stellen eventuele zienswijzen in te dienen tegen de ontwerp jaarstukken 2021 van de GR-Avri.

Argumenten

1.1 De jaarrekening sluit met een positief resultaat bij het basispakket van afgerond € 2,2 mln. Het positieve financiële resultaat bij het basispakket wordt met name veroorzaakt door hogere baten afvalstoffenheffing (€ 1 mln.)*, een fors hogere opbrengst van grondstoffen/papier (€ 800.000) en lagere lasten. Door het positieve financiële resultaat kan het weerstandsvermogen van Avri verder verbeterd worden, wat kan bijdragen aan meer prijsstabiliteit voor de toekomst. * Zie voor meer informatie ook hierna onder het kopje Kanttekeningen onder 2.1 (zienswijze). 1.2 Goedkeurende Accountantsverklaring De accountant heeft de jaarrekening goedgekeurd (getrouw beeld) en een beperking afgegeven met betrekking tot de rechtmatigheid; zie hierna bij Kanttekeningen. 1.3 Het afgelopen jaar zijn verschillende successen geboekt Avri heeft veel bereikt in 2021, voor de organisatie en voor de inwoners. De afvalscheiding is weer een stukje verbeterd, ondanks de coronapandemie en er zijn betere verwerkingscontracten gesloten. Nadrukkelijk is ook ingezet op het toevoegen van waarde aan de grondstofstromen. Hiervoor heeft Avri vanuit de regiodeal subsidietoekenning gekregen voor drie projecten.

De drie projecten zijn: waardentoevoeging bioafval (GFT), een textielsorteercentrum in samenwerking met Werkzaak (CIRTEX) en ingezameld plastic in samenwerking met regionale partners verwerken tot producten. De eerste voorbereidingen zijn in 2021 gestart. Avri heeft tegelijkertijd de structuur van de organisatie gewijzigd om beter gesteld te staan voor de toekomst; actief werken aan prijsstabiliteit en aan verbetering van circulariteit en een leefbare woonomgeving. 1.4 Verdere daling aanbod restafval Ondanks de coronacrisis is er iets minder restafval aangeboden, zodat de dalende trend van de afgelopen jaren wordt voortgezet. De doelstelling van de regiogemeenten was dat we 75 kg per inwoner per jaar zouden halen. Dat haalden we helaas niet. Het daalt wel al jaren, van 100 kg per inwoner in 2019, 82 kg in 2020 naar gemiddeld een kleine 79 kg in 2021. In het licht van de coronacrisis is dit is een goed resultaat. De landelijke doelstelling

van 100 kg restafval per inwoner in 2020 was in onze regio al in 2019 bereikt. 1.5 Voorziening nazorg stortplaats De berekening van het uiteindelijk te betalen bedrag aan de Provincie voor de nazorg van de stortplaats is sterk afhankelijk van inschattingen van variabelen, zoals het moment van overdracht, de verwachte toekomstige onderhoudskosten, de periodiciteit van onderhoud en de rekenrente. Avri heeft verschillende (risico)scenario's doorgerekend en baseert zich uiteindelijk op een scenario dat naar de huidige kennis en inzichten het meest doelmatig lijkt. De accountant heeft deze 'goedgekeurd'; zie hierna. e hoogte van de voorziening ultimo 2021 bedraagt ruim € 5,3 mln. Daarnaast is een bedrag van € 187.000 voor toekomstige kosten m.b.t. planvorming omtrent de stortplaats opgenomen, aangezien voortdurend overleg omtrent de stortplaats bestaat met het Nazorgfonds en regelmatig externe expertise hiervoor benodigd is. De accountant concludeert in zijn verslag dat de door Avri gehanteerde uitgangspunten voor de berekening van het doelvermogen (voorziening) en de te verwachten rendementen uit het nazorgfonds redelijk en toepasbaar zijn op de huidige situatie. Op basis hiervan heeft de financiële verwerking in de jaarrekening 2021 juist plaatsgevonden, aldus de accountant.

Tenslotte bevestigt de accountant in zijn verslag dat het weerstandsvermogen van Avri voor het risico m.b.t. de stortplaats op dit moment toereikend is, maar mogelijkerwijs in de toekomst niet. 1.6 Financieel herstel is ingezet. Dankzij de koers die eerder ingezet is om weerstandsvermogen op te bouwen (€ 12 per huishouden) en het positieve jaarresultaat, is in 2021 een grote, eerste stap gezet op weg naar financieel herstel. 1.7 Koersplan Avri Avri heeft in 2021 een nieuwe strategie (strategisch koersplan 2021-2025 en de positionering) ontwikkeld waarin de uitdagingen en ontwikkelingen zijn vertaald naar opgaven voor de komende jaren en manieren om die te kunnen realiseren. Avri zal zich verder ontwikkelen van lineaire afvalinzamelaar naar circulaire ketenpartner. Hierdoor verandert de rol en positie van Avri: de focus van alleen inzamelaar verschuift naar draagvlak bij inwoners en partnerschap in de keten. Om dat te bereiken werkt Avri onder andere ook aan de efficiëntie, door een meer datagestuurde bedrijfsvoering. De nieuwe strategie is tot stand gekomen met bijdragen van medewerkers van Avri, de gemeenten, raadsleden, inwoners en bestuursleden van Avri.

Kanttekeningen

1.1 Scheidingspercentage nagenoeg gelijk gebleven In 2021 was het scheidingspercentage van de grondstoffen uit het huishoudelijk afval 84%. Dit is nagenoeg hetzelfde als in 2020 (84%). Alleen bij een berekening met decimalen zou

waarschijnlijk een kleine verbetering zichtbaar gemaakt kunnen worden. Na het invoeren van omgekeerd inzamelen in 2019 zijn grote stappen naar de scheidingsdoelen gezet. Door de coronacrisis is deze trend in 2021 afgevlakt. Overigens zou het scheidingspercentage in de toekomst substantieel verbeterd kunnen worden als alle regiogemeenten gescheiden inzameling van luier- en incontinentieafval zouden invoeren. In 2021 hebben vier van de acht regiogemeenten besloten hiermee te starten vanaf 1 januari 2022. 1.2 Accountant geeft oordeel met beperkingen over rechtmatigheid De accountant heeft geconstateerd dat voor bijna € 1 mln. inkopen zijn gedaan door Avri die niet in overeenstemming zijn gerealiseerd met de Europese aanbestedingsregels. Dit leidt tot een oordeel van de accountant met beperkingen over de rechtmatigheid. Op hoofdlijnen komen de geconstateerde onrechtmatigheden voort uit het verrichten van inkopen op oude inkoopcontracten, waarvan de nieuwe aanbestedingen pas hun effect hebben in 2022. Mede door Corona zullen de verbeteringen pas in 2022 zichtbaar zijn. 1.3 Onzekerheden blijven aanwezig.

Externe factoren zoals rijksbelasting op de afvalverbranding, instortende mondiale grondstofmarkten en beleidseffecten (vervuiling van grondstoffen en afvaltoerisme) zorgen de laatste jaren voor forse financiële schommelingen en een stijgende afvalstoffenheffing, niet alleen bij Avri, maar in heel Nederland. Dit is nauwelijks te beïnvloeden. 1.4 Risico's en weerstandsvermogen De risico’s blijven onverminderd hoog, waarbij de stortplaats veruit het grootste risico blijft. In 2021 zijn in overleg met provincie, gemeenten en accountant goede stappen gezet om dit risico verder te beheersen. Daarnaast zullen ook in de toekomst alle ontwikkelingen die van invloed kunnen zijn op dit risico goed gevolgd worden. De totale gekwantificeerde onzekerheden / risico’s bedragen voor 2021 € 9,247 mln (2020: € 9,709 mln). De belangrijkste verlaging betreft het in 2020 opgenomen risico voor uitbetaling van de Onregelmatigheidstoeslag, dat eind 2021 daadwerkelijk heeft plaatsgevonden en waarvan een restant nog is opgenomen in een voorziening ultimo 2021. Daarnaast hebben de gekwantificeerde onzekerheden m.b.t. de overdracht van de stortplaats een relatief groot aandeel van bijna 50%. Het weerstandsvermogen is weliswaar fors gestegen ten opzichte van 2020, maar nog steeds ruim onvoldoende. De totaal beschikbare weerstandscapaciteit bedraagt op dit moment namelijk € 4,597 mln.

De meerjarenbegroting is erop gebaseerd om de komende jaren het weerstandsvermogen verder op te bouwen tot een gezonde financiële positie is bereikt. 2.1 Zienswijze n.a.v. het veel hogere resultaat van de opbrengst afvalstoffenheffing Het is opvallend dat het financiële resultaat in de jaarrekening, weliswaar in positieve zin, zo substantieel afwijkt van de raming als het gaat om de opbrengst afvalstoffenheffing. Bij de Berap

van Avri was 'slechts' sprake van een extra geraamde opbrengst van € 141.000,-. Bij de jaarrekening komt daar nog maar liefst € 1 mln. bovenop! Het is niet goed voor te stellen dat dit bij de Berap nog niet bekend was, zeker niet in deze mate. Los daarvan, is het ook vreemd dat kennelijk sprake was van een 'inhaalslag'. Eigenlijk roepen alle argumenten die Avri noemt op pagina 14 en 15 van de jaarrekening wel één of meer vragen op. Dit stelt niet gerust en wekt ook niet het gewenste vertrouwen in de bestanden waar men mee werkt. Reden waarom wij voorstellen hier nadrukkelijk aandacht voor te vragen in de concept zienswijzebrief. Voor de inhoud daarvan wordt kortheidshalve verwezen naar de bijgevoegde concept zienswijzebrief.

Financiën

De jaarrekening 2021 van Avri sluit bij het basispakket met een positief financieel resultaat van afgerond € 2,2 mln. Het positieve resultaat wordt door Avri toegevoegd aan de voorziening basispakket. Daarnaast is ook de begrootte risico-opslag in de tarieven afvalstoffenheffing (€ 12,- per huishouden) van in totaal € 1 miljoen toegevoegd aan de voorziening basispakket. Hierdoor stijgt het weerstandsvermogen van het basispakket naar € 3,2 miljoen. Ook in overige gevallen, zoals bijvoorbeeld bij het pluspakket en bedrijfsafval, worden positieve resultaten toegevoegd aan de diverse reserves bij Avri. Er wordt dus niets uitgekeerd aan de deelnemende gemeenten zoals bij sommige andere GR'en wel het geval is. Tenslotte Zoals elk jaar vindt er achteraf een verrekning plaats door Avri van BTW inzake het basispakket van de deelnemende gemeenten. Het overzicht van de afrekening is opgenomen als bijlage 2 bij de jaarrekening 2021 van Avri*. Uit dit overzicht blijkt dat wij per saldo nog een bedrag van € 42.979,- verschuldigd zijn aan Avri. Dit bedrag zullen wij opnemen in de Voorjaarsnota. * Let op! Avri heeft bevestigd dat de optelling in de totaalkolom "Per saldo te betalen aan Avri" van bijlage 2 niet klopt. U ziet hier bij de gemeente West Maas en Waal een bedrag staan van € 347.945,- maar dit moet dus zijn € 42.979,-.

Communicatie

De bijgevoegde concept zienswijzebrief zal na vaststelling per omgaande naar het bestuur van de GR-Avri worden gezonden.

Aanpak en planning

De bijgevoegde zienswijze zal door het DB van de GR-Avri worden voorzien van een reactie. Een en ander zal ook worden toegevoegd aan de ontwerp jaarstukken 2021 zoals die aan het AB worden aangeboden voor besluitvorming in haar vergadering van 7 juli 2022.

Bijlagen

- Aanbiedingsbrief Avri van 14 april 2022 - Ontwerp jaarstukken 2021 van de Avri - Accountantsverslag jaarrekening 2021 van de Avri - Concept zienswijzebrief raad