4.1 Tussenrapportage Regionaal Beleidsplan VRGZ 2020-2023

Van Aan Agendapunt Datum Onderwerp Doel agendering

Directieteam Het Algemeen Bestuur Veiligheidsregio Gelderland-Zuid 8 16-12-2021 Tussenrapportage Regionaal beleidsplan 2020-2023 Ter informatie

Memo

Inleiding In december 2019 is het Regionaal Beleidsplan 2020-2023 (RBP) vastgesteld. In dit plan is beschreven welke ontwikkelingen er spelen in het werkveld van (fysieke) veiligheid en hoe de VRGZ daar in deze beleidsperiode zo goed mogelijk bij aansluit. Dit is vertaald naar een aantal activiteiten die de VRGZ oppakt. Binnen de VRGZ wordt de voortgang van de activiteiten uit het RBP actief gemonitord. Vier à vijf keer per jaar wordt een overzicht van alle acties met daarbij de stand van zaken besproken in het gezamenlijke overleg van directie en management. Dit stelt ons in staat om waar nodig knelpunten op te pakken en tijdig bij te sturen. Nu de looptijd van dit RBP bijna halverwege is, is ook een natuurlijk moment aangebroken om ons Algemeen Bestuur te informeren over de stand van zaken. Hiermee bieden wij u de mogelijkheid om bij te sturen waar u dat nodig acht. Over een aantal activiteiten en ontwikkelingen daarin bent u gaandeweg al geïnformeerd of zijn er zelf als besluiten aan u voorgelegd. Deze tussenrapportage biedt u een breed beeld van de voortgang van het RBP. Leeswijzer De activiteiten in het RBP zijn geordend aan de hand van een aantal speerpunten. Deze speerpunten komen bovenop onze belangrijkste opdracht: het continueren van onze basistaken.

Het leveren van uitstekende brandweerzorg, ambulancezorg, meldkamerdienstverlening en risico- en crisisbeheersing blijft immers onze primaire focus. De speerpunten die daarnaast voor 2020-2023 zijn benoemd zijn (zie ook de infographic in bijlage 1): • Samenwerking en afstemming • Risicogericht werken • Een weerbare samenleving • Toekomstbestendige veiligheidsregio • Gevolgen van nieuwe risico’s In deze tussenrapportage wordt de stand van zaken van de activiteiten die onder de speerpunten in het beleidsplan zijn benoemd, beknopt weergegeven. Ook worden aandachtspunten en aanpassingen voorgelegd. In bijlage 2 is de toelichting op de stand van zaken per activiteit opgenomen.

1

Algemeen beeld activiteiten In het RBP 2020-2023 is voor de uitvoering een planning gemaakt voor de activiteiten. De activiteiten die al in gang waren gezet of die prioriteit hebben gekregen, zijn gekoppeld aan het eerste deel van de beleidsperiode. Andere activiteiten worden later in de beleidsperiode opgepakt of lopen gedurende alle vier de jaren door. De coronacrisis heeft de afgelopen tijd veel capaciteit van medewerkers gevraagd. Hierdoor heeft de coronacrisis gevolgen voor de planning: voor een aantal activiteiten is minder capaciteit geweest om deze in 2020-2021 op te pakken (zoals o.a. de voorbereiding zorginstellingen op regionale risico’s en de voorbereiding op de Omgevingswet ). Daarnaast is er door de beperkte contact- en overlegmogelijkheden een aantal activiteiten vertraagd (bijvoorbeeld het Regionaal risicoprofiel en advisering gemeenten i.r.t. Omgevingswet). In onderstaande overzichtstabel zijn deze activiteiten met een gele kleur weergegeven. In bijlage 2 is in de toelichting meer informatie hierover terug te vinden. Overigens heeft de coronacrisis ook invloed op reguliere taken van de veiligheidsregio, zoals opleiden, trainen en oefenen. De komende tijd wordt verkend wat deze achterstand betekent voor andere toekomstig geplande activiteiten. Voor sommige onderwerpen (bijvoorbeeld samenwerking) heeft de coronacrisis ook als een vliegwiel gefungeerd.

Of kansen geboden voor nieuwe vormen van bijv. communicatie, zoals bij de activiteiten nieuw regionaal evenementenbeleid en gerichte voorlichting aan inwoners en bij bedrijven en instellingen en informatiedruk bij incidenten en crises. Activiteiten die volgens planning lopen zijn in onderstaande overzichtstabel een groene kleur gekregen (‘loopt’). Daarnaast is er een aantal activiteiten die door andere redenen dan de coronacrisis langer doorlopen dan bij de opstelling van het beleidsplan werd verwacht, zoals cybersecurity. Deze activiteiten hebben, net als de vertraagde activiteiten door de coronacrisis, ook een gele kleur gekregen in onderstaande tabel.

Afgeronde activiteiten In 2020 en in 2021 is een aantal activiteiten afgerond of opgenomen in de reguliere werkzaamheden en daarmee geborgd in onze organisatie. Het gaat daarbij om: • Interne samenwerking en afstemming versterken (opgenomen in onze reguliere processen); • Meerjaren beleidsplan multidisciplinair opleiden, trainen en oefenen 2020-2023 (eind 2019 vastgesteld); • Burgerparticipatie (begin 2021 afgerond door de adviesraad adviseurs crisisbeheersing gemeenten (AAC) en afspraken hierover opgenomen in het reguliere proces bevolkingszorg); • Uitwerking vervolg verminderd zelfredzaamheid (afgerond begin 2021); • Inspelen op de Wet ambulancezorg (in 2020 afgerond). Deze activiteiten zijn in onderstaande overzichtstabel met een grijze kleur weergegeven.

Gewijzigde activiteiten Tot slot stellen wij vanuit de actualiteit en praktijk het bestuur in kennis van het wijzigen van een drietal activiteiten uit het beleidsplan, te weten: •

Integrale aanpak druk op acute zorgketen: conform het RBP was het beeld om samen met gemeenten en externe partners na te gaan wat de ontwikkelingen binnen de acute zorgketen betekenen vanuit risicogerichtheid en operationele processen. Voortschrijdend inzicht, met name vanuit de coronacrisis, leert ons dat de veiligheidsregio (gemeenten) geen invloed heeft

2

op de druk op de zorgketen en ook haar risicogerichtheid en operationele processen niet direct hoeft aan te passen bij hoge druk. Deze activiteit is daarom komen te vervallen. •

Iedereen is hulpverlener: de AAC heeft aangegeven op een andere manier invulling te geven aan deze activiteit dan opgenomen is in het Regionaal beleidsplan. De gewijzigde aanpak is: 'Een extra inspanning kan binnen de gemeente wellicht worden geleverd door zowel de ambtelijke organisatie (bedrijf hulpverleners) als de inwoners te stimuleren zich aan te sluiten bij HartslagNu. Ook kunnen gemeenten bedrijven of inwoners vragen om een AED ter beschikking te stellen voor gebruik. HartslagNu neemt deze locatie dan op in het overzicht van alle AED’s in de wijk.'. Zie bijlage 2, pagina 3.

•

Planning gevolgen extreem weer en gevolgen energietransitie: in de organisatie is op basis van de actualiteit in 2020 de planning van de activiteit energietransitie naar voren gehaald. Dit in verband met de urgentie voor de noodzaak om de gevolgen van de risico’s die samenhangen met de energietransitie voor bewoners en hulpverleners te onderzoeken. De activiteit extreem weer loopt qua planning langer door.

Deze activiteiten zijn met een oranje kleur in onderstaande tabel weergegeven.

Meer toelichting per activiteit is te vinden in bijlage 2.

3

Tabel totaaloverzicht activiteiten Regionaal beleidsplan 2020-2023 Activiteit

2020

2021

2022

2023

x x x

x x x x x x

x x

x x

x x x

x x x

x

x

x

x

x

Samenwerking en afstemming Actieve houding medewerkers versterken Interne samenwerking en afstemming versterken Samenwerking en afstemming met de gemeenten versterken Kennisnetwerk versterken t.b.v. advisering en crisisbeheersing Informatiemanagement Flexibele crisisorganisatie Meerjaren beleidsplan multidisciplinair opleiden, trainen en oefenen Integrale aanpak druk op acute zorgketen *

x x x x

Risicogericht werken Gedeelde visie op risico’s, advisering, toezicht en handhaving Voorbereiding zorginstellingen op regionale risico’s * Regionaal risicoprofiel en advisering gemeenten i.r.t. Omgevingswet * Nieuw regionaal evenementenbeleid * Real time omgevingsbeeld en signalering van trends Onderzoek urgentieclassificatie Naar een dynamisch risicoprofiel en beleidsprioriteiten

x x x x x x x

x x x x x x

x x x x x x

x x x x

x x x

x x x

x x

x x

x

x x x x x x x x x x

x

x

x

x x

x

x

x

x

x x

x x

x x

x

x

x x

x x

x x x

x x

Een weerbare samenleving Risicocommunicatie Gerichte voorlichting aan inwoners en bij bedrijven en instellingen * Burgerparticipatie Iedereen is hulpverlener * Uitwerking vervolg verminderd zelfredzaamheid Inwoners-onderzoeken of -informatie meteen na incidenten Communicatiestrategie i.v.m. informatiedruk bij incidenten en crises Een toekomstbestendige veiligheidsregio Inzetten op vitaliteit en duurzame inzetbaarheid Visie op samenwerking meldkamer Soepele overgang van de meldkamer naar de LMS Oost-Nederland Zorgcoördinatiecentrum en zorgdifferentiatie * Inspelen op Wet ambulancezorg Actieplan Ambulancezorg Organisatie voorbereiden op Omgevingswet * Programma vrijwilligheid Bemensing crisisorganisatie Cybersecurity * Risico’s met extra focus Gevolgen cyberrisco’s Gevolgen criminaliteit voor fysieke leefomgeving/ veiligheid Gevolgen extreem weer * Gevolgen energietransitie *

Legenda: groen = loopt, geel = vertraagd, oranje = aanpassing van de activiteit, grijs = afgerond of opgenomen in reguliere taken of vervallen * = aandachtspunt/ wijziging in planning of opgenomen op voorblad

4

Bijlage 1

Infographic Regionaal beleidsplan 2020-2023

5

Bijlage 2

Toelichting activiteiten Regionaal beleidsplan 2020-2023

Samenwerking en afstemming Interne verbinding en samenwerking Ten tijde van de ontwikkeling van het RBP (2019) was door een aantal grote ontwikkelingen in de organisatie de interne verbinding en samenwerking nog niet optimaal. In 2018 en 2019 zijn al grote stappen gezet in de organisatieontwikkeling. In 2020 is hierop voortgeborduurd. Enerzijds door actief gezamenlijk vanuit de sectoren projecten en ontwikkelingen op te pakken. Voorbeelden hiervan zijn de projecten Duurzame inzetbaarheid, Werken in balans, Evenementenadvisering en het Veiligheidsinformatieknooppunt (VIK). Daarnaast wordt actief gestuurd op de kernwaarden van onze organisatie (eigenaarschap, probleemoplossend en vertrouwen) en wordt het leiderschap verder doorontwikkeld. Versterking samenwerking gemeenten Met de ontwikkeling van het RBP is al een eerste stap gemaakt in het verbeteren van de samenwerking. Het RBP is immers samen met de ambtelijke afvaardiging van de gemeenten (de Adviesraad Adviseurs Crisisbeheersing (AAC)) tot stand gekomen. Ook andere beleidsontwikkelingen en projecten worden (daar waar het meerwaarde heeft) steeds meer samen opgepakt. Een voorbeeld is het project VLAM, waarin ook leden van de AAC betrokken zijn. Op verzoek van de gemeenten is het gebruik van een kaderbrief, voorafgaande aan de begroting, ingevoerd. Evenals bijbehorende (digitale) bijeenkomsten voor raadsleden.

Binnenkort komt er een digitaal publicatieblad, waarin onze formele besluiten bekend worden gemaakt. Zo kunnen ook inwoners beter worden geïnformeerd over genomen besluiten. Corona heeft een bijzondere rol gespeeld in het versterken van de samenwerking met de gemeenten. Door corona was het noodzakelijk om zowel ambtelijk als bestuurlijk lange tijd intensief samen op te trekken in de crisisorganisatie. We hebben elkaar daardoor beter leren kennen, wat de verbinding ten goede is gekomen. Versterken kennisnetwerk Mede door corona heeft het versterken van ons kennisnetwerk als actiepunt op een lager pitje gestaan. Bovendien was dit in het RBP ook gepland voor de latere jaarschijven. Eind 2021 wordt hiervoor een plan van aanpak gemaakt. Via het project flexibele crisisorganisatie wordt de behoefte aan kennis en netwerkpartners al breed meegenomen. Hierop zal in het project netwerk analyse worden voortgeborduurd. Informatiemanagement Informatiemanagement kent binnen de VRGZ 2 perspectieven die elkaar deels overlappen: 1) Management van de organisatie-informatie en -tools en 2) Management van de veiligheidsinformatie. Beiden hebben de aandacht, maar punt 2 komt bij het Realtime omgevingsbeeld (VIC) aan de orde. Voor onze eigen organisatie-informatie geldt dat begin 2020 ons ICT-systeem is vernieuwd.

Hierdoor is de toegankelijkheid en beveiliging verbeterd en worden actuele mogelijkheden om informatie te ontsluiten beter benut. Daarnaast zijn lopende projecten in beeld gebracht en ondergebracht bij een stuurgroep. De komst van de Omgevingswet vraagt om nieuwe werkwijzen, die ook vanuit qua informatiemanagement gefaciliteerd moeten worden. Via de applicatie Squit kan de VRGZ aansluiten bij het Digitale Stelsel Omgevingsweg (DSO). Flexibele crisisorganisatie In 2020 is middels interviews onder crisisfunctionarissen en crisispartners in beeld gebracht welke behoefte er bestaat aan flexibilisering van de crisisorganisatie. Daaruit blijkt dat de huidige structuur een goede basis biedt voor de start van en incident, maar dat er behoefte is aan: - inzetten van onderdelen van de hoofdstructuur (CoPI, ROT, GBT, RBT) al naar gelang de behoefte. - een flexibele schil aan professionals met specifieke inhoudelijke expertise en/of specifieke competenties die nodig zijn bij de langdurige of nieuwe crises. - meer mogelijkheden tot asynchroon opschalen.

6

Een projectgroep vertaalt de resultaten uit de interviews naar concrete ontwikkelingen. Daarnaast wordt bij de werving- en selectie rekening gehouden met de invulling van een (flexibele) crisisrol, wordt de flexibiliteit meegenomen in het opleiden, trainen en oefen (OTO) en trekken we daarin ook meer met partners op. Tot slot is ook het leren van oefeningen en incidenten sterk in ontwikkeling. Nieuwe methoden bieden sterkere evaluaties, die jaarlijks worden vertaald in een rodedradenanalyse voor de inspectie. De rodedradenanayse wordt voorafgaand aan verzending naar de Inspectie ter kennis gebracht aan het Dagelijks Bestuur. Intern wordt gestuurd op de voortgang van de leerpunten. Door de coronacrisis zijn vrijwel alle oefeningen in 2020 en 2021 vervallen, waardoor ook het oefenen met andere regio’s, crisis- en ketenpartners, gemeenten en ministeries op diverse crises met diffuse en bovenregionale effecten niet of zeer beperkt mogelijk is gebleken. Dit onderdeel van de flexibele crisisorganisatie heeft dus vertraging opgelopen. Multidisciplinair OTO-plan In het meerjarenbeleidsplan OTO zijn actuele ontwikkelingen meegenomen. Dit plan is eind 2019 samen met het RBP aan uw bestuur aangeboden. Momenteel wordt hier uitvoering aan gegeven in onze OTO-activiteiten.

Een aandachtspunt hierin is het verbeteren van het bestuurlijke oefenaanbod: hoe krijgen we de bestuurlijke dilemma’s beter op tafel? Aanpak druk acute zorgketen Conform het RBP was het beeld om samen met gemeenten en externe partners na te gaan wat de ontwikkelingen binnen de acute zorgketen betekenen vanuit risicogerichtheid en operationele processen. Voortschrijdend inzicht, met name vanuit de coronacrisis, leert ons dat de veiligheidsregio (gemeenten) geen invloed heeft op de reguliere druk op de zorgketen en ook haar risicogerichtheid en operationele processen niet direct hoeft aan te passen bij hoge druk. Het voorstel is om deze activiteit te laten vervallen.

Risicogericht werken Visie op risico’s, advisering, toezicht en handhaving Samen met gemeenten en omgevingsdiensten wordt momenteel het programma Risicobeheersing geactualiseerd. Daarnaast wordt met deze partijen intensief samengewerkt in de voorbereiding op de Omgevingswet, zoals voorbereiding op de omgevingstafel, invulling geven aan de omgevingsplannen, input geven over de omgevingsvisie, opzetten beleid bluswatervoorziening en -bereikbaarheid en afstemmen hoe invulling te geven aan de VTH taken. Binnenkort wordt er weer gestart met het bezoeken van de projectleiders Omgevingswet van de aangesloten gemeenten. Door de corona pandemie heeft dit vertraging opgelopen. Voorbereiding zorginstellingen op regionale risico’s Door de coronacrisis heeft deze activiteit stil gelegen. Nu er weer ruimte ontstaat, willen we vanuit de GHOR samen met zorgpartners werken aan een zorgrisicoprofiel. De eerste stap is om samen met de zorgpartners in beeld te krijgen hoe en in welke vorm een zorgrisicoprofiel gezamenlijk opgesteld kan worden . De uitkomst van de gesprekken met de zorgpartners vormt de basis voor een Plan van Aanpak en staat gepland voor januari 2022. Regionaal risicoprofiel Op basis van het Regionaal risicoprofiel en de Omgevingswet wordt geïnventariseerd welke risico’s in de gemeenten (gaan) spelen en welke acties hierop nodig zijn.

Hierbij is persoonlijk contact van meerwaarde om een goed beeld te krijgen. Door corona waren fysieke bijeenkomsten niet mogelijk. Zodra dit weer kan, wordt deze activiteit verder opgepakt.

7

Regionaal evenementenbeleid Deze activiteit is niet in 2020 gestart. De planning is aangepast naar 2021/2022. Verkend is hoe in samenhang met de aanwezige capaciteit gezorgd kan worden dat binnen het toenemend aantal adviesaanvragen voor evenementen, de grootste risico’s de juiste aandacht krijgen. De komende tijd gaan we in overleg met de gemeenten of ingezet zal worden op: 1. Advisering VRGZ beperken tot B- en C-evenementen 2. Meer inzetten netwerk (o.a. GGD, ambulancedienst) 3. Coördinatietaken aanscherpen: op basis van scenario’s een deel van de taken terugleggen bij de organisator of crisisorganisatie Deze wijzigingen zijn nodig om het werk binnen de huidige formatie ook in de toekomst behapbaar te maken. Deze wijzigingen in de advisering vragen bij implementatie om goede afstemming met de gemeenten en betrokken partners en om een overgangsperiode, waarin ruimte is voor instructies en ondersteuning van organisatoren, vergunningverleners en andere betrokkenen. Hierbij wordt gedacht aan de APV-netwerkdagen, waarin vergunningverleners worden bijgepraat, de invoering van een wekelijks spreekuur, waarin onze adviseurs vragen beantwoorden en het opmaken en verspreiden van handreikingen. Ook deze punten nemen we mee in het overleg met de gemeenten.

Real time omgevingsbeeld Alle 25 veiligheidsregio’s zijn – in meer of mindere mate – bezig met de ontwikkeling van een real time omgevingsbeeld. De naamgeving en uitvoering loopt uiteen: Veiligheidsinformatiecentrum (VIC), Veiligheidsinformatieknooppunt (VIK) of Multi-informatieknooppunt (MIK). Maar het doel van deze real time omgevingsbeelden is hetzelfde: meer zicht krijgen op actuele (fysieke) risico’s in de regio. Ook landelijke speelt deze behoefte en wordt daarom gewerkt aan een Knooppunt Coördinatie Regio-Rijk (KCR2). In onze regio is een (concept) visie opgesteld en worden op basis daarvan 3 opties uitgewerkt in een kosten-baten analyse en advies. Onderzoek urgentieclassificatie Op basis van onderzoek naar (medische) onderbouwing bij de gehanteerde urgentieclassificatie in en buiten Nederland ontwikkelt de ambulancesector een landelijk eenduidige en optimale urgentieclassificatie op basis waarvan de vraag naar en inzet van ambulancezorg op een meer genuanceerde wijze worden beoordeeld en toegekend. Dit onderzoek loopt nog en eerste concepten zijn voorgelegd aan kennisgroepen. Dynamisch risicoprofiel en beleidsprioriteiten Gezien de overlap met de activiteit Real time omgevingsbeeld is dit punt daarin meegenomen. Op basis van de ontwikkeling van een VIC/VIK/MIK kan gewerkt worden met een dynamisch risicoprofiel.

Een weerbare samenleving Risicocommunicatie Onze ingezette risicocommunicatie-aanpak, waarbij ingespeeld wordt op actuele gebeurtenissen, wordt voortgezet. Hierbij werken we samen met gemeenten, crisispartners en landelijke partijen aan eenduidige risicocommunicatie. Duidelijke en begrijpelijke handelingsperspectieven zijn daarbij noodzakelijk om de weerbaarheid en (zelf)redzaamheid van burgers en bedrijven te vergroten. Burgerparticipatie Middels de COPI-ROT infospecial (bijeenkomst) in mei 2021 en een workshop voor de OvD's Bz in maart 2021 is aandacht besteed aan burgerparticipatie. In de AAC van 15 maart is beleidsmatig middels een memo stil gestaan bij het onderwerp. Hierbij is geconcludeerd dat er met OTO-activiteiten en planvorming (checklists) voldoende invulling wordt gegeven aan deze activiteit in het beleidsplan. Iedereen is hulpverlener Mede door corona heeft deze activiteit enige vertraging opgelopen. In de AAC van 8 april 2021 heeft de werkgroep beleid van de AAC een voorstel voorgelegd met een andere strekking en inhoud dan de activiteit zoals is opgenomen in het RBP. Voorgesteld is: 'Een extra inspanning kan binnen de gemeente wellicht worden geleverd door zowel de ambtelijke organisatie (bedrijf hulpverleners) als de inwoners te stimuleren zich aan te sluiten bij HartslagNu. Ook kunnen gemeenten bedrijven of

8

inwoners vragen om een AED ter beschikking te stellen voor gebruik. HartslagNu neemt deze locatie dan op in het overzicht van alle AED’s in de wijk.'. Dit is een andere benadering dan oorspronkelijk is opgenomen in het beleidsplan: ‘Uit onderzoek blijkt dat mensen die AED/ reanimatie, EHBO, BHV e.d. hebben, eerder reageren als er een incident gebeurt. In samenwerking gaan we met de gemeenten na of en hoe deelname aan AED-/reanimatie door inwoners (bijv.bij scholen, rijles) al plaatsvindt en of er mogelijkheden zijn om dit uit te breiden’. De AAC heeft daarmee ingestemd. Verminderd zelfredzaamheid In 2019 heeft het IFV onderzoek gedaan naar verminderde zelfredzaamheid. De aanbevelingen uit het IFV-onderzoek hebben wij verkend en vertaald voor Gelderland-Zuid. Aangezien verminderde zelfredzaamheid in onze regio de afgelopen jaren al eerder extra aandacht heeft gehad, waren veel aanbevelingen bij ons reeds bekend en uitgevoerd. Resterende aanbevelingen zijn opgepakt en in maart 2021 bleek alles afgerond. Zo is bijvoorbeeld helderheid geschept over de verantwoordelijkheid voor verminderd zelfredzamen bij incidenten en crises tussen gemeente en GHOR en zijn de mogelijkheden onderzocht om verminderd zelfredzamen in beeld te hebben bij de meldkamer en crisisorganisatie. Informatie na incidenten De "voorlichting na brand" is het afgelopen jaar gecontinueerd.

Wegens corona-omstandigheden heeft dit met name in schriftelijke vorm en middels sociale media plaatsgevonden. Zo gauw de omstandigheden het toelaten wordt ook weer de fysieke manier van voorlichten hierbij toegepast. Daarnaast is gestart met een project inwonersonderzoeken en/of -informatie. Een pilot voor het eerste incidenttype (extreem weer) is afgerond. De lessen hieruit nemen we mee voor ander incidenttypen. Voor het volgende incidenttype (uitval vitale voorzieningen) wordt content ontwikkeld. Door de coronacrisis loopt dit vervolg vertraging op. Informatiedruk bij incidenten en crises Informatiedeling vindt razendsnel plaats. Dit heeft voordelen (publiek als informatiebron, groot en snel bereik handelingsperspectieven) en nadelen (vorming publieke meningen op basis van wat men ziet in plaats van gecheckte informatie, hoge verwachtingen inwoners t.a.v. communicatie, bewust verspreide onjuiste berichtgeving). Daarom is het belangrijk om een strategie en aanpak te hebben om snel in de juiste informatiepositie te komen en in de informatiebehoefte te voorzien. Één van de genomen maatregelen van de VRGZ om hierin te voorzien, is het alarmeren van een tweede woordvoerder als de dienstdoende woordvoerder een lange aanrijdtijd heeft. Deze kan snel starten met het delen van feitelijke informatie via Twitter en andere veel gebruikte informatiekanalen.

Daarnaast worden met partners, zoals politie en andere regio’s, kennis en ervaringen uitgewisseld over een goede aanpak van desinformatie, misinformatie (nepnieuws) op sociale media. De coronacrisis en de toenemende polarisatie in de maatschappij heeft hierin veel inzichten en leerpunten opgeleverd die op dit moment, in 2021, met elkaar worden gedeeld en ons handvatten geeft voor de do’s en dont’s voor het omgaan met desinformatie en misinformatie.

Toekomstbestendige veiligheidsregio Vitaliteit en duurzame inzetbaarheid In overleg met de directie is vastgesteld op welke wijze (projecten, handvatten) vorm gegeven kan worden aan duurzame inzetbaarheid (intussen vertaald naar "Fit voor de volgende Fase"). Momenteel vindt hierover afstemming plaats met het Georganiseerd Overleg (GO). Verwachting is dat start van de vormgeving/uitvoering (projecten) is januari 2022. Verhuizing meldkamer Uw bestuur is de afgelopen 2 jaar regelmatig op de hoogte gebracht van deze voortgang. Kort samengevat: sinds november 2019 werken Gelderland-Midden en Gelderland-Zuid gezamenlijk vanuit één Meldkamer Arnhem-Nijmegen (MAN). Dit om kwetsbaarheid te verminderen en continuïteit te waarborgen. Dit is een tijdelijke oplossing in afwachting van de Meldkamer Oost Nederland (MON). De verwachtte startdatum hiervan is inmiddels enkele malen verschoven en ligt momenteel op

9

‘voorjaar 2023’. Voor de MON is een organisatieplan geschreven voor de MKB (brandweer) en CaCo/multi. Het plan geeft inzicht in structuur en personele formatie. Er gaat gestart worden met een sociaal plan. De VNOG is bereid de werkgever te worden. In het najaar 2021 moet het personeel duidelijkheid hebben. Verder wordt er gewerkt aan de harmonisatie van alarmeringsregelingen en werkprocessen. De landelijke MAR (meldings- en alarmeringsregeling) geeft hiervoor een kader en helpt hierin. Doel is om harmonisatie voor zover als kan door te voeren en het werk van de centralist overzichtelijk te maken zodat daarmee de beste kwaliteit geboden kan worden. Enig maatwerk voor de veiligheidsregio’s blijft onvermijdelijk om recht te doen aan organisatie verschillen. Er wordt verkend hoe de calamiteiten coördinatie en informatieknooppunt tot aan grip 1 en leiding in het veld vorm gegeven kan worden. Zorgcoördinatiecentrum en zorgdifferentiatie Op 1 april 2020 is pilot ZCC door zorgverzekeraars goedgekeurd. Door corona is er daarna enige vertraging ontstaan. Zorgverzekeraars hebben landelijk de looptijd van alle pilots met een jaar verlengd tot 31-12-2022. In de zomer van 2021 is een herijking van het plan van aanpak met zorgverzekeraars en ketenpartners besproken en goedgekeurd. Ook vanuit ICT is het project inhoudelijk voorbereid, besproken en geprioriteerd.

Het landelijke ICT-project is in het 1e kwartaal van 2021 van start gegaan. Uitrol in regio (Gelderland-Midden en Gelderland-Zuid) wordt verwacht eind vierde kwartaal 2021. Het voornemen is de implementatie te starten in het eerste en tweede kwartaal 2022. In het vierde kwartaal 2021 wordt zorgcoördinatie (medisch) inhoudelijk uitgewerkt in werkafspraken tussen betrokken partners. Hierbij wordt ondersteuning gegeven door het medischwetenschappelijk onderzoeksbureau IQ Health Care (Radboud Universiteit). Het project ligt inhoudelijk en financieel op schema. In het kader van zorgdifferentiatie wordt er inmiddels gewekt met de zorgambulance+. Sinds juni 2020 kennen we daardoor 3 vormen van ambulances: laag, midden en hoog niveau van zorg. De beschikbaarheid van spoedzorg en planbare zorg zijn hierdoor verbeterd. Wet ambulancezorg Ten tijde van de ontwikkeling van het RBP waren we in afwachting van de nieuwe Wet ambulancezorg. De wet is inmiddels van kracht en heeft geen consequenties voor de wijze waarop wij de ambulancezorg hebben georganiseerd. Actieplan ambulancezorg Het actieplan ambulancezorg is een landelijk plan. Wij zijn hierbij betrokken en zorgen voor de aansluiting in onze regio. Omgevingswet In 2019 zijn we begonnen met het voorbereiden/opleiden van onze medewerkers op de komst van de omgevingswet.

Door de coronapandemie is het vanaf februari 2020 niet meer mogelijk geweest om fysiek trainingen te organiseren. Trainingen en bijscholingen zijn in de tweede helft van 2021 weer opgepakt. Programma vrijwilligheid Het programma vrijwilligheid valt onder operatie VLAM, waarover u diverse malen bent bijgepraat. Het programma is voortvarend gestart. Omdat besprekingen met vrijwilligers niet mogelijk zijn, is de oplevering van producten vertraagd en is er een doorloop naar 2022. Er zijn vijf deelprojecten opgestart gericht op vinden, binden en boeien van vrijwilligers. Deze projecten lopen naar tevredenheid. De vrijwilligersraad is geïnstalleerd en fungeert als klankbord op de deelprocessen. Momenteel wordt er een plan van aanpak gemaakt om de resterende werkzaamheden uit operatie VLAM in het eerste kwartaal van 2022 terug te brengen in staande organisatie. De inrichting van Bureau vrijwilligheid wordt opgezet om borging op vrijwilligheid te bestendigen. Bemensing crisisorganisatie In (reguliere) vacatures van de VRGZ wordt standaard aangegeven dat men bereid moet zijn om en rol in de crisisorganisatie te vervullen.

Ook gemeenten onderzoeken in opdracht van de kopgroep gemeentesecretarissen bij welke gemeentelijke functies dit standaard zou moeten worden opgenomen Daarnaast vindt actieve, organisatie brede werving- en selectie voor crisisrollen plaats, waarbij geschikte kandidaten waar nodig persoonlijk worden benaderd. Voor sommige functies wordt ook actief bij partners van de VRGZ geworven. In samenwerking met de gemeenten wordt in het

10

najaar van 2021 verkend hoe bevolkingszorg en crisiscommunicatie toekomstbestendig kunnen worden ingericht Ook het jaarplan vakbekwaamheid draagt hieraan bij door gemeentelijke functionarissen zelf verantwoordelijk te maken voor hun eigen vakbekwaamheid middels diverse nieuwe scholingsinstrumenten. Cybersecurity Door de recent aangestelde CISO zal een calamiteitenplan opgesteld worden met te nemen maatregelen ingeval van een cyberaanval, storing in de internet- of stroomvoorziening, etc. Dit gebeurt in nauwe samenwerking met de sector Crisesbeheersing, in afstemming met de operationele afdelingen en op basis van een inventarisatie van bestaande maatregelen, bekende risico’s en benodigde primaire voorzieningen. De planning is aangepast naar 2021/2022. Gevolgen van nieuwe risico’s Cyberrisico’s Naast de activiteit cybersecurity, dat zich richt op onze eigen cyberveiligheid, kijken we ook naar cyberrisico’s in ons werkveld. Wij hanteren daarbij de kwadranten zoals veiligheidsregio IJsselland heeft ontwikkeld in inmiddels gemeengoed zijn binnen de veiligheidsregio’s.

Momenteel wordt organisatiebreed in beeld gebracht hoe het staat met onze cyberweerbaarheid en waar mogelijke knelpunten zitten. Oftewel: in welke mate kunnen onze kritische processen doorgang vinden in geval van een cyberaanval op de VRGZ. In dat kader is het goed om te weten dat de ICT voor onze crisisorganisatie al enige jaren geleden is ondergebracht in een eigenstandige ICTomgeving. Ook voor cybergevolgbestrijding zijn de belangrijkste processen en partners in beeld. Dit zal de komende tijd verder doorontwikkeld worden. Cyberwaakzaamheid zal de komende jaren worden opgepakt. Criminaliteit voor fysieke leefomgeving De activiteit ‘gevolgen van criminaliteit voor de fysieke leefomgeving’ staat in het RBP gepland voor 2022 en 2023. Hoewel wij altijd oog hebben voor criminaliteit in ons werkveld, hebben wij hier in deze beleidsperiode nog geen extra aandacht aan geschonken.

11

Extreem weer Een eerste inventarisatie is gemaakt van de gevolgen van extreem weer en de contacten zijn gelegd met de projectleiders Regionale Adaptatiestrategie. De kennis die uit de eerste verkenning voor extreem weer in 2020 en 2021 is gedaan, wordt in een eerste advies voor vervolgstappen eind 2021 aan de VRGZ-sectoren voorgelegd. Verwacht wordt dat de vervolgstappen van de activiteit in 2022 en 2023 verder worden opgepakt en uitgewerkt. Energietransitie Vanuit de organisatie is de planning van de activiteit energietransitie naar voren gehaald: het stond gepland voor 2022-2023, maar is nu in 2020 gestart. Dit vanwege de urgentie in verband met de noodzaak om de gevolgen van de risico’s die samenhangen met de energietransitie voor bewoners en hulpverleners te onderzoeken. Alle veiligheidsregio’s zijn bezig met de gevolgen van de energietransitie. Naast de landelijke kennisdeling trekken wij in Oost5-verband nauw op met onze buurregio’s. Een belangrijk aandachtspunt daarbinnen zijn de energiedragers in en om het huis. Binnen de VRGZ is hiervoor een projectoverleg gestart voor een verdere verdeling van taken op inhoudelijke onderwerpen. Dit projectoverleg krijgt ook in 2022 nog vervolg. Daarnaast zijn contacten gelegd met RES Rivierenland en Arnhem-Nijmegen in verband met plannen in de regio.

12