2026-153.3 Bijlage 3. Overzicht van ingekomen zienswijzen kaderbrief

Samenvatting zienswijzen Kaderbrief 2027 Gemeente Inhoud Verwerking Begroting 2027 Algemeen - meerdere zienswijzen Buren; Culemborg; Nieuwe bestuursperiode In de begroting 2027 zijn geen nieuwe beleidsontwikkelingen opgenomen. We hebben alleen reeds gemaakte besluitvorming verwerkt in onze begroting en meerjarenraming. Neder-Betuwe; Wij vinden het van belang dat het nieuwe bestuur de ruimte krijgt om eigen afwegingen te maken. Daarom vragen wij u om Maasdriel; Tiel; West terughoudend te zijn met nieuwe beleidsontwikkelingen, zodat deze keuzes aan het nieuwe bestuur kunnen worden Betuwe; West Maas overgelaten. Ook verzoeken wij u bij eventuele besluitvorming rekening te houden met de komst van dit nieuwe bestuur. In en Waal; Zaltbommel maart 2026 vinden de verkiezingen plaats. De verwachting is dat besluitvorming over nieuwe onderwerpen na het zomerreces van 2026 kan plaatsvinden Buren; Culemborg; Taakstelling/ Financiële situatie In 2026 hebben we voldaan aan de gevraagde verlaagde gemeentelijke bijdrage voor 2027. Deze hebben wij in de programmabegroting 2026 en bijbehorende meerjarenraming verwerkt.

De Neder-Betuwe; Afgelopen jaar heeft u hier invulling aangegeven op basis van het kader dat de doorgevoerde maatregelen in 2026 om aan de taakstelling te voldoen waren een verlaging van het salarisbudget bij HR, verhoging van de onttrekking uit reserves voor afschrijvingslasten (dit Maasdriel; Tiel; West gemeenten in Regio Rivierenland hebben meegegeven. Dit kader voorziet in een lagere conform de bestemmingsreserve) en het opnemen van de verwachte renteopbrengst in de begroting. We ontvangen de rente op de tegoeden die we hebben vanuit de (provinciale) subsidies Betuwe; West Maas gemeentelijke bijdrage van 1,5% in de begrotingsjaren 2026 en 2027 ten opzichte van de en rijksbijdragen die we ontvangen. Met deze maatregelen voldoen we aan de oproep van de gemeenten en kunnen we ook onze budgetten indexeren. en Waal; Zaltbommel begroting 2025, oplopend naar een 3,0% lagere bijdrage vanaf 2028. Voor nieuwe ontwikkelingen zal het vastgestelde proces van de startnotitie worden gevolgd waarbij na besluitvorming het financiële gevolg in het volgende P&C product verwerkt wordt. Dit kader blijft ook de komende jaren van kracht en geldt vanzelfsprekend eveneens voor nieuwe ontwikkelingen Culemborg; NederIndexatie Er is kennisgenomen van de voorgestelde indexatie in de kaderbrief, waarin voor het jaar 2027 een loonstijging van 5,1% en een prijsstijging van 2,2% wordt gehanteerd.

Conform de richtlijnen Betuwe; Maasdriel; We hebben kennisgenomen van de voorgestelde indexering in de kaderbrief, waarin voor het jaar 2027 een loonstijging van van de concerncontrollers heeft u deze gecorrigeerd met de aangepaste indexatiés over 2025 en 2026. De achterliggende methodiek daarvoor is de afgelopen jaren gebruikelijk geweest en ook Tiel; West Maas en 5,1% en een prijsstijging van 2,2% wordt gehanteerd. Conform de richtlijnen van de concerncontrollers heeft u deze dit jaar vooraf ambtelijk afgestemd. Waal gecorrigeerd met de aangepaste indexeringen over 2025 en 2026. De achterliggende methodiek daarvoor is de afgelopen jaren gebruikelijk geweest en ook dit jaar vooraf ambtelijk afgestemd. Maar dit voorstel stelt de deelnemende gemeenten Dit voorstel stelt de deelnemende gemeenten voor 2027 wel voor een uitdaging. Dat heeft te maken met de bekostigingssystematiek voor gemeenten. Die is in 2024 gewijzigd naar een vaste voor 2027 wel voor een uitdaging. Dat heeft te maken met de bekostigingssystematiek voor gemeenten. Die is in 2024 indexatie op basis van de ontwikkeling van het bruto binnenlands product. Deze wijziging had tot doel om de financiële verhouding tussen Rijk en gemeenten te vereenvoudigen en gewijzigd naar een vaste indexering op basis van de ontwikkeling van het bruto binnenlands product.. Deze wijziging had tot voorspelbaarder te maken.

Tegelijkertijd betekent dit dat gemeenten niet altijd voldoende meebewegen met loon- en prijsontwikkelingen in de publieke sector. Naar de huidige inzichten komt doel om de financiële verhouding tussen Rijk en gemeenten te vereenvoudigen en voorspelbaarder te maken. Tegelijkertijd de indexatie van het Gemeentefonds voor 2027 uit op 2,5%. Dat is lager dan dé gewogen indexatie die de GR voorstelt. Met andere woorden: voor gemeenten is er in 2027 een bepérkte groei betekent dit dat gemeenten minder automatisch meebewegen met loon- en prijsontwikkelingen in de publieke sector. van hun algemene middelen, terwijl de kosten voor deelname aan GR'en stijgen. We blijven graag in overleg met de deelnemende gemeenten en uw organisatie over een passende en Naar de huidige inzichten komt de indexatie van het Gemeentefonds voor 2027 uit op 2,5%. Dat is lager dan de gewogen evenwichtige indexeringssystematiek voor de begroting 2027 en de jaren daarna. indexering die de GR voorstelt. Met andere woorden: voor gemeenten is er in 2027 een beperkte groei van hun algemene middelen, terwijl de kosten voor deelname aan GR’en stijgen. We gaan daarom de komende maanden graag in overleg met Wij willen benadrukken dat we ons zeer bewust zijn van de vele uitdagingen waar gemeenten de komende jaren mee worden geconfronteerd.

We beschouwen het anticiperen op de de deelnemende gemeenten en uw organisatie over een passende en evenwichtige indexeringssystematiek voor de begroting verminderde inkomsten als een gezamenlijke opgave. In de conceptbegroting 2027 is gerekend met de in de kaderbrief 2027 aangekondigde en met de gemeenten afgestemde indexaties. Wij 2027 en de jaren daarna. stellen voor dit in de begroting 2027 zo te houden omdat de tijd voor het opstellen van een passende en evenwichtige indexeringssystematiek ontbreekt als we deze tijdig willen aanleveren. Ook stellen we voor om de concerncontrollers van de gemeenten en GR-en op korte termijn gezamenlijk naar een passende indexteringssystematiek te laten kijken zodat deze bekend is bij het opstellen van de kaderbrief 2028.

Culemborg; NederBetuwe; Maasdriel; Tiel; West Maas en Waal; Zaltbommel

Rechtmatigheid Wat betekent dit nu voor u als onze verbonden partij? 1. Dat het dagelijks bestuur op het hart gedrukt wordt dat er altijd rechtmatig moet worden gehandeld en verantwoord. 2. Dat er bij de verbonden partij interne controle plaats vindt op het monitoren van het rechtmatig handelen. 3. Dat, indien mogelijk, geconstateerde fouten of onduidelijkheden moeten worden opgelost binnen hetzelfde boekjaar. 4. In de jaarrekening van de verbonden partij verslag moeten worden gedaan door het dagelijks bestuur over de rechtmatigheid van haar handelen. 5. De betreffende jaarrekening zo vroeg mogelijk en uiterlijk op 1 mei van het opvolgende boekjaar opgesteld dient te zijn en te zijn aangeleverd bij de gemeente.

Het dagelijks bestuur van Regio Rivierenland onderstreept het belang van rechtmatig handelen en monitoort dit door een interne rechtmatigheidscontrole. Waar mogelijk worden geconstateerde fouten of onduidelijkheden binnen hetzelfde boekjaar opgelost. Het Dagelijks Bestuur brengt in de Jaarrekening verslag uit van de bevindingen uit de interne rechtmatigheidscontrole en zorgt, conform de Wgr, dat de concept jaarrekening uiterlijk op 15 april (volgend op het jaar waarop de jaarrekening betrekking heeft) wordt aangeboden aan de gemeenteraden.

Buren; Culemborg; Neder-Betuwe; Maasdriel; Tiel; West Betuwe; Zaltbommel

Betrokkenheid raad en realistische planning In uw kaderbrief kondigt u diverse documenten aan die ter besluitvorming aan de gemeenteraad zullen worden voorgelegd. Het betreft onder andere het Regionaal Economisch Ambitiedocument en het Mobiliteitsplan. Voor een zorgvuldige besluitvorming is het van belang dat het nieuwe bestuur tijdig en actief wordt betrokken, zodat zijn inbreng kan worden meegenomen. Aangezien deze stukken momenteel zijn gepland voor 2026, verzoeken wij u om hiervoor een realistische en haalbare planning op te stellen, met een betere spreiding van de besluitvormingsmomenten.

Het Regionaal Economisch Ambitiedocument is inmiddels afgelopen en de strategische visie mobiliteit loopt in 2026 af. Om die reden is het van belang om de besluitvorming tijdig te laten plaatsvinden. Daarbij zullen wij rekening houden met deze opmerking en zorgen wij voor een realistische planning.

Inzicht per gemeente en kwantificeren van de risico's Inzicht per gemeente Wij hebben verzocht om bij de komende P&C-producten (jaarstukken en begroting) per gemeente inzicht te verschaffen in de In de Jaarrekening 2025 en de Begroting 2027 zijn de tabellen per gemeente opgenomen in de bijlage. verschillende Dienstverleningsovereenkomsten (DVO’s). Daarnaast vragen wij om een kwantificatie van de daaraan Kwantificeren risico's verbonden risico’s. In de Begroting 2027 zijn de risico's gekwantificeerd en opgenomen in de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing. Buren; Culemborg; Frictiekosten Avri Momenteel zijn we in gesprek met het bestuur van de Avri over de frictiekosten die zij aan Regio Rivierenland betalen. Deze verplichting vloeit voort uit de gevolgen van de afsplitsing van Avri Maasdriel; Tiel; West Wij verzoeken u om, samen met Avri, een gezamenlijk voorstel uit te werken dat ter besluitvorming kan worden voorgelegd in 2016 en betreft een vergoeding voor de structurele desintegratiekosten waarmee Regio Rivierenland is geconfronteerd. In deze begroting is de bijdrage vanuit de Avri in de frictiekosten nog Betuwe; Zaltbommel aan het Algemeen Bestuur. opgenomen. We werken met de Avri aan een gezamenlijk voorstel hoe we in de toekomst met deze kosten omgaan. Dit voorstel zal ter besluitvorming worden voorgelegd aan het Algemeen Bestuur.

Specifiek per gemeente Indexatie n.v.t. Buren De gehanteerde indexeringen komen overeen met de gemaakte afspraken Buren; Culemborg; Neder-Betuwe; Maasdriel; Tiel

Culemborg

ODR Het Algemeen Bestuur van Regio Rivierenland heeft inderdaad besloten de Expertpool Warmte bij Regio Rivierenland te positioneren. Hierbij is het vastgestelde afwegingskader toegepast en De Omgevingsdienst Rivierenland (ODR) voldoet op dit moment niet aan de gestelde robuustheidscriteria (met name op het geconcludeerd dat deze taak past binnen de Gemeenschappelijke Regeling. Wel is het Dagelijks Bestuur van Regio Rivierenland in gesprek gegaan met het Dagelijks Bestuur van de criterium ‘omzet milieutaken’). De deadline voor het voldoen aan de robuustheidscriteria is 1 april 2026. Als de ODR niet Omgevingsdienst Rivierenland. Daar is afgesproken dat Regio Rivierenland de Omgevingsdienst Rivierenland tracht te ondersteunen met het uitdragen van een denklijn richting het Rijk inzake voldoet aan de criteria is de verwachting dat er én minder inkomsten (subsidies) beschikbaar komen én dat de de robuustheid van de organisatie. zelfstandigheid van de ODR eindig is. Twee ontwikkelingen die de regio en de inwoners niet ten goede komen. In de afgelopen maanden is over dit onderwerp een discussie gevoerd tussen gemeenten en de ODR. Ook heeft er een gesprek met Regio Rivierenland plaatsgevonden. Hierin is gesproken over de Expertpool Warmte. Op 2 juli heeft het Algemeen Bestuur van Regio Rivierenland besloten de Expertpool Warmte te positioneren bij Regio Rivierenland.

Op 10 december 2025 is het besluit genomen per 1 januari 2026 de Expertpool Warmte verder in te richten volgens het voorgestelde plan waar ook de stuurgroep RES positief over heeft geadviseerd. Wel zijn er door het Algemeen Bestuur van Regio Rivierenland zorgen uitgesproken over de robuustheid van de ODR en is afgesproken dat er, op initiatief van de ODR, een gesprek plaatsvindt met een afvaardiging uit de beide Dagelijks Besturen. Dit om te verkennen welke denkrichtingen mogelijk zijn in relatie tot de robuustheid van de ODR, aansluitend bij de belangen van onze inwoners.

Tiel

ODR De Omgevingsdienst Rivierenland (ODR) voldoet op dit moment niet aan de gestelde robuustheidscriteria (met name op het criterium 'omzet milieutaken'). De deadline voor het voldoen aan de robuustheidscriteria is 1 april 2026. Als de ODR niet voldoet aan de criteria is de verwachting dat er én minder inkomsten (subsidies) beschikbaar komen én dat de zelfstandigheid van de ODR eindig is. Twee ontwikkelingen die de regio en de inwoners niet ten goede komen. ln de afgelopen maanden is hierover een discussie gevoerd tussen gemeenten, Regio Rivierenland en de ODR. Daarbij is onder meer verkend of bepaalde taken of onderdelen van Regio Rivierenland, zoals de RES en de expertpoolwarmte per 1 april 2026, ondergebracht kunnen worden bij de ODR. Op dit moment bestaan hierover verschillende opvattingen' Wij verzoeken u om medewerking te blijven verlenen en samen met de gemeenten en de ODR te onderzoeken welke oplossing het meest passend is en het beste aansluit bij de belangen van onze inwoners.

West Maas en Waal

ODR Het Algemeen Bestuur van Regio Rivierenland heeft inderdaad besloten de Expertpool Warmte bij Regio Rivierenland te positioneren. Hierbij is het vastgestelde afwegingskader toegepast en De Omgevingsdienst Rivierenland (ODR) voldoet op dit moment niet aan de gestelde robuustheidscriteria. In de afgelopen geconcludeerd dat deze taak past binnen de Gemeenschappelijke Regeling. Wel is het Dagelijks Bestuur van Regio Rivierenland in gesprek gegaan met het Dagelijks Bestuur van de maanden is hierover een discussie gevoerd tussen gemeenten, Regio Rivierenland en de ODR. Daarbij is onder meer verkend Omgevingsdienst Rivierenland. Daar is afgesproken dat Regio Rivierenland de Omgevingsdienst Rivierenland tracht te ondersteunen met het uitdragen van een denklijn richting het Rijk inzake of bepaalde taken of onderdelen van Regio Rivierenland, zoals de RES en de regiopool warmte, ondergebracht kunnen de robuustheid van de organisatie. worden bij de ODR. Op dit moment bestaan hierover verschillende opvattingen. Wij vezoeken de GR Rivierenland om medewerking te blijven verlenen en samen met de gemeenten en de ODR te onderzoeken welke oplossing het meest passend is en het beste aansluit bij de belangen van onze inwoners.

Het Algemeen Bestuur van Regio Rivierenland heeft inderdaad besloten de Expertpool Warmte bij Regio Rivierenland te positioneren. Hierbij is het vastgestelde afwegingskader toegepast en geconcludeerd dat deze taak past binnen de Gemeenschappelijke Regeling. Wel is het Dagelijks Bestuur van Regio Rivierenland in gesprek gegaan met het Dagelijks Bestuur van de Omgevingsdienst Rivierenland. Daar is afgesproken dat Regio Rivierenland de Omgevingsdienst Rivierenland tracht te ondersteunen met het uitdragen van een denklijn richting het Rijk inzake de robuustheid van de organisatie.