2026-054 Informatienota Regionaal Uitvoeringsplan Dak- en Thuisloosheid Gelderland-Zuid 2026-2032

Informatienota

Onderwerp

Regionaal Uitvoeringsplan Dak- en Thuisloosheid Gelderland-Zuid 2026-2032

Aangeboden door

College van B&W

Portefeuillehouder

R.A.N. Reuvers

Team

Team Samenleving

Zaakkenmerk/Document kenmerk

Z.128384/D.351574

Datum collegebesluit Vertrouwelijkheid Bijlagen

3 maart 2026 Openbaar Ja

Inhoudsopgave 1. Aanleiding 2. Stand van zaken 3. Financiën 4. Communicatie 5. Participatie 6. Aanpak en planning 7. Bijlagen

Aanleiding

Op 29 januari 2026 stelde de gemeenteraad het Regionaal Actieplan Dak- en Thuisloosheid 2026-2032 vast. Het Regionaal Actieplan omvat de beleidsmatige kaders. Met het Regionaal Uitvoeringsplan Dak- en Thuisloosheid 2026-2032 geven we vorm en richting, aan de visie en doelen zoals die in het Regionaal Actieplan Dak- en Thuisloosheid zijn neergezet. Hiermee ontstaat er een regionaal gedragen en een concretere uitwerking van het Regionaal Actieplan Dak- en Thuisloosheid met daarin de kaders die gelden voor het Lokale Uitvoeringsplan Daken Thuisloosheid. Het Regionaal Uitvoeringsplan Dak- en

Thuisloosheid ontvangt u ter kennisname.

Stand van zaken

Samenhang van de verschillende bestuurlijke documenten Op 1 oktober 2024 gaven 13 gemeenten van de regio Gelderland-Zuid opdracht om gezamenlijk een nieuwe aanpak Dak- en Thuisloos te ontwikkelen. Dit op basis van het Nationaal Actieplan Dakloosheid en het ETHOS onderzoek in de regio. Aan deze opdracht wordt uitvoering gegeven met drie documenten die tezamen de aanpak vormen: 1) Het Regionaal Actieplan Dak- en Thuisloosheid 20262032: missie, visie, uitgangspunten en doelen. 2) Het Regionaal Uitvoeringsplan Dak- en Thuisloosheid 2026-2032: bevat de concretere uitwerking van het actieplan en welke kaders er gelden voor Lokale Uitvoeringsplannen. Het Regionaal Uitvoeringsplan wordt binnen de 13 deelnemende gemeenten ter vaststelling aangeboden aan de colleges. 3) Het Lokale Uitvoeringsplan: deze zal beschrijven welke maatregelen worden genomen om vraagstukken van (dreigende) dak- en thuisloosheid lokaal op te lossen of te voorkomen. Het voornemen is dat alle 13 gemeenten in Gelderland Zuid in 2026 starten met het opstellen van het Lokale Uitvoeringsplan.

Kernpunten van het Regionaal Uitvoeringsplan Dak- en Thuisloosheid zijn • We werken toe naar het afbouwen van maatschappelijke opvang doordat we dakloosheid primair beschouwen als een huisvestingsprobleem; • Op de korte termijn zien we dat extra opvang noodzakelijk is om verdere maatschappelijke teloorgang en overlast tegen te gaan; • We werken lokaal aan preventie om dak- en thuisloosheid te voorkomen; • We werken lokaal aan het toegankelijk maken van woonplekken voor dak- en thuisloze mensen door hen onder voorwaarden op te nemen als urgente doelgroep voor sociale verhuur; • We realiseren lokaal alternatieve woonplekken en waar nodig zorg. Dit betreft couleur locale, waarbij gedacht kan worden aan woning delen, zorgwoningen, Housing First (samenwerking van meerdere zorgorganisaties voor dak- en thuislozen die uitgaan van eerst een woning en dan de benodigde zorg) en hospitaverhuur; • Het regionaal vangnet zal op termijn bestaan uit:

o Kleinschalige opvang die we spreiden over de regio en een maximaal appel doet op zelf- en samenredzaamheid daar waar het kan. o Grootschalige opvang voor de mensen die dak- en thuisloos zijn en die te maken hebben met complexe multiproblematiek gecentraliseerd in Nijmegen en Tiel daar waar noodzakelijk. • We richten halfjaarlijkse werkconferenties in om de paradigmashift van opvang naar wonen te monitoren en aan te sturen; • Een Regionaal Bestuurlijk kernteam van wethouders Wonen en Zorg en bestuurders van corporaties bereidt mede bestuurlijke besluitvorming voor.

Financiën

• In het Regionaal Uitvoeringsplan is een kostenraming opgenomen (tabel hoofdstuk 8). • Voor de financiering van de Maatschappelijke Opvang wordt gewerkt met een regionale begroting voor Beschermd Wonen en Maatschappelijke Opvang (BW-MO). Deze stellen de 13 deelnemende gemeenten uit Gelderland-Zuid jaarlijks vast. • Het uitgangspunt voor het financieel kader is dat we binnen de beschikbare rijksbudgetten voor BW-MO blijven. • De raad heeft in het voorjaar van 2025 ingestemd met het aanleggen van een bestemmingsreserve voor de ontvangen middelen van de centrumgemeente Nijmegen voor de lokale uitvoering van BW-MO voor West Maas en Waal. • Voor het Regionaal Uitvoeringsplan is in ieder geval de komende 3 jaar extra beleidscapaciteit nodig. Dit betreft de inzet van lokale beleidsmedewerkers en de inzet van programmasturing. Hiervoor worden de regiogemeenten aanvullend gecompenseerd door de centrumgemeente Nijmegen. Na drie jaar wordt de inzet opnieuw beoordeeld. Binnen alle taken en afspraken gaan we prioriteren. Als dan extra inzet nodig blijkt, dan nemen we dat op in de regiobegroting BW-MO. Risico's. In het Regionale Uitvoeringsplan zijn de hoofdlijnen van het Regionale Actieplan uitgewerkt en zijn mogelijke risico’s benoemd in de risicoparagraaf. De volgende risico’s worden beschreven:

• Tekort aan beschikbare rijksmiddelen; • Te korte looptijd van de aanpak; • Politieke keuzes die lokaal en landelijk kunnen wijzigen; • Onvoldoende aansluiting maatschappelijke opvang bij hervormingen in de zorg;

• Tekort aan beschikbare woningen;

• Capaciteitstekorten van personeel.

Communicatie

• Regionaal overleg op het niveau van Gelderland-Zuid en het subniveau van Regio Rivierenland. • Lokaal werken we integraal samen met collega's en onze partners.

Participatie

• Het Regionale Uitvoeringsplan Dak- en Thuisloosheid is tot stand gekomen door een intensieve samenwerking binnen de regio Gelderland-Zuid. Hiervoor is een bestuurlijk kernteam opgericht met vertegenwoordiging portefeuillehouders Wonen en Zorg vanuit de regio Rivierenland, regio Rijk van Nijmegen en centrumgemeente Nijmegen. Dit is aangevuld met bestuurders van een corporatie in Rijk van Nijmegen en een corporatie in Rivierenland. Daarnaast zijn de aanbieders van maatschappelijke opvang, de GGD en de adviesraden sociaal domein van de gemeenten geconsulteerd. De raden zijn meegenomen via lokaleen regionale bijeenkomsten. De ervaring uit de praktijk is meegenomen door betrokkenheid van professionals en ervaringsdeskundigen in de werkgroepen die de plannen tot stand hebben gebracht. • Lokaal werken we integraal samen met collega's, onze partners en onze Adviesraad Sociaal Domein.

Aanpak en planning

• In 2026 starten we met de uitvoering van het Regonaal Uitvoeringsplan Dak- en Thuisloosheid 2026-2032 en het opstellen van het Lokale Uitvoeringsplan Dak- en Thuisloosheid 2026-2032.

Bijlagen

1. Regionaal Uitvoeringsplan Dak- en Thuisloosheid Gelderland-Zuid 2026-2032.