2025-271 2 Programmabegroting 2026 GGD GZ
Tekst van het document
Door als gemeenten meer gezamenlijk op te trekken kunnen kosten worden bespaard (de potentie hiervan is wisselend per gemeente). Tijdige afstemming over hoogte facultatieve middelen 2026: In de maanden maart en april van 2025 zal de afdeling Gezond Leven het gesprek aangaan met alle gemeenten die facultatieve diensten afnemen, zodat in gezamenlijkheid met gemeenten kan worden vastgesteld wat de hoogte van de facultatieve dienstverlening in 2026 zal zijn. Dit gesprek wil Gezond Leven graag voeren vanuit de vastgestelde meerjarenstrategie 2024-2027 en het afwegingskader van de GGD (gevolgen voor inwoners). In het schema hieronder geven we puntsgewijs aan om welke activiteiten het gaat die door gemeenten extra gefinancierd worden.
Programmabegroting 2026
pagina 49 van 112
Wat willen we bereiken? Strategisch doel Het bevorderen van de gezondheid van inwoners van het werkgebied en het versterken van een preventieve infrastructuur in gemeenten en de regio (Wpg).
Wat gaan we ervoor doen? Prestatie / Resultaat 2026 Extra activiteiten in alle gemeenten t.b.v. versterking van de aanpak en beleid van volksgezondheidsproblemen. (Deze activiteiten maken deel uit van het uitvoeringsplan op maat (zie uniforme inzet Gezond Leven)).
Operationeel doel Extra inzet in alle gemeenten door gezondheidsmakelaars, op scholen en/of in de wijken/gemeenten.
Versterken van de 5 regionale ketenaanpakken: Kansrijke start, Kind naar Gezond Gewicht, Gecombineerde Leefstijl Interventies volwassen, Valpreventie en Vitaal ouder worden en Welzijn op recept.
De 5 ketenaanpakken zijn geïntroduceerd binnen gemeenten.
Versterking kennis en adviesfunctie in kader van IZWA en de doelen uit het regioplan. Versterking kennis infrastructuur in het kader van de IZWA en de doelen uit het regioplan.
Borging leernetwerk en een regionale en landelijke kennisagenda.
Wat kost het? Bedragen x € 1.000,Werkveld specifiek (facultatief) Gezond Leven
Realisatie 2024
Gewijzigde begroting 2025
Begroting
Raming
Raming
Raming
2026
2027
2028
2029
Lasten
3.088
2.338
2.706
2.706
2.706
2.706
Baten
-3.061
-2.338
-2.706
-2.706
-2.706
-2.706
26
0
0
0
0
0
Resultaat na belasting
Programmabegroting 2026
pagina 50 van 112
3.4.4
Jeugdgezondheidszorg
Wat houdt het in? De Jeugdgezondheidszorg voert op verzoek van de gemeenten op basis van vraag/behoefte een aantal facultatieve taken uit boven op de uniforme taken die uit de inwonerbijdrage worden betaald. Hiervoor wordt een aparte subsidieaanvraag ingediend waarin de doelen en de werkzaamheden zijn beschreven. Op basis daarvan hebben diverse gemeenten een beschikking afgegeven. Veelal is het facultatieve gedeelte gericht op het versterken van de eigen kracht van ouders/jeugd en daarmee het voorkomen van inzet van zwaardere zorg. Daarnaast draagt het bij aan het versterken van de samenwerking in de keten van de jeugd. Voorbeelden zijn de inzet van videohometraining, de interventies Voorzorg, Samen Starten, Nu niet Zwanger en Stevig Ouderschap, indiceren voor VVE (voor- en vroegschoolse educatie), extra inzet in attentiewijken, vergroten mentale weerbaarheid en het voorkomen van suïcide bij leerlingen in het voortgezet onderwijs (project STORM), advisering leerplichtontheffing en Preventie Schoolziekteverzuim. JGZ voor asielzoekers in opdracht van het COA en GGD GHOR Nederland GGD Gelderland-Zuid voert in opdracht van het COA en GGD GHOR Nederland de jeugdgezondheidszorg uit voor de kinderen die wonen in een asielzoekerscentrum in (een gemeente in) Gelderland-Zuid. Wat kost het? Bedragen x € 1.000,Werkveld specifiek (facultatief) Jeugdgezondheidszorg
Realisatie 2024
Gewijzigde begroting 2025
Begroting
Raming
Raming
Raming
2026
2027
2028
2029
Lasten
2.100
1.803
1.597
1.597
1.597
1.597
Baten
-2.070
-1.803
-1.597
-1.597
-1.597
-1.597
30
0
0
0
0
0
Resultaat na belasting
Programmabegroting 2026
pagina 51 van 112
3.5
Bedrijfsvoering
3.5.1
Arbo
Wat houdt het in? Voor GGD Gelderland-Zuid zijn passende arbeidsomstandigheden belangrijke voorwaarden voor gezond en veilig werken. Werkgever en werknemer zorgen samen voor het verbeteren van de arbeidsomstandigheden. De werkgever is uiteindelijk verantwoordelijk maar overleg met de werknemers is verplicht. Ieder heeft daarin zijn eigen taak. Werkgever brengt de risico's van het werk in kaart en maakt een plan van aanpak met verbeter voorstellen en evalueert het gevoerde beleid: de RI&E (risico-inventarisatie & -evaluatie). Samenhang met de Meerjarenstrategie 2024-2027 Een gezonde en veilige werkomgeving stelt de medewerkers in staat de meerjarenvisie uit te voeren. Goed welzijn van de medewerkers zal het ziekteverzuim verminderen. Wat willen we bereiken? Strategisch doel Zorgdragen voor goede arbeidsomstandigheden en veiligheid voor alle medewerkers en derden in de organisatie.
Operationeel doel Veiligheid voor medewerkers.
Gezonde, fitte en vitale medewerkers.
Wat gaan we ervoor doen? Prestatie / Resultaat 2026 • Uitvoeren actiepunten uit plan van aanpak RI&E, locaties Nijmegen en Tiel. • Uitvoeren Arbo rondgangen nieuwe GGD locaties. • Evalueren en vaststellen meerjarenbeleid keuring elektrische apparaten middels NEN 3140. • •
Bevorderen van het welzijn van de medewerkers.
•
•
Programmabegroting 2026
Arbo-verantwoorde inrichting (thuis-) werkplek. Aanbieden van activiteiten, georganiseerd vanuit Groen Gezond en In Beweging. Uitvoeren Periodiek ArbeidsGezondheidskundig Onderzoek (PAGO). Aandacht voor vitaliteit en verzuim in de organisatie middels vitaliteitsbeleid.
pagina 52 van 112
3.5.2
Communicatie
Wat houdt het in? Communicatie heeft als strategisch doel het versterken van de communicatiekracht op organisatieen medewerkersniveau. De pijlers in onze aanpak zijn: o Meerjarenstrategie en visie GGD communiceren o Zichtbaarheid GGD-taken vergroten; vertrouwen opbouwen o Communicatief versterken medewerkers (t.a.v. cliënt en samenwerkingspartners) o Toegankelijke informatie en voorlichting publieksgroepen o Pers- en crisiscommunicatie. Samenhang met de Meerjarenstrategie 2024-2027 Implementatie Meerjarenstrategie (en Inspirerend Kader) In de Meerjarenstrategie 2024-2027 zijn 2 leidende principes en 4 strategische thema’s benoemd waar de GGD op inzet. Communicatie ondersteunt intern de implementatie van de Meerjarenstrategie en verbindt de uitgangspunten van de Meerjarenstrategie zoveel mogelijk in alle interne en externe communicatie-uitingen. Het online magazine Meerjarenstrategie laat met verhalen de beloofde ontwikkeling zien. De verhalen delen we binnen en buiten de GGD. Dit doen we intern via ons sociale intranet en naar buiten via de website, nieuwsbrieven en onze sociale mediakanalen. Communicatiestrategie Communicatie maakt jaarlijks een beknopt strategisch communicatieframe. De strategische uitgangspunten voor communicatie zijn gebaseerd op de uitgangspunten van de Meerjarenstrategie.
Vanuit het communicatieframe worden plannen van aanpak opgesteld op afdelings-, team- en projectniveau. Ontwikkelingen •
•
•
•
•
•
•
Het hybride werken maakt onderdeel uit van de huidige werkcultuur, ook bij onze GGD. Communicatie blijft intern communicatiemiddelen inzetten om medewerkers verbonden te houden met elkaar en de organisatie. De krapte in de arbeidsmarkt blijft toenemen. Ook de GGD heeft moeite sommige vacatures in te vullen. Team Communicatie maakte daarom in 2024 een arbeidsmarktcommunicatieplan. Dit plan wordt ook in 2026 uitgevoerd met als doel om het GGD-werk zichtbaarder te maken en vacatures beter onder de aandacht te brengen bij werkzoekenden. In de samenleving is meer aandacht voor diversiteit en inclusie. Communicatie ondersteunt bij het communiceren in de juiste aanspreekvorm en met boodschappen en uitstraling waarin meerdere doelgroepen, ontvangers en culturen zich herkennen. Mensen willen informatie snel kunnen consumeren. Communicatie levert zoveel mogelijk ‘shortform’ content (korte teksten en video’s) om boodschappen over te brengen aan verschillende doelgroepen. Begin 2026 vindt de overgang naar een nieuw sociaal intranet plaats. Communicatie levert een bijdrage aan een soepele overgang en introductie en bewaakt de gebruiksvriendelijkheid en toegankelijkheid voor medewerkers. Begin 2026 komen jeugdgezondheidsmedewerkers 0-4 vanuit Santé Partners naar de GGD.
Communicatie ondersteunt via uitvoerig van een communicatieplan, zodat zij zich thuis voelen en zijn voorzien van voldoende informatie. Restyling huisstijl en systeem voor huisstijldragers/sjablonen t.b.v. ‘communicatief versterken medewerkers’.
Programmabegroting 2026
pagina 53 van 112
Wat willen we bereiken? Strategisch doel Operationeel doel Het versterken van de Communicatieplan voor de implementatie communicatiekracht meerjarenstrategie 2024op organisatie en 2027 uitvoeren. medewerkers niveau.
Wat gaan we ervoor doen? Prestatie / Resultaat 2026 • Een door de organisatie en medewerkers gedragen Meerjarenstrategie. • Medewerkers voelen zich verbonden met de Meerjarenstrategie. • Interne en externe communicatieuitingen van de GGD, waarin de uitgangspunten van de meerjarenstrategie herkenbaar zijn. • Nieuwe verhalen in het online magazine.
Vergroten van de zichtbaarheid van wat de GGD doet/opbouwen vertrouwen
•
Ondersteuning afdelingen, GGDprojecten en externe samenwerkingsprojecten met advies & uitvoering.
Communicatief versterken van GGD-medewerkers.
•
Aandacht voor externe verbinding: Delen verhalen waarin netwerkfunctie en lokale samenwerking centraal staan, o.a. in MJS-magazine, nieuwsbrieven, jaarverslag, sociale media Aandacht voor interne verbinding: o.a. door informatie en vlogs op intranet en informatieve bijeenkomsten. Doorontwikkeling en het zichtbaar maken van communicatietools, waarmee medewerkers zelf aan de slag kunnen.
•
•
Toegankelijke informatie op website, sociale media en in voorlichtingsmateriaal.
•
• •
Pers- en crisiscommunicatie
• •
Programmabegroting 2026
Actuele en (digi)toegankelijke interne- en externe communicatiemiddelen: website, sociale mediakanalen, (nieuw) intranet, voorlichtingsmateriaal. Aandacht voor actuele ontwikkelingen. Gedeelde en van een reactie voorziene relevante ontwikkelingen binnen en buiten de GGD. Advies en uitvoeren reactief en proactief persbeleid. Advies en uitvoering communicatie bij incidenten en crisis.
pagina 54 van 112
3.5.3
Informatievoorziening
Wat houdt het in? Informatievoorziening (IV) heeft als belangrijkste taak de ontwikkelingen en ambities van de GGD te vertalen in oplossingen op het terrein van informatiemanagement, informatiebeheer (archief), functioneel beheer en informatiebeveiliging. IV wordt strategisch, tactisch en operationeel geborgd door de vraag vanuit de GGD-afdelingen te vertalen naar passende oplossingen aangeboden door VRGZ-ICT, haar onderaannemers, softwareleveranciers en GGD-GHOR Nederland. De informatiemanager, CISO, informatieadviseurs en functioneel beheerders vervullen hierin ieder hun rol. In de dynamische wereld waarin we leven richt IV zich ook op de toekomst: hoe grijpen wettelijke, maatschappelijke en technologische ontwikkelingen in op de GGD-processen? Wat moeten we doen om ook in de toekomst die processen optimaal te ondersteunen? Hierbij bewaakt IV dat er een samenhangend, flexibel informatielandschap ontstaat dat ondersteund wordt door de diverse applicaties. De wettelijke eisen ten aanzien van privacy, informatiebeveiliging en archivering worden hierbij geborgd. Daarnaast investeert IV steeds meer in de verbinding met de collega’s van het programma Onderzoek, Informatie en Advies (OIA), de verschillende afdelingen en andere informatiespecialisten binnen en buiten de GGD.
Het thema ‘informatie’ staat centraal voor de te leggen verbindingen en voor de strategische ontwikkeling van de organisatie. Het slim inzetten van alle beschikbare informatie ten behoeve van preventie en versterking van de zelfredzaamheid van de burger is hierbij het primaire doel. Samenhang met het Inspirerend Kader en de Meerjarenstrategie 2024-2027 In het Inspirerend Kader en Meerjarenstrategie 2024 – 2027 is een aantal belangrijke onderdelen beschreven die impact hebben op de toekomst van onze informatievoorziening: ➢ Wij ondersteunen onze inwoners op een manier die bij hen en hun situatie past. Onze informatievoorziening moeten we daarom inrichten op de behoeften van onze inwoners, bijvoorbeeld door het verbeteren en verruimen van onze digitale dienstverlening en aansluiting op landelijke standaarden, zodat er een eenduidigheid voor onze inwoners ontstaat. ➢ Wij geloven dat we samen meer bereiken dan alleen en hanteren hiervoor een netwerkaanpak. Samen met onze medewerkers, gemeenten en samenwerkingspartners delen we kennis en ervaringen op het gebied van informatievoorziening. Maar ook voeren we gezamenlijk projecten uit en werken we aan een stevige, eenduidige, transparante en kosteneffectieve landelijke informatievoorziening binnen de publieke gezondheidszorg. ➢ Wij hanteren een informatiegestuurde aanpak als basis voor betrouwbare advisering.
Onze informatievoorziening speelt hierin een centrale rol. We borgen betrouwbare applicaties, data- en registratiekwaliteit, beschikbaarheid en beveiliging, zodat er betrouwbare output aangeleverd kan worden als stuurinformatie en ter advisering. ➢ Wij adviseren over preventie en geven vorm aan groepsgerichte preventie. Nieuwe innovaties als eHealth en Artificial Intelligence (AI), digitale triage, maar ook regie door de cliënt op de eigen gezondheidsgegevens ontsloten via een Persoonlijke Gezondheidsomgeving (PGO), maken dat we preventie dichter bij de cliënt kunnen brengen. Ontwikkelingen Op het terrein van informatievoorziening spelen voor 2026 de volgende relevante ontwikkelingen: • Het inzetten op meer digitale dienstverlening waar dit past bij de behoefte van de cliënt. • Het automatiseren/robotiseren van repeterende en administratieve processen. • De implementatie van nieuwe Wet- en regelgeving, zoals de Wet digitale overheid (Wdo), de Wet elektronische gegevensuitwisseling in de zorg (Wegiz) en de Wet Digitale authenticatie en identificatie in de zorg (Wet Diaz). Programmabegroting 2026
pagina 55 van 112
• •
•
Het onderbrengen van actieve monitoring in het kader van NEN7513 op onze cliëntapplicaties bij een Security Operations Center (SOC). De verplichte aansluiting op de Generieke Digitale Infrastructuur om via één bronsysteem, één gestandaardiseerd uitwisselingssysteem en één waarheid te werken, waardoor efficiëntie en effectiviteit binnen onze werkprocessen bevorderd wordt. Participeren in landelijke samenwerkingstrajecten, zoals het aansluiten op Persoonlijke Gezondheidsomgevingen (PGO’s) en de implementatie van een Pandemisch Paraat informatievoorzieningslandschap. Wat willen we bereiken? Strategisch doel Operationeel doel Versterken van de digitale Aanmeld, triage en dienstverlening. communicatieprocessen van de verschillende afdelingen/teams bevatten een digitaal kanaal waar dit past bij de cliëntbehoefte.
Wat gaan we ervoor doen? Prestatie / Resultaat 2026 • Alle aanmeld- en triageprocessen kennen een digitaal beveiligd kanaal waar cliënten 24-7 toegang toe hebben. • Verdere implementatie van een (AI) chatrobot (bij een succesvolle pilot in 2025).
Verminderen administratieve lasten
Repeterende en administratieve processen worden (waar mogelijk) geautomatiseerd /gerobotiseerd.
•
Geautomatiseerde/gerobotiseerde administratieve taken van diverse afdelingen.
AI wordt toegepast bij processen die zich hiervoor lenen.
•
Implementatie en verdere uitrol van een AI-tool om: o Spraak naar tekst om te zetten. o Automatisch te notuleren en verslaglegging mogelijk te maken.
Organisatieprocessen in brede zin voldoen aan de wettelijke eisen op het gebied van archivering, informatiebeveiliging, privacy en transparantie.
•
Het behoud van certificering voor NEN7510 en voldoen aan de vereisten van NEN7513 (logging), NIS2 en CER. Implementatie van de Wet digitale overheid (Wdo), de Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer (Wmebv), de Wet Digitale identificatie en authenticatie in de zorg (Wet Diaz), de Wet open overheid (Woo) en de Archiefwet 2024.
De landelijke implementatiekalender voor de Wet elektronische gegevensuitwisseling in de zorg (Wegiz) en de Wet digitale overheid wordt uitgevoerd.
•
Compliancy aan zorgspecifieke normen en Wet- en regelgeving
Programmabegroting 2026
•
•
Aansluiting op het Landelijk SchakelPunt voor medicatieoverdracht (organisatiebreed) en de Generieke Digitale Infrastructuur (GDI). Samen met GGD GHOR Nederland, Stichting MedMij en VWS realisatie van een Dienstverlener Aanbieder (DVA)pagina 56 van 112
Wat willen we bereiken? Strategisch doel Operationeel doel
Wat gaan we ervoor doen? Prestatie / Resultaat 2026 aansluiting bij GGD GHOR Nederland voor alle GGD’en ten behoeve van ontsluiting van onze dossiers in de landelijk beschikbare PGO’s.
De informatiegestuurde GGD
•
Optimalisatie van bestaande infrastructuur, waaronder toepassing AI binnen BI processen (op basis van verkenning in 2025)
•
Aansluiting op een Security Operations Center (SOC) voor continue beveiligingsmonitoring van de applicaties in het primaire proces. Vergroting informatiebeveiligingsen privacybewustzijn mede door middel van eLearningsoftware.
Door de GGD verzamelde en geanalyseerde data leveranciersonafhankelijk en veilig beschikbaar stellen aan gemeenten en ketenpartners.
Duurzaam borgen informatiebeveiliging en privacy
•
3.5.4
Kwaliteit
Wat houdt het in? GGD Gelderland Zuid is gecertificeerd op basis van het normenkader Publieke Gezondheidszorg HKZ 2019 en NEN 7510. HKZ-certificering geldt voor alle onderdelen van de GGD. Voor sommige afdelingen geldt dat zij ook bezocht worden door de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) en /of vindt periodieke visitatie plaats. Het Kwaliteitsmanagementsysteem (KMS) bestaat uit verschillende onderdelen en instrumenten die onderling met elkaar in verbinding staan. Door middel van interne en externe audits, halfjaarlijkse managementreviews en de jaarlijkse directiebeoordelingen wordt de werking van het KMS getoetst en waar nodig bijgesteld. Samenhang met de Meerjarenstrategie 2024-2027 Het KMS draagt bij aan continu verbeteren van de kwaliteit van de zorg- en dienstverlening van GGD Gelderland-Zuid ten gunste van cliënten, ketenpartners, opdrachtgevers en medewerkers. Uitkomsten van interne en externe audits, van ervaringsonderzoeken, meldingen ter verbetering en klachten worden gebruikt om de kwaliteit van primaire en ondersteunende processen te verbeteren. Ontwikkelingen Externe toetsing van het KMS blijft onverminderd doorgaan. Het Kwaliteit Informatie Punt (KIP) is continu in ontwikkeling ten behoeve van het beschikbaar stellen van actuele data vanuit kwaliteitsinstrumentaria op laagdrempelige wijze voor medewerkers binnen de organisatie.
Management en functionarissen met een kwaliteitstaak kunnen (bij)sturen op actuele informatie.
Programmabegroting 2026
pagina 57 van 112
Wat willen we bereiken? Strategisch doel Continuering van een effectief en gedragen kwaliteitsmanagementsysteem dat ondersteuning biedt aan de werkprocessen, informatie biedt over de geleverde zorg- en dienstverlening, stimuleert tot verbetering en aansluit op de organisatie als netwerkorganisatie.
Operationeel doel Binnen de organisatie worden kwaliteitsinstrumenten conform PDCA-methodiek toegepast. Hiermee wordt een belangrijke bijdrage geleverd aan het leveren van een goede kwaliteit van zorg- en dienstverlening.
Wat gaan we ervoor doen? Prestatie / Resultaat 2026 • Continering van een effectief en gedragen kwaliteitsmanagementsysteem dat voldoet aan het kwaliteitsbeleid van GGD GZ en het normenkader HKZ 2019 en NEN 7510.
Cliënt en medewerkers gerelateerde incidentmeldingen leiden tot verbeteringen in de zorg en dienstverlening voor onze cliënten/ketenpartners en dragen bij aan een veilig werkklimaat voor medewerkers.
•
Het onverminderd, door MTV-functionarissen, aandachtsfunctionarissen kwaliteit en (team)managers, vragen van aandacht van medewerkers om (bijna) incidenten te melden. Het betreft incidenten in cliëntencontact, agressie-, Arbo- en informatiebeveiligingsincidenten.
Zicht op cliënt- en ketenpartnerervaring draagt bij aan de (verbetering van) kwaliteit van zorg- en dienstverlening
•
In beeld gebrachte ervaring van cliënt- en ketenpartner door afdelingen en teams.
Resultaten vanuit kwaliteitsinstrumenten leiden (waar nodig) aantoonbaar tot (verbetering van) de kwaliteit van zorg- en dienstverlening
•
Risico’s binnen kritische processen zijn bekend en beheerst.
•
Er is zicht op de kwaliteit van de primaire en ondersteunende processen
•
Laagdrempelige beschikbare actuele data vanuit KIP (MTVincidentmeldingen, audits, risico-inventarisaties, klachten, leveranciersbeoordelingen en ervaringsonderzoek), die worden gebruikt als stuurinformatie door aandachtfunctionarissen kwaliteit en (team)managers. Prospectieve en retrospectieve risicoanalyses en het treffen van beheersmaatregelen. Uitgevoerde GGD brede interne audits.
Programmabegroting 2026
pagina 58 van 112
3.5.5
Juridische zaken
Wat houdt het in? Juridische zaken heeft als taak het adviseren van de GGD in juridische kwesties. Dit gebeurt op zowel casuïstisch als beleidsmatig niveau en zowel proactief als reactief. De wet- en regelgeving verandert in hoog tempo. De overheid ontwikkelt nieuwe wetten en bestaande wet- en regelgeving is onderhevig aan aanpassingen. De veranderingen die hieruit voortvloeien moeten geïmplementeerd worden in de organisatie. Daarnaast dient de GGD bestaande wet- en regelgeving na te leven. Samenhang met de Meerjarenstrategie 2024-2027 In de meerjarenstrategie 2024-2027 staan diverse ontwikkelingen genoemd die juridische expertise vragen: • Veranderende wet- en regelgeving; • De genoemde strategische thema’s en beleidsmatige ontwikkelingen, waaruit beiden (juridische) vraagstukken voortkomen. Ontwikkelingen Het uitgebreide takenpakket van de GGD leidt tot veel vragen waarbij juridische expertise nodig is. De beoogde toevoeging van de taak JGZ 4- voor Rivierenland aan GGD Gelderland-Zuid in 2026 zal leiden tot een toename van medewerkers. Dit zal leiden tot meer juridische vragen. Daar komt bij dat het stelsel van rechten en rechtsbescherming uitvoerig is. Burgers, inwoners en organisaties kunnen een veelheid aan verzoeken indienen en diverse juridische procedures aanwenden.
Om dit in goede banen te leiden, risico’s te signaleren en te beperken en adequaat vertegenwoordigd te zijn, is juridische ondersteuning noodzakelijk. In de publieke dienstverlening en het zorgdomein vindt steeds meer samenwerking plaats. De samenwerkingen worden verankerd in convenanten en overeenkomsten en vereisen duidelijke afspraken. Het opstellen en toetsen van deze afspraken is van groot belang, mede met het oog op een adequate uitvoering en mogelijke risico’s. Wat willen we bereiken? Strategisch doel Naleven van wet- en regelgeving.
Signaleren en beperken van risico’s en verbeteren van processen.
Operationeel doel Processen voldoen aan wet- en regelgeving, mede op het gebied van bestuursrecht, gezondheidsrecht, personen- en familierecht en privacy.
Juridische procedures conform geldende wet- en regelgeving. Samenwerkingen monitoren. Programmabegroting 2026
Wat gaan we ervoor doen? Prestatie / Resultaat 2026 • Advisering m.b.t. (juridische) vraagstukken en ondersteuning bij de uitvoering in de praktijk. • Opgestelde en gecontroleerde overeenkomsten. • Op de hoogte blijven van weten regelgeving, tijdige signalering van veranderingen en zorgvuldige implementatie binnen de organisatie. •
•
Advisering juridische procedures, zoals klachten, bezwaar- en beroep, aansprakelijkheidstellingen, tuchtzaken en dagvaardingen. Voorbereiding en uitvoering pagina 59 van 112
Wat willen we bereiken? Strategisch doel
3.5.6
Wat gaan we ervoor doen? Prestatie / Resultaat 2026 juridische procedures, indien nodig. • Ondersteuning en/of vertegenwoordiging van de organisatie, indien nodig. • Opgestelde en gecontroleerde overeenkomsten.
Operationeel doel
Bedrijfsvoering
Wat houdt het in? De taken op het gebied van Huisvesting, ICT, Inkoop, Informatiebeheer, HRM en Financiën en Inkoop heeft de GGD belegd bij de afdeling Bedrijfsvoering van de VRGZ. De dienstverlening is vastgelegd in een dienstverleningsovereenkomst. Samenhang met de Meerjarenstrategie 2024-2027 De sector Bedrijfsvoering adviseert, organiseert, faciliteert de uitvoerende afdelingen van de GGD om de doelen voor de publieke gezondheid en de strategische thema’s in de meerjarenstrategie te realiseren en de organisatie effectief en efficiënt te laten opereren. Dit gebeurt door: • integrale advisering over bedrijfsvoering; • mede zorgdragen voor een goede organisatieontwikkeling en –inrichting; • goede en efficiënte huisvesting en ICT-voorzieningen; • instrumenten en advisering waardoor de organisatie in control kan zijn. Ontwikkelingen Naast een betere betrokkenheid van de sector Bedrijfsvoering bij de (meer)jarenplannen van de GGD ingestoken op een betere definitie van de door de sector Bedrijfsvoering geboden diensten, en de daarmee samenhangende kosten. Wat willen we bereiken? Operationeel doel Strategisch doel Organisatieontwikkeling HRM-beleid en instrumenten die het mogelijk maken dat we nu en straks: • De juiste mensen weten aan te trekken. • De mensen die we in huis hebben ontwikkelen in het belang van de organisatie en van henzelf.
Wat gaan we ervoor doen? Prestatie / Resultaat 2026 • Verder uitwerking op de strategische HR thema’s: •
Leiderschap(sontwikkeling): Leidinggevenden geven leiding vanuit de beloftes uit het Inspirerend Kader.
•
Vitaliteit en Verzuim: Een meer preventieve proactieve aanpak van gezondheid. Strategische Personeelsplanning: Dit instrument vormt de basis om inzichtelijk te maken wat nodig is om toekomstige opgaven (2-3 jaar) kwantitatief en kwalitatief uit te kunnen (blijven) voeren.
•
Op rechtmatigheid en doelmatigheid getoetste inkooptrajecten.
Daar waar persoonlijke en organisatiedoelen niet meer matchen we zorgvuldig afscheid nemen.
Organisatie is in control
Inkoop conform geldende Wet- en Regelgeving op het gebied van Aanbesteden en Inkopen Programmabegroting 2026
pagina 60 van 112
Wat willen we bereiken? Operationeel doel Strategisch doel Beheer vastgoed Vastgoed dat aansluit bij behoeften van cliënten, medewerkers en partners
3.5.7
Wat gaan we ervoor doen? Prestatie / Resultaat 2026 • Huisvesting consultatiebureau nieuwe locatie Mozaïek Wijchen • Mogelijk: o Gebruik maken van bestaand pand (de Klif Oosterhout) voor het huisvesten van een consultatiebureau. Opties worden bekeken voor mogelijk een andere locatie, afhankelijk van de technische mogelijkheden. o Consultatiebureau Opheusden, zal in overeenstemming met de gemeente Opheusden waarschijnlijk op een nieuwe locatie worden gehuisvest. • Verduurzaming vastgoed/uitvoeren duurzaam meerjarig onderhoudsplan
Openbaarheidsparagraaf
Op 1 mei 2022 is de Wet open overheid (Woo) in werking getreden. De Woo is de opvolger van de Wet openbaarheid van bestuur (Wob). De Woo regelt het recht op informatie over alles wat de overheid doet. De Woo kent daartoe drie pijlers, te weten 1) actieve openbaarmaking, 2) passieve openbaarmaking en 3) verbetering van de informatiehuishouding. Ingevolge artikel 3.5 Woo besteedt een bestuursorgaan in de jaarlijkse begroting aandacht aan de beleidsvoornemens inzake de uitvoering van de Woo en doet in de jaarlijkse verantwoording verslag van de uitvoering ervan, mede in relatie tot de beleidsvoornemens. In deze openbaarheidsparagraaf doen wij hiervan op hoofdlijnen verslag. Actieve openbaarmaking De Woo noemt een aantal informatiecategorieën die wij actief openbaar moeten maken. Het overgangsrecht van de Woo regelt dat de start van de actieve openbaarmaking van deze categorieën wordt geregeld in een Algemene Maatregel van Bestuur (AMvB). Daarin is bekend gemaakt dat de categorieën niet allemaal tegelijk openbaar gemaakt behoeven te worden, maar dat daar een fasering in wordt aangebracht. Conform deze fasering heeft GGD Gelderland-Zuid de eerste vijf informatiecategorieën openbaar gemaakt en zullen de komende jaren de overige categorieën openbaar gemaakt worden.
Om de actieve openbaarmaking volgens de Woo te ondersteunen is er een verwijsindex, de ‘Woo-index’, gekomen, en een zoekfunctie op overheid.nl. De GGD is al gestart met actieve openbaarmaking. Denk aan beleidsregels en organisatiegegevens. Daarnaast publiceert de GGD al langer bestuur stukken op de website. Dit zal de komende jaren uitgebreid worden. Tevens wordt aandacht besteed aan de informatiehuishouding, onder meer om de actieve en passieve openbaarmaking te vergemakkelijken.
Programmabegroting 2026
pagina 61 van 112
Wat kost het? Bedragen x € 1.000,Overhead GGD Overhead GGD
Realisatie 2024
Gewijzigde begroting 2025
Begroting
Raming
Raming
Raming
2026
2027
2028
2029
Lasten Lasten
715
826
728
728
728
728
Baten
-655
-726
-728
-728
-728
-728
Mutaties reserve
-60
0
0
0
0
0
Programmabegroting 2026
pagina 62 van 112
4 Paragrafen
Programmabegroting 2026
pagina 63 van 112
4
Paragrafen
4.1
Weerstandsvermogen en risicobeheersing
In deze paragraaf komen de normering van de algemene reserve, het weerstandsvermogen en de weerstandscapaciteit aan de orde. Daarnaast worden de risico’s van de GGD beschreven. Voor het beleid omtrent weerstandsvermogen en risicobeheersing wordt verwezen naar de bijlage Financiële spelregels. Algemene reserve, weerstandsvermogen en weerstandscapaciteit De streefwaarde op basis van de begroting 2026 is als volgt: Berekening streefwaarde Algemene reserve
Begroting
Bedragen x € 1.000,-
2026
Bedrag per medewerker
€ 1.000,00
438
Percentage over opgenomen gelden (leningen)
0,5%
64
Percentage totale uitgaven
1,0%
528
Percentage over inkomsten niet zijnde uniforme bijdrage
3,0%
514
Streefwaarde Algemene reserve
1.544
Bestemde reserves worden niet meegenomen in deze toetsingstabel van het eigen vermogen. Het Algemeen Bestuur heeft in de vergadering d.d. 4 juli 2024 ingestemd met de toevoeging van het resultaat van 2023 (€ 167.000) De algemene reserve bedroeg inclusief toevoeging € 2.387.000. De vermelde streefwaarde van de algemene reserve in de jaarrekening 2023 was € 1.750.000. Het AB heeft tevens besloten de overwaarde van de algemene reserve, € 637.000 uit te keren aan de deelnemende gemeenten. Het resultaat 2024 bedraagt € 80.600 negatief, inclusief uitbetaling overschot bijdrage aan Veilig Thuis van € 71.600. De onttrekking aan de algemene reserve is € 152.200. De stand van de algemene reserve bedraagt op 31 december 2024 €1.669.000. Weerstandscapaciteit
Verwachting*
Begroting
Raming
Raming
Raming
Bedragen x € 1.000,-
2025
2026
2027
2028
2029
Norm algemene reserve
1.483
1.544
1.544
1.544
1.544
Eigen vermogen einde jaar
1.669
1.569
1.569
1.569
1.569
Verwacht resultaat
-100
0
0
0
0
Verwacht algemene reserve
1.569
1.569
1.569
1.569
1.569
Algemene reserve in % van de norm
106%
102%
102%
102%
102%
* in de kolom verwachting 2025 is uitgegaan van de resultaatbestemming conform jaarrekening 2024 Risico’s In onderstaande tabel is een samenvatting van de risico’s met financiële omvang opgenomen. Bij de bepaling van de noodzakelijke risicocapaciteit is rekening gehouden met de weging van de verwachtingswaarde van de kans dat de risico’s zich voordoen.
Programmabegroting 2026
pagina 64 van 112
Benodigde weerstandscapaciteit
Verwacht Benodigde e weerstan financiële dsgevolgen capaciteit
(bedragen *€ 1.000,-)
Nieuwe wet- en regelgeving en politiek bestuurlijke risico's
1.825
658
625
263
Economische risico's
5.000
2.550
Middelen, organisatie medewerkers en efficiency
2.280
794
Totaal
9.730
4.264
Maatschappelijke risico's
Om een concreter beeld te geven van de risico’s die de GGD GZ loopt, staan in onderstaande tabel de tien grootste risico’s. De grootste risico’s betreffen: Nr. Risico en omschrijving 1
2
3
4
Bedrag Kans Risicobedrag Beheersmaatregelen
Inkomsten, bezuinigingen overheid en gemeentes Het betreft hier het risico dat niet kan worden 3.250.000 50% voldaan aan de kwaliteitseisen door bezuinigingen van de overheid en de gemeentes op zowel uniforme als factulatieve taken. Maatregelen van het huidige kabinet door met € 330 mln te bezuiningen op gezondheidszorg versterkt dit risico.
€
1.625.000 * Tijdig signaleren en actie ondernemen * Werken met flexibelere schil * Strenger sturen op contractafspraken * Alert zijn op subsidiemogelijkheden * Facultatieve werkzaamheden financieren uit uniform budget waar mogelijk * Voorstel bestuur CAO- en prijsstijging indexaties niet te budgetteren * Personeel laten afvloeien waar nodig
€
700.000 * Tijdig het gesprek voeren met gemeenten * Bij vacatureruimte afwegen of invulling noodzakelijk is
€
562.500 * Personeel bewust maken van wet en regelgeving van hun vakgebied * Huisjurist aanwezig, landelijke richtlijnen worden gevolgd en regelgeving redelijk stabiel * Taakafbakening waar is de GGD van en waarvan ook niet * Meer ingezet op juist naleven van privacy wetgeving
€
225.000 * Tijdig bespreken met gemeenten (procesvoorstel is reeds voorgelegd aan het AB) * GGD landelijke inkoop organiseren * Kwaliteitseisen verlagen * Uitstellen of afzien van aanschaf/inhuur
Programmabegroting 2026
pagina 65 van 112
CAO / prijsindex Het betreft hier de toekomstige stijgingen door 1.000.000 70% een nieuwe CAO die boven de indexcijfers uitkomen die door de adviescommissie zijn meegegeven en zijn opgenomen in de begroting. Het risico is dat de gemeenten onvoldoende compenseren om dit op te vangen. Niet naleven van de Wet en Regelgeving De GGD dient te voldoen aan diverse wetten en 1.125.000 50% verordeningen. Het bewust of onbewust overtreden van wet- en regelgeving kan mogelijk schadeclaims of boetes tot gevolg hebben.
Prijsstijgingen Het betreft hier de toekomstige stijgingen van o.a.inkoop, onderhoud, inhuur, die boven de indexcijfers uitkomen die door de adviescommissie zijn meegegeven en zijn opgenomen in de begroting. Het risico is dat de gemeenten onvoldoende compenseren om dit op te vangen.
750.000 30%
Nr. Risico en omschrijving 5
6
Bedrag
Ziekteverzuim & arbo Het risico van langdurig ziekteverzuim is aanwezig en daarmee de kans op relatief dure vervanging van personeel. Een aantal functies hebben te maken met extra risico's van verbale of fysieke agressie.
375.000 50%
€
187.500 * Extra inzet op positieve werkplek * Managers opgeleid om personeel beter te monitoren, gesprek aangaan, oplossingen aanbieden voordat probleem ontstaat. * Managers verantwoordelijk stellen voor hoogte verzuim * Tevredenheidsonderzoeken onder personeel regelmatig uitvoeren * Mogelijkheden interne reintegratie uitwerken, re-integratie plan per afdeling optuigen zodat per soort re-integreerder een passende oplossing (ook buiten eigen afdeling) geboden kan worden * Actief arbobeleid * Training omgaan met agressie en geweld
375.000 50%
€
187.500 * Volgen van ontwikkelingen en tijdig actie ondernemen * Samenwerking Bijzondere Zorg en Jeugdgezondheidszorg om efficiëntie te verhogen
375.000 50%
€
187.500 * Continuiteitsplan eigen organisatie * Dit risico hoort bij de primaire taak van de organisatie en wordt daarom geaccepteerd * Financiering nieuw systeem opgenomen in budget, continuering beheer systeem vanuit overheid nog onzeker.
500.000 30%
€
150.000 ● Aanwezigheid CISO, FG en PO en uitbreiding functioneel beheer ● Continuïteitsplan in werking ● Opnieuw aanbesteden kantootautomatisering ● Strengere controles inrichting automatisering ● Inzet AI gestuurde monitoring software ● Verhogen bewustwording binnen de organisatie ● Tactisch- en strategisch plan om te voldoen aan wet- en regelgeving ● Back up en restore ● Verwerkersovereenkomsten en contracten conform inkoopvoorwaarden GGD ● Ketensamenwerking ● Prospectieve risico-analyse ● Continuïteitsplan ● Noodstroomagregraten
Programmabegroting 2026
pagina 66 van 112
(toekomst) Veilig Thuis Er is nog geen uitsluitsel over het toekomstscenario gezins- en jeugdbescherming ‘samen voor kind en gezin’ als vervolg op de contouren zoals geschetst in de Kamerbrief Perspectief voor de Jeugd. Er zullen regionale veiligheidsteams komen vanuit een nieuwe publiekrechtelijke organisatie. Dit heeft naar verwachting consequenties voor de organisatorische inbedding van Veilig Thuis. Verder is nog niet duidelijk hoe de nieuwe financieringssystematiek eruit komt te zien en wat dit eventueel aan invoed heeft qua personeelsverloop.
7
Epidemie Kosten van uitval en andere of extra inzet van personeel, waardoor taken tijdelijk niet worden uitgevoerd of extra moet worden ingehuurd. Het betreft dan het risico op de kosten die niet worden vergoed door derden. Tevens risico dat huidige systeem niet kan voldoen aan eisen, waardoor nieuw systeem ontwikkeld zal moeten worden.
8
Kans Risicobedrag Beheersmaatregelen
Cybercriminaliteit en beveiligingsincidenten Beveiligingsincident is een inbreuk op de beveiliging, waarbij de beschikbaarheid, de integriteit of de vertrouwelijkheid van informatie (en persoonsgegevens) in gevaar is of kan komen. Cybercriminaliteit brengt risico’s op bedrijfscontinuïteit, losgeldeisen, valse betalingsverzoeken, etc. met zich mee. De GGD is NEN gecertificeerd. Hiermee is de basis van de beveiliging op orde, maar het risico blijft aanwezig. Daarnaast is er een verhoogd risico op verstroring van de samenleving en organisatie als gevolg van oorlogs- en terroristische dreigingen waarbij de infrastructuur verstoord kan worden. Waaronder risico op uitval van systemen en servers: ● Stroomuitval (in- of extern) ● Bedrijfscontinuïteit in gevaar ● uitval van noodzakelijke applicaties ● Imagoschade
Nr. Risico en omschrijving 9
Bedrag Kans Risicobedrag Beheersmaatregelen
Arbeidsmarktkrapte Door vergrijzing, krapte op de arbeidsmarkt en toenemende taken wordt het steeds moeilijker goed gekwalificeerd personeel (op korte termijn) aan te trekken. Dit geldt voor bijna alle taken, maar bij de beschikbaarheid van forensische artsen en vertrouwensartsen (VT) is dit het grootste probleem.Hierdoor kan de 24/7 beschikbaarheid van een vertrouwensarts niet worden gegarandeerd op Gelders niveau.
375.000 30%
€
112.500 * Samenwerking met VGGM * Gezonde balans privé/werk * Automatiseren repeterende taken * Digitale kennis personeel verbeteren (incl. zelfredzaamheid) * Verkenning mogelijkheden AI mbt o.a. chatbots, gespreksverlagen, planning, indicatiestellingen, etc. * Eventueel tijdelijk opvangen met inhuur
125.000 50%
€
62.500 * Sturen op afspraken * Tijdig signaleren en aankaarten * Werkgroep om inwoners mee te laten tellen in begrotingen (pas in 2027)
10 Toenemende en veranderende vraag Bevolkingsgroei en toenemende taken GGD, aantal casussen stijgt. Veranderde vraag van gemeente en inwoners.
Totaal van de 10 grootste risico's (noodzakelijke risicocapaciteit)
€ 4.000.000
Overige (noodzakelijke risicocapaciteit)
€
Totale noodzakelijke risicocapaciteit
€ 4.264.000
264.000
Frauderisico analyse In 2021 heeft de GGD beleid opgesteld over het voorkomen van fraude en is een frauderisicoanalyse uitgevoerd. De analyse wordt periodiek geactualiseerd en is betrokken bij het risicomanagement. Ook komt dit onderdeel in de jaarrekening 2024 terug bij de rechtmatigheidsverklaring via het criterium misbruik en oneigenlijk gebruik.
Programmabegroting 2026
pagina 67 van 112
4.2
Kengetallen
Onderstaande kengetallen zijn opgenomen conform bepalingen BBV (Besluit Begroting en Verantwoording). Realisatie
Begrotings- Begroting wijziging
Raming
Raming
Raming
2024
2025
2026
2027
2028
2029
Netto schuldquote
32,0%
32,5%
30,4%
29,4%
27,6%
27,5%
Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen
32,0%
32,5%
30,4%
29,4%
27,6%
27,5%
Solvabiliteitsratio
6,3
6,1
6,0
6,1
6,3
6,3
Structurele exploitatieruimte
-0,1
-0,2
0,0
0,0
0,0
0,0
Toelichting De netto schuld weerspiegelt het niveau van de schuldenlast van de GGD ten opzichte van de eigen middelen. De netto schuldquote geeft een indicatie van de druk van de rentelasten en de aflossingen op de exploitatie. De solvabiliteitsratio geeft inzicht in de mate waarin de GGD in staat is aan haar financiële verplichtingen te voldoen. Onder de solvabiliteitsratio wordt verstaan het eigen vermogen als percentage van het balanstotaal. Het eigen vermogen bestaat volgens artikel 42 BBV uit de reserves (zowel de algemene reserve als de bestemmingsreserves) en het resultaat uit het overzicht van baten en lasten. Voor de beoordeling van het structurele en reële evenwicht van de begroting wordt onderscheid gemaakt tussen structurele en incidentele lasten. Hierdoor ontstaat inzicht in de structurele exploitatieruimte.
4.3
Onderhoud kapitaalgoederen
Materiele vaste activa Activeren en afschrijven Conform het BBV worden alle materiële vaste activa geïnvesteerd. Investeringen worden lineair afgeschreven na het jaar van ingebruikname. Als uitgangspunt voor het activeren geldt dat dit plaatsvindt vanaf € 10.000,- per object. Investeringen in gebouwen De GGD had ultimo 2025 twee panden in eigendom (locatie Tiel en Nijmegen). De consultatiebureaus worden gehuurd door de GGD. Investeringen in gebouwen die geen eigendom van de GGD zijn, komen voor rekening van de betreffende verhuurder. Investeringen in gebouwen die eigendom zijn van de GGD, worden bij de GGD geactiveerd. De kapitaallasten zijn opgenomen in de begroting. Investeringen in overige kapitaalgoederen Ten aanzien van de investeringen in overige kapitaalgoederen (inventaris en installaties, automatisering, vervoersmiddelen en materiaal) hanteert de GGD een meerjarig investeringsplan welke periodiek wordt geactualiseerd. In de begroting is een constant bedrag opgenomen voor kapitaallasten gebaseerd op de verwachte kapitaallasten van het betreffende begrotingsjaar. De werkelijke kapitaallasten fluctueren. Meerjarig wordt gestuurd op een sluitende investeringsbegroting. Dit laatste staat onder druk vanwege de inflatie en additionele duurzaamheidseisen waardoor prijzen verder oplopen.
Programmabegroting 2026
pagina 68 van 112
Een overzicht van de geplande en gerealiseerde investeringen is opgenomen in de bijlagen bij deze begroting. In zijn algemeenheid worden kapitaalgoederen van de GGD onderhouden en vervangen na afloop van de economische levensduur. Onderhoud Onderhoud gebouwen en installaties Op basis van het onderhoudsplan (MJOP) wordt jaarlijks het onderhoud uitgevoerd. Het huidige hoofdkantoor aan de Groenewoudseweg wordt minimaal onderhouden (alleen hoogstnoodzakelijke onderhoudswerkzaamheden). Uitgangspunten beleid ▪
▪ ▪
Het MJOP actualiseren we jaarlijks en wordt een keer in de vijf jaar volledig herzien door een externe partij. In 2024 heeft de herziening plaatsgevonden. Het onderhoud wordt met ingang van 2024 conform het nieuwe plan uitgevoerd. De GGD middelt de lasten van het onderhoud over een periode van 10 jaar. Voor het meten en bewaken van de onderhoudsstaat wordt de landelijke NEN‐norm 2767 (Nederlands Normalisatie‐instituut) voor gebouwen gehanteerd.
Het onderhoud vertoont in absolute zin, als gevolg van werkelijk uit te voeren onderhoud, in de verschillende jaren fluctuaties. Via de voorziening MJOP vertoont de feitelijke belasting van de begroting een stabiel beeld. De kosten voor het beheer en onderhoud van de gehuurde panden zijn voor rekening en risico van de gemeenten of externe partijen. De GGD draagt bij in de servicelasten. Onderhoud materieel Het onderhoud van materieel wordt grotendeels in eigen beheer uitgevoerd of uitbesteed via de afdeling Vastgoed- & Facilitymanagement van de VRGZ.
4.4
Financiering
4.4.1
Beleid ten aanzien van risicobeheer en financieringsportefeuille
Risicobeheer Het is de GGD niet toegestaan om leningen te verstrekken en rente en aflossing van leningen te garanderen. Financieringsportefeuille De hoeveelheid geld die nodig is voor de uitvoering van de verschillende taken van de organisatie wordt beheerd door de treasuryfunctie. Werkwijze, taken en verantwoordelijkheden zijn vastgelegd in het treasurystatuut. Dit statuut is op 27 juni 2019 door het Algemeen Bestuur (AB) vastgesteld. De GGD voert een risicomijdend beleid en voldoet aan wet- en regelgeving. Voor de GGD geldt het schatkistbankieren voor decentrale overheden. Dit houdt in dat tegoeden worden aangehouden in de Nederlandse schatkist. Hierdoor zal de Nederlandse Staat minder geld hoeven lenen op de financiële markten en zal de staatsschuld dalen. In 2020 heeft de GGD een lening aangetrokken ter financiering van het nieuw te bouwen pand in Nijmegen.
Programmabegroting 2026
pagina 69 van 112
4.4.2
Rente en treasury
In onderstaand renteschema worden de rentelasten, de toerekening aan taakvelden en het renteresultaat weergegeven:
Begroting 2026
Bedragen x € 1.000,-
a. De externe rentelasten over de korte en lange financiering b. De externe rentebaten
102 0
Totaal door te rekenen externe rente
102
c. De rente die aan de grondexploitatie moet worden doorberekend
0
Aan taakvelden toe te rekenen externe rente
102
d1. Rente over eigen vermogen
0
d2. Rente over voorzieningen (gewaardeerd op contante waarde)
0
Totaal aan taakvelden toe te rekenen rente
102
e. De werkelijk aan taakvelden toegerekende rente (renteomslag)
102
f. Renteresultaat op het taakveld treasury
0
Kasgeldlimiet Het Ministerie van Financiën geeft aan welk bedrag mag worden gefinancierd met kortlopende geldleningen: de kasgeldlimiet. Als de kasgeldlimiet structureel wordt overschreden moet de kortlopende schuld worden omgezet in een langlopende schuld. Op basis van onderstaand schema blijkt dat de GGD binnen de norm voor de kasgeldlimiet zal blijven.
Programmabegroting 2026
pagina 70 van 112
Kasgeldlimiet Bedragen x € 1.000,-
Omvang begroting per 01-01-2026
52.843
In procenten van de grondslag
8,2%
Toegestane kasgeldlimiet
4.333 2e kwartaal
2e kwartaal3 e kwartaal
Totaal netto vlottende schuld
3.197
Toegestane kasgeldlimiet
4.333
Ruimte (+) / Overschrijding (-)
1.136
Renterisiconorm Om ongewenste financiële gevolgen van rentewijzigingen te beperken geeft het ministerie ook een renterisiconorm aan. Deze renterisiconorm geeft de omvang van de schuld weer die in een jaar maximaal voor renteconversie in aanmerking mag komen. De uitkomst hiervan mag niet overschreden worden zodat een spreiding van de opgenomen leningen, looptijden en rente-aanpassingsdata en een eventueel hieruit voortvloeiende rentewijziging ontstaat. De GGD blijft binnen de norm van de Wet financiering decentrale overheden (Wet Fido). Renterisico vaste schuld in relatie tot renterisiconorm 2026
2027
2028
2029
0
0
0
0
2. Aflossingen
375
375
375
375
3. Renterisico (1+2)
375
375
375
375
4.Renterisiconorm
10.569
10.529
10.490
10.450
5a. Ruimte onder renterisiconorm
10.194
10.154
10.115
10.075
5b. Overschrijding renterisiconorm
0
0
0
0
Bedragen x € 1.000,-
1. Renteherziening
Berekening renterisiconorm 4a. Begrotingstotaal begroting 2026
52.843
4b. Percentage regeling
20%
Renterisiconorm (4a x 4b)
10.569
4.5
Organisatie en Bedrijfsvoering
Zie paragraaf 3.5 Interne dienstverlening voor de informatie over de bedrijfsvoeringstaken binnen de GGD.
4.6
Verbonden partijen
Er is sprake van een verbonden partij als er bestuurlijk en financieel belang is waarbij de begrippen ‘bestuurlijk’ en ‘financieel’ in het BBV nader worden gedefinieerd (de GGD heeft geen relatie met organisaties die aan deze definitie voldoen).
Programmabegroting 2026
pagina 71 van 112
5 Financiën
Programmabegroting 2026
pagina 72 van 112
5
Financiën
5.1
Overzicht van baten en lasten (incl. toelichting)
Een specificatie per gemeente van de uniforme bijdrage gemeenten en subsidie gemeenten voor 2026 is opgenomen in paragraaf 6.3. Realisatie
Begroting
Begroting
Raming
Raming
Raming
2024
2025
2026
2027
2028
2029
Bijdrage deelnemende gemeenten
29.783
31.792
31.855
31.855
31.855
31.855
Bijdrage deelnemende gemeenten o.b.v. facturen
3.053
3.702
3.847
3.847
3.847
3.847
Subsidies Rijk
6.522
6.630
5.776
5.578
5.381
5.183
Subsidies Gemeenten
7.702
5.645
6.216
6.216
6.216
6.216
Overige opbrengsten
5.802
4.183
4.810
4.810
4.810
4.810
Acquisitiedoelstelling
0
340
340
340
340
340
52.862
52.291
52.843
52.646
52.448
52.251
Personeelskosten
38.812
37.690
37.948
37.754
37.560
37.366
Huisvestingskosten
2.345
2.290
2.367
2.367
2.367
2.367
Kantoormiddelen
86
168
171
171
171
171
Medische kosten
1.282
1.214
1.191
1.191
1.191
1.191
Communicatieapparatuur
1.998
2.091
1.887
1.887
1.887
1.887
Bedragen x € 1.000,-
Baten
Totaal baten
Lasten
Vervoermiddelen
47
81
52
52
52
52
Afschrijvingen
372
1.267
1.281
1.281
1.281
1.281
Algemene kosten
4.447
3.107
3.345
3.341
3.338
3.334
Inkoop ondersteunende diensten VRGZ
4.204
4.159
4.392
4.392
4.392
4.392
34
41
36
36
36
36
-632
283
173
173
173
173
52.993
52.391
52.843
52.646
52.448
52.251
-130
-100
0
0
0
0
Toevoegingen reserves
-18
0
0
0
0
0
Onttrekkingen reserves
60
0
0
0
0
0
-88
-100
0
0
0
0
-8
0
0
0
0
0
-81
-100
0
0
0
0
Voorlichting Rentebaten en -lasten
Totaal lasten
Totaal saldo van baten en lasten
Resultaat voor vennootschapsbelasting
Vennootschapsbelasting
Resultaat na vennootschapsbelasting
Programmabegroting 2026
pagina 73 van 112
5.1.1
Verloopstaat
Op de volgende pagina is het verloop van de gewijzigde begroting 2025 naar de begroting 2026 weergegeven (bedragen x € 1.000,-). Aan het einde van deze paragraaf is de berekening van de index opgenomen. Gewijzigde Begroting 2025
-100
Bedragen x € 1.000,-
Lasten Personele lasten
258
- besparingen fte 2026
-740
- besparingen opleidingsbudget 2026
-50
- daling overige taken
-1.045
- stijging salariskosten indexering 2026
1.433
- daling overige personeelskosten
-15
- stijging Personeel niet in loondienst (facultatieve taken)
676
Materiële lasten
195
Besparingen 2026: - Bundelen van vaccinatiewerkzaamheden
-100
- Nieuwe aanbesteding electronisch kinddossier
-125
- Informatievoorziening
-70
Overige mutaties Afschrijvingen - lagere afschrijvingskosten huisvesting
-3
- lagere afschrijvingskosten automatisering
17
Huisvestingslasten - hogere huisvestingskosten kantoorpanden
138
- Consultatiebureaus huisvestingslasten (zie ook opbrengsten)
39
Kantoormiddelen - hogere kosten voor kantoormiddelen
4
Automatisering - afname licenties
-9
Medische zaken - reizigersvaccinaties, vaccinatiecentrum en andere medische artikelen (staan opbrengsten tegenover)
-21
Inkoop ondersteunende diensten - Indexering Bedrijfsvoering (verrekenpercentages)
233
Financiële baten en lasten - mutatie rentelasten
-110
Algemene kosten en Inhuur derden - hogere inhuurkosten facultatieve taken
135
- indexering algemene kosten
65
Onvoorzien (0,50% van de totale lasten, zie financiële spelregels) Totaal lasten
3 454
Programmabegroting 2026
pagina 74 van 112
Baten
Uniforme bijdrage
63
Indexering uniforme bijdrage 2025
1.545
Besparingen - Bundelen van vaccinatiewerkzaamheden
-200
- Forensisch geneeskunde
-50
- 0-4 Jeugdgezondheidszorg
-275
- Nieuwe aanbesteding elektronisch kinddossier
-125
- Informatievoorziening en functioneel beheer
-150
- Opleidingsbudget
-50
- Afname diensten Veilig Thuis
-235
- Veilig Thuis indexering als gevolg van formatiebegroting
-397
Uniforme bijdrage obv facturen
145
- Huisvesting JGZ
39
- Rijksvaccinatieprogramma
65
- Nu niet zwanger (indexering)
12
- Inspecties kindercentra
29
-854
Rijksbijdrage - Landelijke Functie Infectieziektebestrijding
-29
- Structurele uitbreiding Infectieziektebestrijding
-300
- Covid-19 vaccinaties
-300
- Seksuele Gezondheidszorg
-220
- Jong Leren Eten
-10
- Cohorten rijksvaccinaties
5
Subsidies gemeenten:
571
- Facultatieve taken GL IZA Gala
-45
- Facultatieve taken AGZ
62
- Facultatieve taken JGZ (met name Oekraïense kinderen)
-282
- Facultatieve taken GL
355
- Facultatieve taken BZ (Wijk GGD , uitbreiding TBW/CTMO)
481
Toename overige opbrengsten
629
- Afname detacheringen
-15
- toename reizigersadvisering en vaccinaties
125
- Overige dienstverlening
519
Totaal baten
554
Programmabegroting 2026
0
Resultaat 2026
0
Programmabegroting 2026
pagina 75 van 112
Meerjarige mutaties In het hoofdlijnenakkoord is opgenomen dat de bijdrage Infectieziekte bestrijding voor pandemische paraatheid vanaf 2026 in vijf jaar wordt afgebouwd. Deze afbouw is in de meerjarenraming van deze begroting verwerkt. De indexering is als volgt berekend (conform vastgestelde methodiek door het Algemeen Bestuur):
Indexering 2026
GGD
Rekenmethodiek
GGD
Weginsfactor loon
0,78
Weginsfactor materieel
0,22
Totaal
1,00
Voorcalculatie 2026
Factor
GGD
Loonindex
3,40%
0,78
2,65%
Materiële index
2,60%
0,22
0,57%
Totaal voorcalc. 2026
Nacalculatie 2024 Loonindex Opgenomen in B2023 (BRN 2023) Materiële index
3,22%
Factor
GGD
0,78
4,68%
0,78
-3,04%
geen nacalculatie
Totaal nacalc. 2024
1,64%
Index begroting 2026
4,86%
Programmabegroting 2026
pagina 76 van 112
5.1.2
Beleidsindicatoren Resultaat
Begroting
Begroting
Raming
Raming
Raming
Bedragen x € 1.000,-
2024
2025
2026
2027
2028
2029
Formatie (fte per 1.000 inwoners)
0,68
0,62
0,60
0,59
0,59
0,59
Bezetting (fte per 1.000 inwoners)
0,64
0,62
0,60
0,59
0,59
0,59
Apparaatskosten (kosten per inwoner)
93
87
87
87
87
87
Externe inhuur (kosten als % van totale loonsom plus totale kosten inhuur externen)
8%
4%
6%
6%
6%
6%
Overhead (% van totale lasten)
22%
24%
25%
24%
24%
24%
Programmabegroting 2026
pagina 77 van 112
5.2
Uiteenzetting financiële positie
In onderstaande tabel is de verwachte ontwikkeling van de balanspositie opgenomen. ACTIVA Bedragen x € 1.000,-
Realisatie
Begroting Raming Raming Raming Raming
2024
2025
2026
2027
2028
2029
21.689
21.193
20.207
19.521
18.566
18.557
143
143
143
143
143
143
Vaste Activa Materiële vaste activa Vlottende activa Voorraden Uitzetting met rentetypische looptijd < 1 jaar Overlopende activa Vorderingen op openbare lichamen
203
203
203
203
203
203
2.109
2.109
2.109
2.109
2.109
2.109
Vorderingen op Rijk Uitzettingen Rijks schatkist
21
21
21
21
21
21
6.718
6.718
6.718
6.718
6.718
6.718
Overige vorderingen
574
574
574
574
574
574
9.625
9.625
9.625
9.625
9.625
9.625
61
61
61
61
61
61
31.518
31.022
30.035
29.349
28.395
28.385
Liquide middelen Totaal Activa
PASSIVA Bedragen x € 1.000,-
Realisatie
Begroting Raming Raming Raming Raming
2024
2025
2026
2027
2028
2029
Vaste Passiva Algemene reserve*
1.750
1.669
1.569
1.569
1.569
1.569
Bestemde reserve frictiekosten huisvesting
227
227
227
227
227
227
Egalisatiereserve Veilig Thuis
380
424
424
424
424
424
Gerealiseerd resultaat
-81
-100
0
0
0
0
2.276
2.220
2.220
2.220
2.220
2.220
11.625
Eigen vermogen
Vaste schulden met rente typische looptijd > 1 jaar Langlopende schulden
13.500
13.125
12.750
12.375
12.000
Voorzieningen
2.616
2.110
2.039
1.966
2.031
2.109
16.116
15.235
14.789
14.341
14.031
13.734
5.584
Netto vlottende schuld met rente typische looptijd < 1 jaar
Overige schulden
6.279
6.720
6.179
5.941
5.297
Overige vooruitontvangen bedragen
6.847
6.847
6.847
6.847
6.847
6.847
13.126
13.567
13.026
12.788
12.144
12.431
Totaal Passiva
31.518
31.022
30.035
29.349
28.395
28.385
EMU saldo **
-630
396
915
614
1.019
87
* Uitgangspunt is dat het voorstel voor (toekomstige) resultaatbestemming door het Algemeen Bestuur wordt goedgekeurd. De standen zijn vanaf de kolom begroting 2025 bijgewerkt op basis van de jaarrekening 2024 tenzij andere gegevens voorhanden zijn. ** Conform model berekening CBS.
Programmabegroting 2026
pagina 78 van 112
6 Bijlagen
Programmabegroting 2026
pagina 79 van 112
6 6.1
Bijlagen Investeringsplanning
In onderstaand overzicht is de meerjarige investeringsplanning opgenomen.
* In verband met onvoorziene vertragingen kunnen uitgaven later in de tijd plaatsvinden.
Programmabegroting 2026
pagina 80 van 112
6.2
Verloopoverzicht voorzieningen en reserves
Voorzieningen Boekwaarde
toevoeging
onttrekking
boekwaarde
31-12-2025
2026
2026
31-12-2026
31-12-2027
31-12-2028
31-12-2029
Onderhoud kantoorpanden
195
149
56
288
294
359
437
Niet actief personeel
328
0
316
12
0
0
0
Bedragen x € 1.000,-
verwachte boekwaarde per
Spaarverlof
1.587
216
64
1.739
1.672
1.672
1.672
Totaal
2.110
365
436
2.039
1.966
2.031
2.109
Onderhoud kantoorpanden: de dotatie onderhoud kantoorpanden betreft het kantoorpand aan de Kersenboogerd in Tiel en de professor Bellefroidstraat in Nijmegen. Voor de Kersenboogerd is door een externe partij een nieuwe schouw uitgevoerd in 2024. De resultaten hiervan zijn verwerkt in het meerjarenonderhoudsplan en de benodigde dotatie is in lijn gebracht met de verwachte uitgaven (€ 83.250,-). Voor het kantoorpand in Nijmegen vindt in 2025 een schouw plaats. Op basis van inschatting is rekening gehouden met een dotatie van € 65.000,-. Niet-actief personeel: de voorziening voor niet-actief personeel is gevormd voor de verwachte uitgaven van WW- en wachtgelduitkeringen. De vrijval ontstaat doordat de gevormde voorziening voor een aantal medewerkers niet volledig noodzakelijk is gebleken. De GGD begeleidt medewerkers actief naar een andere werkgever. Het is mogelijk voor personeel om de bovenwettelijke verlofuren om te zetten in verlofsparen. Verlofsparen vervalt niet na een aantal jaar maar blijft beschikbaar voor het personeel totdat deze hier gebruik van maakt. Derhalve is voor verlofsparen een voorziening getroffen. Reserves Boekwaarde
toevoeging
onttrekking
boekwaarde
31-12-2025
2026
2026
31-12-2026
31-12-2027
31-12-2028
31-12-2029
Bestemde reserve frictiekosten huisvesting
227
0
0
227
227
227
227
Egalisatiereserve Veilig Thuis
424
0
0
424
424
424
424
Totaal
651
0
0
651
651
651
651
Bedragen x € 1.000,-
verwachte boekwaarde per
Eind 2019 heeft het Algemeen Bestuur besloten een bestemde reserve frictiekosten huisvesting te vormen. Deze is gefinancierd uit de vrijval van de egalisatiereserve groot onderhoud van het hoofdkantoor aan de Groenewoudseweg. Het AB heeft besloten om een egalisatiereserve Veilig Thuis op te bouwen vanaf 2023 met een maximum van 5% van de laatst vastgestelde jaarrekening, waarbij een eventueel overschot terug zal vloeien naar de gemeenten in Gelderland-Zuid en een eventueel tekort van Veilig Thuis (egalisatiereserve is 0) aangevuld wordt door de gemeenten. De egalisatiereserve wordt gebruikt voor fluctuaties in instroom, afwijkingen van de prijs en om in te kunnen spelen op incidentele vragen en ontwikkelingen. Dit in tegenstelling tot de algemene reserve van de GGD, die bedoeld is om risico’s t.a.v. de bedrijfsvoering op te vangen.
Programmabegroting 2026
pagina 81 van 112
6.3
Bijdrage per gemeente
In deze paragraaf worden de bijdragen per gemeente weergegeven. Algemene uitgangspunten: • Voor de begroting 2026 zijn besparingen ter hoogte van € 1.085.000 na indexering van de uniforme bijdrage 2025 opgenomen. • De besparing Veilig Thuis zonder indexering bedraagt € 235.000 ten opzichte van formatiebegroting 2025. Inclusief indexering is de bezuiniging € 632.293. • In onderstaande tabel wordt op totaalniveau weergegeven tussen de begroting 2025 en de begroting 2026. Vervolgens is er een overzicht per gemeente met de
wijzigingen ten opzichte van de gewijzigde begroting 2025 • • •
Voor uniforme bijdragen op basis van factuur geldt dat in de begroting inschattingen worden opgenomen. Indien aantallen of tarieven afwijken wordt dit met individuele gemeenten afgerekend. Het tarief voor Toezicht en Handhaving kinderopvang bedraagt in 2026 € 130,-. Het aantal inspecties per gemeente wijzigt per jaar. In paragraaf 6.3.2 is een gedetailleerde berekening van het Rijksvaccinatieprogramma (RVP) opgenomen. Mutaties 2026
Bijdrage uniforme taken op basis van inwoners
Taak veld
Omschrijving Taakveld
Begroting 2025
Indexering
Geïndexeerde bedragen
Bundelen vaccinaties
JGZ 0-4
-275.000
Forensische geneeskunde
Nieuw Elektronisch KindDossier
Informatievoorziening
Opleidingsbudget
Begroting 2026
-80.178
-50.117
-16.705
9.247.949
-44.822
-17.883
-5.961
3.355.965
Veilig Thuis*
4,86%
Jeugdgezondheidszorg 0 - 18
7.1
Volksgezondheid
9.344.110
454.124
9.798.234
-128.285
Jeugdgezondheidszorg 4 - 18
7.1
Volksgezondheid
3.334.299
162.047
3.496.346
-71.715
Preventieve Logopedie
7.1
Volksgezondheid
176.728
8.589
185.317
-948
-316
184.053
Algemene gezondheidszorg
7.1
Volksgezondheid
3.202.147
155.624
3.357.771
-17.175
-5.725
3.334.871
Toezicht WMO
6.6
Maatwerkvoorziening (WMO)
311.455
15.137
326.592
-1.670
-557
324.365
Toezicht WMO Centrum gemeente
6.6
Maatwerkvoorziening (WMO)
315.882
15.352
331.234
Forensisch Dienstverlening
1.2
Openbare orde en veiligheid
715.330
34.765
750.095
-3.837
-1.279
694.979
Bijzondere Zorg
7.1
Volksgezondheid
1.993.310
96.875
2.090.185
-10.691
-3.564
2.075.930
Bijzondere Zorg Centrum gemeente
7.1
Volksgezondheid
916.990
44.566
961.556
Veilig Thuis
6.2
Toegang en eerstelijnsvoorzieningen
6.083.138
295.640
6.378.778
-32.627
-10.876
5.702.982
Veilig Thuis Centrum Gemeenten
6.2
Toegang en eerstelijnsvoorzieningen
2.091.617
101.653
2.193.270
Gezond Leven
7.1
Volksgezondheid
2.123.766
103.215
2.226.981
-11.391
-3.797
2.211.793
OIA
7.1
Volksgezondheid
682.595
33.174
715.769
-3.661
-1.220
710.888
Bijdrage huisvesting
7.1
Volksgezondheid
500.888
24.343
525.231
31.792.255
1.545.104
33.337.359
Totaal begroting
331.234 -50.000
961.556 -632.293
2.193.270
525.231
-200.000
Programmabegroting 2026
-275.000
-50.000
-125.000
-632.293
pagina 82 van 112
-150.000
-50.000
31.855.066
Mutaties 2026
Berg en Dal
Taak veld
Omschrijving Taakveld
Begroting 2025
Inwoners
Indexering
35.515
4,86%
Bundelen vaccinaties
JGZ 0-4
Forensische geneeskunde
Nieuw Elektronisch KindDossier
Veilig Thuis
Informatievoorziening
Opleidingsbudget
Verhouding inwoners
Begroting 2026
Verschil tov begroting 2025
Uniforme taken obv inwoners Jeugdgezondheidszorg 0 - 18
7.1
Volksgezondheid
899.599
377.222
43.721
-12.078
-25.891
0
-7.549
0
-4.718
-1.572
-20.829
870.683
Preventieve Logopedie