2025-218 Informatienota Evaluatie POH Jeugd GGZ
Tekst van het document
Informatienota
Onderwerp
Evaluatie POH Jeugd GGZ
Aangeboden door
College van B&W
Portefeuillehouder
R.A.N. Reuvers
Team
Team Samenleving
Zaakkenmerk/Document kenmerk
Z.119057/D.328396
Datum collegebesluit
1 juli 2025
Vertrouwelijkheid
Openbaar
Bijlagen
Ja
Inhoudsopgave 1. Aanleiding 2. Stand van zaken 3. Financiën 4. Communicatie 5. Participatie 6. Aanpak en planning 7. Bijlagen
Aanleiding
In 2024 is een pilot gestart voor de inzet van een Praktijkondersteuner Huisarts (hierna: POH) Jeugd GGZ. Door het inzetten van een POH Jeugd GGZ is beoogd de samenwerking tussen huisartsen en VraagWijzer/gemeente te versterken. Daarnaast is de POH Jeugd GGZ de verbindende schakel tussen VraagWijzer, gemeente, Jeugdhulp organisaties en andere disciplines uit de eerste- en tweedelijnszorg. De volgende doelen zijn hiermee beoogd te bereiken: • Minder medicalisering • Minder escalatie van problematiek • Betere mogelijkheden van nazorg • Minder (onnodige) inzet van specialistische jeugdhulp • Lastenverlichting van de huisartsen
De Pilot loopt eind 2025 af. Voor 2026 is geen structurele financiering opgenomen in de begroting voor de voortzetting van de POH Jeugd GGZ. Om een weloverwogen besluit te kunnen nemen over het al dan niet voortzetten van de POH Jeugd GGZ, is op 6 mei jl. een evaluatie gehouden. De resultaten zullen in deze raadsinformatienota worden gedeeld.
Stand van zaken
Resultaten evaluatie POH Jeugd GGZ Voor de resultaten van de evaluatie is zowel gebruik gemaakt van kwalitatieve als cijfermatige data. Kwalitatief Uit de resultaten blijkt dat het contact met VraagWijzer, schoolmaatschappelijk werk en de huisartsen goed verloopt. Er wordt aangesloten bij netwerkoverleggen waar belangrijke contacten worden gelegd en onderhouden. De lijnen zijn daardoor kort. Bovendien wordt veel werk uit handen genomen van de huisartsen en draagt het bij aan lastenverlichting. De huisartsen hebben sterk de behoefte om de inzet van de POH Jeugd GGZ te continueren. Dit geldt ook voor de andere samenwerkende partijen (VraagWijzer, schoolmaatschappelijk werk etc.). Momenteel neemt de POH Jeugd GGZ plaats in de prakijken in Dreumel en BenedenLeeuwen. Alle jeugdigen uit de gemeente kunnen gebruik maken van de inzet. Een ander groot voordeel is de snelheid waarmee (lichte) hulpvragen worden opgepakt. De POH Jeugd GGZ pakt problemen eerder op en kind en/of gezin hoeven geen rekening te houden met wachttijden bij aanbieders. Dit voorkomt escalatie van problemen en zorgt voor minder inzet van specialistische zorg. Doorgaans is daarbij langer de tijd om in gesprek te gaan met kind en gezin dan bij een huisarts. Dit resulteert in een beter beeld van de hulpvraag.
De kans is groter dat een passend behandelplan wordt aangeboden of (indien nodig) de kwaliteit in verwijzing omhoog gaat. Enkele anonieme casusvoorbeelden laten de meerwaarde zien van een POH Jeugd GGZ: 1. Twee broertjes (8 en 14 jaar) ontvangen hulp van de POH. Vader is gedwongen opgenomen, waardoor moeder er nu alleen voor staat. Beide jongens proberen taken van vader op te vangen en kunnen niet echt meer kind zijn. Beide jongens komen apart bij de POH om over de situatie te praten. Ze leren hoe ze met de situatie om kunnen gaan en hoe te ontspannen op een manier die bij hun leeftijd past. Het geeft moeder rust dat ze met iemand anders buiten het gezin kunnen praten. 2. Een 13 jarig meisje van wie recent haar vader is overleden is op school vaak betrokken bij incidenten. Daarnaast slaapt ze slecht, maakt ze gebruik van vapes en is er sprake van schoolverzuim. In goed overleg met de moeder, mentor en de pedagogisch medewerker van de school is (preventief) afgestemd wat nodig is.
De POH Jeugd GGZ richt zich o.a. op het praten over het overlijden van haar vader en geeft haar praktische tips om beter te slapen. Cijfers In 2024 zijn sinds de start van de POH Jeugd GGZ cumulatief 105 jeugdigen verwezen naar de POH Jeugd GGZ. In onderstaande tabel is de verdeling van leeftijd en geslacht te zien. Het cumulatieve aantal jeugdigen onder geboortejaar komt uit op 101 jeugdigen. Het is niet duidelijk waarom er van 4 jeugdigen het geboortejaar niet is geregistreerd:
Zorggroep Gelders Rivierenland Van de 105 jeugdigen zijn 91 behandelplannen opgesteld en uiteindelijk 19 jeugdigen verwezen naar een andere vorm van hulp. Procentueel betekent dit een doorverwijzing van 18,1%. Bij een enkeling is sprake van een dubbel behandelplan, waardoor de verwijzingen en het aantal behandelplannen totaal uitkomt op 110. Voor de inschatting van de kostenbesparing zijn wij uitgegaan van de cijfers uit het laatste kwartaal (01-01-2025 t/m 31-03-2025). Deze cijfers zijn het meest gestabiliseerd, gezien de POH Jeugd GGZ tijd heeft gehad haar taken en netwerk op te bouwen. In het laatste kwartaal zijn 39 jeugdigen door de POH gezien, waarvan 9 doorverwezen. Wordt dit doorberekend naar een jaar, worden het 156 jeugdigen, waarvan 36 doorverwezen. Uiteindelijk worden dus 156-36 = 120 jeugdigen geholpen en niet doorverwezen naar andere vormen van jeugdhulp. Voor de berekening zijn we, voor het maken van een voorzichtige schatting, er niet van uitgegaan dat alle 120 jeugdigen behandeld door de POH Jeugd GGZ doorverwezen zouden zijn door de huisarts als de POH er niet was geweest. We hebben daarom gerekend met 67 jeugdigen op basis van een landelijk gemiddelde van besparing aan verwijzingen. We hebben het gemiddelde bedrag per behandeling van de POH berekend (€1.000) en tegenover de kosten gezet van behandelingen uit de jeugdhulp.
Voor de gemiddelde kosten behandeling uit jeugdhulp is uitvraag gedaan welke verwijzingen de POH denkt te voorkomen. En zijn de kosten meegenomen van een intake bij VraagWijzer voor het procentueel aantal jeugdigen dat via de huisarts eerst nog naar VraagWijzer wordt verwezen. Uiteindelijk kwamen we op een bedrag van €149.821,29 euro als 67 jeugdigen naar een alternatieve vorm van jeugdhulp waren doorverwezen. De POH Jeugd GGZ kost structureel €120.000,-. Met deze cijfers zou de inzet van de POH Jeugd GGZ dus een besparing van 149.821,29 -120.000 = €29.821,29 euro betekenen. Voor een uitgebreide uitleg van de berekening, wordt u verwezen naar de bijlage ''Uitleg berekening kostenbesparing POH Jeugd GGZ''.
De gepresenteerde resultaten zijn essentieel voor het bieden van inzicht in de tevredenheid en effectiviteit in de praktijk. Het voortzetten van de inzet van de POH Jeugd GGZ vraagt om een structurele investering van €120.000,- per jaar. Dit is een grote investering. De resultaten van de evaluatie zijn daarom noodzakelijk voor een weloverwogen beslissing om de inzet wel of niet voort te zetten. Kanttekeningen De daadwerkelijke kostenbesparing van de POH jeugd GGZ kan in werkelijkheid anders uitvallen. De kostenbesparing is berekend op basis van eigen interpretatie van beschikbare cijfers en het alternatieve hulpaanbod. Hoewel er weloverwogen beslissingen zijn gemaakt in de berekening van de kostenbesparing, is het niet met zekerheid te zeggen in hoeverre de berekening juist is. De gepresenteerde uitkomsten geven richting, maar moeten voorzichtig worden geïnterpreteerd. Het kan zijn dat de daadwerkelijke besparing anders uitvalt. Het is niet zeker dat het aantal jeugdigen doorverwezen naar de POH Jeugd GGZ is gestabiliseerd Een pilot betekent dat de inzet van de POH Jeugd GGZ zich nog in een vroeg stadium bevindt. Het is mogelijk dat het aantal jeugdigen dat gebruikmaakt van de inzet verder toeneemt in de komende tijd. Waarmee dus ook het aantal verwijzingen. Om dit risico te verkleinen, is gerekend met de cijfers van het laatste kwartaal (0101-2025 t/m 31-03-2025).
De pilot loopt nog te kort om definitieve conclusies te trekken Aangezien de pilot past kort loopt, zijn langdurige effecten en patronen van hulpvragen of kostenontwikkeling nog niet goed in kaart te brengen. Ter vergelijking hebben andere gemeenten al wel laten zien dat de inzet kostenbesparend werkt. Uit een rapportage van de gemeente Tiel is bijvoorbeeld een bezuiniging geschat van €326.880,-.
Financiën
Structureel moet vanaf 2026 een bedrag van €120.000,- worden geïnvesteerd voor de inzet van de POH Jeugd GGZ. De pilot is tot nu gefinancierd uit middelen voor de jeugdzorg. Op basis van de berekening voor kostenbesparing levert het voorkomen van jeugdhulp €149.821,29 op. Als de kosten van de POH Jeugd GGZ hierin worden meegenomen, resulteert dit in een uiteindelijke besparing van €29.821,29. Later dit jaar wordt via een raadsvoorstel een voorstel gedaan om vanaf 2026 de POH Jeugd GGZ structureel op te nemen in de programmabegroting.
Communicatie
Niet van toepassing op de informatienota.
Participatie
Aanpak en planning
Niet van toepassing op de informatienota.
Met deze informatienota willen we u alvast vroeg meenemen in de stand van zaken omtrent de pilot. Later dit jaar wordt via een raadsvoorstel een voorstel gedaan om vanaf 2026 de POH Jeugd GGZ structureel op te nemen in de programmabegroting.
Bijlagen
• Uitleg berekening kostenbesparing POH Jeugd GGZ