2024-296 Informatienota 7e stand van zaken Dorpendeal Altforst

Informatienota voor de gemeenteraad

Onderwerp

(Zevende) informatienota over Dorpendeal Altforst

Registratienummer Datum collegebesluit Portefeuillehouder Behandelend ambtenaar Aangeleverd aan de griffie Programma Bijlagen Openbaarheid

Z.068.430 23 december 2024 Rob Reuvers M. (Mariska) de Regt – van Maurik 23 december 2024 Maatschappelijke zaken Niet van toepassing Openbaar

Kennis nemen van: Voortgang Dorpendeal Altforst. 1. Aanleiding Altforst ging in september 2022 een Dorpendeal aan met de Provincie Gelderland en de gemeente West Maas en Waal. Een Dorpendeal is een instrument om lokale initiatieven op het vlak van sociale cohesie en leefbaarheid te stimuleren en ondersteunen. In Altforst nam een groep van lokale verenigingen en organisaties het initiatief om samen met de gemeente onderzoek te doen naar wat nodig is om Altforst leefbaar te houden richting de toekomst. Vanaf het eerste kwartaal 2023 zetten we met hulp van adviesbureau VundamenZ diverse stappen. We informeerden u periodiek over de voortgang. En namen u mee in de maatschappelijke opgaven in Altforst en de impact van deze vraagstukken op de relatie tussen inwoners onderling en tussen inwoners en de gemeente. Ondanks de soms verschillende opvattingen en spanningen is er een gedeelde zorg over de toekomst van Altforst. Met name het uitblijven van woningbouw en de staat van de maatschappelijke accommodaties in het dorp voeden deze zorg. In de (zesde) informatienota van december 2023 informeerden we u hier uitgebreid over. Het afgelopen jaar keek de projectgroep van verenigingen, organisaties en de gemeente naar de maatschappelijke voorzieningen en gebouwen in Altforst. Ze onderzochten wat nodig is om deze te behouden en waar verbeteringen noodzakelijk zijn.

Het scenario dat alle partijen uit Altforst steunen, is één nieuw gebouw voor dorpshuis De Uithof, basisschool De Tweestroom en de kinderopvang. Dit scenario werkten we verder uit met een ruimteprogramma en een (globale) locatiestudie. Ook keken we naar hoe eigendom, beheer en kosten geregeld kunnen worden. De projectgroep vroeg vervolgens aan de gemeente om duidelijkheid over haar rol en financiële steun. Het college deed hierover recent uitspraken en deelde deze onlangs met de projectgroep. Met deze nota informeren we u over deze uitspraken en het vervolgproces. 2. Beoogd effect U bent op de hoogte van de laatste ontwikkelingen in Altforst en de Dorpendeal en u krijgt inzicht in het vervolgproces.

Alphen - Altforst

- Appeltern

- Beneden-Leeuwen - Boven-Leeuwen - Dreumel

- Maasbommel - Wamel

3. Informatie A. De kern van het voorkeursscenario van de projectgroep De projectgroep wil één nieuw gebouw in Altforst voor alle maatschappelijke organisaties. Omdat de huidige locaties van dorpshuis De Uithof en basisschool De Tweestroom te klein zijn, moet dit gebouw op een nieuwe plek komen. Na diverse overleggen (van wens naar realisme) stelden we vast dat het gebouw 1.600 m² groot moet zijn met een terrein van 5.200 m². De projectgroep bestempelde 3 mogelijke locaties als kansrijk. Deze locaties moeten in een volgende fase verder worden verkend op haalbaarheid. De projectgroep besprak ook wie eigenaar van het nieuwe gebouw moet worden. En ziet 2 opties: de gemeente of een aparte organisatie voor het gebouw terwijl de grond van de gemeente blijft. De projectgroep concludeerde tenslotte dat het plan alleen haalbaar is met (incidentele én structurele) financiële steun van de gemeente. En ze wil ook duidelijkheid over de rol van de gemeente bij de bouw en het beheer van het gebouw. De projectgroep stelde het college daarom 3 vragen: 1. Wil de gemeente eigenaar worden van het gebouw, en onder welke voorwaarden? 2. Hoeveel wil de gemeente bijdragen aan de bouw en het onderhoud? 3. Wat is het standpunt van de gemeente over de bouw van een nieuwe gymzaal? B. Visie van het college Wij zijn het eens met de projectgroep dat er actie nodig is voor Altforst.

Goede voorzieningen zijn belangrijk voor de leefbaarheid van het dorp. En die voorzieningen hebben goede gebouwen nodig. Vooral dorpshuis De Uithof moet worden aangepakt. Het gebouw is sterk verouderd en voldoet niet meer aan de eisen van deze tijd. Het dorpshuis speelt een centrale rol in het sociale leven van Altforst, zeker nu de voetbalvereniging is vertrokken. Er zijn geen alternatieven in de buurt die deze functie kunnen overnemen. Het is daarom belangrijk om dorpshuis De Uithof aan te pakken, zowel technisch als functioneel. Maar zeker ook vanwege de grote maatschappelijke waarde. Net als in de andere dorpen in onze gemeente is een goed dorpshuis essentieel voor de sociale samenhang en het behoud van de leefbaarheid. Het gebouw van basisschool De Tweestroom heeft ook onderhoud nodig, maar minder dringend dan het dorpshuis. Qua grootte en indeling sluit het huidige gebouw goed aan bij het onderwijsconcept van de school. Met een paar gerichte aanpassingen kan het gebouw minstens nog 5 tot 10 jaar meegaan. C. Richtinggevende uitspraken college Het college besprak de vragen van de projectgroep en het voorkeursscenario. Dit leidde tot de volgende conclusies: •

Financiële onhaalbaarheid van de MFA / één nieuw gebouw De geschatte kosten van het bouwen van een complete multifunctionele accommodatie (MFA) bedragen € 7.000.000 inclusief BTW. Dit betekent een jaarlijkse -structurele- kapitaallast van € 350.000 tot € 400.000 (op basis van de huidige rente). Bovendien resulteert een MFA voor alle onderdelen (dorpshuis, school, gym en kinderopvang) in een jaarlijks exploitatietekort. Het uitgangspunt van het college is een financieel verantwoorde en realiseerbare beslissing te nemen. Deze beslissing kan het college niet nemen op basis van bovengenoemde uitkomsten.

•

Prioriteit bij renovatie van dorpshuis De Uithof De focus ligt op het opknappen van dorpshuis De Uithof. Renovatie van het huidige gebouw is volgens het college het meest haalbare scenario (zie punt D voor toelichting). Nieuwbouw voor basisschool De Tweestroom is minder dringend.

Het gebouw verkeert in een betere staat dan verwacht. Met een paar gerichte aanpassingen kan het huidige gebouw minstens 5 tot 10 jaar langer worden gebruikt. •

De bouw van een nieuwe gymzaal onhaalbaar en niet nodig Bij sloop van het huidige dorpshuis, wordt ook de huidige gymzaal gesloopt. Dit betekent dat een nieuwe gymzaal moet worden gebouwd. Gezien het bewegingsonderwijs van basisschool De Tweestroom, moet er een “officiële gymzaal” worden gebouwd. Volgens de eisen die gelden uit het actuele Besluit Bouwwerken Leefomgeving (BBL). Een gymzaal met hedendaagse afmetingen die groter zijn dan de huidige gymzaal. Die een investering vergt van circa € 1.800.000 (inclusief BTW). Bij een bezetting van 60-70% is een acceptabele exploitatie mogelijk. Het beoogde gebruik van een nieuwe gymzaal in Altforst resulteert in een bezetting van 25-35%. Hiermee is een duurzaam gezonde exploitatie niet te realiseren. Bovendien voldoet de huidige kleinere multifunctionele (gym)zaal voor alle overige dorpsactiviteiten. En voldoet de huidige zaal ook aan de eisen die gelden voor het bewegingsonderwijs op basis van het oude bouwbesluit.

•

Voorkeur voor huidig eigendom van dorpshuis De Uithof Het college wil dat het dorpshuis eigendom blijft van Vereniging Dorpshuis De Uithof. Dit is beter voor de betrokkenheid van de inwoners van Altforst, die al jaren met succes verantwoordelijkheid dragen voor het gebouw. De gemeente waardeert deze inzet en wil deze betrokkenheid behouden. Daarnaast maakt de huidige eigendomsconstructie een eenmalige gemeentelijke bijdrage voor renovatie mogelijk, wat beter aansluit bij de financiële situatie van de gemeente.

•

Richtinggevend budget voor uitwerking renovatiescenario Een eventuele financiële bijdrage van de gemeente aan de renovatie van dorpshuis De Uithof leggen we ter goedkeuring aan u voor. Om de uitwerking van het renovatiescenario mogelijk te maken, heeft het college een indicatieve eenmalige investeringsbijdrage van € 1.450.000 meegegeven aan de projectgroep. Tijdens de verdere uitwerking van het renovatieplan wordt duidelijk hoeveel de renovatie precies kost en of en hoe deze investering kan worden gefinancierd. Mogelijkheden tot co-financiering en subsidies door derden onderzoeken we.

D. Motivering voorkeur scenario renovatie Hoewel het dorpshuis dringend aangepakt moet worden, is renovatie van het huidige gebouw realistischer dan nieuwbouw. We hebben hierbij de volgende overwegingen: a. Ook nieuwbouw van alleen het dorpshuis vergt een forse en risicovolle investering die niet direct in verhouding staat tot bovengenoemde behoeften. Zoals bijvoorbeeld de afmetingen van de gymzaal. b. Een nieuwe locatie voor het MFA ligt gevoelig in het dorp. Er is verdeeldheid over mogelijke locaties en bij verschillende locaties zijn al juridische stappen aangekondigd. Dit maakt dat nieuwbouw een traject “van de lange adem” wordt. Terwijl het huisvestingsvraagstuk urgent is. De huidige locatie heeft een passende bestemming. c. De Jeugd van Altforst (JVA) is stevig verankerd in de Altfortse samenleving en staat als een huis. De bijna 40 leden zijn trots op hun vereniging en dragen hun steentje bij aan activiteiten in het dorp. Wij zijn ook trots op deze vereniging en hechten waarde aan voortzetting van gebruik van het eigen jeugdhonk van en voor de JVA. Bij renovatie kan deze ruimte voor de JVA behouden blijven, bij nieuwbouw ligt dit zeer waarschijnlijk anders.

d. Nieuwbouw resulteert in een kostprijsdekkende huurprijs die de huidige en wellicht toekomstige gebruikers niet kunnen dragen. Dit kan op langere termijn zorgen voor een exploitatie probleem van de locatie.

E. Hoe verder? De projectgroep onderzocht met veel inzet verschillende scenario’s en werkte het voorkeurscenario (een MFA) uit. De uitkomst van het renovatiescenario had niet de voorkeur van de projectgroep. De terugkoppeling en motivatie vanuit het college besprak wethouder Reuvers met de projectgroep. De bovengenoemde argumenten gaven daarbij inzicht tot het scenario wat realistisch haalbaar is. Juist omdat de gemeente na vele jaren nu een duidelijke keuze wil maken waar het dorp mee verder kan. Kortom: Altforst heeft een goed dorpshuis nodig. Daarom vinden we een renovatie die het gebouw nog 20 jaar mee laat gaan, noodzakelijk. En willen we hier financieel aan bijdragen. We gaan hierover in gesprek met het bestuur van dorpshuis De Uithof en andere betrokken partijen. Ons doel is om via een kort proces het renovatieplan samen verder uit te werken en het draagvlak hiervoor te toetsen. We streven ernaar dit proces eind eerste kwartaal van 2025 af te ronden. Daarna koppelen we de resultaten terug aan het dorp en bespreken we deze met de inwoners. Op korte termijn ontvangen de inwoners via een huis-aan-huis flyer meer informatie over de huidige stand van zaken. 4. Kanttekeningen Het kan zijn dat er geen breed draagvlak is voor uitwerking van het renovatiescenario. We gaan op korte termijn met alle betrokken partijen individueel in gesprek om het draagvlak te peilen.

Mocht er geen breed draagvlak zijn, dan bespreken we dit met de projectgroep en informeren we u over of en hoe het proces wordt vervolgd. 5. Financiën De uitwerking van het renovatiescenario moet uitwijzen of de beoogde gemeentelijke financiële bijdrage passend of realistisch is. Bij het uiteindelijke raadsvoorstel wordt een financiële businesscase gevoegd, bestaande uit een doorrekening van de investering en exploitatie.

Burgemeester en wethouders van West Maas en Waal,

D. (Didier) Oosterom gemeentesecretaris

V.M. (Vincent) van Neerbos burgemeester