2023-153 Informatienota actualisatie Regionaal Programma Werklocaties 2019-2024 Regio Rivierenland

Informatienota voor de gemeenteraad

Onderwerp

Actualisatie Regionaal Programma Werklocaties (RPW) 2019-2024 Regio Rivierenland

Registratienummer Datum collegebesluit Portefeuillehouder Behandelend ambtenaar Aangeleverd aan de griffie Programma Bijlagen

Openbaarheid

Z.082082 /238343 28 februari 2023 J.E.M. Mol mw.Magnée 13 juli 2023 Wonen, werken en recreëren - Actualisatie Regionaal Programma Werklocaties 2019-2024 - Brief vaststelling actualisatie RPW door provincie Gelderland Openbaar

Kennis nemen van: De actualisatie van het Regionaal Programma Werklocaties (RPW) 2019-2024 van Regio Rivierenland. 1. Aanleiding Sinds 2001 maken de regiogemeenten van Regio Rivierenland afspraken over de ontwikkeling en realisatie van bedrijventerreinen. Deze afspraken worden gemaakt om de vraag van bestaande en nieuwe bedrijvigheid goed te kunnen faciliteren, maar ook om overaanbod tegen te gaan. De acht samenwerkende regiogemeenten willen zo het ruimtelijk ordeningsbeleid optimaal inrichten voor (nieuwe) economische kansen. Hierbij zijn randvoorwaarden op het gebied van ruimtelijke ordening belangrijk. Met behulp van een RPW, een Afsprakenkader en het Regionaal Acquisitieplatform (RAP) wordt hier concreet werk van gemaakt.

Fig. 1: Schematische weergave van de werkwijze regionale samenwerking op het gebied van bedrijventerreinen.

Op 28 mei 2020 stelde uw raad het Regionaal Programma Werklocaties (RPW) 2019-2024 vast. Het stuk werd daarna voorgelegd aan Gedeputeerde Staten van provincie Gelderland.

Alphen - Altforst

- Appeltern

- Beneden-Leeuwen - Boven-Leeuwen - Dreumel

- Maasbommel - Wamel

Zij stelden het RPW vast met het verzoek een aantal thema’s nog verder uit te werken. Op 26 oktober 2021 stelde het college het RPW vast met aanvullingen op de volgende thema’s: a. Concretisering van regionale ambities en doelstellingen ten aanzien van duurzaamheid; b. Wijziging van de regionale definitie van XXL-logistiek in het RPW (in m2); c. De regionale aanpak inzake capaciteitsvraagstuk Hondsgemet-Noord; d. Kansen voor meer samenwerking op het gebied van revitalisering; e. Stimuleren van toekomstbestendigheid van bestaande bedrijventerreinen op projectniveau. Het RPW heeft een dynamisch karakter. Daarom is in het huidige RPW afgesproken om deze tussentijds te actualiseren. Met deze actualisatie wordt ingegaan op de nieuwe vraag en aanbod raming. En is er aandacht voor actuele trends en onverwachte ontwikkelingen op gemeentelijk, provinciaal of nationaal niveau in relatie tot de (meerwaarde van) afspraken die in regionaal verband worden gemaakt. 2. Beoogd effect Uw raad informeren over (de vaststelling van) het geactualiseerde Regionaal Programma Werklocaties 2019-2024 en bijbehorend vervolgproces. Hiermee zetten we in op het creëren en behouden van een aantrekkelijk vestigingsklimaat in Regio Rivierenland met een divers aanbod en goede kwaliteit van werklocaties. 3.

Informatie De programmering in het huidige RPW is aangepast Door middel van een RPW zorgen we er samen met provincie Gelderland voor dat we de balans bewaken tussen een meerjarig regionaal programma en een onvoorspelbare en weerbarstige praktijk. Met behulp van afspraken over bedrijventerreinen zorgen de regiogemeenten er gezamenlijk voor dat het ruimtelijk ordeningsbeleid optimaal wordt ingericht voor nieuwe (economische) kansen. Voor deze actualisatie is door marktbureau STEC onderzoek uitgevoerd naar de toekomstige marktbehoefte, die onder meer inzicht geeft in de verschillende vraagtypen (uitbreidingsvraag, vervangingsvraag, verplaatsingsvraag en bovenregionale vraag) op basis van het Welvaart en Leefomgeving (WLO) scenario. In het geactualiseerde RPW is een nieuwe raming opgenomen en zijn er toevoegingen en aanpassingen van een aantal bedrijventerreinen doorgevoerd volgens het vastgestelde stoplichtmodel. Het geactualiseerde RPW maakt nieuwe ontwikkelingen in West Maas en Waal mogelijk Ten opzichte van het huidige RPW zijn er in deze actualisatie een aantal wijzigingen opgenomen voor bedrijventerreinen in West Maas en Waal. De ontwikkeling van het nieuwe bedrijventerrein Veesteeg-Zuidwest is in het stoplichtmodel van status gewijzigd, het plan heeft nu een groene status verkregen. Dat wil zeggen dat de bestemmingsplanprocedure kan worden opgestart.

Daarnaast is de mogelijkheid tot de uitbreiding van Industrieterrein Wamel (gesplitst in 2 fasen) nieuw opgenomen in het geactualiseerde RPW. De programmering voor West Maas en Waal is in het geactualiseerde RPW als volgt: 1. GROEN o Bedrijventerrein Veesteeg-Zuidwest, Beneden-Leeuwen 2. ORANJE o Bedrijventerrein Veesteeg II, Beneden-Leeuwen (locatie en invulling nader uit te werken) o Industrieterrein Wamel (uitbreiding, fase 1) 3. ROOD o Bedrijventerrein Willem-Alexanderbrug, Beneden-Leeuwen (locatie en invulling nader uit te werken) o Industrieterrein Wamel (uitbreiding, fase 2)

Het RPW is een toetsingskader voor de ontwikkeling van bedrijventerreinen in Regio Rivierenland Iedere Gelderse regio stelt een RPW op die in eerste instantie wordt vastgesteld door alle gemeenten in de betreffende regio. In de provinciale omgevingsverordening staat dat een bestemmingswijziging naar bedrijventerrein slechts is toegestaan als het RPW ook door Gedeputeerde Staten is vastgesteld. Daarom wordt het geactualiseerde RPW ook voorgelegd aan Gedeputeerde Staten. Na vaststelling door Gedeputeerde Staten is het stuk een toetsingskader voor de ontwikkeling van nieuwe bedrijventerreinen in de regio. Een RPW wordt minimaal eens per vier jaar geactualiseerd en opnieuw ter vaststelling aangeboden aan Gedeputeerde Staten. Het geactualiseerde RPW geeft invulling aan een aantrekkelijk regionaal vestigingsklimaat Met de actualisatie van het RPW wordt voldaan aan de verplichting zoals geformuleerd in de provinciale verordening (en in het huidige RPW 2019-2024). Er wordt met de actualisatie invulling gegeven aan het creëren en behouden van een aantrekkelijk vestigingsklimaat. Ondernemers vragen om voldoende en geschikte ruimte voor vestiging van nieuwe bedrijven en voor ontwikkeling of uitbreiding van bestaande bedrijven. Dit vraagt om kwalitatief goede locaties die aansluiten bij de vraag van bedrijven en de gewenste ruimtelijk-economische ontwikkeling van de regio.

Die behoefte verschilt per bedrijf en per gemeente. Voor een goed vestigingsklimaat werken we daarom met alle regiogemeenten gezamenlijk aan een divers aanbod van verschillende type werklocaties. En aan het toekomstbestendig maken en houden van reeds bestaande werklocaties. Vervolg en planning Het besluit van het college is aangeboden aan het Dagelijks Bestuur van Regio Rivierenland. Gezamenlijk met de collegebesluiten van de andere regiogemeenten is de actualisatie van het RPW voorgelegd aan Gedeputeerde Staten van provincie Gelderland voor definitieve vaststelling. Op 25 april 2023 heeft Gedeputeerde Staten het geactualiseerde RPW vastgesteld. Medio 2024 wordt er gestart met de herziening van het (geactualiseerde) RPW 2019-2024. 4. Kanttekeningen Ten aanzien van deze actualisatie realiseert de regio zich als collectief dat er sprake is van een aantal onzekerheden in relatie tot deze geactualiseerde programmering van werklocaties. Deze onzekerheden en aandachtspunten dienen een rol te hebben in de verdere uitvoering van dit RPW. Het RPW is een dynamisch beleidskader De vraag vanuit de markt naar werklocaties is in de afgelopen jaren dynamischer geweest dan de tijdrovende planologische besluitvorming hieromtrent. Dit vraagt om kwalitatief goede locaties die aansluiten bij de vraag van bedrijven en de gewenste ruimtelijk-economische ontwikkeling van de regio.

Ook na vaststelling van deze actualisatie blijft monitoring van de markt en de beschikbaarheid van bedrijfskavels een punt van (regionale) aandacht.

Netbeheerder Tennet heeft aangegeven dat zij tot 2030 geen grootaansluitingen voor stroom kunnen faciliteren Het is onmogelijk om alle terreinen uit het RPW te realiseren vóór 2027 als gevolg van overbelasting van de energie-infrastructuur. Dit betekent dat de voortgang en realisatie van nieuwe bedrijventerreinen onder druk komt te staan. Op regionaal en op lokaal niveau wordt er gezocht naar alternatieven. Bijvoorbeeld een off-grid netwerk, waarbij een lokaal zelfvoorzienend en duurzaam energienetwerk wordt opgericht. Verder werkt provincie Gelderland aan een plan van aanpak voor de Gelderse Energie Infrastructuur (GEIS). Ook zijn er reeds ondernemergedreven initiatieven opgestart. Wetgeving speelt bij dit onderwerp een complicerende rol. Slimme oplossingen zijn noodzakelijk, maar niet gemakkelijk. Competitie tussen gemeenten dan wel te ontwikkelen bedrijventerreinen moet regionaal voorkomen worden. Prioritering van de realisatie van de bedrijventerreinen wordt daarom als een noodzakelijke nadere uitwerking van het RPW gezien. Het aansluiten van de bedrijven(terreinen) dient te passen binnen de capaciteitsplanning van Liander en Tennet. De druk op de ruimte en de dilemma's die zich daarbij voordoen worden steeds ingewikkelder Ruimtelijke processen worden steeds ingewikkelder.

De druk op de ruimte en de dilemma's die zich daarbij voordoen zijn mede het gevolg van langjarige ontwikkelingen. Er lopen momenteel meerdere nationale majeure opgaven op het gebied van stikstof, ruimt een natuurherstel. Dee trajecten kunnen bij de daadwerkelijke uitvoering van het RPW op een later moment tot nieuwe, voortschrijdende of conflicterende inzichten leiden. Bij de uitvoering van het RPW moet hieraan rekenschap worden gegeven. De gemeente blijft zelf verantwoordelijk Het RPW is een beleidskader voor zorgvuldige ruimtelijke afstemming van nieuwe ontwikkelingen in regionaal verband. Het is een belangrijke bouwsteen voor (juridische) onderbouwing van beoogde ruimtelijke ontwikkelingen. Gemeenten blijven echter zelf primair verantwoordelijk voor een goede onderbouwing van een hiertoe benodigde bestemmingsplanprocedure. 5. Financiën Niet van toepassing.

Burgemeester en wethouders van West Maas en Waal,

P.G. (Perry) Arissen gemeentesecretaris

V.M. (Vincent) van Neerbos burgemeester