13 Raadsvoorstel Bestuursrapportage 2021 Werkzaak

Voorstel aan de gemeenteraad

Onderwerp

Bestuursrapportage 2021

Vergadering

Datum

Agendapunt

Rondetafelgesprek Raadsvergadering

31 augustus 2021 16 september 2021

11 13

Registratienummer Datum collegebesluit Datum presidium Portefeuillehouder Behandelend ambtenaar Programma Fatale termijn Openbaarheid Voorstel genodigden rondetafelgesprek:

Z.059578 / 181606 24-8-2021 14-9-2021 R.A.N. Reuvers dhr.Hulsen Maatschappelijke zaken Openbaar

Rondetafelgesprek Conclusie Openstaande vragen Toezeggingen Overige opmerkingen Bijlagen bij dit voorstel Stukken ter inzage

 Afgedaan

-

x Naar raad

 Extra RTG

 Terug naar college

Aanbiedingsbrief 16 juli 2021 Bestuursrapportage 2021 Concept Raadsbesluit Zienswijze aan DB Werkzaak Rivierenland

Voorgesteld besluit 1. De Bestuursrapportage 2021 van Werkzaak Rivierenland voor kennisgeving aan te nemen. 2. In te stemmen met de in de Bestuursrapportage 2021 opgenomen 1e Begrotingswijziging. 3. De zienswijze vast te stellen en deze in te sturen aan het DB Werkzaak Rivierenland.

Onderwerp

Bestuursrapportage 2021

Toelichting 1. Aanleiding De gemeente West Maas en Waal participeert in de GR Werkzaak Rivierenland. Bij brief van 16 juli 2021 is de Bestuursrapportage 2021 over het eerste half jaar van 2021 ontvangen. In de rapportage laat Werkzaak Rivierenland zien op welke wijze uitvoering is gegeven aan haar missie en visie en de geformuleerde doelstellingen. Daarnaast wordt de gemeente geïnformeerd over de gevolgen van de Covid-19 pandemie. Uiteraard zijn de effecten daarvan voor o.a. de Begroting 2021 financieel vertaald. Uiteraard wordt voorgesteld om de Begroting 2021 daarop aan te passen. Ook heeft vertaling plaatsgevonden van de afspraken uit de bestuurlijke agenda (als het

gaat om de inleenvergoedingen en uitvoeringkosten inkomen). Daarbij worden ramingen geactualiseerd en reserves en voorzieningen aangewend voor geplande investering. 2. Beoogd effect Kennisneming, beoordeling en behandeling van de Bestuursrapportage 2021 van Werkzaak Rivierenland, waaronder het opstellen van een zienswijze van West Maas en Waal over de stukken. 3. Argumenten 1.1. Ramingen aangepast aan de Mei-circulaire 2021. In juli 2020 is de Begroting 2021 door het Algemeen Bestuur van Werkzaak Rivierenland vastgesteld. Dit is gebeurd op grond van de in de Kadernota 2021 opgenomen uitgangspunten. De in de Begroting 2021 opgenomen rijksvergoedingen zijn aangepast aan de Rijksbudgetten 2021 op basis van de Mei-circulaire die door het Rijk is gepubliceerd. De Begroting 2021 is ook aangepast aan de behaalde resultaten over de 1e 6 maanden van 2021. Denk daarbij aan de begrote opbrengsten maar ook de te verwachte uitkeringslasten en kosten van re-integratieactiviteiten. 1.2 Coronacrisis leidt tot veel aanpassingen De landelijk verwachte grote instroom in de bijstand zien we in het werkgebied van Werkzaak Rivierenland nog niet terug (zie pag. 15 overzicht aantallen). Wel zijn daaraan gerelateerde ontwikkelingen zichtbaar.

Zoals een verschuiving van detachering naar regulier werk met een loonkostensubsidie, Verder zet de daling van de WSW door en stijgt het aantal begeleide mensen met een indicatie Beschut. Voor de samenstelling van het klantenbestand per gemeente wordt verwezen naar Bijlage 3 (vanaf pag. 30). Uiteraard hebben de veranderde omstandigheden en de daaruit voortkomende ontwikkelingen invloed op zowel de inkomsten (opbrengsten van o.a. detacheringen) en de uitgaven. Dit mede omdat in de opgestelde Begroting 2021 (in het voorjaar van 2020) gekozen aannames niet meer stroken met de werkelijkheid. Toen nog werd uitgegaan van een daling van het bestand. 1.3 Bestuurlijke agenda, inleenvergoeding en bedrijfsvoeringskosten In het eerste halfjaar van 2021 is duidelijkheid gekomen rond de voorgelegde wijziging van de GR Werkzaak Rivierenland. Inmiddels is een gewijzigd voorstel tot aanpassing van de GR voor besluitvorming bij de gemeenten neergelegd. De hoofdlijnen van de bestuurlijke afspraken zijn hierin opnieuw verwerkt. In het laatste kwartaal 2021 zal – naar verwachting – de juridische verankering van de uitspraken binnen de Bestuurlijke agenda kunnen worden afgerond. Voor zo ver van toepassing, is bij besluitvorming binnen het Algemeen Bestuur, gehandeld in de geest van de gedane uitspraken. Dit betekent dat in de Bestuursrapportage rekening is gehouden met o.a.

de wijze waarop de opbrengsten en kosten aan enerzijds SW en anderzijds Participatiewet worden toegerekend. Ook zijn in de Bestuursrapportage 2021 verwerkt de gewijzigde afspraken t.a.v. de inleenvergoedingen (kosten en opbrengsten). Deze vormen nu – zoals eerder al in het AB is besloten - en onderdeel van het bedrijfsvoeringsresultaat. 1.4. Noodzakelijke investeringen leiden tot structurele verbetering Veranderde regelgeving en de ontwikkelingen als gevolg van de Covid-19 pandemie benadrukken het belang van de voor 2021 geplande investeringen. Niet alleen in personeel en processen maar ook in huisvesting. Dit alles vertaald zich in de investeringsambitie zoals die is opgenomen en toegelicht in de paragraaf Bedrijfsvoering. Deze betekent o.a. investeren in de huisvesting (vervanging, verduurzaming, veranderde leeromgeving). Ook wordt geïnvesteerd in digitalisering en ICT (zowel hardware als software). Door de vervanging van deze middelen wordt nog meer gefocust op klantgemak, beheersing van werkprocessen, etc.. Het centraal stellen van de klant (de werkgever en de bijstandsgerechtigde) en de beheersing van de werkprocessen is essentieel om ook in de toekomst grip te houden op de kosten. Anderzijds vragen we ook aandacht voor die aspecten die moeten bijdragen aan een toereikend bestuursproces zoals die benoemd zijn in de eindrapportage van Berenschot.

Zoals een passende overlegstructuur en de procesgang van de bestuurlijke besluitvorming. Een betere aansluiting van de procesgangen binnen Werkzaak Rivierenland en de deelnemende gemeenten is daarvoor essentieel.

De in de Bestuursrapportage genoemde investeringen c.q. vervangingen kunnen binnen de (vrijgekomen) budgetten worden gerealiseerd. Dat geldt helaas niet voor de gevolgen van het beleid van de ECB m.b.t. rente over saldi rekening courant. Vooralsnog wordt rekening gehouden met een klein nadeel van maximaal € 8.200,--. 2.1 Cijfers geven per saldo een positief resultaat. De Bestuursrapportage 2021 is opnieuw opgebouwd volgens de programmastructuur. Er wordt gewerkt met 3 programma’s, t.w. Participatie (zowel SW als regulier), Inkomen en Bedrijfsvoering. De gemeenten krijgen een deel van de kosten vergoed vanuit het Rijk via specifieke subsidies of uitkeringen (zoals BUIG, SW, Participatiegelden). Het tekort wordt door de gemeente bekostigd uit de algemene middelen. In het Programma Bedrijfsvoering worden - zoals de naam al zegt verantwoord de kosten die gemaakt worden ten behoeve van uitvoering van de toebedeelde taak. De Bestuursrapportage 2021 laat ten opzichte van de Begroting 2021 een voordelig resultaat zien. Het subsidieresultaat voor de deelnemende gemeenten is naar verwachting € 1,3 miljoen voordeliger. Daartegenover staat een hogere bijdrage in de bedrijfsvoeringskosten van ca. € 0,3 milj.. Hierbij moet wel de aantekening worden gemaakt dat in de Bestuursrapportage 2021 rekening is gehouden met de rijksbudgetten volgens de Mei-circulaire 2021.

Deze zullen in de loop van 2021 nog wijzigen en daarmee invloed hebben op het rekeningsresultaat. 2.2 Aanwending reserves en voorzieningen en bijstelling Begrotingsramingen Via de 1e Begrotingswijziging 2021 (zie pag. 22) worden bedragen vrijgemaakt voor het doen van de geplande investeringen. Daarnaast worden de functionele ramingen in de Begroting 2021 van Werkzaak Rivierenland aangepast. De begrotingswijziging leidt niet tot een tussentijdse aanpassing van de gemeentelijke bijdrage. 2.3 Resultaten (worden) verwerkt in gemeentelijke P&C-documenten. De uitkomsten van de Begroting 2021 en meerjarenraming 2022-2024 van Werkzaak Rivierenland zijn meegenomen bij het opstellen van de gemeentelijke P&C-documenten. Het gaat daarbij om de Programmabegroting 2021 (incl. Meerjarenperspectief 2022-2024). In deze stukken en de Bestuursrapportages 2021 (voorjaars- en Najaarsnota) houden wij rekening met de macroeconomische ontwikkelingen van o.a. het BUIG-budget. 3.1 Zienswijze vaststellen en op tijd inzenden aan het DB Werkzaak. Het DB van Werkzaak moet uiterlijk 30 september 2021 onze zienswijze op de Bestuursrapportage 2021 ontvangen. In onze Zienswijze staat dat uw raad instemt met de voorliggende stukken. Vooruitlopend op het besluit van uw raad hebben wij het Dagelijks Bestuur van de GR Werkzaak Riviereland van onze voorlopige zienswijze in kennis gesteld. 4. Kanttekeningen 2.1.

Uitkomst 2021 kan nog wijzigen. Meerdere malen per jaar worden de rijksbudgetten bijgesteld. Dit gebeurt o.a. in mei, september en december van het begrotingsjaar. Werkzaak past de Begroting 2021 in de loop van dit jaar niet meer aan. Dit betekent dat eventuele bijstellingen (positief of negatief) pas weer zichtbaar zijn in de Jaarrekening 2021. Risico’s Ja, financieel. In de primitieve Begroting 2021 en Meerjarenraming 2021-2024 van West Maas en Waal was verwerkt de uitkomst van de ontvangen Begroting 2021 van Werkzaak Rivierenland. In de Najaarsnota 2021 van de gemeente wordt de Bestuursrapportage van Werkzaak voor wat betreft onze lasten verwerkt. Overigens kan de ontwikkeling van de macro-economische budgetten (verhoging maar zeker verlagingen) een financieel risico vormen. Het gaat dan vooral om de wijzigingen in de rijksbudgetten in de 2e helft van 2021.

5. Financiën Op basis van de aannames in de Bestuursrapportage 2021 wordt voor het jaar 2021 een positief resultaat verwacht. Dit kan samenvattend worden geconcludeerd omdat ❑ het resultaat op de BUIG groeit naar € 3,2 milj. (wel hogere uitkeringskosten maar een daling van de loonkostensubsidie en een stijgende rijksvergoeding); ❑ op de BBZ het voordeel toeneemt met € 62.000 ( minder verstrekkingen en meer aflossingen) en ❑ op de bijz. bijstand voor jongeren een voordeel wordt verwacht van € 50.000,-- (minder aanvragen); ❑ er sprake is van een toename van het voordeel op de WSW met € 819,000,-- (met name lagere kosten en licht hogere rijksvergoeding); ❑ de lagere inleenvergoedingen en dus ook een lagere omzet die wordt gerealiseerd, leiden tot een nadeel van € 313.000,-- dat weer dan wordt gecompenseerd door het voordeel op de SW ❑ hogere Participatiebudgetten vanuit het Rijk worden ontvangen (zowel structureel met € 172.000 als incidenteel € 687.000,--). Daarbij maken we de opmerking dat de kosten van de Tozo-regeling budgettair neutraal in zowel de Begroting als de Bestuursrapportage zijn verwerkt. Verder moet hierbij wel de kanttekening worden geplaatst dat de met name de rijksbudgetten nog verandering ondergaan (o.a. uitkomsten september-circulaire).

Ook bestaat er onzekerheid over de gevolgen die kunnen ontstaan wanneer het Rijk de ondersteuningsmaatregelen beëindigt die verband houden met bestrijding van de economische gevolgen van de COVID-19 pandemie. Het financieringsresultaat is in de gemeentebegroting 2021 zichtbaar op de onderscheidene posten (P-wet, IOAW, IOAZ, BBZ, SW). De uitkomsten van de Bestuursrapportage 2021 van Werkzaak Rivierenland worden door ons verwerkt in de gemeentelijke Najaarsnota 2021. 6. Communicatie n.v.t. 7. Aanpak en planning 7.1. Aanpak en planning Wij hebben Werkzaak Rivierenland laten weten dat wij een voorstel aan uw raad doen om 1. de voorgelegde Bestuursrapportage 2021 voor kennisgeving aan te nemen; 2. in te stemmen met de in de Bestuursrapportage opgenomen investeringen. Wanneer u akkoord gaat, sturen wij de definitieve zienswijze aan Werkzaak Rivierenland.

7.2. Evaluatie n.v.t.

Burgemeester en wethouders van West Maas en Waal,

P.G. (Perry) Arissen gemeentesecretaris

V.M. (Vincent) van Neerbos burgemeester