11 Informatienota Regioplan aanpak laaggeletterdheid

Informatienota voor de gemeenteraad

Onderwerp

Informatie nota Regioplan aanpak laaggeletterdheid

Registratienummer Datum collegebesluit Portefeuillehouder Behandelend ambtenaar Aangeleverd aan de griffie Programma Bijlagen

Z.049304 /154357 12 januari 2021 A.P.M. van Swam mw.Reuser 19 januari 2021 Maatschappelijke zaken Regionale plan van aanpak laaggeletterdheid 2020-2024 Openbaar

Openbaarheid

Kennis nemen van: Het regioplan aanpak laaggeletterdheid 2020-2024 1. Aanleiding Laaggeletterdheid is een thema waar de afgelopen jaren steeds meer aandacht voor is. Dit komt doordat laaggeletterdheid de samenleving veel geld kost, ongeveer 1 miljard per jaar. Moeite hebben met lezen of informatie niet goed begrijpen heeft tot gevolg dat mensen (gemiddeld) minder zelfredzaam zijn, minder sociale contacten hebben, minder gezonde keuzes maken en een lagere productiviteit hebben. In West Maas en Waal is 9% van de inwoners laaggeletterd. Van deze groep heeft 63% een Nederlandse achtergrond en Nederlands als eerste taal (NT1). Het Rijk stimuleert gemeenten om een regio aanpak laaggeletterdheid op te stellen. Hiervoor stelt het Rijk middelen ter beschikking via de arbeidsmarktregio's. West Maas en Waal valt onder de arbeidsmarktregio Rivierenland (AMR) met Tiel als centrumgemeente. Tiel ontvangt de middelen van het Rijk en moet voor de inzet van de middelen verantwoording afleggen aan het Ministerie van OCW. Alle centrumgemeenten maken samen met de gemeenten uit de AMR een regionaal plan voor de aanpak van laaggeletterdheid. Zij zorgen voor een goed aanbod van lessen voor alle doelgroepen laaggeletterden. Het huidige regionale programma loopt dit jaar af. Vanuit het rijk zijn er ook nieuwe doelen geformuleerd waar alle regio's mee aan de slag moeten gaan.

Doel 1: Meer mensen aan de slag met taal, rekenen en digitale vaardigheden Doel 2: Weten wat werkt Doel 3: Goede hulp in elke gemeente. Het regioplan van Rivierenland is recent vastgesteld door de gemeente Tiel. 2. Beoogd effect 1. Het bestrijden en verminderen van laaggeletterdheid en analfabetisme in de regio. 2. Het vergroten van participatie en zelfredzaamheid van inwoners met een achterstand op gebied van taal-, reken- en digitale vaardigheden. Hun kansen om deel te nemen aan de arbeidsmarkt en in de maatschappij nemen hierdoor toe. 3. Informatie Wat is laaggeletterdheid

Alphen - Altforst

- Appeltern

- Beneden-Leeuwen - Boven-Leeuwen - Dreumel

- Maasbommel - Wamel

Veel mensen in Nederland hebben moeite met lezen, schrijven en rekenen. Dit heet laaggeletterdheid. Laaggeletterden zijn meestal geen analfabeten. Zij kunnen wel lezen en schrijven, maar niet goed genoeg. Daardoor hebben ze ook vaak problemen met digitale vaardigheden. In Nederland gaat het om ongeveer 2,5 miljoen mensen van 16 jaar en ouder. Dat is 18% van de bevolking, dus ongeveer 1 op de 6 mensen in Nederland. Van landelijk beleid naar lokale uitvoering De landelijke doelen zijn verwerkt in het regionale plan. De regionale ambities liggen op het bereiken van meer mensen, het vergroten van deel name aan trainingen basisvaardigheden/ en er wordt een monitoringssysteem uitgerold om de impact van de ingezette interventies in beeld te krijgen. De uitvoering van de regionale ambities gebeurt lokaal en gemeenten kunnen zelf bekijken hoe ze hier invulling aan geven. In West Maas en Waal ligt de uitvoering grotendeels bij het Digi-Taalhuis West Maas en Waal. Vier thema’s Jaarlijks stellen de regio gemeenten een gezamenlijk jaarplan op. Dit wordt gedaan aan de hand van vier thema’s (geld, gezin, werk en gezondheid). In 2021 staat het thema ‘geld’ centraal. De activiteiten voor 2021 zullen dus gaan over de relatie tussen laaggeletterdheid en geld. In het eerste kwartaal van 2021 wordt de jaarlijkse bijeenkomst voor het Taalakkoord georganiseerd.

Daar worden dan alle betrokken ketenpartners in de aanpak meegenomen. Middelen vanuit het Rijk Het Rijk stelt middelen beschikbaar voor de uitvoering van de aanpak. Deze middelen ontvangt de centrumgemeente (Tiel). De gemeente Tiel legt ook de verantwoording af over de inzet van deze middelen aan het ministerie van OCW. In de regio Rivierenland is van deze middelen een monitoringssysteem ingekocht. Hiermee wil de regio gaan voldoen aan het tweede doel, weten wat werkt. In de jaarplannen zal de inzet van de overige middelen worden beschreven. 4. Kanttekeningen Het nieuwe regioplan is ambitieus. Om de beoogde doelen te behalen vraagt dit inzet van alle betrokkenen (bestuurlijk, ambtelijk en uitvoering). 5. Financiën De arbeidsmarktregio ontvangt middelen van het Rijk voor de uitvoering van het regionale plan van aanpak. Daarnaast krijgen individuele gemeenten ook een (zeer) beperkte bijdrage vanuit het Rijk. Tiel als centrum gemeente ontvangt al deze middelen. Bijdrage vanuit het Rijk

2020

2021

2022

West Maas en Waal

€ 989

€ 1.355

onbekend

Regio in totaal

€ 115.976

€ 122.420

onbekend

Tiel maakt het bedrag bestemd voor individuele gemeenten over naar alle betreffende gemeenten. Als centrumgemeente is Tiel verantwoordelijk voor de inzet en verantwoording van de middelen die de regio ontvangt. T.b.v. van Doel 2 (zie aanleiding) heeft Tiel besloten om een deel van de regionale middelen te gebruiken voor de aanschaf van een monitoringssysteem. De uitgaven passen binnen de middelen die de regio heeft ontvangen van het Rijk. Er zijn dus geen financiële consequenties mee gemoeid. Burgemeester en wethouders van West Maas en Waal,

P.G. (Perry) Arissen gemeentesecretaris

V.M. (Vincent) van Neerbos burgemeester