1.1 Jaarverslag Commissie Bezwaarschriften 20 JaarverslagCommissieBezwaarschriften2019en2020
Tekst van het document
Commissie Bezwaarschriften West Maas en Waal Jaarverslag 2019 en 2020
Team Financiële en Juridische Zaken Juni 2021
1
Inhoudsopgave 1 Inleiding 2 Commissie Bezwaarschriften 2.1 Samenstelling 2.2 Taken 2.3 Werkwijze 2.4 Werkzaamheden in 2019 2.5 Werkzaamheden in 2020 3 Jaaroverzicht 3.1 Jaarcijfers 2019 3.2 Vergelijking 2015, 2016, 2017 en 2018 3.3 Jaarcijfers 2020 3.4 Vergelijking 2016, 2017, 2018 en 2019 4 Verzoek om voorlopige voorziening en beroep 4.1 Jaarcijfers 2019 4.2 Jaarcijfers 2020
2
1 Inleiding Voor u ligt het jaarverslag 2019 en 2020 van de Commissie Bezwaarschriften West Maas en Waal (hierna: de commissie). De commissie betreft een onafhankelijke commissie als bedoeld in artikel 7:13 van de Algemene wet bestuursrecht (hierna Awb). De commissie bestaat uit een voorzitter en tenminste twee leden die geen deel uitmaken, noch werkzaam zijn onder verantwoordelijkheid van de gemeente West Maas en Waal. In artikel 2 Verordening Commissie Bezwaarschriften (hierna: de verordening) is bepaald dat er een commissie is ter voorbereiding van de beslissing op bezwaar tegen besluiten van de raad, het college en de burgemeester. Dit betekent dat de commissie de bezwaarmakers en de gemachtigde van het betreffende bestuursorgaan horen alvorens een advies wordt uitgegeven. Het bestuursorgaan (in de meeste bezwaarzaken gaat het om besluiten van het college, in een enkel geval om een besluit van de burgemeester) neemt uiteindelijk de beslissing op bezwaar. In dit verslag treft u inzake 2019 en 2020 de aantallen ingediende bezwaarschriften, uitgebrachte adviezen en inhoud adviezen (ongegrond, gegrond of niet-ontvankelijk) aan. Tevens bevat het jaarverslag informatie betreffende ingestelde beroepen tegen de beslissingen op bezwaar en de uitkomst van de beroepszaken.
Wij hopen met dit verslag een goed beeld te geven van de werkzaamheden van de commissie en de aspecten die bij de behandeling van een bezwaarschrift komen kijken.
Hoogachtend,
Commissie Bezwaarschriften De voorzitter,
De secretaris,
S. Visser
E. Bakker
3
2 Commissie Bezwaarschriften 2.1 Samenstelling De voorzitter en de leden worden door het college benoemd voor een termijn van vier jaar. Het is mogelijk één keer herbenoemd te worden. De voorzitter de heer mr. S. Visser, 2e termijn 1 mei 2018 tot 1 mei 2022. Lid (en plaatsvervangend voorzitter) mevrouw mr. L.B.F.M. Hellwig 2e termijn 1 mei 2018 tot 1 mei 2022 mevrouw mr. M. Vermeeren 1e termijn 1 oktober 2018 tot 1 oktober 2022 de heer N.J.A. Arts 1e termijn 1 december 2018 tot 1 december 2022 De commissie werd in 2019 en 2020 ondersteund door de ambtelijk secretaris, mevrouw mr. E. Bakker. 2.2 Taken De commissie heeft tot taak het bestuursorgaan dat dient te beslissen op een bezwaarschrift schriftelijk te adviseren. Artikel 2 van de verordening bepaalt dat de commissie niet bevoegd is ten aanzien van bezwaarschriften die zijn ingediend tegen besluiten op grond van een wettelijk voorschrift inzake belastingen, Wet waardering onroerende zaken (Woz) en personele aangelegenheden.
De commissie beoordeelt of de aan haar voorgelegde bezwaarschriften voldoen aan de ontvankelijkheidsvereisten die de Awb stelt: • er dient sprake te zijn van een besluit waartegen bezwaar kan worden gemaakt; • de bezwaarmaker dient belanghebbende te zijn; • het bezwaarschrift dient te zijn ondertekend, • het bezwaarschrift dient gronden van bezwaar te bevatten; • het bezwaar dient binnen de gestelde termijn te zijn ingediend. Pas nadat is vastgesteld dat aan de formele vereisten is voldaan en het bezwaarschrift ontvankelijk is, komt de commissie toe aan een inhoudelijke behandeling. Daarbij toetst de commissie het bezwaarschrift, het verweer van het bestuursorgaan en eventueel de argumenten van derde belanghebbenden aan wet- en regelgeving, rechtspraak en aan (vastgesteld of bestendig) beleid. Het betreft een volledige heroverweging van het bestreden besluit: de toetsing beperkt zich niet tot de rechtmatigheid van het besluit maar binnen de grenzen van de wet strekt het zich ook uit tot kwesties van beleid. De commissie rekent het tot haar taak: • Goed te luisteren naar de bezwaarmaker en uitleg te geven over van toepassing zijnde wet- en regelgeving; • Indien mogelijk partijen te bewegen het geschil onderling op te lossen; • Te adviseren eventuele gebreken in de primaire besluitvorming te herstellen.
4
2.3 Werkwijze De commissie voert haar taken uit op basis van het bepaalde in de Awb en de verordening. Het secretariaat bereidt de behandeling van bezwaarschriften voor en agendeert de zaken die ter hoorzitting moeten worden behandeld. Indien er overduidelijk sprake is van een kennelijk niet-ontvankelijk of ongegrond bezwaarschrift treedt de secretaris in overleg met de bezwaarmaker om nadere uitleg te geven. Dit kan leiden tot het intrekken van een bezwaarschrift. Na ontvangst van een bezwaarschrift wordt het verantwoordelijke team gevraagd een verweerschrift op te stellen en een procesdossier aan te leveren. De commissie vergadert eenmaal per maand op de maandagavond. In beginsel zijn de vergaderingen openbaar. Tijdens de vergadering worden de bezwaarmaker en/of gemachtigde bezwaarmaker, de vertegenwoordiger van het college en eventuele belanghebbenden gehoord. Na de hoorzitting beraadt de commissie zich in beslotenheid over het uit te brengen advies. Er wordt een zakelijk verslag opgesteld van de hoorzitting en de secretaris stelt, in samenwerking met de commissie, het advies voor de commissie op. Het advies van de commissie wordt aan het bestuursorgaan dat de beslissing heeft genomen voorgelegd. Indien het advies van de commissie wordt opgevolgd, kan voor de motivering worden verwezen naar het advies.
Indien het bestuursorgaan afwijkt van het advies van de commissie, dient dit gemotiveerd te worden. Tegen de beslissing op bezwaar kunnen de belanghebbenden in beroep gaan. 2.4. De werkzaamheden in 2019 In 2019 hebben er in totaal 11 vergaderingen plaatsgevonden. De tijdens deze vergaderingen behandelde bezwaarschriften betroffen zowel in 2018 als in 2019 ingediende bezwaarschriften. Een aantal bezwaarschriften uit 2019 is tijdens vergaderingen in 2020 behandeld. 2.5 De werkzaamheden in 2020 De Covid-pandemie en de daarop volgende maatregelen vanaf maart 2020 hebben invloed gehad op de wijze waarop de commissie haar werkzaamheden normaliter uitvoert. In maart 2020 was er sprake van een lockdown en werd de wijze van afdoening aangepast. Schriftelijke behandeling Om toch tot behandeling van het bezwaarschrift te komen, is aan bezwaarmakers een alternatieve behandeling voorgesteld: een schriftelijke tweede ronde. Het bestuursorgaan stelde in reactie op het bezwaarschrift een verweerschrift op. Vervolgens kregen bezwaarmakers de mogelijkheid om schriftelijk te reageren op dit verweerschrift. Verweerder kreeg vervolgens de mogelijkheid om daar weer op te reageren. De commissie bracht vervolgens op basis van alle stukken advies uit aan het college.
Verplaatsen hoorzitting en verlengen beslistermijn Indien het achterwege laten van een hoorzitting en schriftelijk behandelen van het bezwaarschrift voor een bezwaarmaker niet wenselijk was, werd behandeling aangehouden tot het moment waarop de coronamaatregelen voldoende werden versoepeld. Bezwaarmakers werd verzocht in te stemmen met het verlengen van de beslistermijn. Uiteindelijk zijn de fysieke hoorzittingen in juli 2020 hervat. In 2020 hebben er negen hoorzittingen plaatsgevonden. De tijdens deze vergaderingen behandelde bezwaarschriften betroffen zowel in 2019 als in 2020 ingediende bezwaarschriften. Een aantal bezwaarschriften is tijdens de vergaderingen in 2021 behandeld. 5
3 Jaaroverzicht 3.1 Jaarcijfers 2019 Relevante taakvelden per organisatieonderdeel
Team Maatschappelijke Ontwikkeling Bijzondere bijstand Subsidieverlening Participatie
6 4 1
Team Juridische Zaken Algemene Plaatselijke verordening/ Bijzondere wetten Wet dwangsom en beroep niet tijdig beslissen Verzoek in het kader van de Algemene verordening Gegevensbescherming
2 1 1
Team Openbare Ruimte Verkeersbesluit
1
Team Wonen en Milieu Principeverzoek Duurzaamheidslening
1 1
Omgevingsdienst Rivierenland Omgevingsvergunningen Handhaving Milieuvergunningen/meldingen
11 19 10
Vraagwijzer Wet maatschappelijke ondersteuning
6
Totaal aantal bezwaarschriften
64
6
Resultaat 2019
AFGEHANDELDE BEZWAARSCHRIFTEN Gegrond
Ongegrond
Niet-ontvankelijk
Ingetrokken/Doorgestuurd
2%
36%
59% 3%
Afgehandelde bezwaarschriften 2019 Gegrond 1 Ongegrond 38 Niet-ontvankelijk 2 Ingetrokken/doorgezonden 23 Totaal 64 Het aantal ingetrokken bezwaarschriften is hoog. Dit is in een aantal gevallen het gevolg van de herziening van de bestreden besluiten. Het ingediende bezwaarschrift kan aanleiding voor het college zijn het bestreden besluit te herzien. Bezwaarmakers worden in dat geval vervolgens verzocht het bezwaarschrift in te trekken. In de overige gevallen bleek nadere uitleg door de behandelaar van het bezwaarschrift aanleiding voor bezwaarmakers het bezwaarschrift in te trekken. Doorlooptijden Tijdig afgehandeld Niet binnen de termijn afgehandeld
59% 41%
Het college beslist binnen 12 weken op het bezwaarschrift, gerekend vanaf de dag na die waarop de termijn voor het indienen van het bezwaarschrift, 6 weken, is verstreken (artikel 7:10 Awb). Verdaging van zes weken is mogelijk. Er zijn diverse redenen waarom het bij een aantal bezwaarschriften niet is gelukt binnen de termijn te besluiten. In een aantal gevallen betrof het gecompliceerde zaken en achtte de commissie nader onderzoek c.q. aanvullend advies noodzakelijk om tot een zorgvuldig advies te komen. Ook planning c.q. werkdruk heeft in een aantal gevallen geleid tot het in een laat stadium kunnen behandelen van het bezwaarschrift ter zitting en de uitwerking van het commissieadvies. De termijnoverschrijdingen waren in de meeste gevallen van geringe duur en hadden geen (financiële) consequenties. In drie gevallen heeft de termijnoverschrijding op grond van de Wet dwangsom niet tijdig beslissen geleid tot het verbeuren van een dwangsom. In één geval betrof het een overschrijding van twee dagen en is een dwangsom verbeurd van € 40,. In het tweede geval betrof het een overschrijding van zeven dagen en is een dwangsom verbeurd van € 161,-.Tenslotte is in het derde geval de maximale dwangsom van € 1442,verbeurd. 7
Uiteraard is het streven bezwaarschriften binnen de gestelde termijnen af te handelen en blijft de commissie zich inzetten voor het bewaken van de afhandelingstermijn.
3.2 Vergelijking cijfers ingediende bezwaarschriften 2015, 2016, 2017 en 2018
99
2015
2016
39
64
73
101
AANTAL BEZWAARSCHRIFTEN PER JAAR
2017
2018
2019
Afgehandelde bezwaarschriften 2015 101 2016 99 2017 73 2018 39 2019 64
In vergelijking met 2018 is er in 2019 sprake van een toename van het aantal ingediende bezwaarschriften. Het in 2019 ingediende bezwaarschriften ligt meer in de lijn van het aantal bezwaarschriften in 2017. Het aantal ingediende bezwaarschriften fluctueert van jaar tot jaar. Er is niet altijd een duidelijke reden voor toename dan wel afname van het aantal bezwaarschriften aan te voeren. Er dient altijd rekening te worden gehouden met besluiten die velen onwelgevallig zijn, bijvoorbeeld besluiten die meerdere belanghebbenden betreffen of besluiten die voortvloeien uit grote projecten. In 2016 bijvoorbeeld zijn er in inzake een tweetal percelen meerdere besluiten op grond van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo) genomen die tot een aanzienlijk aantal bezwaarschriften hebben geleid, namelijk 16 bezwaarschriften. Daarnaast kunnen wetswijzigingen aanleiding zijn tot toename van het aantal bezwaarschriften. In 2015 is de Wmo 2015 in werking getreden. Met deze gewijzigde wet is besloten een wijziging door te voeren in de financiering van de door de zorgaanbieders geleverde hulp. Dit houdt in dat op basis van resultaatfinanciering geïndiceerd wordt voor de huishoudelijke ondersteuning. In samenwerking met de zorgleveranciers is een systeem ontwikkeld waarin niet de uren maar het resultaat centraal staat.
De daar uit voortvloeiende besluiten hebben in 2015 tot een groot aantal bezwaarschriften geleid: namelijk 32 bezwaarschriften. 8
Uit het aantal aangevochten besluiten in een bepaald jaar kunnen derhalve geen conclusies worden getrokken over de kwaliteit van de besluiten. Een deugdelijke motivering is en blijft belangrijk voor de kwaliteit van de besluitvorming en voor de begrijpelijkheid van het besluit. Ook de communicatie voorafgaand aan het nemen van een negatieve beschikking is van belang: het geven van uitleg kan misverstanden voorkomen, een ander beeld geven over de noodzaak of kans van slagen van het maken van bezwaar of anderszins de kou uit de lucht halen. 3.3 Jaarcijfers 2020 Relevante taakvelden per organisatieonderdeel Team Maatschappelijke Ontwikkeling Bijzondere bijstand Subsidieverlening
5 2
Team Juridische Zaken Algemene Plaatselijke verordening/ Bijzondere wetten Wet dwangsom en beroep niet tijdig beslissen Wet openbaarheid bestuur
4 1 2
Team Openbare Ruimte Verkeersmaatregel Aanwijzingsbesluit
1 1
Team Wonen en Milieu Besluit toeristische objectbewegwijzering
1
Omgevingsdienst Rivierenland Omgevingsvergunningen Handhaving
10 19
Vraagwijzer Wet maatschappelijke ondersteuning Gehandicaptenparkeerkaart
1 1
Totaal aantal bezwaarschriften
48
9
Resultaat 2020
AFGEHANDELDE BEZWAARSCHRIFTEN Gegrond
Ongegrond
Niet-ontvankelijk
Ingetrokken/Doorgestuurd
In behandeling
4% 7%
31%
54% 4%
Afgehandelde bezwaarschriften 2020 Gegrond 3 Ongegrond 26 Niet-ontvankelijk 2 Ingetrokken/doorgezonden 15 In behandeling
2
Totaal
48
Het aantal ingetrokken bezwaarschriften is hoog. Dit is in een aantal gevallen het gevolg van de herziening van de bestreden besluiten. Het ingediende bezwaarschrift kan aanleiding voor het college zijn het bestreden besluit te herzien. Bezwaarmakers worden in dat geval vervolgens verzocht het bezwaarschrift in te trekken. In de overige gevallen bleek nadere uitleg door de behandelaar van het bezwaarschrift aanleiding voor bezwaarmakers het bezwaarschrift in te trekken. Doorlooptijden Tijdig afgehandeld Niet binnen de termijn afgehandeld
87,5% 12,5%
Het college beslist binnen 12 weken op het bezwaarschrift, gerekend vanaf de dag na die waarop de termijn voor het indienen van het bezwaarschrift, 6 weken, is verstreken (artikel 7:10 Awb). Verdaging van zes weken is mogelijk. De termijnoverschrijdingen waren in de meeste gevallen van geringe duur en hadden geen (financiële) consequenties. In vergelijking met 2019 zijn er aanzienlijk meer bezwaarschriften binnen de wettelijke termijn afgehandeld. Dit heeft deels te maken met het feit dat er minder bezwaarschriften zijn ingekomen, maar is ook het gevolg van strakker c.q. beter plannen van de hoorzittingen en het uitwerken van de adviezen. Uiteraard is het streven alle bezwaarschriften binnen de gestelde termijnen af te handelen en blijft de commissie zich inzetten voor het bewaken van de afhandelingstermijn.
10
3.4 Vergelijking cijfers ingediende bezwaarschriften 2016, 2017, 2018 en 2019
39
48
64
73
99
AANTAL BEZWAARSCHRIFTEN PER JAAR
2016
2017
2018
2019
2020
Afgehandelde bezwaarschriften 2016 99 2017 73 2018 39 2019 64 2020 48
In vergelijking met 2019 is er in 2020 sprake van een daling van het aantal ingekomen bezwaarschriften. Het aantal ingediende bezwaarschriften fluctueert van jaar tot jaar. Er is niet altijd een duidelijke reden voor toename dan wel afname van het aantal bezwaarschriften aan te voeren. Mogelijk dat de Covid-pandemie en de daaruit voortvloeiende maatregelen invloed hebben gehad op het al dan niet indienen van aanvragen op diverse terreinen. Dit heeft vervolgens zijn uitwerking op het aantal bezwaarschriften dat wordt ingediend. Een deugdelijke motivering is en blijft belangrijk voor de kwaliteit van de besluitvorming en voor de begrijpelijkheid van het besluit. Ook de communicatie voorafgaand aan het nemen van een negatieve beschikking is en blijft van belang.
11
4 Verzoek om voorlopige voorziening en Beroep 4.1. Cijfers 2019 Verzoek om voorlopige voorziening Er zijn 12 verzoeken om voorlopige voorziening ingediend:
VOORLOPIGE VOORZIENINGEN Geweigerd
Toegekend
Ingetrokken
Niet-ontvankelijk
8% 33%
42%
17%
Voorlopige voorzieningen 2019 Geweigerd 4 Toegekend 2 Ingetrokken 5 Niet-ontvankelijk 1 Totaal 12 Beroep Tegen zes beslissingen op bezwaar is beroep ingesteld bij de Rechtbank Gelderland: • In drie zaken is het beroep ongegrond verklaard. • In drie zaken is nog geen uitspraak gedaan. 4.2 Cijfers 2020 Verzoek om voorlopige voorziening Er zijn 4 verzoeken om voorlopige voorziening ingediend:
VOORLOPIGE VOORZIENINGEN Geweigerd
Ingetrokken
25%
75%
12
Voorlopige voorzieningen 2020 Geweigerd 1 Toegekend 0 Ingetrokken 3 Niet-ontvankelijk 0 Totaal 4
Beroep Tegen tien beslissingen op bezwaar is beroep ingesteld bij de Rechtbank Gelderland: • In één zaak is het beroep ongegrond verklaard. • In acht zaken is nog geen uitspraak gedaan. • Eén beroepszaak is ingetrokken.
13