RV2024-064-Programma-civiele-kunstwerken-gemeente-West-Betuwe-periode-2025-2034.pdf

Raadsvoorstel Datum vergadering Registratie nummer Voorstelnummer Portefeuillehouder Bijlage(n) Onderwerp

: 28 mei 2024 : GZDGWB 1408114/1408275 : RV2024-064 : Jacoline Hartman :1 : Programma civiele kunstwerken gemeente West Betuwe periode 2025 – 2034

Onderwerp Programma civiele kunstwerken gemeente West Betuwe periode 2025 – 2034

Beslispunten 1. 2.

3.

4. 5.

Het programma ‘Civiele kunstwerken gemeente West Betuwe 2025 – 2034’ vast te stellen; Op basis van een integrale afweging in de Perspectiefnota 2025 in te stemmen met een jaarlijkse aanvullende dotatie in de egalisatiereserve kunstwerken voor het uitvoeren van dagelijks en groot onderhoud van € 217.000. Het benodigde investeringskrediet van € 1.487.393 voor het vervangen van 13 civiele kunstwerken in de periode 2025 - 2034 en de dekking van de kapitaallasten van € 49.000 per jaar integraal af te wegen bij de Perspectiefnota 2025 en te laten verlopen via de exploitatie van de meerjarenbegroting. Over- en onderschrijdingen op het budget onderhoud civieltechnische kunstwerken jaarlijks te verrekenen met de egalisatiereserve kunstwerken; In afwijking op de financiële verordening, investeringen voor nieuwe houten kunstwerken te activeren en af te schrijven over een periode van 40 jaar en nieuwe betonnen en stalen kunstwerken te activeren en af te schrijven over een periode van 80 jaar.

Inleiding Kort voor het ontstaan van de gemeente West Betuwe op 1 januari 2019 is een kunstwerkeninventarisatie voor de nieuwe gemeente uitgevoerd. Onderhoud aan het areaal civiele kunstwerken heeft sindsdien, i.v.m. capaciteitstekort, ad hoc plaatsgevonden op basis van die inventarisatie en op basis van schouwen en meldingen die in de afgelopen jaren zijn ontvangen. Om grip te krijgen en te houden, om sturing te geven aan de duurzame instandhouding en om hier voldoende budget beschikbaar voor te hebben is het “Programma civiele kunstwerken gemeente West Betuwe 2025 – 2034” opgesteld. Hiermee is invulling gegeven aan de harmonisatie van het civiele kunstwerkenbeheer van de voormalige gemeenten Geldermalsen, Neerijnen en Lingewaal.

Samenvatting Het “Programma civiele kunstwerken gemeente West Betuwe 2025 – 2034” is gebaseerd op een in november en december 2023 uitgevoerde inventarisatie en inspectie van de 133

28 mei 2024 Kenmerk GZDGWB/1408114/1408275

kunstwerken die de gemeente in eigendom heeft (conform de landelijke NEN-norm 2767-4 voor conditiemetingen). De basisgegevens van de kunstwerken zijn vastgelegd in zogenaamde ‘paspoorten’ en er is een maatregelenplan opgesteld voor het in de planperiode uit te voeren onderhoud en voor de nader uit te voeren onderzoeken. Het beheer van civiele kunstwerken is gebonden aan wet- en regelgeving. Met name de zorgplicht is van belang. Bij onvoldoende zorg kan de gemeente aansprakelijk worden gesteld. De beheerstrategie voorziet erin om minimaal aan de wettelijke kaders te voldoen. Dit betreft niet alleen de veiligheid van de objecten, maar ook het voorkomen van kapitaalvernietiging. Daarnaast vinden we het vanzelfsprekend dat wij zorgvuldig omgaan met het goed en verantwoord beheren van haar kapitaalgoederen, waaronder de civiele kunstwerken. Het Programma civiele kunstwerken gemeente West Betuwe 2025 – 2034 is tot stand gekomen op basis van de volgende strategische randvoorwaarden: • De kunstwerken moeten veilig zijn. • Het basisniveau voor de kunstwerken is beeldkwaliteitsniveau B (CROW Kwaliteitscatalogus openbare ruimte 2023). • De kunstwerken moeten op een ‘redelijk’ niveau onderhouden worden1. Dit is een onderhoudsniveau waarmee de beoogde levensduur van de kunstwerken wordt behaald.

• Zolang het uitvoeren van groot onderhoud doelmatig is, kiest de gemeente vanuit de circulariteitsgedachte voor levensduurverlengend onderhoud in plaats van vervanging. De conclusies van de inspecties en onderzoek luiden: • De kunstwerken bevinden zich over het algemeen in een goede tot redelijke staat. • 19% van de kunstwerken is in een slechtere staat (matig, slecht) dan op basis van het beleid van de gemeente is gewenst. • 4 kunstwerken zijn in slechte staat. Bij deze kunstwerken is de veiligheid van de weggebruikers mogelijk in het geding. Tijdens het uitvoeren van de inspectie is vanwege de geconstateerde slechte staat voor twee bruggen geadviseerd om direct maatregelen te treffen door een aslast beperking op te leggen. Dit advies is opgevolgd. • De afzonderlijke bouwdelen van de kunstwerken zijn over het algemeen in goede staat. 6% van alle bouwdelen is in slechte of zeer slechte staat en heeft op korte termijn onderhoud nodig. • Bij 15 kunstwerken zijn technische/constructieve schades aangetroffen waarvan de ernst en de oorzaak tijdens de inspectie niet uniform kon worden vastgesteld. Omdat bepaald is dat de risico’s op gevolgschade (materieel, financieel en/of letsel) bij geen herstel van de schade aanzienlijk zijn, luidt het advies om deze objecten nader te onderzoeken.

• Op basis van de uitgevoerde inspectie wordt geadviseerd om in de komende 10 jaar in totaal 13 objecten te vervangen. Mogelijk kunnen de planjaren worden uitgesteld, als de nadere onderzoeken uitgevoerd worden. Hiermee kan de restlevensduur beter ingeschat worden en zal er geen kapitaalvernietiging plaatsvinden door te vroeg vervangen. 1

Zie ook paragraaf 4.1 “Staat van de kunstwerken” van het Programma voor een toelichting

28 mei 2024 Kenmerk GZDGWB/1408114/1408275

Bovenstaande bevindingen en conclusies leiden tot de hierna genoemde kosten. Een nadere specificatie van de kosten is te lezen onder het kopje Financiën. De details zijn opgenomen in het Programma civiele kunstwerken gemeente West Betuwe 2025 – 2034 en de daarbij behorende bijlagen. Jaarlijkse kosten (exclusief kapitaallasten van investeringen, zie hiervoor onder het kopje Financiën)

Bij het dagelijks onderhoud is rekening gehouden met calamiteitenonderhoud. Dit is geen directe kostenpost. Het betreft een budget voor het direct verhelpen van mogelijke calamiteiten. Voorts maken inspectiekosten onderdeel uit van het dagelijks onderhoud. Dit betreft, naast periodieke instandhoudingsinspecties en geadviseerde nadere onderzoeken, ook de jaarlijks terugkerende kosten voor het operationeel en actueel houden van een kunstwerkenbeheersysteem. Eenmalige kosten (investeringen) Vakdiscipline 2025 2026 Vervangen object € 350.000 € 67.500 Opslag voor aansluiting kunstwerk op € 35.000 € 6.750 weginfrastructuur (10%) Subtotaal € 385.000 € 74.250 Winst&risico, AK, UK (20%) € 77.000 € 14.850 VAT (25%) € 96.250 € 18.563 Inzet bijzonder materieel, milieu, € 77.000 € 14.850 verkeersmaatregelen, vergunningen, onvoorzien (20%) TOTAAL € 635.250 € 122.513

2027 2028 € 38.500 € 92.500 € 3.850 € 9.250

2029 €0 €0

2030 € 271.000 € 27.100

2031 €0 €0

2032 €0 €0

2033 €0 €0

2034 €0 €0

€ 42.350 € 101.750 € 8.470 € 20.350 € 10.588 € 25.438 € 8.470 € 20.350

€0 €0 €0 €0

€ 298.100 € 59.620 € 74.525 € 59.620

€0 €0 €0 €0

€0 €0 €0 €0

€0 €0 €0 €0

€0 €0 €0 €0

€ 69.878 € 167.888

€0

€ 491.865

€0

€0

€0

€0

Besluitgeschiedenis -

Koepelnota Beheer Openbare Ruimte West Betuwe 2019-2023, vastgesteld door de raad in juni 2019.

Beoogd effect Voldoen aan onze wettelijke zorgplicht voor het onderhoud en beheer van de civieltechnische kunstwerken, op basis van een programmatische aansturing.

28 mei 2024 Kenmerk GZDGWB/1408114/1408275

Argumenten 1.1 Hiermee voldoen we aan onze zorgplicht. Vanuit wetgeving heeft de gemeente een aantal belangrijke zorgplichten voor de civiele kunstwerken. Het inzicht in de staat van onderhoud van een object op basis van inspecties en kwaliteitsmetingen is belangrijk voor: • het blijvend veilig kunnen gebruiken van de objecten; • het kostenefficiënt inplannen van noodzakelijk onderhoud; • het voorkomen van kapitaalvernietiging. Vanuit deze plicht is de behoefte ontstaan aan een goed onderbouwd beheerprogramma voor civiele kunstwerken. Met het vaststellen van het Programma civiele kunstwerken gemeente West Betuwe periode 2025 – 2034 kunnen de civiele kunstwerken verantwoord onderhouden worden. 1.2 Hiermee stappen we over van ad hoc aanpak van het beheer van de kunstwerken naar een preventieve, planmatige en op risico gestuurde onderhoudsstrategie. In 2018, toen alle civiele kunstwerken vanwege de toen aanstaande fusie zijn geïnventariseerd, werd duidelijk dat er op korte termijn groot onderhoud uitgevoerd moest worden aan diverse kunstwerken. Wegens capaciteitstekort binnen de gemeentelijke organisatie was er sinds de fusie geen plan en geen budget beschikbaar om het benodigde groot onderhoud voor te bereiden en uit te voeren.

Om het onderhoud van de civieltechnische kunstwerken planmatig en risico gestuurd uit te kunnen voeren, is opdracht gegeven aan een ingenieursbureau om onze civieltechnische kunstwerken te inspecteren en het onderhoud in beeld te brengen voor een periode van 10 jaar. De adviezen en geconstateerde werkzaamheden (dagelijks en groot onderhoud en vervangingsinvesteringen) die uit het inspectierapport naar voren kwamen zijn verwerkt in het meerjaren onderhoudsplan (MJOP). 1.3 Hiermee werken we het achterstallig onderhoud weg Door het genoemde capaciteitstekort kon in de afgelopen jaren alleen ad hoc beheer en onderhoud van de kunstwerken worden uitgevoerd. Hierdoor voldoen diverse objecten niet meer aan het vastgestelde kwaliteitsniveau B (‘redelijk’). Dit betekent dat er sprake is van kapitaalvernietiging. Als kapitaalvernietiging aan de orde is, is er sprake van achterstallig onderhoud. Achterstallig onderhoud kan leiden tot hogere herstellasten en ook tot onveilige situaties als niet meer wordt voldaan aan de wettelijke normen. Daarom dient achterstallig onderhoud zo snel mogelijk te worden hersteld. In het Programma civiele kunstwerken gemeente West Betuwe periode 2025 – 2034 is het uitgangspunt om het achterstallig onderhoud in 2024 en 2025 weg te werken.

2.1 Hiermee voorkomen we schommelingen in uitgaven aan voor het onderhoud aan de kunstwerken De gemeente West Betuwe heeft een egalisatiereserve gevormd voor regulier en groot onderhoud om schommelingen in de jaren te voorkomen. De werkelijke kosten worden

28 mei 2024 Kenmerk GZDGWB/1408114/1408275

jaarlijks uit deze reserve gedekt. Op basis van het programma ‘Civiele kunstwerken gemeente West Betuwe 2025 – 2034’ is geanalyseerd hoeveel kosten de gemeente de komende 10 jaar moet maken om de civiele kunstwerken goed te onderhouden. De kosten voor regulier en groot onderhoud worden in totaal begroot op circa € 2,7 miljoen euro voor de komende 10 jaren. Omdat de kosten per jaar verschillen willen we de gemiddelde kosten per jaar uit smeren over de komende 10 jaren door gebruik te maken van een jaarlijkse toevoeging in de egalisatiereserve civiele kunstwerken. In de begroting staat nu een jaarlijkse toevoeging begroot van circa € 50.000 per jaar. Om de totale kosten te kunnen dekken is het advies om deze toevoeging jaarlijks te verhogen naar € 267.000 per jaar. Dit betekent dat jaarlijks € 217.000 extra drukt op de exploitatie van de meerjarenbegroting. 3.1 Hiermee kunnen we kunstwerken vervangen als uitvoeren van onderhoud niet meer verantwoord is. Wij volgen vanuit duurzaamheidsoogpunt de strategie om levensduurverlengend onderhoud uit te voeren. Vervanging van kunstwerken is nodig als het uitvoeren van onderhoud economisch gezien niet meer doelmatig is en/of de veiligheid in het geding komt.

In het programma ‘Civiele kunstwerken gemeente West Betuwe 2025 – 2034’ is op basis van dit uitgangspunt opgenomen dat er voor € 1.352.175 aan investeringen benodigd zijn voor de komende 10 jaren. Om tot goede aansluitingen met en overgangen naar bestaande infrastructuur te komen, is rekening gehouden met een opslag van 10% (€ 135.218). In totaal is er voor € 1.487.393 aan investeringen benodigd. Deze investeringen leiden tot kapitaallasten. Het advies is om de kapitaallasten te dekken uit het exploitatieresultaat van de meerjarenbegroting (begrotingssaldo 2025 en verder). 4.1 De egalisatiereserve zorgt voor gelijkmatige lasten voor het beheer van kunstwerken gedurende de komende 10 jaar De gemeente heeft reeds een egalisatiereserve ingesteld voor het beheer van kunstwerken. Deze keuze is gemaakt om ervoor te zorgen dat de kosten en lasten van de bedrijfsvoering met betrekking tot de civiele kunstwerken gelijkmatig over de planjaren worden verdeeld. De werkelijke uitgaven verschillen van jaar tot jaar, omdat deze zijn gebaseerd op de inspectieresultaten. Na analyse van de inspectieresultaten zijn de benodigde maatregelen aan planjaren gekoppeld. Omdat in het ene jaar meer onderhoud uitgevoerd moet worden dan in het andere jaar ontstaan – soms forse – kostenverschillen per jaar.

Daarbij komt dat op basis van nieuwe inspectieresultaten besloten kan worden om onderhoud uit te stellen of juist te vervroegen, waardoor over- en onderschrijdingen ontstaan. Dit is voor de bedrijfsvoering van de gemeente niet wenselijk. Om die reden is ervoor gekozen om voor het dagelijks en groot onderhoud van civiele kunstwerken gebruik te maken van de egalisatiereserve. 5.1 Levensduur verlengend onderhoud als duurzaamheidskeuze

28 mei 2024 Kenmerk GZDGWB/1408114/1408275

De gemeente kiest er vanuit duurzaamheidsoverwegingen voor om civiele kunstwerken zo lang mogelijk in gebruik te houden. Dit betekent dat de gemeente kiest voor levensduurverlengend onderhoud zolang dit een doelmatige en veilige keuze blijft. Dit wordt bepaald op basis van de periodiek uit te voeren inspecties en nadere onderzoeken en vormt een criterium tijdens de evaluatie van het programma in 2029. Dit betekent dat de wij, in afwijking op de financiële verordening, adviseren om investeringen voor nieuwe houten kunstwerken te activeren en af te schrijven over een periode van 40 jaar en nieuwe betonnen en stalen kunstwerken te activeren en af te schrijven over een periode van 80 jaar. Dit uitgangspunt heeft ertoe geleid dat in het programma Civiele kunstwerken een aanvullend advies vanuit duurzaamheidsoverwegingen is opgenomen (paragraaf 6.7) voor dagelijks onderhoud.

Kanttekeningen 1.1 Geen toetsing aan eisen en voorschriften in Bouwbesluit De gemeente West Betuwe heeft de kunstwerken laten inspecteren op basis van de NEN 2767 Conditiemeting gebouwde omgeving. NEN 2767 is de norm voor conditiemeting van civiele kunstwerken. Met de inspectieresultaten hebben we input voor het onderhoudsprogramma gekregen en hebben we grip op de technische toestand (inclusief veiligheid), de risico’s en kosten op korte en lange termijn. In het Bouwbesluit 2012 staat dat bouwwerken, waaronder civieltechnische kunstwerken, zodanig gebouwd moeten worden dat er geen gevaar voor de gezondheid en de veiligheid ontstaat. Het bouwwerk moet voldoen aan de eisen en voorschriften die zijn vastgelegd in het Bouwbesluit. De kunstwerken zijn tijdens de in november en december 2023 uitgevoerde inspectie in het kader van de constructieve veiligheid niet getoetst aan het Bouwbesluit 2012. De reden hiervoor is dat in de praktijk blijkt dat oudere bruggen die ontworpen zijn volgens oude normen (van voor 2012), constructief niet altijd voldoen aan de Bouwbesluit-eisen. Dit vormt echter geen risico voor veiligheid en aansprakelijkheid; veiligheid is een belangrijk onderdeel van de NEN2767 toetsing op basis waarvan de civiele kunstwerken van West-Betuwe zijn geïnspecteerd. Deze werkwijze is gangbaar in Nederland.

2.1 Onvoldoende budget voor onderhoud leidt tot achterstallig onderhoud en kapitaalvernietiging De gemeente is op basis van wetgeving verantwoordelijk voor het beheer van de civieltechnische kunstwerken gelegen in openbare wegen. De essentie betreft dat de beheerder moet optreden als ‘goede rentmeester’. Daarmee heeft de gemeente ook de zorg om kapitaalvernietiging te voorkomen. Van kapitaalvernietiging is sprake wanneer door achterstallig onderhoud het kapitaalgoed de beoogde levensduur niet kan halen. Daarnaast hanteert de gemeente beeldkwaliteitsniveau B (CROW Kwaliteitscatalogus openbare ruimte

28 mei 2024 Kenmerk GZDGWB/1408114/1408275

2023) als basisniveau voor alle beheerdisciplines. Bij achterstallig onderhoud wordt er niet (meer) voldaan aan het door de raad vastgestelde minimale kwaliteitsniveau of de wettelijke norm. Achterstallig onderhoud leidt niet alleen tot kapitaalvernietiging, maar kan ook leiden tot hogere herstellasten en ook tot onveilige situaties. Ook daarom dient het ontstaan van achterstallig onderhoud te worden voorkomen. De gevraagde aanvullende jaarlijkse dotatie in de egalisatiereserve kunstwerken is het minimale bedrag dat nodig is om achterstallig onderhoud aan kunstwerken en daarmee kapitaalvernietiging te voorkomen. 2.2 We dienen een negatieve stand van de egalisatiereserve te voorkomen De omvang van de egalisatiereserve, rekening houdend met de jaarlijkse toevoegingen, moet in elk geval toereikend zijn om het toekomstig geplande onderhoud op elk moment in de tijd ten laste van de reserve te kunnen brengen. Met andere woorden: de voorziening mag geen negatief saldo krijgen. Bij het onderdeel Financiën is in het jaar 2031 te zien dat de reserve negatief wordt. Een kleine verschuiving in de onderhoudswerkzaamheden kan het tekort al tenietdoen. Om deze reden is het advies om de extra benodigde toevoeging van € 217.000 niet verder te verhogen.

3.1 Niet tijdig vervangen van kunstwerken kan leiden tot onveilige situaties en negatieve effecten voor inwoners en ondernemers Als het uitvoeren van (groot) onderhoud aan een kunstwerk niet meer leidt tot het waarborgen van de veiligheid voor gebruikers van het kunstwerk en/of als het uitvoeren van onderhoud economisch gezien niet meer verantwoord is, dient een kunstwerk te worden vervangen. Als de financiële middelen hiervoor niet beschikbaar zijn, dienen andere maatregelen genomen te worden, zoals het afsluiten van het kunstwerk voor gebruik of het beperken van het gewicht van voertuigen die gebruik mogen maken van het kunstwerk. Omdat de meeste kunstwerken een belangrijke schakel vormen in de gemeentelijke infrastructuur, hebben dit soort (tijdelijke) maatregelen negatieve effecten op de bereikbaarheid en leefbaarheid en ze kunnen leiden tot negatieve economische effecten voor ondernemers. 3.2 Periodiek uitvoeren inspecties kan leiden tot nieuwe inzichten voor het onderhoud Het programma ‘Civiele kunstwerken gemeente West Betuwe 2025-2034’ is tot stand gekomen op basis van inspecties die zijn uitgevoerd in november en december 2023. Het periodiek uitvoeren van inspecties in de toekomst maakt onderdeel uit van het planmatig onderhoud dat uitgevoerd gaat worden.

De uitslag van toekomstige inspecties kan zijn dat er voor een of meer objecten voor vervanging gekozen moet worden, in plaats van (groot) onderhoud. Indien dit het geval is, zullen wij uw raad hierover informeren en indien nodig een passend voorstel doen voor aanpassing van het investeringskrediet. 4.1 Pieken en dalen in onderhoudskosten gaan ten koste van financiële stabiliteit Inspectieresultaten zijn momentopnames. Nieuwe inspecties kunnen leiden tot nieuwe inzichten over het moment waarop (groot) onderhoud aan kunstwerken moet worden uitgevoerd. Er kunnen daardoor over- en onderschrijdingen op het budget ontstaan. Als

28 mei 2024 Kenmerk GZDGWB/1408114/1408275

ervoor gekozen wordt om over- en onderschrijdingen op het budget ten laste te brengen van het boekjaar waarin ze optreden, dan gaat dit ten koste van de financiële stabiliteit en flexibiliteit van de gemeente. Daarom adviseren wij om over- en onderschrijdingen in het kunstwerkenbeheer te verrekenen met de egalisatiereserve. 4.2 Verificatie areaal kunstwerken In 2024 zal een verificatie worden uitgevoerd op het areaal civiele kunstwerken dat in eigendom en beheer is bij de gemeente West Betuwe. Indien uit de verificatie naar voren komt dat meer kunstwerken in eigendom zijn bij de gemeente West Betuwe dan nu de bekend is, kan dit voor de periode 2025 – 2034 gevolgen hebben voor het benodigde onderhoudsbudget. Er zijn momenteel geen aanwijzingen dat er sprake is van wezenlijke wijzigingen in het areaal kunstwerken. Daarom verwachten wij dat eventuele extra onderhoudskosten via de egalisatiereserve verrekend kunnen worden. 5.1 Verhogen afschrijvingstermijn kan tot hogere onderhoudskosten leiden Het vergroten van de technische levensduur van assets kan gepaard gaan met toenemende kosten voor onderhoud en reparatie na verloop van tijd. Het verlengen van de levensduur is op korte termijn kostenbesparend, maar oudere kunstwerken kunnen meer onderhoud vereisen om operationeel te blijven.

De duurzame strategie die gevolgd wordt in het programma ‘Civiele kunstwerken gemeente West Betuwe 2025-2034’ is ‘levensduur verlengend onderhoud uitvoeren’. Dit betekent dat in de financiën van het programma rekening is gehouden met extra onderhoudskosten aan kunstwerken die het einde van hun levensduur naderen. Het verouderen van assets kan ook leiden tot het niet meer voldoen aan de vereisten op het gebied van wet- en regelgeving. Door de kunstwerken periodiek te inspecteren, waarbij ook een toetst op wet- en regelgeving plaatsvindt, houden we dit soort risico’s in beeld en kunnen we, indien nodig, passende maatregelen treffen.

Financiën Onderstaand financieel advies is onder voorbehoud van de integrale afweging van bij de Perspectiefnota 2025 Regulier en groot onderhoud: Gemeente West-Betuwe heeft een egalisatiereserve gevormd voor regulier en groot onderhoud om schommelingen in de jaren te voorkomen. De werkelijke kosten worden jaarlijks uit deze reserve gedekt. Op basis van het programma Civiele kunstwerken gemeente West Betuwe 2025 – 2034 is geanalyseerd hoeveel kosten de gemeente de komende 10 jaar moet maken om de civiele kunstwerken goed te onderhouden. Hieronder zijn de tabellen opgenomen waarin de kosten per jaar te zien zijn. Omschrijving Regulier onderhoud Inspectie Reinigen Betonreparatie

2025 (€)

2026 (€)

2027 (€)

2028 (€)

2029 (€)

3.000 8.100 950

3.000 45.650 -

28.600 8.100 -

5.000 45.650 -

3.000 8.100 -

28 mei 2024 Kenmerk GZDGWB/1408114/1408275

Omschrijving Eenmalige acties divers Calamiteiten onderhoud Groot onderhoud Slijtlaag/asfaltherstel Conserveren Vervangen diverse onderdelen Vervangen houten onderdelen Vervangen stalen onderdelen Aanvullende kosten regulier en groot onderhoud Winst & risico, algemene kosten en uitvoeringskosten (20%) VAT - kosten voor voorbereiding (engineering en projectmanagement), administratie en toezicht (25%) Bijzonder materieel (duikploeg, hoog-, laagwerker etc.), milieumaatregelen, etc. en onvoorzien (20%). Totale kosten per jaar

2025 (€) 3.560 12.000

2026 (€) 12.000

2027 (€) 12.000

2028 (€) 12.000

2029 (€) 12.000

15.248 39.995 1.540 12.300 16.575

48.919 50.680 1.540 3.200 -

2.820 1.540 13.950 -

34.374 69.856 13.776 8.213 -

4.125 16.362 1.540 -

22.654

32.998

13.402

37.774

9.025

28.317

41.247

16.753

47.217

11.282

22.654

32.998

13.402

37.774

9.025

186.892

272.232

110.567

311.634

74.460

Omschrijving Regulier onderhoud Inspectie Reinigen Betonreparatie Eenmalige acties divers Calamiteiten onderhoud Groot onderhoud Slijtlaag/asfaltherstel Conserveren Vervangen diverse onderdelen Vervangen houten onderdelen Vervangen stalen onderdelen Aanvullende kosten regulier en groot onderhoud Winst & risico, algemene kosten en uitvoeringskosten (20%) VAT - kosten voor voorbereiding (engineering en projectmanagement), administratie en toezicht (25%) Bijzonder materieel (duikploeg, hoog-, laagwerker etc.), milieumaatregelen, etc. en onvoorzien (20%). Totale kosten per jaar

2030 (€)

2031

2032

2033

2034

69.000 47.650 1.500 12.000

36.600 8.100 12.000

25.000 45.650 12.000

29.000 8.100 12.000

52.000 45.650 12.000

57.108 119.584 3.340 43.511 -

104.895 43.980 1.540 -

25.836 5.420 3.380 19.350 -

106.255 1.740 -

47.663 24.524 1.540 -

70.739

41.423

27.327

31.419

36.675

88.423

51.779

34.159

39.274

45.844

70.739

41.423

27.327

31.419

36.675

583.593

341.740

225.449

259.207

302.572

28 mei 2024 Kenmerk GZDGWB/1408114/1408275

De kosten voor regulier en groot onderhoud worden in totaal begroot op circa € 2,7 miljoen euro voor de komende 10 jaren. Omdat de kosten per jaar verschillen, is het advies om de gemiddelde kosten per jaar uit te smeren over de komende 10 jaren door gebruik te maken van een jaarlijkse toevoeging in de egalisatiereserve civiele kunstwerken. In de begroting staat nu een jaarlijkse toevoeging begroot van circa € 50.000 per jaar. Om de totale kosten te kunnen dekken is het advies om deze toevoeging jaarlijks te verhogen naar € 267.000 per jaar. Dit betekent dat jaarlijks € 217.000 extra drukt op de exploitatie van de meerjarenbegroting. Hieronder is het verloop van de reserve weergegeven. Verloop reserve civiele kunstwerken Stand reserve 01-01 Bestaande begrote toevoeging Extra benodigde toevoeging Kosten Stand reserve 31-12

2025 48.123 217.000 186.892 78.231

2026 78.231 50.222 217.000 272.232 73.221

2027 73.221 50.194 217.000 110.567 229.848

2028 229.848 50.194 217.000 311.634 185.409

2029 185.409 50.194 217.000 74.460 378.143

Verloop reserve civiele kunstwerken Stand reserve 01-01 Bestaande begrote toevoeging Extra benodigde toevoeging Kosten Stand reserve 31-12

2030 378.143 50.194 217.000 583.593 61.744

2031 61.744 50.194 217.000 341.740 -12.802

2032 -12.802 50.194 217.000 225.449 28.942

2033 28.942 50.194 217.000 259.207 36.930

2034 36.930 50.194 217.000 302.572 1.552

In het jaar 2031 is te zien dat de reserve negatief wordt. Volgens de wet is dit niet toegestaan, echter een kleine verschuiving in de onderhoudswerkzaamheden kan het tekort al tenietdoen. Hierdoor het advies om de extra benodigde toevoeging van € 217.000 niet verder te verhogen. Investeringen In het programma ‘Civiele kunstwerken gemeente West Betuwe 2025 – 2034’ is opgenomen dat er voor € 1.352.175 aan investeringen benodigd zijn voor de komende 10 jaren, incl. 10% (€ 135.218) voor kosten van aansluiting op aanliggende wegen. In totaal is er voor € 1.487.393 aan investeringen benodigd. Hieronder zijn de kapitaallasten per jaar berekend. Het advies is om de kapitaallasten te dekken uit het exploitatieresultaat van de meerjarenbegroting (begrotingssaldo 2025 en verder). Kosten investeringen civiele kunstwerken Afschrijvingskosten *) Rentekosten Totale kapitaallasten

2025 19.058 19.058

2026 7.941 22.495 30.435

2027 11.003 24.269 35.273

2028 12.750 28.923 41.674

2029 16.948 28.415 45.362

28 mei 2024 Kenmerk GZDGWB/1408114/1408275

Kosten investeringen civiele kunstwerken Afschrijvingskosten *) Rentekosten Totale kapitaallasten

2030 16.948 42.662 59.610

2031 23.572 41.955 65.527

2032 23.572 41.248 64.820

2033 23.572 40.541 64.113

2034 23.572 39.834 63.406

*) De afschrijvingstermijnen in bovenstaande berekening wijken af van de financiële verordening van de gemeente West-Betuwe. Op basis van advies van het ingeschakelde adviesbureau schatten we de levensduur van houten en betonnen bruggen hoger in dan voorheen.

Communicatie en participatie We publiceren actief naar de kernen over het onderhoud aan de civiele kunstwerken. We leggen daarbij uit hoe we het onderhoud in de komende jaren gaan uitvoeren. We zetten hiervoor de gemeentepagina en de website in. Op het moment dat het gaat over het uitvoeren van een inspectie en de noodzakelijke (tijdelijke) maatregelen, worden de direct betrokken inwoners en bedrijven en weggebruikers hierover geïnformeerd. Denk aan afsluitingen of omleidingen. Hier vindt passende informatieverstrekking plaats. Per situatie wordt beoordeeld of het informeren per brief nodig is of dat volstaan kan worden met het plaatsen van bebording.

Uitvoering/Planning Na het vaststellen van het programma gaan we samen met de gebiedsmakelaars, dorpsraden en ondernemersverenigingen actief per gebied aan de slag. Op basis van de gemaakte keuzes bekijken we of we punten van de kernagenda’s of andere wensen die in de kernen leven kunnen combineren met het onderhoud, al dan niet in combinatie met andere maatregelen in de openbare ruimte, zoals bijvoorbeeld onderhoud aan wegen.

Evaluatie Halverwege de looptijd van het programma evalueren we het beleid en het uitgevoerde onderhoud (2029). Waar staan we, wat is er al gerealiseerd en wat gaan we de resterende periode doen. Indien de ontwikkelingen vragen om een aanpassing van het beleid bespreken we dit met de raad. Na het uitvoeren van de evaluatie stellen wij een evaluatierapportage op, die wij ook zullen delen met de raad.

Risicoparagraaf Risico omschrijving Veiligheid vermindert

Soort risico Persoonlijk risico

Kans Reëel

Effect Persoonlijk Gemeente (aansprakelijkheid)

Beheersingsmaatregel Planmatig onderhoud op basis van een door het bestuur vastgesteld programma

28 mei 2024 Kenmerk GZDGWB/1408114/1408275

Risico omschrijving Onvoldoende financiële middelen

Soort risico Beleid kan niet uitgevoerd worden

Kans Reëel

Effect Het niet realiseren van het benodigde onderhoud om objecten duurzaam in stand te houden en tijdig te vervangen

Burgemeester en wethouders van de gemeente West Betuwe de griffier, de voorzitter, Hans van der Graaff Servaas Stoop

Beheersingsmaatregel Inspecties uitvoeren voorafgaand aan de geprognosticeerde groot onderhouds- en vervangingsmaatregelen, om te toetsen of ze noodzakelijk zijn. Indien nodig eenmalig budget aanvragen via de raad.