RV2023-064-bijlage-3a-2-Conceptaanbiedingsbrief-begroting-2024-2027-Werkzaak-Rivierenland.pdf

DB20230420 – 3a 2 -

Aan de Raden van de gemeente die deelnemen aan Werkzaak Rivierenland, t.a.v. de griffier

DATUM

21 april 2023

KENMERK ONDERWERP

Zienswijze Raad over begroting 2024 van Werkzaak Rivierenland Geachte griffier, Hierbij ontvangt u de conceptbegroting 2024. De conceptbegroting is op 20 april 2023 behandeld door het Dagelijks Bestuur (DB) van Werkzaak Rivierenland. Gemeenten kunnen conform de gemeenschappelijke regeling Werkzaak Rivierenland hun zienswijze op dit concept kenbaar maken. Wij verzoeken u de eventuele reactie van uw raad uiterlijk 30 juni 2023 schriftelijk aan ons mee te delen. Na ontvangst van uw reactie wordt de conceptbegroting 2024, onder bijvoeging van de zienswijze van gemeenteraden, de reactie van het DB daarop en zo nodig een nota van wijziging, aangeboden aan het Algemeen Bestuur(AB). De behandeling van de stukken in het AB is gepland op 13 juli 2023.

Beleidsmatige samenvatting Iedereen doet mee is onze ambitie Onze ambitie is: Iedereen doet mee in de samenleving. Daar gelooft Werkzaak Rivierenland in. We begeleiden mensen bij het vinden en behouden van werk. Iedereen verdient een kans. Wij versterken werkzoekenden, medewerkers en werkgevers bij het ontdekken, benutten en vergroten van hun talenten. We luisteren aandachtig en bepalen samen de beste route naar werk. Dat zorgt voor een win-win-win, voor werkzoekenden, werkgevers en de gemeenten. Talent werkt voor Rivierenland Werkzaak ontwikkelt haar dienstverlening continu met oog voor kansen en risico’s die de toekomst biedt. We geloven dat deze investering onze dienstverlening aan werkzoekenden en werkgevers ten goede komt. We werken en innoveren binnen het kader van het meerjarenbeleidsplan 2020-2023, waaronder de zeven strategische thema’s. Die inhoudelijke koers werkt. Het nieuwe meerjarenbeleidsplan 2024-2027 zet deze koers voort en dit plan actualiseren we op basis van de recente ontwikkelingen: hoge inflatie en de impact op bestaanszekerheid, verandering van de doelgroep en de balans tussen overheid en burger.

Onze aanpak zorgt voor miljoenen besparing op rijksvergoeding Uit de Divosa benchmark blijkt dat het aantal huishoudens dat in de bijstand zit laag is in onze regio. Door onze aanpak is de instroom laag en realiseren we veel uitstroom naar duurzaam werk. Het aantal mensen dat we met loonkostensubsidies plaatsen is hoog. Dit alles heeft een positieve invloed op het maatschappelijk effect en de financiën. Strategisch partnerschap We blijven de samenwerking met werkgevers intensiveren. Deze is gericht op duurzame uitstroom én op het versterken van de inclusieve arbeidsmarkt in de regio. Werkgevers zien in deze tijd van arbeidskrapte steeds beter de mogelijkheden van inzet van onze talenten. Ze zoeken steeds meer de samenwerking met ons op voor het vinden van strategische personeelsoplossingen. Wij zoeken samen met de werkgevers naar manieren om personeel te binden, boeien en ontwikkelen. Verder adviseren wij over het inrichten van een meer inclusieve werkomgeving. We zoeken strategische partners waarbij werk op locatie van de werkgevers en op onze eigen locatie uitgevoerd kan worden. Daarbij zoeken we vooral naar strategische partners die bijdragen aan een circulaire economie én aan duurzaam werk voor werkzoekenden. Bij werkgevers waarmee we al samenwerken zetten we in op uitbreiding van de dienstverlening.

Met een aantal van hen onderzoeken we welke meerwaarde technologische ontwikkelingen in hun werkprocessen kunnen hebben zodat meer werkzoekenden met een afstand tot de arbeidsmarkt bij hen aan het werk kunnen. Ook maken we gebruik van trainingslijnen bij werkgevers, zodat werkzoekenden zonder ervaring direct aan de slag kunnen bij werkgevers. En we creëren partnerschappen met werkgevers die zich vestigen op het bedrijventerrein Medel III. Aantal dienstverbanden Het gemiddelde aantal dienstverbanden voor doelgroepen (intern en extern met een loonkostensubsidie) was begin 2023 circa 1.300. Op basis van de realisatie in de afgelopen jaren hebben we rekening gehouden met een daling van de Wet sociale werkvoorziening (Wsw) met 6 procent. Landelijk wordt uitgegaan van een daling van ongeveer 5 procent van de Wsw. Voor de landelijke taakstelling en financiering voor de doelgroep beschut gaat het Rijk er van uit dat de instroom in de regeling beschut werken 1/3 is van de uitstroom van de Wsw. De doelgroep beschut werken groeit hiermee. 2/3 van de uitstroom Wsw stroomt in de participatiewet in. We maken de strategische keuze om met name jongeren, niet uitkeringsgerechtigden, vanuit het voorgezet speciaal en praktijkonderwijs actief te begeleiden. Want hoe eerder we (kwetsbare) mensen begeleiden, hoe beter de slagingskansen zijn om hen richting duurzaam werk te begeleiden.

Verdere uitwerking bestuurlijke agenda De afspraken uit de bestuurlijke agenda 2020 Werkzaak Rivierenland zijn in deze begroting verwerkt. De afrekening van de BUIG zal in het begrotingsjaar 2024 volgens het afgesproken ingroeimodel plaatsvinden: 75 procent volgens de nieuwe verdeelsystematiek en nog 25 procent volgens de ‘oude’ verdeling. In de begroting beschrijven we de volgende programma’s: Bestuur en Beleid, Participatie, Wet sociale werkvoorziening, Beschut, Inkomensvoorziening en Overhead.

2

Subsidieresultaat Subsidieresultaat Omschrijving

2022

2023

2024

2025

2026

2027

BUIG

4.137.300

4.413.000

4.535.300

4.350.200

4.408.700

4.501.300

BBZ

49.900

26.400

50.000

50.000

50.000

50.000

Bijzondere bijstand

-96.600

-225.000

-281.000

-281.000

-281.000

-281.000

SW

1.249.900

1.201.000

1.559.600

1.782.600

2.384.300

3.032.100

Totaal

5.340.500

5.415.400

5.863.900

5.901.800

6.562.000

7.302.400

Stelpost BUIG

2.762.200

2.850.000

4.535.300

4.350.200

4.408.700

4.501.300

Subsidieresultaat

2.578.300

2.565.400

1.328.600

1.551.600

2.153.300

2.801.100

Als we kijken naar de prognose van het subsidieresultaat dan valt op dat het resultaat Wsw elk jaar stijgt: De Rijksbijdrage is gebaseerd op de landelijke afname van 5% van het SW bestand, terwijl wij al jaren een afname van 6% zien. Per saldo zien we dan een toename van het positieve subsidieresultaat. De BUIG blijft in onze prognose de komende jaren nagenoeg gelijk. Aan de kostenkant houden we rekening met een lichte stijging van het aantal huishoudens in de bijstand en een forse verhoging van de hoogte van de uitkering als gevolg van de verhoging van het minimumloon waaraan de bijstand is gekoppeld. Aan de batenkant voorzien we een stijgende Rijksbijdrage ter compensatie van deze verhoging. In geval de stijging van de rijksmiddelen onvoldoende is, kunnen de meerkosten uit de stelpost BUIG gedekt worden. Deze stelpost is, zoals ook eerdere jaren, opgenomen in de begroting om een mogelijke negatief resultaat te kunnen opvangen. Bedrijfsvoeringsresultaat Bedrijfsvoeringsresultaat Omschrijving Organisatiekosten

2022

2023

2024

2025

22.980.800

20.274.800

23.648.900

23.320.400

2026

2027

22.988.000 23.657.800

Kosten doelgroepprofessionals

664.600

612.100

350.000

350.000

350.000

350.000

Omzet versus inleenvergoeding

-5.327.600

-4.961.300

-4.635.000

-4.130.600

-3.899.800

-3.700.200

Herverdeling BUIG

-1.034.400

-781.500

Totaal

17.283.400

15.144.100

19.363.900

19.539.800

19.438.200

20.307.600

De gemeentelijke bijdrage bedrijfsvoering in 2024 bedraagt 19.363.900 euro. De bijdrage bedrijfsvoering is toegenomen door hogere loon- en prijsindexaties en noodzakelijke uitbreiding van ambtelijke formatie. Het beleid van Werkzaak is dat we medewerkers uit de doelgroep Wsw, beschut en participatiewet inzetten op een aantal begeleidingstaken en ondersteunende bedrijfsvoeringstaken binnen Werkzaak. Op een groot aantal functies lukt dit nog heel goed. We zien dat een klein deel van deze functies, als gevolg van uitstroom uit de Wsw, niet meer in te vullen is vanuit ons werkzoekendenbestand. Denk hierbij bijvoorbeeld aan de functie van coördinerend voorman, medewerker bedrijfsbureau, etc. Het werkzoekendenbestand bestaat op dit moment grotendeels uit mensen met multiproblematiek en nog grote afstand tot werk en we kunnen de continuïteit in deze taken zowel in kwantiteit als in kwaliteit niet meer borgen. Dat maakt het noodzakelijk om op deze taken ambtelijk personeel in te zetten. De 3

gemeenten ontvangen voor de bekostiging van de ambtelijke formatie een vergoeding door het Rijk in het gemeentefonds. De voor Werk & Inkomen bestemde middelen in het gemeentefonds zijn ook in 2024 hoger dan de geraamde kosten door Werkzaak. In het proces van de bestuurlijke agenda is afgesproken dat we de bedrijfsvoeringskosten en opbrengsten (omzet) voor de doelgroep Wsw afrekenen op basis van het profijtbeginsel: de gemeenten betalen naar rato van het aantal Wsw’ers. De overige kosten rekenen we toe aan de gemeenten die deelnemen voor de Participatiewet. Conclusies De wereld om ons heen verandert snel en zoals we de laatste jaren hebben gezien kunnen onvoorziene omstandigheden enorme gevolgen hebben (denk aan Corona en de oorlog in Oekraïne). Onvoorziene omstandigheden kunnen het (financiële) perspectief in negatieve zin beïnvloeden. Bijvoorbeeld in de vorm van forse prijsindexaties, stijgende lonen, de omzetontwikkeling en de ontwikkeling van het ons uitkeringsbestand. Mocht de economie in de komende jaren een terugval beleven dan vertaalt zich dat meestal in een groei van het aantal bijstandsontvangers. Als zich onvoorziene bedrijfsrisico’s voordoen dan kunnen we deze opvangen met het weerstandsvermogen dat deze risico’s grotendeels afdekt.

Dienstverleningsovereenkomsten Naast de taken die zijn afgesproken in de gemeenschappelijke regeling verzorgen we specifieke taken voor enkele gemeenten. Deze taken worden afzonderlijk afgerekend. Voor West Maas en Waal de bijzondere bijstand en schuldhulpverlening. Omschrijving DVO bijzondere bijstand DVO Schuldhulpverlening DVO KP-4 DVO WIW Totaal

2023 542.000 145.600 107.100 71.900 866.600

2024 542.000 128.900 77.100 748.000

4

2025 542.000 132.700 77.100 751.800

2026 542.000 134.800 77.100 753.900

2027 542.000 141.300 77.100 760.400

De bovenstaande doelen zijn gebaseerd op de realisatie over 2022 en eerste maanden van 2023. We monitoren het aantal grote werkgevers. Door het aantal grote werkgevers op te nemen houden we de spreiding van onze medewerkers in beeld. Gedetacheerden onder groepscontracten tellen intern mee in detachering. Voor de loonkostenplaatsingen wordt verwezen naar het doel loonkostenplaatsingen. De doelen hebben allemaal een onderlinge relatie: vanuit onze ambitie en de uitgangspunten van de regelingen die we uitvoeren, zetten we in op meedoen op de arbeidsmarkt naar vermogen. We dragen bij aan inclusie door mensen zo regulier mogelijk te laten deelnemen aan het arbeidsproces. Instroompercentage: In 2022 realiseerden we een instroompercentage van 50,2%. Dat betekent dat bijna de helft van de mensen die we spraken, meteen zijn bemiddeld naar werk of op voorliggende voorzieningen zijn gewezen (zoals WW of Wajong). Voor 2024 stellen we ons ten doel om 50% instroom te realiseren. 5

Winstwaarschuwing hierbij is wel dat het aantal te huisvesten statushouders in onze regio heel bepalend is voor het realiseren van deze doelstelling. We realiseren deze doelstelling door het continueren van de huidige aanpak, aangevuld met een experiment aan de poort om werkzoekenden direct naar werk te begeleiden vanuit de intakegesprekken. De verwachting is dat de werkloosheid beperkt oploopt maar historisch gezien laag blijft. Voor 2023 komt het geraamde werkloosheidscijfer uit op 4.1% en voor 2024 verwachten we 4.5%. Het effect hiervan op het totale aantal bijstandsuitkeringen is dat we voor 2024 een lichte stijging verwachten. Loonkostenplaatsingen en detacheringen: Het gaat hier om plaatsingen bij werkgevers in Rivierenland en inzet in onze eigen organisatie. Traditioneel zien we veel mutaties (in/uitstroom) op deze doelstellingen. En er is natuurlijk verloop, vooral bij de Wsw plaatsingen. Desondanks verwachten we dat de gestage groei van de loonkostenplaatsingen doorzet. Dit geeft meer duurzaamheid in de uitstroom van werkzoekenden. Goed om hierop in te blijven zetten en te investeren. Uitstroom met een externe loonkostenplaatsing leidt voor de gemeente per saldo tot een voordeel op de rijksfinanciering Buig. Vooral omdat de financiering van de loonkostensubsidie vanaf 2022 op daadwerkelijke realisatie wordt gebaseerd.

Duurzame uitstroom: De werkzoekenden die we via Werkzaak begeleiden hebben vaak op meerdere leefgebieden problemen. Denk hierbij o.a. aan minder goed kunnen lezen en schrijven, schulden, slechte huisvesting, opvoedings- en psychische problematiek. Deze problemen vragen vaak om een intensieve langdurige begeleiding. Het effect op totaalniveau kan een lagere uitstroom naar werk zijn. Met behulp van onze Keuzehulp Instrument EVA kiezen werkzoekende en werkcoach samen het instrument dat het beste aansluit bij wat nodig is om duurzaam uit te stromen naar werk. Zo zetten we sinds kort het instrument Individuele Plaatsing en Steun (IPS) in voor mensen met ernstige psychische kwetsbaarheid. Behandeling door de GGZ en begeleiding naar en op het werk gaan hier hand in hand. We verwachten dat meer mensen met een psychische beperking aan het werk kunnen met deze evidence based methodiek. Verder proberen we intensiver samen te werken met gemeentelijke wijkteams zodat de dienstverlening meer naar de inwoner gebracht wordt. Met vriendelijke groet, Het dagelijks bestuur van Werkzaak Rivierenland, De secretaris, De voorzitter,

Mevrouw E. Boer MBA

mevrouw drs. J.H.A. Sørensen

Bijlage:  Conceptbegroting 2024 Werkzaak Rivierenland 6