Presentatie versie 2020-12-22 BUCK Economisch en bedrijventer.pdf

Economisch en bedrijventerreinenbeleid West Betuwe Beeldvormende Raad

Barend Bekamp

Digitale vergadering, 5 januari 2020

1 Economische foto Analysekader Samenwerking buiten de gemeente

Economische structuur

Arbeidsmarkt & onderwijs

Vijf elementen  Economische structuur  Bedrijfsomgeving  Arbeidsmarkt & onderwijs  Woon- en leefklimaat  Samenwerking binnen en buiten gemeente In de Economische foto zijn de details te vinden over deze elementen in West-Betuwe

Fysieke bedrijfsomgeving

 Buck Consultants International, 2021

Woon- en Leefklimaat

1

Groei aantal vestigingen (5.490 in 2019) 5.600

140 135

5.400

130 5.200

125 120

5.000

115 4.800

110 105

4.600

100 4.400

95 90

4.200

2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019

4.000 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019

West-Betuwe

Zuidwest-Gelderland

Gelderland

Nederland Bron: PWE

 Buck Consultants International, 2021

2

Sterke werkgelegenheidsgroei (27.810 banen in 2019) 29.000

115

28.000

110

27.000

105

26.000

100

25.000

95

24.000

90

23.000

85 2010 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017 2018 2019

22.000 2010201120122013201420152016201720182019

West Betuwe

Zuidwest-Gelderland

Gelderland

Nederland Bron: PWE

 Buck Consultants International, 2021

3

% werkgelegenheid per sector West Betuwe t.o.v. GLD overige dienstverlening gezondheidszorg onderwijs openbaar bestuur financiële instellingen zakelijke dienstverlening horeca vervoer, opslag en communicatie detailhandel/autohandel groothandel bouwnijverheid nutsbedrijven industrie/delfstoffenwinning landbouw/visserij 0

2

4 Gelderland

6

8

10

12

14

16

18

20

West Betuwe Bron: PWE

 Buck Consultants International, 2021

4

Verdieping agribusiness

 Sterke segmenten  

Tuinbouw open grond (o.a. fruitteelt en boomkwekerij) Glastuinbouw

 Gekoppeld aan deze segmenten in de agrarische sector zijn in WestBetuwe en de regio Rivierenland andere segmenten uit de agribusiness gevestigd. Voorbeelden zijn:     

Veiling: Fruitmasters Verwerking en handel: Coroos Toelevering: De Bruin Plantpot Machinebouw: Greefa Verslogistiek: Peter Appel

Indicator

Akkerbouw

Tuinbouw open grond

Glastuinbouw

Rundveehouderij

Varkenshouderij

Gelderland

Absoluut

% GLD

#bedrijven

84

4

2.208

Areaal (ha)

794

3

24.161

#bedrijven

196

14

1.355

Areaal (ha)

1.787

19

9.638

#bedrijven

35

10

350

Areaal (ha)

88

14

648

#bedrijven

197

4

4.896

#dieren

29.125

3

919.989

17

2

948

30.685

2

1.855.117

11

3

428

288.993

2

16.829.099

#bedrijven

#dieren Kippenhouderij

West Betuwe

#bedrijven #dieren

Bron: CBS, 2019

 Buck Consultants International, 2021

5

Verdieping logistiek

 Logistieke hotspot: Rivierenland 7e positie  Kracht van Regionale Logistieke Ecosystemen (BCI): Rivierenland een 10e positie.  Logistiek in West Betuwe en Rivierenland is vooral  

Nationaal georiënteerd met accent op winkelbevoorrading: bijv. Peter Appel, Blokker en Albert Heijn. Transportbedrijven die internationaal opereren (veelal MKB). Bijv. Hartog & Bikker, Deij Transport en Dijktrans.

Bron: Logistiek.nl, 2020

 Buck Consultants International, 2021

Bron: BCI, 2019

6

Bedrijventerreinen (27 terreinen, 351 hectare netto) Omvang (ha)

Aandeel (%)

Gemeente West Betuwe

351

100%

Cluster A: Geldermalsen

161

46%

Cluster B: Waardenburg / Haaften

62

18%

Cluster C: Vuren

73

21%

Overige kernen

55

16%

A C B

Bron: Buck Consultants International, 2020  Buck Consultants International, 2021

7

Bedrijventerreinen belangrijk voor werkgelegenheid  Totaal gaat het om 12.370 fulltime banen en 645 vestigingen  52% van het totaal aantal banen in de gemeente.  Ruim 61% banen op de bedrijventerreinen in sectoren logistiek en groothandel (4.750 banen) en industrie en nutsbedrijven (2.750 banen)

Banen

Banen

Vestigingen

4%

11% 24%

15% 38% 48%

29%

52% 20%

13%

22%

23%

Bedrijventerreinen Anders

 Buck Consultants International, 2021

8

Aandachtspunten bedrijventerreinenbeleid   

Aanbod 1 juli 2019 was 16,3 hectare (zie tabel), door nieuwe ontwikkelingen nu nog 4 hectare Historische uitgifte: gemiddeld 3,5 tot 4,5 ha per jaar Vanuit die constatering denkt de gemeente na over ontwikkeling Hondsgemet Noord (26 ha)  

Marktbehoefte voor het bedrijventerrein is aangetoond Voorwaarde voor ontwikkeling is verbeterde verkeersafwikkeling. Hard aanbod Uitgeefbaar*

Plannaam

Profiel

Hondsgemet Zuid

Gemengd - regionaal

10,3

Nieuwe Steeg

Gemengd – lokaal

1,1

Zeiving Noord-West

Gemengd – lokaal

2,3

‘t Overrijke Uitbreiding

Gemengd – lokaal

2,6

Hondsgemet Noord

Gemengd - regionaal

Zacht aanbod 2019-2022

26,0

Bron: Regionaal Programma Werklocaties 2020-2024 – Regio Rivierenland (13-02-2020)

* in het RPW is peildatum 1 juli 2019 gehanteerd. De cijfers worden door de gemeente West Betuwe geactualiseerd voor de actuele situatie in 2020



Toekomstbestendige bedrijventerreinen in West Betuwe      

Ruimtegebruik: duurzame inrichting, intensief ruimtegebruik en representatief bedrijfsvastgoed Energie: duurzame energieopwekking, energiebesparing en duurzaam energiegebruik Klimaatadaptatie: wateropvang (piekbuien, hittestress), -infiltratie en -afvoer Voorzieningen: aanwezigheid van voldoende ondersteunende voorzieningen voor bedrijven en werknemers Biodiversiteit: groenstroken en –gebieden voor flora en fauna Welzijn: aantrekkelijk werk- en verblijfsklimaat

 Buck Consultants International, 2021

9

Inkomende en uitgaande pendel grofweg in balans

Inkomend 16.100

West Betuwe 8.000

Herkomst

Uitgaand 16.500 Bestemming

Tiel

1.900

Tiel

1.500

Buren

1.000

Utrecht

1.300

Culemborg

1.000

Culemborg

1.100

Zaltbommel

900

Gorinchem

1.000

Leerdam

700

Leerdam

900

Gorinchem

600

Zaltbommel

700

Maasdriel

400

Den Bosch

600

West Maas en Waal

400

 Circa twee derde beroepsbevolking West Betuwe werkt buiten gemeente, vooral in Tiel en Utrecht  Eveneens twee derde arbeidsplaatsen in West Betuwe ingevuld door werknemers van buiten de gemeente, vooral werknemers uit Tiel Bron: CBS, december 2018  Buck Consultants International, 2021

10

Vergrijzing van de bevolking van West Betuwe Bevolkingsprognose West Betuwe (x 1.000) 60 50 10,0

11,3

12,9

14,4

15,4

15,3

14,9

28,5

28,6

27,5

26,3

25,5

25,9

26,2

12,2

11,3

11,0

11,3

11,4

11,7

11,5

2020

2025

2030

2035

2040

2045

2050

0 tot 20 jaar

20 tot 65 jaar

40 30 20 10 0 65 jaar of ouder

 Vooral de leeftijdsgroep van 65+ zal groeien: van 10.000 in 2020 naar 14.900 in 2050.  De middengroep tussen 20-65 zal krimpen van 28.500 in 2020 naar 26.200 in 2050.  De jongste groep van personen tussen 0-20 jaar blijft relatief constant door de jaren. Bron: CBS, 2019  Buck Consultants International, 2021

11

Weinig werkloosheid (1.150 personen) Geregistreerde werkzoekenden West Betuwe

Index geregistreerde werkzoekenden

1.300

104 102 100

1.250

98 96

1.200

94 92

1.150

90 88

1.100

86 84 Jan Feb Maa Apr Mei Jun Jul Aug Sep Okt Nov Dec

1.050

West-Betuwe Arbeidsmarktregio Rivierenland Gelderland

1.000 Jan Feb Maa Apr Mei Jun Jul Aug Sep Okt Nov Dec

Nederland Bron: UWV, 2019

 Buck Consultants International, 2021

12

Highlights enquête bedrijfsleven Algemeen en bereikbaarheid Zeer goed

Indicator:

Vrij goed

Neutraal

Vrij slecht

Zeer slecht

Nvt / weet niet

Score aantrekkelijkheid West Betuwe voor bedrijven

3

14

21

5

-

3

Bereikbaarheid met de auto

29

17

3

1

-

1

Bereikbaarheid met het OV

5

3

13

19

8

3

Bereikbaarheid met de fiets

27

16

6

1

-

1

Truckparkeren in de openbare ruimte

6

3

9

3

12

18

Laadpalen voor elektrisch vervoer

-

5

6

6

20

14

 Buck Consultants International, 2021

13

Ondernemersklimaat en bedrijfsomgeving Zeer goed

Indicator:

Vrij goed

Neutraal

Vrij slecht

Zeer slecht

Nvt / weet niet

Hoe ervaart u de selectie en werving van nieuw personeel?

-

9

7

16

6

8

Uitstraling van panden in de buurt

5

29

10

3

1

3

Uitbreidingsmogelijkheden

1

13

15

8

8

6

Veiligheid (afwezigheid overlast 5 en criminaliteit)

19

20

3

2

2

Ik ben tevreden over de duurzaamheid van mijn pand

13

9

14

7

3

3

Gezamenlijke aanpak verduurzaming van bedrijfspanden in West Betuwe kan meerwaarde hebben

6

19

17

3

2

2

 Buck Consultants International, 2021

14

Verwachtingen toekomst Bent u van plan om binnen vijf jaar uw bedrijf te verplaatsen?

Aantal

Nee, ik blijf gevestigd op mijn huidige locatie

40

Nee, ik verwacht binnen vijf jaar te stoppen

2

Ja, ik ben van plan te verhuizen naar een andere locatie binnen de gemeente West Betuwe

3

Ja, ik ben van plan te verhuizen naar een andere locatie buiten de gemeente West Betuwe

-

Anders

4

Heeft u plannen om uw bedrijf binnen vijf jaar uit te breiden?

Aantal

Ja, ik verwacht uit te breiden

22

Nee, ik verwacht aan de huidige ruimte genoeg te hebben

22

Nee, ik verwacht minder ruimte nodig te hebben

1

Nee, ik verwacht binnen vijf jaar te stoppen

2

Anders

2

 Buck Consultants International, 2021

15

Aanbevelingen voor economisch beleid gemeente 12 10 8

6 4 2 0

 Buck Consultants International, 2021

16

Samengevat  Het gaat economisch best goed! 

Onzekerheid Corona-crisis groot

 Sterke sectoren: fruit/agribusiness en logistiek  Maakindustrie: zit hier meer muziek in?  

Sector met behoorlijke omvang Diverse interessante bedrijven (toelevering/verwerking agribusiness / bouw & interieur)

 Aandachtspunten arbeidsmarkt   

Krappe arbeidsmarkt, meegroeien met nieuwe ontwikkelingen (leven lang leren) Arbeidsmigranten: beleid in ontwikkeling Positief: weinig mensen langs zijlijn, maar kunnen we nog meer doen?

 Bedrijventerreinen belangrijk voor werkgelegenheid  

Aanbod is beperkt, nieuwe terreinen ontwikkelen (Hondsgemet Noord)? Toekomstvaste terreinen

 Kunnen bedrijven bijdragen aan de vitaliteit van kernen/dorpen?

 Buck Consultants International, 2021

17

Economische hoofdopgaven

Economie West Betuwe 2030 Dynamisch, ondernemend, toekomstvast, duurzaam en leefbaar

a. Benutten kansen in speerpuntsectoren Speerpuntontwikkeling

Toekomstbestendige agribusiness

Meer meerwaarde uit logistiek

Bouwen aan de maakindustrie

Recreatie & toerisme

Detailhandel

- Separate nota-

- Separate nota-

b. Zorgdragen voor voldoende arbeidspotentieel Concurrentiekracht en vestigingsklimaat

c. Ruimte voor bedrijvigheid

d. Vitale dorpen en kernen  Buck Consultants International, 2021

18