IN088-bijlage-4-proces-aanpak-participatie.pdf

Proces aanpak Gastvrije Waaldijk (GVWD) 20 juni 2022

1. Aanleiding Het Masterplan Gastvrije Waaldijk -meekoppelkans van 5 dijkversterkingstrajecten van de noordelijke Waaldijk- werd niet door de hele omgeving als cadeau ontvangen. Met name het proces voor de totstandkoming van het plan stuit op weerstand van de omgeving (Verenigde Waaldijkers). Na een eerste fase waarin stakeholders en bewoners samen eerste input hebben geleverd, is het lang stil gebleven. Aan de uitwerking van de plannen is binnen de randvoorwaarden (technisch en financieel) achter de schermen hard gewerkt, echter zoals gezegd vaak onzichtbaar voor bewoners. Het resultaat ligt in de beleving van bewoners ver af van de initiële plannen. Ook klonken geluiden vanuit de Verenigde Waaldijkers dat met name verkeersorganisaties geen steun (meer) verleenden aan de plannen. De betrokken bestuurders hebben deze signalen serieus genomen. Er is een pas op de plaats gemaakt om te werken aan herstellen van vertrouwen, mogelijkheden voor participatie te bekijken en participatie te starten. Met een aanvullend participatieproces wordt het plan versterkt, zodat het beter aansluit op de gebruikers. Tijdens het gesprek (dd 20 mei 2022) met de Verenigde Waaldijkers is toegezegd een procesvoorstel op te stellen met inhoudelijke kaders.

Op 3 juni is er tijdens het speciaal hiervoor ingelaste bestuurlijke overleg gekeken, gehoord hebbende alle partijen, welke mogelijkheden er zijn voor participatie en welke uitgangspunten gehanteerd moeten worden. De uitkomst hiervan is dit procesvoorstel met daaraan vast de inhoudelijke kaders vanuit de ambtelijke werkgroep zoals in de SOK vastgelegd. Deze gezamenlijk vormen de procesaanpak voor het komende participatietraject. In de weken na 3 juni is zowel ambtelijk als met de verenigde waaldijkers gesproken over het vormgeven van het proces. Door de verwevenheid van gastvrije waaldijk met de verschillende dijkversterkingsprojecten ontstaat druk in tijd om tot stappen te komen. In het voorgestelde proces ligt het zwaartepunt op een veilige weginrichting. Dit kan niet los gezien worden van duurzaamheid en leefbaarheid van het gebied. Fasering Vanwege de benoemde tijdsdruk heeft in de aanpak het thema (verkeers)veiligheid de prioriteit en wordt dit thema nog voor het zomerreces opgepakt, maar zal dit vanuit een integrale blik gebeuren, omdat er raakvlakken zijn met de andere thema’s zoals duurzaamheid en cultuurhistorie. Mochten raakvlakthema’s onvoldoende aan bod komen, dan kunnen deze na het zomerreces besproken worden. Voor cultuurhistorie volgt in ieder geval een aanvullende bijeenkomst na het zomer reces.

De hoofduitgangspunten voor de weginrichting moeten echter wel bepaald worden voor 1 augustus i.v.m. de uitvoeringsplanning van de dijkversterkingsprojecten. Disclaimer: De beste optie vanuit participatief oogpunt – beginnen met een blanco vel –is niet mogelijk vanwege de gemaakte afspraken zoals vastgelegd in de SOK, verschillende stadia waarin de diverse dijkversterkingsprojecten verkeren en de meerkosten die een nieuw plan met zich meebrengen. Hierdoor, de complexiteit van het voortraject en het huidige krachtenveld biedt de voorgestelde procesaanpak een ‘best effort’ aanpak binnen kaders van Gastvrije Waaldijk, waarbij er geen garantie gegeven kan worden dat het ook daadwerkelijk alle oplossingen in zicht heeft.

1

2 Lokale participatie versus participatie op projectniveau In de diverse dijkvakken heeft op een heel aantal punten lokale participatie plaatsgevonden of vindt nog participatie plaats. Dit voorstel voor participatie komt dus bovenop deze participatie. Binnen dit aanvullend participatietraject moet er ruimte zijn om de huidige bouwstenen, met nieuwe en voortschrijdende inzichten te herzien en wanneer goed onderbouwd bestendigen, aanvullen of in ultimo wijzigingsvoorstellen indienen. De participatieniveaus zijn als volgt weer te geven: Stakeholders: adviseren en suggereren Bestuurders: Besluiten

3 Uitwerking participatietraject middels thematische multistakeholdersessies Multistakeholdersessies Bij een multistakeholdersessie worden stakeholders (experts en direct betrokkenen) bijeengebracht om de kaders, hoofdlijnen en bouwstenen van de Gastvrije Waaldijk toe te lichten en met alle aanwezigen te bespreken. Hierbij is er ruimte om beargumenteerd, binnen de vastgestelde kaders, de huidige maatregelen ter discussie te stellen en te toetsen aan nieuwe inzichten. Ook onderzoeken we de mogelijkheden voor ruimte om op termijn met hoofdgebruiker van dijkvakken te schuiven. Voor de GVWD zou het proces zo kunnen worden opgebouwd. Waarom deze vorm A. Relatief snel te organiseren (NB dit is afhankelijk van de beschikbaarheid van experts). B. Discussie vindt plaats op het juiste niveau (uitsluitend over de 80km); dit conflicteert niet met het participatieniveau van de lokale participatietrajecten. C. Maximale inbreng van genodigde partijen inclusief de bewoners. D. Kennis en kunde experts wordt maximaal benut. E. Mogelijke wijzigingen en/of aanvullingen die nodig zijn na deze fase, helder aanbieden ter besluitvorming. F. Vormt basis voor verdere detailinvulling per dijkvak (de consensus kan het proces per dijkvak ten goede komen). G. Vaart maken waar noodzakelijk en ruimte nemen waar mogelijk. Sessie (verkeers-)veiligheid Het voorlopig programma ziet er als volgt uit: 1. Inloop 2.

Start plenaire presentatie a. Opening avond Jos + toelichting doel avond en randvoorwaarden gesprek. b. Toelichting essentie en uitwerkruimte Gastvrije Waaldijk. c. Toelichting verkeerskundige. d. Reactie verkeerskundige ANWB 3. In groepjes, waarin clusters evenredige verdeeld zijn, uiteen volgens de gesprekstructuur. Vragen die hierbij mogelijk aan de orde kunnen komen zijn: Wie is/zijn mogelijke hoofdgebruiker(s) op korte en/of lange termijn? Wat zijn bouwstenen om een bepaalde doelgroep hoofdgebruiker te maken van de Waaldijk? 4. Plenaire terugkoppeling + destilleren belangrijkste hoofdpunten. 5. Terugkoppeling hoofdlijnen punt 5 aan bestuurders. 6. Afsluiting avond + vooruitblik 8 juli en rest proces. Genodigde partijen Een stakeholdersinventarisatie wordt uitgevoerd. Om een hanteerbare sessie te organiseren sturen we op een deelname van circa 40 deelnemers. We zien nu de nodige clusters voor ons voor het thema (verkeers-)veiligheid:

2

1. Cluster specialisten: verkeerskundige(n) ANWB, vertegenwoordigers vanuit de Fietsersbond, Veilig Verkeer Nederland en mogelijke andere verkeerspartijen als de politie. 2. Cluster bewoners en belangengroepen: Ongeveer +- 3 bewonersvertegenwoordigers per dijkproject (denk aan wijkraadvertegenwoordigers, mogelijk lokale (tuinbouw) ondernemers met ontsluiting op de dijk. Het verdient sterke aanbeveling om de vertegenwoordiging van de dijkprojecten in een volgende bijeenkomst te rouleren. Op deze manier ontstaat er een breed beeld over de inzichten. Ook wordt voorkomen dat er zo mogelijk onbewust en onbedoeld vermenging tussen mogelijke vervolg (inhoudelijke) sessies ontstaat. 3. Cluster ambtelijk: minimaal één ambtelijk vertegenwoordiger van elke betrokken overheid, vertegenwoordiging vanuit dijkverstekingsprojecten. Programma Uitgangspunt is één dagdeel per thema. Mogelijk vraagt het thema (verkeers-)veiligheid om een extra (lange) bijeenkomst. Tijdens de bijeenkomst focussen we op het juiste gesprek. Daarvoor maken we gebruik van een combinatie van plenaire en individuele/groeps-werkvormen. Verslaglegging en terugkoppeling Er wordt centraal genotuleerd. De hoofdlijnen die worden ingebracht of bespreken, maken we visueel zichtbaar. De deelnemers wordt gevraagd of ze herkennen dat wat is opgeschreven overeenkomt met wat wordt besproken.

Zo borgen we tijdens de bijeenkomst een gemeenschappelijke uitkomst. Voor het einde van de bijeenkomst nodigen we bestuurders uit. De deelnemers van de bijeenkomst koppelen de uitkomsten van de bijeenkomst terug aan de bestuurders. Resultaat en vervolg Het resultaat van deze sessies is duidelijkheid over de bouwstenen voor de Gastvrije Waaldijk, dat waarover consensus is binnen de huidige kaders en waar deze ontbreekt. Voor die delen waar geen consensus over is, worden op basis van de uitkomsten van de sessies aanpassingsvoorstellen inclusief daarbij behorende implicaties gevormd. De bestuurders zullen op basis van de argumentatie van beide voorstellen een besluit nemen over welk voorstel tot uitvoer wordt gebracht (uit huidig plan of aangepast plan). Hierna wordt aan de omgeving teruggekoppeld welk besluit is genomen inclusief toelichting. Randvoorwaarden A. Vertegenwoordiging vanuit alle dijkprojecten, denk aan enkele lokale vertegenwoordigers vanuit dijkprojecten, klankbordgroepen, dorpsraden etc. B. Voorafgaand aan de sessies zijn duidelijke spelregels vastgesteld en vastgelegd. C. Argumenten moeten inhoudelijk zijn en los van emotie. D. Evenwichtige afweging maken over zaken waar op korte termijn iets mee moet gebeuren en dat wat ook op langere termijn gerealiseerd zou kunnen worden. En welke garanties moeten worden gegeven om lange termijn zaken te kunnen garanderen. E.

Niet alles is voor iedereen haalbaar, er zullen concessies gedaan moeten worden richting beide kanten en moeten worden gekeken of het uitvoerbaar is binnen de huidige SOK en het beschikbare budget. F. Er wordt centraal genotuleerd. Bovendien worden de presentaties na afloop als PDF op de website geplaatst. G. Een duidelijke voorwaarde is een constructieve en op samenwerking gerichte houding van alle betrokken partijen.

3