IN012 Hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire.pdf

Informatienota Datum vergadering Registratienummer Informatienotanummer Portefeuillehouder Bijlage(n) Onderwerp

: 1 februari 2022 : GZDGWB333520/333525 : 2022/IN012 : Ton van Maanen :: Hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire

Onderwerp Hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire. Kennisnemen van De stand van zaken van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire West Betuwe. Inleiding Begin 2021 is gestart met de gemeentelijke uitvoering van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire. U bent over de rol en uitvoering binnen de gemeente geïnformeerd per raadsinformatiebrief van 22 maart 2021. In dezelfde maand zijn de technische vragen van de Christen Unie en D66 over dit onderwerp beantwoord. Bij niet alle gedupeerden is er sprake van schulden. Zijn deze er wel dan kunnen dit publieke of private schulden zijn. Bij gedupeerden in een gemeentelijk schuldentraject is dit vaak een combinatie van beiden. Voor de gedupeerden in een gemeentelijk schuldentraject of met publieke schulden zijn vanaf juli 2021 compensatie en kwijtscheldingsprocessen ingericht. Voor gedupeerden met private schulden is op 5 januari 2022 een landelijke loket private schulden geopend. Het gaat hier om alle schulden en achterstallige betalingen bij organisaties die geen overheid zijn. In de berichtgeving wordt de indruk gewekt dat er gemeenten zijn die ook de private schulden overnemen. Navraag bij Rotterdam, Den Haag en Zaltbommel leert ons echter dat het ook daar of om de publieke schulden gaat of om de schulden van de gedupeerden in een gemeentelijke schuldentraject.

Er is geen sprake van overname van private schulden, met name omdat de omvang hiervan onbekend is en omdat het loket private schulden beschikbaar is. In onze gemeente is de overname van publieke schulden niet meer van toepassing: het compenseren van de gedupeerden in een gemeentelijk schuldentraject is afgerond. Het proces van de kwijtschelding van de publieke schulden bevindt zich in de eindfase. In deze raadsinformatienota wordt ingegaan op de stand van zaken van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in West Betuwe.

1 februari 2022 Kenmerk GZDGWB333520/333525 Pagina 2 van 3

Kernboodschap In West Betuwe zijn 46 inwoners die zich hebben aangemeld als gedupeerde. Dit zijn allen zelfmelders: zij hebben zichzelf gemeld als gedupeerde. Om te bepalen of ze daadwerkelijk gedupeerd zijn vindt eerst, door de Uitvoeringsorganisatie Herstel Toeslagen (UHT) een korte toets plaats om te achterhalen of de melder daadwerkelijk gedupeerd is. Brengt deze toets geen duidelijkheid, dan vindt een integrale toets plaats. Met alle zelfmelders is door consulenten van team sociaal contact opgenomen. Naast deze consultenten is ook steeds een consulent van schuldhulpverlening betrokken, zodat er in het geval van schulden snel gehandeld kan worden. Er wordt steeds proactief en snel, binnen een week na bekendmaking, contact met de zelfmelder opgenomen, ook als nog niet duidelijk is of deze daadwerkelijk gedupeerd is. Er zijn in ieder geval 15 hulpvragen uit voort gekomen. Alle zelfmelders/gedupeerden met hulpvragen hebben een vast contactpersoon binnen team sociaal. Op 6 juli 2021 heeft ons college besloten te anticiperen op de Verzamelwet hersteloperatie toeslagen. Met dit besluit is het mogelijk om voorafgaand aan de inwerkingtreding van de wet (1 januari 2022) over te gaan tot kwijtschelding van de publieke schulden.

Naast de gemeente, hebben ook Belastingsamenwerking Rivierenland en Werkzaak een dergelijk besluit genomen en is de kwijtschelding van de publieke schulden gestart. Dit proces is voor de reeds bekende gedupeerden nagenoeg afgerond. Na voornoemd collegebesluit is direct gestart met de procedure tot compensatie van gedupeerden in een gemeentelijk schuldentraject. Dit is inmiddels afgerond. Vanaf 5 januari 2022 kunnen gedupeerden hun openstaande private schulden en achterstallige betalingen indienen het loket private schulden van Sociale Banken Nederland (SBN). Private schulden zijn schulden bij organisaties die geen overheid zijn, bijvoorbeeld schulden bij een postorderbedrijf, een niet betaalde tandartsrekening of huurachterstand. Alle gedupeerden zijn per brief benaderd. Op de gemeentelijke mediakanalen is hier ook aandacht aan besteed. De aanpak van de private schulden is niet bedoeld als herstel van schade in het verleden, maar om gedupeerde ouders zo veel als mogelijk een kans te bieden op een nieuwe start. Schulden die al zijn afbetaald vallen daarom niet onder de private schuldregeling, maar onder de materiële en immateriële schade binnen de compensatieregeling. Voor de kwijtschelding van de publieke schulden wordt de gemeente op basis van nacalculatie volledig gecompenseerd. Dit is niet het geval bij de private schulden.

Er is bewust voor gekozen de afhandeling van de private schulden via een landelijk loket te laten verlopen. De beoordeling en overname van de schulden vindt dan op gelijke wijze plaats. Daarnaast is de omvang van de private schulden bij de gedupeerden ongewis. De gedupeerde dient de private schuldenlijst zelf via het loket in. De consulenten van team sociaal bieden wel ondersteuning bij het inzichtelijk maken van de schulden, het invullen van de schuldenlijst en het indienen daarvan. Consequenties -

1 februari 2022 Kenmerk GZDGWB333520/333525 Pagina 3 van 3

Financiën Communicatie Met alle zelfmelders wordt binnen een week na bekendmaking contact opgenomen, ook als nog niet vaststaat of de zelfmelder als gedupeerde wordt aangemerkt. Is er een hulpvraag dan krijgt de zelfmelder een vast contactpersoon binnen team sociaal. Ook krijgt iedere zelfmelder van uit de uitvoeringsorganisatie herstel toeslagen (UHT) een persoonlijk zaakwaarnemer toegewezen. De communicatie verloopt in eerste instantie altijd met de zelfmelder/gedupeerde zelf, tenzij deze voorkeur heeft voor communicatie via de persoonlijk zaakwaarnemer. Vervolg De landelijke richtlijnen rondom de toeslagenaffaire worden in de gaten gehouden, verwerkt en toegepast. Sinds 1 september 2021 worden alleen nog de gegevens van zelfmelders aan de gemeente doorgegeven als de zelfmelder heeft aangegeven ondersteuning van de gemeente nodig te hebben. Bij alle nieuwe meldingen wordt de eerder omschreven proactieve werkwijze toegepast. Bijlage(n) Geen. Suggestie ter afhandeling Voor kennisgeving aannemen.

Burgemeester en wethouders van de gemeente West Betuwe, de loco-gemeentesecretaris, de burgemeester, Philip Bosman Servaas Stoop