D15-brief-WB-aan-vaste-kamercie-defensie-radartoren-Herwijnen.pdf

Behandeld door

Tweede Kamer der Staten-Generaal t.a.v. de Vaste Kamercommissie Defensie Postbus 20018 2500 EA Den Haag

Datum: 27 juni 2022 Kenmerk: GZDGWB/18665 Pagina 1 van 3

Onderwerp: Reactie gemeente op onderzoeken nieuw militair radarstation. Beste leden van de Vaste Kamercommissie Defensie, Naar aanleiding van de aangenomen moties Belhaj en Van Helvert inzake de door het Ministerie van Defensie voorgenomen plaatsing van een militair radarstation te Herwijnen, richten wij ons tot u. Huidige stand van zaken. Onlangs zijn wij door de huidige Staatssecretaris van Defensie, de heer Christophe van der Maat, ingelicht over het kabinetsbesluit om de voorliggende plaatsing van dit militair radarstation, ter vervanging van het bestaande militair radarstation in Nieuw Milligen, te realiseren op de locatie met het adres Broekgraaf 1 te Herwijnen. Aan dit voorgenomen besluit is een lange procedure voorafgegaan met veel onderzoeken en procedures. Thans heeft het kabinet besloten door middel van een gestarte zogenaamde RCR-procedure als bedoeld in de Wet ruimtelijke ordening, deze voort te zetten met het oog op het verkrijgen van een ruimtelijk juridisch kader dat realisatie van de bedoelde militair radarstation te Herwijnen mogelijk maakt. Zoals wij reeds eerder aan het Ministerie van Defensie hebben aangegeven, bevestigen wij hierbij nogmaals met klem onze bezwaren bij u tegen de voorgenomen vestiging van dit station op ons grondgebied aan de Broekgraaf 1 te Herwijnen.

Als college en raad van onze gemeente trekken we hierin gezamenlijk op en geven wij nog steeds uitvoering aan het besluit van de voormalige gemeente Lingewaal om het betreffende bestemmingsplan niet vast te stellen. Wij verwijzen dan ook naar onze eerdere correspondentie, waaronder onze reactie op het voorontwerp inpassingsplan van 6 oktober 2020 (verzonden 9 oktober 2020). Onze belangrijkste bezwaren zijn de volgende: 1. Volksgezondheidsrisico’s. Ondanks de uitgevoerde onderzoeken naar de stralingseffecten van het radarstation en de mogelijke cumulatie van straling in Herwijnen en de directe omgeving, constateren wij dat de volksgezondheidseffecten op de lange termijn van dit type radar niet duidelijk zijn, zeker omdat er met de voorliggende vestigingslocatie aan de Broekgraaf 1 te Herwijnen, afgeweken wordt van de richtafstand van 1.500 meter tot woningen. De eerste woning ligt al binnen 400 meter afstand. De gezondheid van onze inwoners maakt ook onderdeel uit van het landsbelang.

TIJDELIJK BEZOEKADRES Van Dam van Isseltweg 4 - 4191 KC Geldermalsen Postbus 112 - 4190 CC Geldermalsen | gemeente@westbetuwe.nl | www.westbetuwe.nl

0345 – 72 88 00 Algemeen 0345 – 72 88 01 Team sociaal

Gemeente West Betuwe 27 juni 2022 Kenmerk GZDGWB/18665 Pagina 2 van 3

Voorts begrepen wij dat de radarpost in Wier geluid boven de toegestane norm produceert en dat deze situatie nog niet is opgelost. Wij vinden het in dit licht zeer merkwaardig dat het Kabinet desondanks door wil gaan met de RCR-procedure voor de locatie in Herwijnen. 2. Locatiekeuze. Het ministerie heeft voor deze vestigingslocatie gekozen vanuit pragmatische overwegingen. Wij zijn echter niet overtuigd van de conclusie dat er geen alternatieve locaties zijn die wel voldoen aan alle ruimtelijke voorwaarden die horen bij een radarstation in milieucategorie 6 conform de VNG-brochure “Bedrijven en Milieuzonering”. 3. Gebiedsbescherming. • Stikstofdepositie. Ondanks afstand tot de meest nabijgelegen Natura 2000-gebieden (circa 3,5 kilometer ten noorden en ten zuidwesten), dient onderbouwd te worden of er sprake kan zijn van significant negatieve effecten op deze gebieden. Er wordt namelijk slechts nu gesteld dat vanwege de afstand, significante negatieve effecten als gevolg van stikstofdepositie uit te sluiten zijn. • Windturbines. In de brief van voormalig Staatssecretaris Visser aan de Voorzitters van de Eerste en Tweede Kamer der Staten-Generaal van 6 februari 2020, referentie BS202000513, is vermeld dat er in Flevoland een windmolenpark is gepland dat noodzakelijk is voor het bereiken van de milieudoelstellingen van het Rijk.

Hiervoor dient het militair radarstation in Nieuw Milligen te worden verplaatst naar Herwijnen aangezien dit gepland wind-molenpark het radarstation in Nieuw Milligen volgens het Rijk verstoort. Wij wijzen er echter op dat onlangs ter hoogte van knooppunt Deil ook een aantal windturbines is gerealiseerd dat binnen het verstoringsgebied valt van het voorliggende radarstation te Herwijnen. Eventuele uitbreiding van het aantal windturbines op deze locatie om aan onze opgave van het Regionale Energie Strategie te kunnen voldoen, zou door de komst van het militaire radarstation worden geblokkeerd. Concluderend leidt de voorgenomen keuze van het ministerie tot vestiging van het radarstation op ons grondgebied, tot maatschappelijke onrust onder de plaatselijke bevolking, met name in Herwijnen en omstreken. Er is bij hen met name vrees voor gezondheidsrisico’s. Dit als gevolg van elektromagnetische straling die deze radarinstallatie veroorzaakt. Ook de beperkte afstand van deze installatie tot nabij gelegen woningen speelt hierbij een rol. Het verbaast ons dat de motie van het CDA niet geheel is uitgevoerd waarin is gevraagd om de RCR stop te zetten c.q. af te blazen.

Wij missen een deugdelijke onderbouwing van de keuze van het Kabinet om toch voor Herwijnen te kiezen, ondanks het feit dat er andere geschikte locaties zijn en het feit dat het mogelijk is om de radar in Nieuw Millingen te houden. Argumenten zoals woningbouw en windturbines die zouden moeten worden afgebroken (uitlatingen van de staatssecretaris in het programma de Hofbar), zijn niet nader onderzocht en onderbouwd. Wij constateren dat de argumenten van de staatssecretaris om voor Herwijnen te kiezen (er ligt al een weg, men heeft de grond in bezit en een andere locatie duurt te lang) in twee jaar niet zijn gewijzigd, ondanks alle locatie onderzoeken. Dit bevreemdt ons, juist omdat de staatssecretaris zelf heeft aangegeven dat het nog 4 jaar zal duren voordat de bouw van de radar compleet is.

Gemeente West Betuwe 27 juni 2022 Kenmerk GZDGWB/18665 Pagina 3 van 3

Wij vertrouwen erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd en hopen dat u uw invloed wilt aanwenden om de staatssecretaris tot andere gedachten te brengen zodat wordt omgezien naar een andere locatie voor deze radarinstallatie buiten ons grondgebied.

Met vriendelijke groet, Burgemeester en wethouders van de gemeente West Betuwe, de loco-secretaris, de burgemeester,

Philip Bosman

Servaas Stoop