D06 Voortgangsrapportage Regionaal Maatschappelijke Agenda Alblasserwaard-Vijfheerenlanden oktober 2021.pdf

VOORTGANGSRAPPORTAGE REGIONAAL MAATSCHAPPELIJKE AGENDA

Oktober 2021

Voorwoord Voor u ligt de voortgangrapportage 2021 van de Regionaal Maatschappelijke Agenda. In 2018 zijn de gemeenten in de Alblasserwaard-Vijfheerenlanden op basis van een nieuwe agenda de samenwerking aangegaan onder het motto ‘grenzeloos samenwerken’. Grenzeloos omdat opgaven zich niet aan gemeente- of provinciegrenzen houden. Ook grenzeloos omdat de schaal per opgave verschilt en vaak ook de partners die erin samenwerken. De regio AV laat zich ook in die zin niet binnen strak omlijnde grenzen opsluiten maar slaat de blik naar buiten en werkt evengoed samen met andere partners over de grenzen van het gebied. Juist het schakelpunt van regio’s en provincies is een interessant gebied om kracht te maken van de kwetsbaarheden die het ook kent. Dit leitmotiv van ‘grenzeloos samenwerken’ creëert nog steeds energie maar heeft ook onderhoud nodig. Een samenwerking als ‘spinnenweb’ in de regio waar stevige netwerken aanwezig zijn op die ruimtelijk economische thema’s waar de kracht van het gebied ligt leidt tot een groter gezamenlijk resultaat. Door nieuwe energie te geven aan deze vorm van samenwerken, het spinnenweb op onderdelen te verstevigen en samen de schouders eronder te zetten zullen ook de komende periode goede resultaten worden geboekt door middel van de samenwerking in RMA-verband. Uit de voorliggende rapportage blijkt dat op sommige terreinen extra aandacht nodig is.

Dit betreft met name de opgave Landschapsontwikkeling. Door een vacature in het ambtelijk trekkerschap ligt binnen deze opgave het nodige werk tijdelijk stil. De urgentie van deze opgave en de kansen die er binnen deze opgave en in verbinding met Landbouw, Klimaatadaptatie en een eventueel vervolg op de inzendingen voor de EO Wijersprijsvraag liggen, verdienen het om hier extra in te investeren. Op korte termijn zal hiervoor een voorstel in besluitvorming worden gebracht. Op andere opgaven is vertraging ontstaan (Wonen en Zorg) en/of wordt gewacht op externe partners (bijv. acute zorg). Bij economie en Vrijetijdseconomie zijn succesen geboekt en is het vooral van belang het netwerk in stand te houden. Onmiskenbaar vliegt er binnenkort ook weer een vlieg of tor in dit spinnenweb waardoor er weer meer concreet aan de toekomst van het gebied gewerkt kan worden. In deze rapportage is voor het eerst via een stoplichtmodel in één oogopslag zichtbaar waar aandacht nodig is en waar actie gewenst. Wij zien het als een aansporing voor extra attentie en om de pas erin te houden. Groen licht betekent dan ook niet: ‘het is af’, maar net als in het verkeer: Doorrijden! Per opgave is een nadere toelichting gegeven op de voortgang.

Mocht u naar aanleiding van deze rapportage vragen hebben, dan kunt u contact opnemen met de regiosecretaris (info@regioav.nl, 085 486 8540) of met de ambtelijk of bestuurlijk trekker van de betreffende opgave.

Theo Segers – Voorzitter Strategisch Beraad RMA

Peter Verheij – netwerkmanager RMA a.i.

2

Inhoudsopgave

Voorwoord ......................................................................................................... 2 Inhoudsopgave................................................................................................... 3 Totaaloverzicht voortgang RMA……………………………………………………………………….4 Opgave 1: Landschapsontwikkeling .................................................................... 6 Opgave 2: Wonen............................................................................................... 8 Opgave 3: Bereikbaarheid en Verkeersveiligheid ............................................. 11 Opgave 4: Zorg ................................................................................................. 13 Opgave 5: Toekomstbestendige Landbouw...................................................... 15 Opgave 6: Economie & Innovatie ..................................................................... 16 Opgave 7: Vrijetijdseconomie .......................................................................... 17 Opgave 8: Arbeidsmarkt................................................................................... 18 Opgave 9: Water en Ruimte Verbinden ............................................................ 20 Opgave 10: Klimaatadaptatie ...........................................................................

21 Bijlage 1: Begroting RMA 2021 ......................................................................... 21

3

Totaaloverzicht voortgang RMA In deze paragraaf is een overview opgenomen van de voortgang van de RMA op de projecten per opgave. Wanneer sprake is van vertraging op de inhoud, in de planning of er reden tot zorg is over de resultaten is een oranje of rode kleur gebruikt. In de afzonderlijke bladen per opgave is een uitgebreider tekst per opgave opgenomen waarin de voortgang is toegelicht. 1. Landschapsontwikkeling Project 1

Uitvoering Gebiedsdeal 4

Project 2

Ontwikkeling en uitvoering Gebiedsdeal 5

Project 3

Ontwikkeling lange termijn visie Landschap AV

2. Wonen Project 1

Woningbouwprogrammering kern Alblasserwaard

Project 2

Flexibele huisvesting alliantie kernen Zuid-Holland

Project 3

Huisvesting Arbeidsmigranten

N.v.t

3. Bereikbaarheid en Verkeersveiligheid project 1

Regionale gebiedsagenda Mobiliteit

project 2

Samenwerking OV en ketenmobiliteit

project 3

Doorstroming A15

project 4

Verbreding A27 en verbinding BGU

project 5

Regionaal mobiliteitsplan

project 6

Visitorsmanagement Kinderdijk

project 7

Fiets

Project 8

Verkeersveiligheid

4. Zorg Project 2

Transformatie van de zorg Samenwerking zorgverzekeraar, zorgkantoor en gemeenten

Project 3 Project 4 Project 5

Acute zorg Statushouders en invoering wet Inburgering Taalpact

Project 1

5.Toekomstbestendige Landbouw Project 1 Project 2 Project 3

Pilot Drukdrainage Impulsgelden Klimaatakkoord Vrijkomende Agrarische bebouwing

4

6. Economie en Innovatie Project 1 Project 2 Project 3

Vertegenwoordiging in Maritieme Delta Opstellen regionale bedrijventerreinenvisie Uitwerking Economische Strategie AlblasserwaardVijfheerenlanden

7. Bestuurlijke tafel Vrije tijdseconomie Project 1

Onderlinge afstemming t.b.v. onderlinge vertegenwoordiging in Toeristische verbanden

8. Arbeidsmarkt Project 1

Crisisdienstverlening

Project 2

Werkgeversdienstverlening

Project 3

Leven Lang Ontwikkelen

project 4

Werknemersdienstverlening

9. Ruimte en Water Verbinden Project 1 Project 2

Actualiseren meekoppelkansenkaart Verbinden ruimtelijke ontwikkelingen en waterveiligheid

10. Klimaatadaptatie Project 1 Project 2

Regionale Adaptatie Strategie (RAS) Uitvoeringsagenda Klimaatadaptatie

5

Opgave 1: Landschapsontwikkeling

Opgave Ambitie

De ambitie van deze opgave is om gezamenlijk met alle betrokken partijen in de regio te werken aan de ontwikkeling van het landschap in de gezamenlijk gewenste richting. Dit door het uitvoeren van projecten op korte, middellange en lange termijn gericht. We werken met elkaar aan een gedeelde visie op hoe het landschap er over 30 jaar uit zou moeten zijn als leidraad bij de uitvoering van deze projecten. Op deze manier werken we gezamenlijk aan het creëren van het AV-landschap van de toekomst.

Bestuurlijk Trekker

Maks van Middelkoop (Vijfheerenlanden)

Ambtelijk Trekker

vacant (Molenlanden) – tot 1 juli Dick Verwoert (Molenlanden)

Partners

Gorinchem, Molenlanden, Vijfheerenlanden, Provincie Zuid-Holland, Provincie Utrecht, Waterschap Rivierenland, Gebiedscoalitie AlblasserwaardVijfherenlanden Het ambtelijk trekkerschap is vacant. De zwaarte van de opgave neemt toe. Het belang van afstemming andere opgaven ook. Gezocht wordt naar een nieuwe ambtelijk trekker uit het gebied die ook kan fungeren als gebiedsregisseur naar de opgaven veenweidenstrategie, energie, klimaat en water en tevens de inbreng in de NOVI tot stand kan brengen. In het Strategisch beraad van 28 oktober wordt een besluit voorgelegd. Dit vraagt een extra bijdrage van alle partners.

Risico’s/bijzonderheden

Project 1: Uitvoering “Gebiedsdeal 4” (2017-2022) De 4de gebiedsdeal Groen Verbindt is opgebouwd uit 34 initiatieven verspreid over verschillende gemeenten waarin scholen, ondernemers, gemeenten en maatschappelijke- en landschappelijke organisaties samen optrokken. In de uitvoering staat centraal dat effectief samenwerken in de streek zorgt voor meer én beter resultaat. Het merendeel van de projecten zijn in uitvoering. 14 juni 2021 is de overgang van Groen Verbindt naar GroenBlauwVerbindt (gebiedsdeal 5) gemarkeerd. Gebiedsdeal 4 is inmiddels overgegaan in Gebiedsdeal 5.

Project 2: Ontwikkeling en uitvoering van “Gebiedsdeal 5” (2022-2027) Gebiedsdeal 5 is op 14 juni j.l. gestart onder de titel “Groen Blauw Verbindt” en volgt op vier eerdere deals die in de regio zijn uitgevoerd. Alle deals hadden de opdracht bij te dragen aan de toename van

6

recreatie, het behoud van de biodiversiteit en aan de ontwikkeling en het behoud van waardevolle en aantrekkelijke agrarische landschappen. Gebiedsdeal 5 kent drie overkoepelende thema’s: 1. Beleving van het landschap 2. Verdubbeling van de biodiversiteit 3. Veen in beweging Onderdeel van Gebiedsdeal 5 is het project Geo-datapunt met een uitwerking tot geo-werkplaats regio Alblasserwaard-Vijfheerenlanden( A5H). Dit project richt zich op de bundeling van geoinformatie op een centrale website (geo-datapunt A5H). Afgelopen maanden is hier hard aan gewerkt met als resultaat dat het platform operationeel is.

Project 3: Ontwikkeling lange termijn visie landschap AV In het voorjaar zijn is de regiodeelname in stuurgroep NOVI – Groene Hart belegd en is een vervolg gegeven aan uitkomst Eo Wijersprijsvraag: Ontwikkelen AV Landschap van de Toekomst. Dit heeft geleid tot commitment in de regioraadsvergadering van 31 maart 2021 voor het opstellen van een visie lange termijn tot 2040 (wat moet uitmonden in gedragen aanbod van de regio aan het Rijk, vanuit de ambitie als regio zelf aan het roer te staan). Ook heeft dit geleidt tot deelname aan deelprojecten, waaronder Prachtige Productielandschappen, op basis van coalities van provincies, gemeenten, diverse organisaties in de energie-, landbouw-en voedselsector met als doel samen te werken met ontwerpers aan nieuwe strategische visies of ontwerpvoorstellen voor de transities van ons productielandschap (zie ook Stimuleringsfonds creatieve industrie). Voor dit laatste ontwikkelt de regio AV een visie op het landschap van de toekomst voor de transitie van ons productielandschap waarin klimaatadaptatie een vanzelfsprekende rol krijgt. Hierbij wordt gekeken of en hoe voortgebouwd kan worden op de resultaten van de inzendingen voor de EO Wijers prijsvraag.

7

Opgave 2: Wonen

Opgave

Bestuurlijk Trekker

De ambitie van deze opgave is om een aantrekkelijk en onderscheidend woongebied te creëren dat ligt in de directe nabijheid van de randstad. Met behoud van een gezonde en veilige leefomgeving willen we in onze streek zorgen voor een aantrekkelijk en onderscheidend aanbod van woningen voor zowel nieuwe als huidige inwoners. We sluiten daarbij goed aan op de gedifferentieerde behoefte die er is en hebben aandacht voor zowel de stad als voor de dorpen en het landelijk gebied. De steden en het ommeland vullen elkaar aan en we benutten de verschillen om aan te sluiten bij de verschillende woonbehoeften die er zijn. Ook is er aandacht voor onder meer de verduurzaming van woningen en de woonomgeving, het op een veilige en comfortabele wijze langer zelfstandig thuis wonen en de huisvesting van kwetsbare doelgroepen en arbeidsmigranten. Ro van Doesburg (Gorinchem)

Ambtelijk Trekker

Judith van Eck (Gorinchem)

Partners

Gorinchem, Molenlanden, Vijfheerenlanden, Hardinxveld-Giessendam, woningcorporaties en incidenteel ontwikkelaars, banken, zorgpartijen en makelaars. Project 1: Woningbouwprogrammering kern Alblasserwaard Project 2: Flexibele huisvesting alliantie kernen Zuid Holland Project 3: Huisvesting arbeidsmigranten

Ambitie

Projecten

Risico’s / bijzonderheden

Project 1: Woningbouwprogrammering kern Alblasserwaard Doelstelling Op verzoek van provincie Zuid Holland hebben de gemeenten Gorinchem en Molenlanden in maart 2021 een gemeenschappelijke woningbouwplanning ingediend bij de provincie. Hierop is bestuurlijke instemming gevraagd. Mede door een nieuwe werkwijze vanuit de provincie heeft de provincie om aanvullende gegevens gevraagd. Er vindt nu overleg plaats over de wijze waarop deze aanvullende gegevens worden verstrekt en of de provinciale monitor hiervoor gebruikt kan worden. Gestreefd wordt naar een akkoord van de provincie op dit (aangevulde) woningbouwprogramma op of omstreeks 1 januari 2022. Daarna zal het regionale woningbouwprogramma jaarlijks een update moeten krijgen, aan de hand van de ontwikkelingen en nieuwe cijfers en gegevens van de provincie. Deze gemeenschappelijke programmering is nodig als basis om een goede invulling te kunnen (blijven) geven aan de bouwopgave in deze gemeenten. Vijfheerenlanden is niet bij dit proces betrokken, deze gemeente stemt haar woningbouwprogramma af met de provincie Utrecht. Hardinxveld-Giessendam is aangesloten bij de Drechtsteden voor het regionale woningbouwprogramma van die regio. 8

Na een goedgekeurd gemeenschappelijke woningbouwprogrammering, zal worden beoordeeld op welke wijze we de samenwerking binnen de woningmarktregio Alblasserwaard-Vijfheerenlanden verder willen vormgeven. Dit betreft niet alleen de gemeenten Gorinchem en Molenlanden, maar ook de afstemming met Vijfheerenlanden en Hardinxveld-Giessendam blijft hierbij van belang. Deze nieuwe werkwijze komt dan naar verwachting in de plaats van de huidige regionale woonvisie, die niet meer geheel past bij de huidige bestuurlijke indeling van de regio. Voortgangsrapportgage Bestuurlijke instemming van de provincie op het regionale woningbouwprogramma was oorspronkelijk verwacht in Q2 van 2021. Zoals blijkt uit bovenstaande tekst is deze verwachting opgeschoven naar op of omstreeks 1 januari 2022.

Project 2: Flexibele huisvesting alliantie kernen Zuid Holland Doelstelling De doelstelling van dit project is het toevoegen van flexwoningen zodat er een soort “flexibele schil” rondom de woningmarkt gecreëerd wordt. Hier kunnen verschillende groepen woningzoekenden gebruik van maken, zoals bijvoorbeeld de spoedzoekers die niet urgent zijn, starters en statushouders. Het idee is om een of meer (kleinschalige) locaties met flexwoningen in onze regio te realiseren die passen bij de schaal van onze steden en dorpen. Er wordt nu aandacht besteed aan het uitwisselen van ervaringen en het leren van succesvolle initiatieven in andere gemeenten. Er wordt lokaal gekeken naar mogelijke locaties en partijen. Indien er geen locaties beschikbaar komen voor de pilot, kan de pilot niet worden voortgezet. De pilot wordt ondersteund door het Ministerie van BZK die onder meer de begeleiding financiert en kennisuitwisseling tussen verschillende regio’s en provincies faciliteert. Voortgangsrapportgage Afgelopen periode heeft dit project onvoldoende aandacht gekregen wegens capaciteit gebrek. In Q4 van 2021 wordt in overleg bepaald of en hoe we hier een vervolg aan willen geven. Verwachte resultaten Besluit over voortzetting van dit project (in 2021).

Project 3: Huisvesting arbeidsmigranten Doelstelling De doelstelling van dit project is om te komen tot regionale beleidsuitgangspunten voor het huisvesten van arbeidsmigranten, waarbij ruimte is voor lokale verschillen. In juli 2020 is het projectplan vastgesteld tijdens de Bestuurlijke Tafel Wonen. Daarin worden de vervolgacties omschreven op onderdelen die een rol spelen in het proces om te komen tot de regionale beleidsuitgangspunten. Deze zien onder meer op: •

de samenwerking (tussen gemeenten en met stakeholders); 9

• • • • • •

het in beeld brengen van de arbeidsmigranten; het verkennen en eventueel ontwikkelen van registratiemogelijkheden; de huisvesting (o.a. kwalitatieve voorwaarden); de toezicht en handhaving; de deelname in de samenleving; de informatie en communicatie.

Voortgangsrapportage Inmiddels is besloten om deze regionale samenwerking buiten de RMA voor te zetten, waardoor er hierover geen voortgangsrapportage meer wordt opgenomen.

10

Opgave 3: Bereikbaarheid en Verkeersveiligheid

Opgave Ambitie

De ambitie van deze opgave is te werken aan een betere bereikbaarheid in onze regio door versterking van het bestaande wegennet, het verbeteren van het openbaar vervoer, het bevorderen van duurzame oplossingen voor vervoer en het zorgdragen voor veiligheid in het verkeer. Ook willen we richting 2030 het verkeer minder vervuilend en meer natuur- en milieuvriendelijk maken en de regio voorbereiden op bijpassende infrastructuur, bijv. elektrische laadinfrastructuur.

Bestuurlijk Trekker

Joost van der Geest (Gorinchem)

Ambtelijk Trekker

Sjoerd Veerman (Vijfheerenlanden)

Partners

Gorinchem, Molenlanden, Vijfheerenlanden, Provincie Utrecht, Provincie Zuid-Holland, Waterschap Rivierenland, Rijkswaterstaat WNZ, Drechtsteden.

Projecten

Project 1: Regionale Gebiedsagenda Mobiliteit 2030 Project 2: Samenwerking OV en ketenmobiliteit Project 3: A15 Project 4: A27 / BGU Project 5: Regionaal Mobiliteitsplan Project 6: Visitorsmanagement Kinderdijk Project 7: Fiets Project 8: Verkeersveiligheid Veel werkzaamheden rondom het rijkswegenwet vinden in de komende jaren plaats, zonder goede afstemming zal op meerdere plaatsen tegelijkertijd het wegennet verstopt raken.

Risico’s/bijzonderheden

Overall performance

Stand van zaken Bereikbaarheid: De gebiedsagenda Mobiliteit is dit voorjaar aangepast. Met de provincie Zuid-Holland, waterschap Rivierenland en AV gemeenten is vanaf 1 oktober 2017 jaarlijks een regionale gebiedsagenda mobiliteit 2030 opgesteld. Voor SRM subsidiejaar 2022 van de provincie Zuid-Holland zijn 4 projecten op het gebied van mobiliteit binnen de regio aangedragen, twee in Molenlanden, Herinrichting Vuilendam en herinrichting Vlietskade Het waterschap Rivierenland werkt aan verbeterde 11

doorstroming voor fietsers door verbetering van het fietspad A.M.A. van Langeraad tussen Giessenburg en N214. In Gorinchem wordt de Haarsekades heringericht. Onder anderen ook ten behoeve van een goed openbaar vervoer. Uit een overzicht van de provincie blijkt dat alle toegekende subsidies aan de regio in de afgelopen jaren ook goed zijn benut. In andere regio’s worden toegekende middelen niet altijd gebruikt. In 2021 is gewerkt in concessie DMG aan het concessie-overleg met Qbuzz en de provincie. Het OV had veel last van de coronapandemie. De reiziger mijdt het OV en daardoor zijn maatregelen nodig. Ook voor de voorbereiding van de dienstregeling 2022 is er veel overleg geweest. Ook over op welke manier er met minder geld nog een redelijke dienstverlenging kan worden uitgevoerd. Bij de verdeling van de middelen is er in goed overleg een kaalslag voorkomen. In die gevallen waar het voor reizigers moeilijker is geworden om een goede busverbinding te krijgen, kan er gratis deur-halte vervoer worden verkregen. Betekent dat Qbuzz de reiziger bij de voordeur ophaalt en brengt naar de eerste bushalte op de reis die gemaakt gaat worden. Gewerkt wordt aan meer voor- en natransport. Bijvoorbeeld verhuur van fietsen. Dit jaar is ook gestart met toeristische tips in een reeks Toerist in eigen land: erop uit met het OV.

Want om een leuke dag te hebben, hoef je helemaal niet ver van huis, aldus Qbuzz. In de regio is genoeg te zien en te ontdekken. Reis jij met Qbuzz mee? Op de bestuurstafel Bereikbaarheid is een voorstel geweest te bekijken of een bijdrage aan verbetering van de doorstroming op de A15 geleverd kan worden door mobiliteitsmanagement te bevorderen. De werkzaamheden aan de N214/A15 zijn in oktober gereed. Daarna zal er gewerkt worden aan de volgende rotonde op de N214 richting de N481 Nieuw-Lekkerland. Ook op de A27 corridor wordt nagedacht over het bevorderen van de doorstroming tijdens de komende werkzaamheden. Hoewel een taak van Rijkswaterstaat als organisatie die werkt aan de wegen, wordt op meerdere tafels meegedacht wat mogelijk is om sluipverkeer op onderliggend wegennetwerk te voorkomen. Van de A27 organisatie is er het Maatregelpakket project A27. Voor de kortere en midden-langere termijn werkt de regiegroep BGU met voorstellen bij het BO Mirt over een Hoogwaardig OV op de A27 vanaf 2030 met aantal hubs. Vianen Lekbrug, Meerkerk en Later ook Gorinchem-West. Vanuit Altena is een overleg gestart over Slimme aanpak A27. De MLL blijft belangrijk binnen het OV systeem in de regio. Het onderdeel Gorinchem Noord houdt de aandacht.

In het kader van het Nationaal Toekomstbeeld Fiets is in de regio door gemeenten en waterschap bekeken welke wensen er nog zijn voor verbetering van fietsroutes. In juli is vanuit de regio AV doorgegeven welke kansen er gezien worden. De provincie verzameld de suggestie en biedt het complete overzicht aan aan het ministerie van I&W. Vervolgens zou bij een begrotingsbehandeling meer geld beschikbaar moeten komen voor fietsdoorstroming.

Stand van zaken Verkeersveiligheid: Er is inmiddels een nieuw concept regionaal uitvoeringsprogramma verkeersveiligheid en gedragsbeïnvloeding 2022-2024 uitgewerkt op basis van het provinciaal meerjarenprogramma verkeersveiligheid 2021-2030 Zuid-Holland en het landelijke Strategisch Plan Verkeersveiligheid (SPV) 2030. Daarnaast hebben alle wegbeheerders op basis van een rapport van de Antea Group naar veilige weginfrastructuur inzicht gekregen in de risico’s op hun eigen wegennet. Samen met alle partners zijn er in september allerlei activiteiten gericht op de verkeersveiligheid rondom de schoolomgeving in de regio en provincie.

12

Opgave 4: Zorg: Iedereen doet mee! Opgave Ambitie

De ambitie van deze opgave is om de zorg en ondersteuning zodanig te organiseren dat die helemaal gericht is en past op de individuele behoeften van de inwoner. Door dit maatwerk zorgen we ervoor dat de inwoner krijgt wat hij of zij nodig heeft. We doen dit door zorgprojecten integraal en “ontschot” op te pakken. Aan de “achterkant” zorgen we ervoor dat (administratieve) processen zo efficiënt mogelijk worden ingericht.

Bestuurlijk Trekker

Lizanne Lanser (Molenlanden)

Ambtelijk Trekker

Iemke Bruseker (Gorinchem)

Partners

Gorinchem, Molenlanden, Vijfheerenlanden, Adviesraden, zorgaanbieders, zorgkantoor, zorgverzekeraar, AVRES, scholen, corporaties,cliëntenraden, huisartsen, GGD.

Projecten

Project 1: Transformatie van de zorg Project 2: Samenwerking zorgverzekeraar, zorgkantoor en gemeenten Project 3: Acute Zorg Project 4: Statushouders en invoering wet Inburgering Project 5: Taalpact

Risico’s / bijzonderheden

Overall performance

Stand van Zaken: Project 1: Transformatie van de zorg Clientreis 75+ is uitgevoerd en rapport is aan de tafel aangeboden. Naar aanleiding van de aanbevelingen en verschillende andere rapportages en visie op het gebied van 75+ heeft de tafel besloten een drietal vervolg acties te ondernemen: 1 Wonen-Zorg: Brede bijeenkomst met partners over wat is er allemaal al beschikbaar aan materiaal en wat er moet gebeuren. Doel is te komen tot concrete acties op gebied van wonen en zorg 2 Wonen en welzijn:Inventariseren van alle respijtzorgvoorzieningen en deze ontsluiten voor partners en burgers 3 Vroegsignalering: Nadere afbakening van de opdracht

Project 2: Samenwerking zorgverzekeraar, zorgkantoor en gemeenten Planning is verschoven en gaat nu uit van tekening van de concrete agenda in december. Projecten zijn door partners, gemeenten, VGZ ingediend en in september /oktober zal hier een selectie uit worden gemaakt aan de hand van samen vastgestelde criteria. 13

Project 3: Acute Zorg We zijn in afwachting van een reactie vanuit het ministerie. Inmiddels is wel een onderzoek gestart naar de oorzaken waarom ouderen op de SEH komen en wat hieraan preventief kan worden gedaan. Tevens is geïnventariseerd wat gemeenten al doen aan preventie voor ouderen.

Project 4: Statushouders en invoering wet Inburgering Het Beleidskader Inburgering is door de 3 gemeenteraden vastgesteld. De nieuwe taalschool is gecontracteerd per 1 januari 2021. De taalschool wordt IVIO-opleidingen. Een verordening handhaving blijkt niet nodig. Er zijn tevens verschillende pilots gestart (en afgerond): o o o o

Taalsnelweg naar Werk (afgerond en geevalueerd Toekomst (evaluatie gestart) Intensief taaltraject analfabete- en anders-analfabeten- start september 2021 Gezinsmigranten – start oktober 2021

Er zijn inmiddels ook afspraken gemaakt met uitvoerende partijen Avres en VluchtelingenWerk en er wordt in het laatste kwartaal van 2021 gestart met de brede intake en het PIP.

Project 5: Taalpact Het regionaal plan aanpak laaggeletterdheid is vastgesteld. Een animatie daarvan kunt u hier bekijken: (Laaggeletterdheid in onze regio - YouTube) De nieuwe taalaanbieder per september 2021 is IVIO Opleidingen. Er is gestart met onderwijs voor mensen met lvb door Pragom, de campagne wordt uitgevoerd door SOT Media. Het werkprogramma en de campagne ‘Huh? Wat bedoelt u?’ zijn in uitvoering. Er is getart met monitoring en effectmeting. De eerste resultaten daarvan zullen in 2022 duidelijk worden. Er is getart met de ‘Brievenwasserette / Direct duidelijk’. De deskundigheidsbevordering van vrijwilligers loopt en de pilot laaggecijferdheid (gefinancieerd door subsidie Tel mee met Taal) is inmiddels gestart.

14

Opgave 5: Toekomstbestendige Landbouw Opgave Ambitie

De ambitie van deze opgave is om te werken aan een goede toekomst voor de agrarische sector en het verder brengen van duurzame landbouw. We zetten in op een sterke toekomstbestendige landbouw. Dat geldt zowel voor de economische kracht van de sector, als voor de weerbaarheid van het ecosysteem.

Bestuurlijk Trekker

Teunis Jacob Slob (Molenlanden)

Ambtelijk Trekker

Marc Trouwborst (Molenlanden).

Partners

Molenlanden, Vijfheerenlanden, Gorinchem, Provincie Zuid-Holland, Provincie Utrecht, Waterschap Rivierenland, Stichting Blauwzaam, VIC, Kennis Transfer Centrum (KTC) Zegveld, Know H2O, Wellant College, lokale boeren, LTO AV, Zuivelfabriek de Graafstroom, Groene Cirkel Kaas, AJK, Agrarisch Collectief, Den Haneker, Gebiedsplatform AV, Boerderij & Erf

Projecten

Project 1: Pilot drukdrainage Project 2: Impulsgelden Klimaatakkoord Project 3: Vrijkomende Agrarische Bebouwing (VAB)

Risico’s / Bijzonderheden Overall performance

Stand van zaken: Na vaststelling van de Visie Landbouw (oktober 2020) zijn we aan de slag gegaan met de uitvoering en werken we aan meerdere sporen. Momenteel wordt er gewerkt aan het maken van een gebiedsplan voor de besteding van de impuls gelden, maar werken we ook aan een lange termijnperspectief voor de landbouw in ons gebied. Hiertoe is in 2021 een brede regiegroep opgericht die iedere 3 weken bij elkaar komt.

Project 1: Pilot drukdrainage De provincie Utrecht heeft zich aangesloten bij het project en levert een financiële bijdrage van €91.000,-. Met deze bijdrage is het volledige subsidiebedrag nu toegekend. De eerste resultaten van de aangelegde drainagebuizen worden eind 2021 verwacht. Kennisdeling vindt geregeld plaats

Project 2: Impulsgelden klimaatakkoord Momenteel wordt er gewerkt aan het opstellen van een gebiedsplan voor de besteding van de impulsgelden. Dit wordt naar verwachting het vierde kwartaal van 2021 opgeleverd. Verder werken we in dit traject aan een toekomstperspectief voor de jonge boeren in ons gebied.

Project 3: Vrijkomende Agrarische Bebouwing Casussen die aan de gemeente worden voorgelegd worden behandeld en beoordeeld aan de hand van het vastgestelde beleid ‘’vrijkomende agrarische bebouwing aan ruilverkavelingswegen’’. Daarnaast wordt met een aantal samenwerkingspartners een inventarisatie voorbereid om het aantal stoppende boeren in de komende jaren concreet in beeld te krijgen. 15

Opgave 6: Bestuurlijke tafel Economie& Innovatie Opgave Ambitie

Onderkend wordt dat onze maritieme regio onderdeel uitmaakt van de maritieme delta die loopt van Gorinchem en Werkendam tot Rotterdam. Samenwerking op dat niveau is dan ook van groot belang. We zullen dan ook aangesloten blijven bij het samenwerkingsverband Maritiem Delta. Nadat de nieuwe behoefteraming bedrijventerreinen is vastgesteld door Provinciale Staten zullen de regio’s gevraagd worden een eigen regionale bedrijventerreinenvisie op te stellen binnen deze provinciale kaders. De verwachtte vraag naar bedrijventerreinen en het aanbod aan bedrijfskavels spelen hierin een centrale rol. In 2020 is het rapport ‘Economische Strategie Alblasserwaard – Vijfheerenlanden’ gereedgekomen waarin verschillende toekomstscenario’s zijn geschetst. Om onze kansen te verzilveren is afstemming met visies van aangrenzende regio’s van groot belang.

Bestuurlijk Trekker

Joost van der Geest (Gorinchem)

Ambtelijk Trekker

Jan Doorakkers (Gorinchem)

Partners

Gemeenten Gorinchem, Molenlanden, Vijfheerenlanden, Drechtsteden, Gemeente Altena

Risico’s/bijzonderheden

Geen

Overall performance

Stand van zaken: Ondanks dat de gemeenten Vijfheerenlanden en Altena niet tot de provincie Zuid-Holland, maken zij op economische (en arbeidsmarkt) gebied wel nadrukkelijk onderdeel uit van onze marktregio. Door beide gemeenten is dan ook nadrukkelijk aangegeven dat men waarde hecht aan het op een structurele wijze onderling afstemmen en informeren over gemeentegrens overschrijdende thema’s. Hier zal de komende periode ook invulling aan gegeven worden. De regio is ook de afgelopen periode vertegenwoordigd in het samenwerkingsverband Maritiem Delta. De komende tijd zal gewerkt worden aan een eigen regionale bedrijventerreinenvisie binnen de provinciale kaders. Gelet op de ligging in twee provincies zal t.o.v. beide provincies geacteerd worden. Voortbouwend op het rapport ‘Economische Strategie Alblasserwaard – Vijfheerenlanden’ zullen onze kansen verzilverd moeten worden en is afstemming met visies van aangrenzende regio’s van groot belang. De komende periode zal hier invulling aan gegeven worden.

16

Opgave 7: Bestuurlijke tafel Vrijetijdseconomie Opgave Ambitie

Binnen de opgave Vrijetijdseconomie is op dit moment geen concrete ambitie geformuleerd. De regionale gemeenten acteren in verschillende samenwerkingsverbanden op het gebied van Toerisme. Het is van groot belang dat de regio hierin éénduidig optrekt. Periodiek vind hierover afstemming plaats binnen RMA-verband

Bestuurlijk Trekker

Cees Taal (Vijfheerenlanden)

Ambtelijk Trekker

Annelies Klein Bongers (Molenlanden)

Partners

Gorinchem, Molenlanden en Vijfheerenlanden,

Overall performance

Stand van zaken Het laatste jaar zijn er geen concrete projecten gestart binnen de opgave en is er ook geen zicht op een gezamenlijke activiteit. Wel zijn er 5 focuspunten vastgesteld waar tijdens de overleggen extra bij wordt stilgestaan: 1. 2. 3. 4. 5.

Oude Hollandse Waterlinie Het Groene Hart Fiets-, Wandel- en Vaarroutes Verbindingen en toegankelijkheid toeristische voorzieningen Riviercruises

De portefeuillehouders hebben een goede werkrelatie en vertegenwoordigen elkaar over en weer in de verschillende bestuurlijke overleggen zoals onder andere het Groene Hart en het Pact van Loevestein in verband met capaciteit en efficiëntievoordelen. De uitwisseling van informatie uit deze overleggen en uit de eigen gemeenten, wordt als waardevol ervaren.

17

Opgave 8: Arbeidsmarkt

Opgave Ambitie

De ambitie van deze opgave is om mensen duurzaam aan het werk te krijgen en te houden. Daarvoor is het nodig dat werkenden en werkzoekenden over de kennis en vaardigheden beschikken waar behoefte aan is. En dat zij die kennis en vaardigheden kunnen ontwikkelen en op peil houden. De ambitie van deze opgave (en de Arbeidsmarktregio Gorinchem) is om het aanbod van arbeid te verbeteren en te vergroten. Dat aanbod van arbeid bestaat uit alle mensen die kunnen en willen werken. Mensen (weer) aan het werk helpen is economisch en sociaal belangrijk en moet daarom veel aandacht krijgen. Minstens zo belangrijk is het om te zorgen dat mensen duurzaam aan het werk blijven. Ze moeten op niveau toegerust en geschoold blijven. Bijscholing en omscholing zijn speerpunten in het bij de les houden van de werkenden van vandaag. Een leven lang ontwikkelen!

Bestuurlijk Trekker

Cees isTaal Doel om(Vijfheerenlanden) de werkloosheid rondom het streefgetal van ca. 2% te houden.

Ambtelijk Trekker

Sjoerd Veerman (Vijfheerenlanden)

Partners

Gorinchem, Molenlanden, Vijfheerenlanden, Avres, UWV, VNONCW, vakbonden CNV en FNV, werkgevers, School & Bedrijf, SBB, Werkgeversservicepunt AV-regio, werkbedrijf RAP, ondernemersorganisaties, Techniekpact. Project 1: Crisisdienstverlening Project 2: Werkgeversdienstverlening Project 3: Leven Lang Ontwikkelen Project 4: Werknemersdienstverlening

Projecten

Risico’s / bijzonderheden Overall performance

Stand van zaken: De afgelopen jaren is de werkloosheid in de Arbeidsmarktregio laag geweest in relatie tot de andere 34 regio’s. Het percentage werklozen schommelt rond de 2%. Na alle beperkingen ten gevolge van de coronapandemie was de verwachting halverwege 2020 dat de werkloosheid fors zou kunnen toenemen. We zien dat banen verdwijnen, verschuiven en er komt vraag naar banen. In sommige sectoren verandert werkgelegenheid niet of nauwelijks en is zelfs sprake van toenemende krapte. Overeenkomstig de landelijke lijn bereidt de arbeidsmarktregio zich voor op crisisdienstverlening door middel van het opzetten van een Regionaal Mobiliteitsteam. Het Plan van Aanpak is op 15 juli door alle deelnemende partijen ondertekent. Het RMT gaat communiceren onder de titel AV werkt door! Het RMT wordt bemensd vanuit de verschillende deelnemende partners. De RMT-adviseurs vormen samen één team, versterken elkaar en zijn gelijkwaardig aan elkaar. Binnen de gezamenlijke opgave levert elke deelnemende partij een bijdrage vanuit de eigen expertise, ervaring en dienstverlening van de moederorganisatie. Voor de klant moet het niet uitmaken of hij iemand van de vakbond spreekt, van UWV of de gemeente. De dienstverlening is dezelfde: maatwerk met de hulpvraag van de klant centraal. De klant krijgt wat hij nodig heeft, hiertoe wordt de dienstverlening van de deelnemende 18

partners ontschot ingezet. AV werkt door biedt de ondersteuning die nodig is om de duurzame stap naar kansrijk werk te zetten. In het kader van Perspectief op Werk een landelijk activeringsprogramma voor de arbeidsmarktregio is een DOE AGENDA opgesteld. Avres heeft een programmamanager DOE AGENDA aangesteld en gewerkt wordt aan de uitvoering. Trajecten die lopen zijn de Sity Academy, uitbouw van digitaal platform WIJIJ, Zorg voor je toekomst en versterking van het werkgeversservicepunt. De coöperatie WIJIJ is opgericht. Waardoor ook ondernemers hun verantwoordelijkheid kunnen nemen voor de ontwikkeling van WIJIJ. Door de samenwerking met Hive biedt het platform nog betere mogelijkheden om meer aan scholing te doen. Kenmerkend is het aanbod om in groepsverband, na te denken, over hoe het aanleren van die vaardigheden kan worden bevorderd. Net voor de zomervakantie verscheen een halfjaarverslag 2021 over de voortgang. Ieder zes maanden wordt er verslag gedaan van de voortgang. In het periodieke overleg met de (landelijke) begeleidingsgroep van Perspectief op Werk is geconcludeerd dat door de coronacrisis andere werkzaamheden voorrang hebben gekregen. Vanaf eind maart 2020 tot nu toe zijn de werkzaamheden van Avres en UWV primair gericht geweest op het verstrekken van ondersteuning aan bedrijven om werkgelegenheid te behouden.

De uitvoering van de TOZO-regeling heeft veel inspanning gekost.Tevens blijkt dat de al langer ingezette lijn van meer aandacht voor her, bij- en omscholing een goede keuze te zijn. Er zijn grote veranderingen op de arbeidsmarkt. De werkzaamheden rondom Sociale Return on Investment (SROI) zijn door het bestuur van Avres in april vastgelegd in een handleiding en het uitvoeringsprotocol SROI. Ook de drie gemeenten hebben hiermee ingestemd. Deze besluitvorming regelt uniformiteit in de arbeidsmarktregio, rechtmatig inkopen en minimale werkbelasting voor inkopers van aangesloten gemeenten en Avres. Voor deze werkzaamheden is een Adviespunt SR ingericht. De kosten bedragen € 80.000 per jaar. Dit bedrag is voor 2021 betaald door de Arbeidsmarktregio Gorinchem. Ook voor de jaren 2022 en 2023 is er een inspanningsverplichting aangegaan door de Arbeidsmarktregio om dit bedrag te financieren. Bij de voorbereiding op de volgende bestuursperiode (2022 - 2026) wordt bekeken of in de Bestuursagenda 2022-2026 van de Arbeidsmarktregio de financiering van het adviespunt SR opgenomen kan worden. Het project Matchmaker heeft extra activiteiten om jongeren te helpen bij het vinden van een baan. Zij helpen jongeren die bijvoorbeeld geen mbo-diploma of startkwalificatie hebben met het oriënteren op de onderwijs- en arbeidsmarkt.

Matchmakers helpen om te onderzoeken wat de mogelijkheden zijn of welke richting jongeren op willen in de (studie)loopbaan. Ook kijken we samen met de jongeren wat kan en wat er mogelijk is op het gebied van werk, opleiding, inkomen en hulpverlening. Dat kan ook zijn mogelijkheden verkennen als regulier werk of onderwijs niet haalbaar is. Voor de Vijfheerenlanden wordt dit onderdeel uitgewerkt door het Jongerenloket Vijfheerenlanden. Dit is ook een digitaal loket voor jongeren woonachtig in Vijfheerenlanden tussen de 18 en 27 jaar met vragen over werk, inkomen, onderwijs of schulden. De Startersbeurs is een regeling voor jongeren die klaar zijn met hun opleiding. De beurs biedt je de kans gedurende maximaal zes maanden werkervaring op te doen in een bedrijf naar eigen keuze. In deze periode ontwikkel je, onder begeleiding van een ervaren medewerker van het bedrijf, competenties.

19

Opgave 9: Water en Ruimte Verbinden Opgave Ambitie

Bestuurlijk Trekker Ambtelijk Trekker Partners Projecten

Risico’s / bijzonderheden Overall performance

De ambitie van de RMA-9 opgave is om ontwikkelingen die nodig zijn om de waterveiligheid in de regio te vergroten te koppelen aan ruimtelijke ontwikkelingskansen die naar voren komen in andere opgaven en vice versa. Het werken aan Waterveiligheid biedt kansen voor natuur, recreatie, wonen, mobiliteit, cultureel erfgoed, ruimtelijke (her)ontwikkellocaties, etc. Daarnaast leiden belangrijke integrale thema’s als klimaatadaptatie en de transitie naar een duurzame landbouw tot ruimtelijke ontwikkelrichtingen voor het gehele gebied die wellicht kansen bieden voor meekoppelen met waterveiligheid. Bij de opgave Water & Ruimte Verbinden streven we naar het vinden van meekoppelkansen met de lopende en geplande dijkversterkingen. Om die kansen op het netvlies te krijgen en bespreekbaar te maken is er de Gebiedsraad waarin gemeenten, waterschap en provincies elkaar treffen. Een mooie vertegenwoordiging vanuit veel achtergronden die proberen dezelfde taal te spreken en verschillende planninghorizonnen aan elkaar verbinden. Dirk Heijkoop (Hardinxveld-Giessendam). Dennis van der Voort (Provincie Zuid-Holland). Gemeenten Dijkring 16, waterschap Rivierenland, provincie Utrecht, provincie Zuid-Holland, maatschappelijke partijen, ondernemers, Veiligheidsregio’s, Rijkswaterstaat Project 1: Actualiseren meekoppelkansenkaart Project 2: Verbinden ruimtelijke ontwikkelingen en waterveiligheid Geen

Stand van zaken: De actie-agenda 2019-2020 is in juni 2019 door de Gebiedsraad vastgesteld en wordt nu in uitvoering gebracht. De volgende zaken zijn opgepakt: Het werkplan voor 2021/2022 is vastgesteld in de Gebiedsraad van juli De meekoppelkansenkaart van de Gebiedsraad is geactualiseerd voor het traject van dijkversterking SAFE (Streefkerk – Ameide – Fort Everdingen). Momenteel wordt gewerkt aan de actualisatie van de meekoppelkansenkaart voor de rest van de dijkring Vanuit de Gebiedsraad is aandacht gevraagd voor de evacuatie van vee bij (dreigende) overstromingen. Deze brief is gereed voor verzending aan het ministerie van LNV

20

Opgave 10: Klimaatadaptatie

Opgave Ambitie

De ambitie van deze opgave is om een gedragen strategie op te stellen om de regio voor te bereiden en aan te passen aan de gevolgen van het veranderende klimaat. Deze strategie vormt het startpunt van een proces waarin we als regio de komende jaren gezamenlijk blijven nadenken en bijsturen over de te volgen koers om de regio voor te bereiden op de verwachtte weersextremen. Het proces begint eigenlijk pas bij het hebben van de strategie. Uiteindelijk gaan we als regio ook met concrete maatregelen aan de slag. Deze maatregelen worden opgenomen in een regionale uitvoeringsagenda, voortkomend uit de regionale strategie. Medio 2021 wordt de regionale strategie vastgesteld, het uitvoeringsprogramma volgt daarna.

Bestuurlijk Trekker

Matthieu Gremmen (Waterschap Rivierenland)

Ambtelijk Trekker

Daan Willems (Waterschap Rivierenland)

Partners

Gemeenten dijkring 16, stichting Blauwzaam, provincie Zuid-Holland, provincie Utrecht, waterschap Rivierenland en andere gebiedspartners.

Risico’s Bijzonderheden

in de regio wordt op verschillende manieren en snelheden lokaal aan klimaatadaptatie gewerkt. Dit kan een effect hebben op het regionale programma

Projecten

Project 1: Regionale Adaptatiestrategie (RAS) Project 2: Uitvoeringsagenda Klimaatadaptatie

Overall performance

Stand van zaken: Op 14 juni 2021 heeft de stuurgroep (klimaatwethouders van de gemeenten in dijkring 16) de Regionale Adaptatie Strategie vrijgegeven voor besluitvorming. Met de Regionale Adaptatie Strategie hebben we de lijnen uitgezet hoe we de regio gaan voorbereiden op de effecten van het veranderende klimaat. Met besluitvorming hierover bij de verschillende betrokken overheden komt het onderwerp op de agenda. In 2022 leveren we een regionaal uitvoeringsprogramma op waarin concrete uitvoeringsmaatregelen op worden genomen. Eind 2021 organiseren we een bijeenkomst om de RAS te ondertekenen. Voor de uitvoeringsagenda is financiering beschikbaar vanuit de toegekende subsidie (maximaal 150.000 euro). In 2022 is een cofinanciering van € 10.000 per partner toegezegd.

21

Bijlage 1: Begroting RMA 2021

22