20250513-inspreektekst-jolanda-bongers-neerijnen.pdf

Spreker Jolanda – Cultuurhistorie, precedentwerking & het gelijkheidsprincipe Ik wil beginnen bij dat wat Neerijnen écht bijzonder maakt: de cultuurhistorische waarde. Neerijnen is ontstaan op oeverwallen (voor- en achterstraat) en stroomrug van de Waal. De bebouwing volgt een eeuwenoud patroon: langgerekt, laag, met open ruimten tussen de huizen, en zichtlijnen naar het omliggende landschap. In het hart ligt Huis Neerijnen, als cultureel en visueel ankerpunt. Samen vormen deze elementen een vorkvormige structuur, die je nog zelden aantreft in Nederland. De boomgaard waar we het in dit betoog over hebben, is een cruciaal onderdeel van deze openstructuur. Het is geen leeg stuk grond, maar een stil bewijs van hoe het dorp historisch is opgebouwd. Door hier een twintigtal woningen te bouwen, vervagen we het verleden. De boomgaard is geen bouwterrein, maar een deel van ons cultureel erfgoed. De grond waarop de bouw zou moeten plaatsvinden bevindt zich ook nog eens binnen een straal van 500 meter van een Natura 2000 gebied, de uiterwaard en de kil. De provincie Gelderland heeft onlangs nog specifieke plannen en regelgeving opgesteld voor bouwactiviteiten binnen een straal van 500 meter rondom Natura 2000-gebieden. Deze maatregelen zijn bedoeld om de stikstofuitstoot richting deze gebieden te verminderen en de natuur te beschermen.

En dan het gelijkheidsprincipe: zijn de regels voor iedereen of voor enkelen? Als inwoners krijgen wij structureel “nee” te horen als we een dakkapel willen. Een schuur. Een uitbouw. “Niet passend binnen het Beschermd Dorpsgezicht.” En dat accepteren wij, dat vinden we niet altijd leuk, maar we snappen dat de regels ons erfgoed beschermen. Maar dan kan het toch niet zo zijn dat één partij wél een 20-tal woningen mag ontwikkelen? Dan werkt het systeem niet meer. Dan ondergraaft u het vertrouwen van burgers in de rechtvaardigheid van het gemeentelijk beleid. Gelijke monniken, gelijke kappen. Dat is geen loze kreet. Dat is de basis van democratisch bestuur. En als u deze plannen toestaat, dan zegt u eigenlijk: “De regels gelden niet voor iedereen.”

Wij hopen vurig dat ons betoog vandaag niet slechts wordt gehoord, maar ook werkelijk wordt gevoeld. Wij spreken niet alleen namens onszelf, maar namens een hele gemeenschap- een gemeenschap die zich zorgen maakt over de toekomst van het dorp Neerijnen. Wij willen als inwoners het Beschermde Dorpsgezicht volledig handhaven. Voor onszelf, voor degenen die na ons komen, voor iedereen. Neerijnen is het waard om een uniek kasteel/landgoed dorpje te blijven. Daarom zijn wij hier om u en vooral ook het College dit duidelijk te maken. Wij nodigen u uit om ons mooie dorp eens persoonlijk te komen bewonderen. We zitten inmiddels in de 2e dijkverzwaringsronde en ook deze is weer ingrijpend voor ons dorp. Maar, dat is noodzaak, want we willen allemaal droge voeten houden. De betreffende bouwplannen zijn niet noodzakelijk: dus neem uw verantwoordelijkheid. Bescherm wat waardevol is. Kies voor behoud in plaats van afbraak. Kies voor Neerijnen. Ik dank u voor uw tijd en aandacht.