Raadsvoorstel - Vaststellen Regionale Energiestrategie RES 1.0

ADVIES COLLEGE

*Z04F2402377*

Onderwerp: Vaststellen Regionale Energiestrategie RES 1.0 Opgesteld door: Telefoonnummer: Datum:

W. Springer 06 1481 9129 20 april 2021

Registratienummer:

Z.186969/D.158101

Overlegd met JZ:

n.v.t.

Overlegd met Financiën: Overlegd met Communicatie:

n.v.t.

Persbericht: Portefeuillehouder: Datum gesprek:

Nee C. Ogier d.d. 14 april 2021

Status openbaarheid: Raad:

Openbaar Ter besluitvorming

n.v.t.

Bijlage(n): Ja, eerste kolom bevat de hyperlink Zaak/docnr onderwerp Z.186969/D.159379 Regionale Energiestrategie Noord-Holland Zuid 1.0 Z.186969/D.159378 Netimpactanalyse Liander Z.186969/D.159377 Kaarten Regionale Energiestrategie Noord Holland Zuid Z.186969/D.159376 Katern thematafels Z.186969/D.159381 Katern rollen en beleidskaders Z.186969/D.159375 Katern proces Z.186969/D.159380 Katern innovatie Z.186969/D.159374 Katern MER milieueffecten Z.186969/ D.159382 Katern energie-infrastructuur Z.186969/D.159329 Raadsinformatiebrief vaststelling RES 1.0 Zie hier het bericht over kamerbrief over de continuering van de ondersteuning RES-proces. De link naar het ROB-advies vindt u hier Ambtelijk voorstel 1. In te stemmen met bijgevoegde raadsvoorstel & -besluit ter besluitvorming aan te bieden aan de gemeenteraad. 2. In te stemmen om wethouder Thijs Kroese (als technisch voorzitter van de Stuurgroep RES NHZ namens de energieregio Noord-Holland Zuid) te machtigen om de RES 1.0 NHZ, na besluit van de gemeenteraad, aan te bieden aan het Nationaal Programma RES. 3. In te stemmen om vanuit het bovenlokale belang van de energietransitie de stuurgroep RES NHZ de opdracht te geven om een uitvoeringsprogramma op te stellen, met daarin: a. regionale samenwerkingsafspraken met betrekking tot: i. De uitwerking van de zoekgebieden voor zon en wind; ii.

De uitwerking van de Regionale Structuur Warmte; b. afspraken, kaders en aanpak voor het proces naar de RES 2.0; c. afspraken m.b.t. data en monitoring; d. afspraken over inzet en verdeling van capaciteit en uitvoeringsbudget; 4. In te stemmen met bijgevoegde raadsinformatiebrief en deze naar de gemeenteraad Z.186969/D.158101 1 van 14

te sturen.

Besluit: Datum:

Z.186969/D.158101 2 van 14

Aanleiding In het Klimaatakkoord is afgesproken dat 30 energieregio’s in Nederland een Regionale Energiestrategie (RES) opstellen. De energieregio’s maken in de RES afspraken om in 2030 samen 35 terawattuur (TWh) aan grootschalige hernieuwbare elektriciteit op land op te wekken. Met de Regionale Structuur Warmte (RSW) wordt toegewerkt naar het maken van afspraken over de inzet van regionale duurzame warmtebronnen. Met negenentwintig andere gemeenten vormt Weesp de energieregio Noord-Holland Zuid, waarbinnen Gooi en Vechtstreek een deel RES-regio vormt. De deelregio Gooi en Vechtstreek bestaat uit de gemeenten Blaricum, Gooise Meren, Hilversum, Huizen, Laren, Weesp en Wijdemeren.

Argumenten Landelijke opgave De RES is het instrument op regionaal niveau dat er voor moet zorgen dat de omgevingsvergunningen voor zon- en windprojecten uit de RES in 2025 zijn verleend, zodat in 2030 de opgave van 35 TWh is gerealiseerd. Besluitvorming Het college heeft in aanloop naar de RES 1.0 de volgende proces-besluiten genomen: - Op 21-04-2020 heeft het college besloten de concept-RES NHZ vrij te geven voor deelnemers en betrokkenen in het RES-proces, zodat zij in de periode van april tot eind september hun reactie konden geven op de voorlopige concept RES-NHZ. - Op 27-05-2020 heeft het college de concept-RES NHZ vrijgegeven, om deze vervolgens voor te leggen aan de gemeenteraad voor het uiten van wensen en bedenkingen. En de concept-RES NHZ aan de bieden aan het Nationaal Programma voor doorrekening en advies. - Op 15-12-2020 heeft het college de reactienota vastgesteld, met daarin de voorgestelde wijzigingen voor de RES 1.0, naar aanleiding van de wensen en bedenkingen en de uitkomsten van de digitale consulatie van de samenleving De gemeenteraad besluit over de RES 1.0. De katernen geven achtergrondinformatie en worden ter kennisgeving aangeboden, hierover wordt geen besluit genomen. De uitkomsten van het raadsbesluit worden door het college meegenomen in de uitwerking van de uitvoeringsinstrumenten voor het omgevingsbeleid.

Uitvoeringsprogramma De RES 1.0 wordt uiterlijk op 9 juli 2021, samen met eventuele moties en amendementen, door de Stuurgroep RES NHZ aangeboden aan het Nationaal Programma RES en het Planbureau voor de Leefomgeving voor doorrekening. De in de RES 1.0 gemaakte afspraken worden, met inachtneming van mogelijk ingediende moties en/of amendementen, uitgewerkt en vastgesteld in de uitvoeringsinstrumenten van het gemeentelijk omgevingsbeleid, zoals de omgevingsvisie, het omgevingsplan en de omgevingsvergunning(en). Er wordt toegewerkt naar haalbare projecten met draagvlak en vergunningverlening uiterlijk in 2025. De afspraken voor regionale samenwerking en ondersteuning, zowel met betrekking tot participatie, de uitwerking en monitoring van de RES, als het toewerken naar de Z.186969/D.158101 1 van 14

RES 2.0, worden uitgewerkt in een regionaal uitvoeringsprogramma. Met dit collegevoorstel geeft u de Stuurgroep RES NHZ de opdracht om dit uitvoeringsprogramma op te stellen, waarvoor na de zomer 2021 input wordt opgehaald bij de volksvertegenwoordigers. Besluitvorming vindt eind 2021 plaats. Afhankelijk van de vorm en inhoud is dit een college- of raadsbesluit. Bod Zie raadsvoorstel (pagina 6). Proces na het raadsbesluit Zie raadsvoorstel (pagina 10). Juridische aspecten Zie raadsvoorstel (pagina 10).

Financiële aspecten en dekking Zie raadsvoorstel (pagina 11).

Alternatief Zijn er financiële , juridische of anderszins alternatieven? Meldt deze dan hier en noem de voor- of nadelen ten opzichte van het door u voorgestelde besluit.

Participatie Zie raadsvoorstel (pagina 9).

Communicatie Zie raadsvoorstel (pagina 11).

Duurzaamheid Zie voordracht.

Inkoopbeleid n.v.t.

Europese regelgeving n.v.t.

Z.186969/D.158101 2 van 14

RAADSVOORSTEL Registratienummer Onderwerp

Z.186969/D.158101

Portefeuillehouder Contactpersoon + tel.nr

Mevr. C. Ogier W. Springer Tel 06 1481 9129

Ter advisering naar commissie Ter besluitvorming naar raad

SOB ja

Vaststellen Regionale Energiestrategie RES 1.0

Datum commissie Datum raad

18 mei 2021 27 mei 2021

Voorgesteld raadsbesluit: 1. In te stemmen met het vaststellen van de RES 1.0 NHZ als resultaat uit het regionale proces. Met als belangrijkste punten: a. De ambitie van de regio Noord-Holland Zuid van 2,7 TWh als uitgangspunt te hanteren voor opwek in 2030 in de regio Noord-Holland Zuid, en daarmee bij te dragen aan de landelijke opgave van 35 TWH hernieuwbare energie in 2030; b. De kaart met globale zoekgebieden voor opwek van grootschalige wind- en zonne-energie daarvoor als uitgangspunt te hanteren. 2. In te stemmen met het meenemen van de uitkomsten van de RES 1.0, die effect hebben op gemeente Weesp, bij de uitwerking van de uitvoeringsinstrumenten voor omgevingsbeleid.

Bijlage(n): Ja, eerste kolom bevat de hyperlink Zaak/docnr

onderwerp

Z.186969/D.159379 Z.186969/D.159378 Z.186969/D.159377 Z.186969/D.159376 Z.186969/D.159381 Z.186969/D.159375 Z.186969/D.159380 Z.186969/D.159374 Z.186969/ D.159382

Regionale Energiestrategie Noord-Holland Zuid 1.0 Netimpactanalyse Liander Kaarten Regionale Energiestrategie Noord Holland Zuid Katern thematafels Katern rollen en beleidskaders Katern proces Katern innovatie Katern MER milieueffecten Katern energie-infrastructuur Zie hier het bericht over kamerbrief over de continuering van de ondersteuning RES-proces. De link naar het ROB-advies vindt u hier

Besluit: Datum:

Z.186969/D.158101 3 van 14

Samenvatting In het Klimaatakkoord is afgesproken dat 30 energieregio’s in Nederland een Regionale Energiestrategie (RES) opstellen. De energieregio’s maken in de RES afspraken om in 2030 samen 35 terawattuur (TWh) aan grootschalige hernieuwbare elektriciteit op land op te wekken. Met de Regionale Structuur Warmte (RSW) wordt toegewerkt naar het maken van afspraken over de inzet van regionale duurzame warmtebronnen. Met negenentwintig andere gemeenten vormt Weesp de energieregio Noord-Holland Zuid, waarbinnen Gooi en Vechtstreek een deel RES-regio vormt. De deelregio Gooi en Vechtstreek bestaat uit de gemeenten Blaricum, Gooise Meren, Hilversum, Huizen, Laren, Weesp en Wijdemeren.

Doel en resultaten De RES is het instrument op regionaal niveau dat er voor moet zorgen dat de omgevingsvergunningen voor zon- en windprojecten uit de RES in 2025 zijn verleend, zodat in 2030 de opgave van 35 TWh is gerealiseerd. De gemeenteraad besluit over de RES 1.0. De katernen geven achtergrondinformatie en worden ter kennisgeving aangeboden, hierover wordt geen besluit genomen. De uitkomsten van het raadsbesluit worden door het college meegenomen in de uitwerking van de uitvoeringsinstrumenten voor het omgevingsbeleid.

Reden bespreking in de raad Het vaststellen van de RES is een bevoegdheid van de gemeenteraad.

Context en kaders 1.1 Tijdslijn RES Voor de RES geldt de volgende tijdslijn, zoals opgenomen in de landelijke ‘handreiking regionale energiestrategie (okt 2019)’: -

1 oktober 2020 1 juli 2021 1 juli 2023 1 januari 2025 1 juli 2025 1 januari 2030

opleveren concept-RES aan het Nationaal Programma opleveren vastgestelde RES 1.0 opleveren RES 2.0, tussentijds ijkmoment van de RES omgevingsvergunningen voor zon- en windprojecten zijn verleend opleveren RES 3.0, tussentijds ijkmoment van de RES 35 TWh hernieuwbare elektriciteit op land is gerealiseerd

Regionale samenwerking en lokale besluiten In het RES-proces van de RES regio Noord-Holland Zuid wordt interbestuurlijk samengewerkt tussen de 29 gemeenten, de provincie en de 3 waterschappen. De deelnemende overheden behouden daarin de eigen rol van het bevoegd gezag. In het proces om te komen tot de RES 1.0 heeft gemeente Weesp reeds een aantal besluiten genomen:  Op 06-11-2019 heeft de gemeenteraad de Startnotitie RES NHZ vastgesteld, met daarin de kaders voor het RES-proces.  Op 21-04-2020 heeft het college besloten de concept-RES NHZ vrij te geven voor deelnemers en betrokkenen in het RES-proces, zodat zij door middel van een digitale consultatie in de periode van april tot eind september hun reactie konden geven op de voorlopige concept RES-NHZ.  Op 27-05-2020 heeft het college de concept-RES NHZ vrijgegeven, en deze aan u voorgelegd voor het uiten van wensen en bedenkingen. Ook heeft het college ingestemd om de concept-RES NHZ aan te bieden aan het Nationaal Programma voor doorrekening en advies.

Z.186969/D.158101 4 van 14



Op 15-12-2020 heeft het college de reactienota vastgesteld, met daarin de voorgestelde wijzigingen voor de RES 1.0, naar aanleiding van de uitkomsten van de digitale consulatie en de wensen en bedenkingen.

2. Het Bod 2.1 Ambitie van de RES Noord-Holland Zuid De ambitie van de regio Noord-Holland Zuid is om zich in te zetten voor de realisatie van 2,7 TWh zon- en windenergie in 2030. Omdat de potentie van de zoekgebieden groter is (3,0 TWh), geeft dit ruimte om in de verdere uitwerking van de plannen op zoek te gaan naar de meest optimale oplossingen, gezien vanuit draagvlak, ruimtelijke inpassing, relatie met andere opgaven en systeemefficiëntie. Hierdoor kunnen zoekgebieden worden aangepast, afvallen of worden toegevoegd. 2.2 Aandeel Regio Gooi en Vechtstreek in bod NHZ De theoretische potentie voor de opwekking van duurzame energie in de zoekgebieden in Gooi en Vechtstreek is 229 GWh (0,23 TWh). Deze potentie bestaat uit de huidige opwek (30 GWh) en de opwek uit zoekgebieden (199 GWh). Omdat er weinig plekken zijn waar grootschalige opwekking van duurzame energie, zoals zonneweides en windturbines, inpasbaar is, trekt de regio samen op om energiebesparing aan te jagen, CO2-uitstoot te verminderen en extra ingezet op verduurzaming van bebouwing. De ‘bouwstenen’ voor de RES-regio Gooi en Vechtstreek, zijn: - zon op grote daken - zon boven parkeerplaatsen - zon op geluidsschermen - zonneweides Regionale aanpak Samen op Pad is het regionale programma waarin een langjarige intensieve samenwerking met partners voor de energietransitie is vastgelegd.

De focus ligt daarbij op besparingen in de gebouwde omgeving. Gemeenten willen dit realiseren door inwoners te ondersteunen vanuit een regionaal energiedienstenbedrijf. Deze stichting heeft vier concepten ontwikkeld om bewoners te helpen en begeleiden met het volledig energieneutraal en/of aardgasvrij maken van woningen. Het gaat om concepten voor monumenten; Woningen met bouwjaar ’20 – ’95; Woningen met bouwjaren ’95 >; VvE’s. Regionale Structuur Warmte Uit een eerste inventarisatie blijkt dat er op dit moment niet veel zicht is op bovengemeentelijke warmtebronnen in de regio. Momenteel wordt er onderzoek gedaan naar de haalbaarheid van geothermie. De resultaten van de potentie van geothermie worden aan het einde van 2021 verwacht. De verwachting is dat over drie jaar duidelijk is of deze bron haalbaar is. Uit de Transitievisie’s warmte zal blijken of er bronnen zijn met een bovengemeentelijke potentie en of deze regionale afstemming behoeven. Mogelijk komen er in de toekomst bovengemeentelijke bronnen bij die op dit moment nog niet in beeld zijn. 2.3 Aandeel Weesp in het bod NHZ Zowel de kern als het landschap van Weesp heeft grotendeels een beschermde status. Dit zorgt ervoor dat er weinig plekken zijn waar grootschalige opwekking van duurzame energie zoals zonneweiden en windturbines inpasbaar zijn.

De gemeente Weesp blijft zoeken naar een evenwichtige energiemix die aansluit bij het unieke karakter van de gemeente. Z.186969/D.158101 5 van 14

2.3.1 Specifieke zoekgebieden In de concept RES heeft Weesp twee zoekgebieden voor windenergie aangewezen Aetsveldsepolder en Bloemendalerpolder. Op 7 juli 2020 is Aetsveldsepolder middels motie M 2020 - 131 geschrapt als zoekgebied. Tijdens de raadsvergadering van 4 maart 2021 is middels een toezegging door het college, Bloemendalerpolder als zoekgebied voor windenergie geschrapt. Tevens heeft het college van Weesp de zorgen van Weespers met betrekking tot de zoekgebieden wind van Amsterdam en Diemen overgebracht op de colleges van deze gemeenten, en hen verzocht de Weespers te informeren over- en betrekken bij de verdere uitwerking van de zoekgebieden. Met het schrappen van de beide zoekgebieden heeft de gemeente Weesp geen zoekgebieden voor windenergie meer In de concept RES heeft Weesp een zoekgebied voor zonneweide, de spoorwegdriehoek. Deze zoeklocatie is tijdens de bewonersbijeenkomst van de RES in februari 2020 door Weespers aangedragen. Na een eerste onderzoek is gebleken dat dit gebied valt binnen de ecologische hoofdstructuur van Nederland: het Natuurnetwerk Nederland (NNN). Het Rijk heeft het algemene EHS-beleid in het Besluit algemene ruimtelijke regels ruimtelijke ordening (Barro) vastgelegd. Op grond van deze regels is het niet toegestaan een zonneweide te realiseren.

Deze regels werken door in de regelgeving van provincie en gemeente waarbij de provincie verantwoordelijk is voor de uitvoering. Uit overleg is gebleken dat de mogelijkheden op dit moment zeer klein zijn om van NNN af te kunnen wijken ten behoeve van een (rendabele) zonneweide. Daarom is er voor gekozen om deze voor de RES 1.0 niet verder te onderzoeken. De gesprekken over zonneweides in NNN en de voorwaarden die daaraan verbonden zijn, worden wel gevoerd maar deze hebben een ander traject (ook in tijd) dan de RES 1.0. In de toekomst biedt de spoorwegdriehoek wellicht wel mogelijkheden, dat kan dan in een volgende RES opgenomen worden (2.0 of 3.0). 2.3.2 Generieke zoekgebieden Voor de RES 1.0 heeft Weesp alleen nog generieke zoekgebieden zon; ‘zon boven parkeerplaatsen’, ‘zon op geluidsschermen’ en ‘zon op grote daken’. Binnen de regio Gooi en Vechtstreek werken de gemeenten samen om deze generieke zoekgebieden te concretiseren en te versnellen. Zon boven parkeerplaatsen De Provincie Noord-Holland heeft een online tool ontwikkeld ‘Parkthesun’ welke inzicht geeft in de zonpotentie van de parkeerterreinen in de verschillende gemeenten. In het kader van de RES wordt in regionaal verband onderzoek verricht naar de haalbaarheid van het overkappen van parkeerplaatsen ten behoeve van zonnepanelen. In Weesp zijn er middels de Parkthesun tool 166 parkeerterreinen in kaart gebracht.

Slechts vier terreinen zijn groot genoeg waarbij mogelijk een sluitende businesscase te krijgen is, maar dat moeten nader onderzocht worden. Twee gemeentelijke parkeerterreinen worden door de Weesper energie coöperatie onderzocht naar (financiële) haalbaarheid. Zon op grote daken In regionaal verband is er een aanpak ontwikkeld om bedrijven te ondersteunen bij het realiseren van zon op daken. Deze versnellingsaanpak is met name gericht op bedrijven met een dakoppervlakte van tenminste 285m2. Ook de energie coöperatie Weesp Eco Energie wordt met deze aanpak in positie gebracht, om middels de Subsidieregeling coöperatieve energieopwekking (SCE) bedrijfsdaken met panelen te beleggen. De samenvatting van de aanpak is u aangeboden als bijlage bij de Begrotingswijziging Energietransitie van de regio Gooi en Vechtstreek en leest u terug in de bijlage. Naar verwachting zal de aanpak in Q2 2021 uitgerold worden. Zon op geluidsschermen Z.186969/D.158101 6 van 14

Voor Zon op geluidsschermen zijn de eerste verkennende gesprekken gevoerd met Rijkswaterstaat (RSW) en het ministerie van Economische Zaken en Klimaat. Het resultaat van de gesprekken is dat de A1 is opgenomen OER-programma (Opwekking van Energie Rijksvastgoedgronden) van Rijkswaterstaat. In dit programma wordt ervaring opgedaan met het actief aan derden ter beschikking stellen van rijksgrond voor het opwekken van hernieuwbare energie. In het najaar zal de haalbaarheid verder onderzocht worden. 2.3.4 Ambitie Weesp Energieneutraal Ondanks het wegvallen van de zoeklocatie voor windenergie werkt de gemeente Weesp nog steeds hard om de ambitie energieneutraal te behalen. Dit doet zij, naast de zoekgebieden voor grootschalige energieopwekking in het kader van de RES, middels verschillende projecten. Deze zijn hieronder beschreven. Met deze projecten worden belangrijke stappen gezet in het energieneutraal maken van Weesp. Duidelijk is dat de opgave groot is en de gemeentelijke capaciteit en middelen beperkt zijn. Alleen samen met inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties kunnen we serieuze stappen zetten. Komende periode willen we met inwoners en ondernemers in gesprek om partijen bij elkaar te brengen, bewustwording rond de energietransitie te vergroten, ideeën uit te wisselen om zo projecten rond energiebesparing en duurzame opwek te versnellen.

De aanpak richten we zodanig in dat deze goed aansluit op de Amsterdamse werkwijze. I. Stimuleren van energiebesparing en energiebewustzijn via energiecoöperatie Met steun van de gemeente Weesp, is de Energie coöperatie Weesp Eco Energie in 2019 opgericht. De belangrijkste projecten in het kader van de energietransitie zijn:  Energiecoaches Begeleiden van zowel huurders als woningeigenaren bij het verduurzamen van gedrag en de woning door de inzet van energiecoaches.  Zonnepanelen voor Weespers zonder eigen dak Realiseren en versnellen van zonnepanelen op grote daken middels de Subsidieregeling coöperatieve energieopwekking (SCE). Weespers zonder geschikt dak kunnen via deze subsidieregeling gezamenlijk investeren in een zonnedak, en verkrijgen daarmee jaarlijks recht op de opbrengst van de zonnepanelen.  Collectieve duurzame inkoopacties Organiseren van tweejaarlijkse collectieve inkoopacties voor zonnepanelen en isolatiemateriaal voor huiseigenaren.  Warmtescans Uitvoeren van warmtescans bij woningen om energielekken op te sporen. II. Verduurzamen van VVE’s De stichting Energiedienstenbedrijf Gooi en Vechtstreek ondersteunt Verenigingen van Eigenaren (VVE’s) die proactief met de energietransitie aan de slag willen gaan. Energiedienstenbedrijf onderzoekt en adviseert de VVE hoe zij kunnen verduurzamen.

Met deze aanpak spelen zij een belangrijke rol in het aanjagen van de energietransitie en het ondersteunen van koplopers. III. Realiseren van een inclusieve energietransitie Met de welzijnsorganisatie Versa Welzijn zijn de prestatieafspraken gemaakt teneinde de energietransitie integraal onderdeel te maken van sociaal werk om te werken aan een sociaal rechtvaardige transitie. In samenwerking met de energiecoaches wordt de doelgroep van welzijnsorganisatie geïnformeerd en geholpen met besparen. De opbouwwerker energietransitie van de welzijnsorganisatie zet zich in om met name huishoudens met een smalle beurs te bereiken en begeleiden in deze transitie. Ook coördineert Z.186969/D.158101 7 van 14

en ondersteunt hij ‘groene’ bewonersinitiatieven en creëert bewustzijn over energietransitie onder laaggeletterden en anderstaligen. Het beoogde effect van de inzet van de opbouwwerker is meer bewustwording op energie, bezuinigen in kosten voor mensen met smalle beurs en meer verbinding in buurten op dit thema. IV. Energiebesparing bij bedrijven middels het project Stimulerend toezicht Om energiebesparing bij bedrijven te versnellen werkt Weesp samen met Omgevingsdienst Flevoland & Gooi en Vechtstreek (OFGV) aan het project “Stimulerend Toezicht”. Via slimme technologie en het uitwisselen van energie-data worden bedrijven planmatig ondersteund om energie te besparen. Naar verwachting realiseren de deelnemende bedrijven binnen 3 jaar een minimale besparing van 20%. V. Warmtetransitie De warmtetransitie is de overgang van aardgas naar duurzame alternatieven voor koken, het verwarmen van woningen en kraanwater. Door gebruik te maken van bijvoorbeeld aardwarmte, of restwarmte van industrie, hoeft minder energie vanuit gas of elektriciteit aangeboord te worden om woningen te verwarmen. Ook is het isoleren van woningen en bedrijven een belangrijke (tussen)stap in de warmtetransitie. Hiermee draagt de warmtetransitie ook bij het aan behalen van de ambitie energieneutraal.

 Transitievisie Warmte Door middel van een participatieproces met bewoners, bedrijven en lokale partijen wordt momenteel een transitievisie warmte opgesteld. In deze visie wordt een voorstel gedaan van hoe en wanneer wijken van het gas af gaan.  Industriële restwarmte Momenteel wordt onderzocht of, vooruitlopend op de transitievisie warmte, de restwarmte van industrie in Weesp benut kan worden als alternatief voor gas. Het gebruik van restwarmte zorgt ervoor dat Weesp minder energie hoeft op te wekken.

3. Juridische Aspecten -

-

-

-

De RES 1.0 heeft geen juridische status. De in de RES 1.0 gemaakte afspraken krijgen pas een juridische status als deze worden uitgewerkt en vastgesteld in omgevingsrechtelijke instrumenten (het omgevingsbeleid). Er is daarom geen mogelijkheid tot beroep en bezwaar op de RES. Mocht de doelstelling van 35 TWh niet gehaald worden dan kan het rijk dan wel de provincie, overgaan tot het geven van een aanwijzing op grond van de ruimtelijke ordening. Een dergelijke aanwijzing gaat boven gemeentelijk beleid en betekent veelal dat er een rijks of provinciaal inpassingsplan wordt opgesteld wat leidend is voor de gemeente. MER-plicht: de RES is niet plan-mer-plichtig op grond van het Nederlandse recht. Er is nog geen jurisprudentie of de RES op grond van de Europese Strategische Milieu Beoordeling (SMB-Richtlijn) mer-plichting is. Daarom heeft de energieregio deelgenomen aan een landelijke pilot en is op basis van de concept-RES NHZ advies gevraagd aan de ‘Commissie voor de MER’, om zoveel mogelijk aan te sluiten bij de vereisten van een plan-mer, zonder deze formeel te doen. In het katern ‘MER en milieueffecten’ wordt hier dieper op ingegaan. Verdrag van Aarhus: er is geen jurisprudentie wat betreft de inspraakverplichtingen voor de RES volgens van het Verdrag van Aarhus.

In het katern ‘RES-proces: van startnotitie tot RES 1.0’ is beschreven wanneer en op welke manier participatie is georganiseerd tijdens het RES-proces.

Alternatieven voor oplossing en advies college n.v.t.

Betrokkenheid burgers en instellingen; burgerparticipatie Z.186969/D.158101 8 van 14

Het bod van NHZ en de zoekgebieden voor wind en zonne-energie van de RES zijn de uitkomst van een intensief participatieproces van de afgelopen twee jaar. Er is bottom-up verkend wat de mogelijkheden voor zonne- en windenergie op land zijn. Daarvoor is gesproken met gemeenten in de regio, provincie, waterschappen, netbeheerders, inwoners, ondernemers, energiecoöperaties, woningcorporaties, onderwijsinstellingen, agrariërs en maatschappelijke organisaties op het gebied van natuur en milieu. Uit dit intensieve bottom-up proces zijn 32 zoekgebieden voortgekomen voor de opwekking van zon- en windenergie op land. In het katern ‘RES-proces: van startnotitie tot RES 1.0’ is een uitgebreide beschrijving van het doorlopen participatieproces opgenomen. Participatie stopt niet bij de RES 1.0, maar blijft doorlopen richting de RES 2.0 én op (lokaal) projectniveau. Het is aan initiatiefnemers om onder regie van de gemeente samen met belanghebbenden de zoekgebieden verder uit te werken. Lokale participatie is daarin een gezamenlijke verantwoordelijkheid, en sluit aan op wat overheden rond participatie moeten regelen (in de geest van de Omgevingswet). Voor het stimuleren en borgen van lokaal eigendom werkt de gemeente Weesp intensief samen met de energie coöperatie Weesp Eco Energie.

Deze energie coöperatie faciliteert het gemeenschappelijk realiseren van zon op grote daken ten behoeve van de Weespers die geen panelen op hun eigen dak kunnen plaatsen. Om dit doel te bereiken zoeken zij actief grote bedrijfsdaken, gemeentelijke daken of maatschappelijk vastgoed. Ook na het vaststellen van de RES 1.0 wil de gemeente Weesp haar inwoners blijven betrekken. Om die reden wordt er momenteel verkend hoe participatie rondom energietransitie vorm kan krijgen.

Financiële paragraaf 





Het budget voor het regionale RES-proces en de ondersteuning door de programmaorganisatie RES NHZ is tot de RES 1.0 geborgd door een landelijke en provinciale bijdrage voor de periode 2019, 2020 en de eerste helft van 2021. Nu de RES 1.0 de besluitvormingsprocedure ingaat, loopt de bestaande opdracht van de huidige programmaorganisatie af. In de periode tussen 9 juli 2021 (opleveren RES 1.0) en begin 2022 (duidelijkheid over rijksbijdrage voor continuering RES-proces) gaat het werk aan de RES door. Ondersteuning vanuit het programma is ook in deze periode gewenst. Daarvoor wordt samen met de provincie een overbruggingsplan voor de activiteiten in 2021 opgesteld. Het is de wens van de betrokken overheden om de regionale ondersteuningsstructuur voor de RES voort te zetten tot aan 2025, met een tussentijdse evaluatie in 2023. Hiervoor wordt een regionaal uitvoeringsprogramma opgesteld. De invulling hiervan is mede afhankelijk van een rijksbijdrage voor het vervolgproces. Een besluit over een rijksbijdrage is aan het nieuwe kabinet en wordt niet eerder dan in de tweede helft van 2021 verwacht. Mogelijk is cofinanciering vanuit de 20 overheden nodig. Bij het regionaal uitvoeringsprogramma wordt een dekkingsvoorstel opgenomen. Eind 2021 wordt een besluit genomen over het regionaal uitvoeringsprogramma.

Extra uitvoeringslasten gemeenten Voor de uitvoering van het Klimaatakkoord hebben gemeenten, provincies en waterschappen de komende drie jaar 1,8 miljard euro nodig. Dat adviseert de Raad voor het Openbaar Bestuur in het advies Van Parijs naar praktijk. Voor de uitvoering van de RES zijn vooral de gemeenten aan zet (o.a. borging in (omgevings-) beleid, vergunningverlening, lokale initiatieven faciliteren). Dit vraagt extra middelen en capaciteit. De extra uitvoeringslasten van het Klimaatakkoord Z.186969/D.158101 9 van 14

(waar de RES een onderdeel van is) voor gemeenten komen landelijk neer op circa € 600 miljoen per jaar. Een besluit over een rijksbijdrage hiervoor is aan het nieuwe kabinet en wordt niet eerder dan in de tweede helft van 2021 verwacht.

Uitvoering Het RES-proces is dynamisch en de RES 1.0 is een momentopname. De actuele stand van de zoekgebieden wordt in de online RES-viewer bijgehouden. Dit betekent dat er na vaststelling van de RES 1.0 nieuwe zoekgebieden aan de viewer kunnen worden toegevoegd. Naast de zoekgebieden in de RES, kunnen bottom-up nieuwe ideeën en initiatieven ontstaan. Het is belangrijk om ook dergelijke initiatieven te onderzoeken en de mogelijkheden en onmogelijkheden te verkennen. Initiatiefnemers doen daarvoor een eerste verkenning naar de haalbaarheid (onder andere naar draagvlak, netinfrastructuur, ecologie en goede ruimtelijke inpassing). Nieuwe initiatieven worden (los van besluitvorming over de RES) voorgelegd aan raad of college. Na vaststelling worden ze meegeteld in de RES 2.0.  



De RES 1.0 wordt uiterlijk op 9 juli 2021, samen met eventuele moties en amendementen, door de Stuurgroep RES NHZ aangeboden aan het Nationaal Programma RES en het Planbureau voor de Leefomgeving voor doorrekening. De in de RES 1.0 gemaakte afspraken worden, met inachtneming van mogelijk ingediende moties en/of amendementen, uitgewerkt en vastgesteld in de uitvoeringsinstrumenten van het gemeentelijk omgevingsbeleid, zoals de omgevingsvisie, het omgevingsplan en de omgevingsvergunning(en). Er wordt toegewerkt naar haalbare projecten met draagvlak en vergunningverlening uiterlijk in 2025. De Europese Unie wil de doelen van het Klimaatakkoord aanscherpen van 49 procent naar 55 procent in 2030. Hoe Nederland hiermee omgaat en of dit tot een hogere doelstelling voor elektriciteitsopwekking zal leiden, zal blijken na de landelijke verkiezingen van maart 2021.

Fusie Naar verwachting zal de gemeente Weesp met de gemeente Amsterdam fuseren op 24 maart 2022. Met de uittreding van de gemeente Weesp uit de deelregio Gooi en Vechtstreek zal het bod van de RES deelregio gooi en vechtstreek omlaag gaan. Aangezien Weesp onderdeel wordt van de gemeente Amsterdam zal het bod van de RES regio Noord Holland Zuid gelijk blijven. De uitwerking van de zoeklocaties wordt uitgevoerd door de gemeente Weesp. Dat wordt deels nog in samenwerking met de regio Gooi en Vechtstreek uitgevoerd en in aanloop naar de fusie zal dit steeds meer meegenomen worden in de Amsterdamse aanpak.

Terugkoppeling/evaluatie Zie kopje Uitvoering.

Communicatie De website en nieuwsbrief van de energieregio NHZ zijn het centrale communicatiemiddel. Op de website zijn alle documenten gepubliceerd, waaronder de startnotitie, fotodocumenten, scenario’s, concept-RES en de reactienota. U kunt hier kennis van nemen via: www.energieregionhz.nl. U kunt zich via de website ook inschrijven voor de nieuwsbrief. De voorlopige RES 1.0 NHZ is na het collegebesluit op 20 april 2021 openbaar gemaakt en gepubliceerd op www.energieregionhz.nl. Weesp zal hier ook aandacht aan besteden in het Weespernieuws en via social media kanalen. In deze publicatie worden de Weespers gewezen

Z.186969/D.158101 10 van 14

op de brede (online) informatiebijeenkomst van Op 28 april. Tijdens deze bijeenkomst wordt een toelichting gegeven op de RES 1.0. De communicatie- en informatiemiddelen die worden ingezet om de gemeenteraad op de hoogte te houden zijn: - Regionale informatiebijeenkomst (28-april-2021 voor de deelregio Noord Holland Zuid) - Reflectiebijeenkomst RES NH (19 mei 2021) - Raadsinformatiebrieven

Bijlagen Meegestuurd: - Regionale Energiestrategie Noord-Holland Zuid 1.0 - Netimpactanalyse Liander - Kaarten Regionale Energiestrategie Noord Holland Zuid - Katern thematafels - Katern rollen en beleidskaders - Katern proces - Katern innovatie - Katern MER milieueffecten - Katern energie-infrastructuur

-

Z.186969/D.158101 11 van 14

Commissieadvies:

Raadsbesluit

*Z04F24023 77*

Onderwerp: Vaststellen Regionale Energiestrategie RES 1.0 Behoort bij het raadsvoorstel registratienummer Z.186969/D.158101; De raad van de gemeente Weesp; Gelezen het voorstel van het college d.d. 20 april 2021; Gezien relevante wet- en regelgeving; BESLUIT: 1. In te stemmen met het vaststellen van de RES 1.0 NHZ als resultaat uit het regionale proces. Met als belangrijkste punten: a. De ambitie van de regio Noord-Holland Zuid van 2,7 TWh als uitgangspunt te hanteren voor opwek in 2030 in de regio Noord-Holland Zuid, en daarmee bij te dragen aan de landelijke opgave van 35 TWH hernieuwbare energie in 2030; b. De kaart met globale zoekgebieden voor opwek van grootschalige wind- en zonneenergie daarvoor als uitgangspunt te hanteren. 2. In te stemmen met het meenemen van de uitkomsten van de RES 1.0, die effect hebben op gemeente Weesp, bij de uitwerking van de uitvoeringsinstrumenten voor omgevingsbeleid. Noot van de griffier: Dit besluit is genomen met de aantekening dat (toezegging, aanpassing, afspraak, nuancering van de argumenten e.d.) Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van 27 mei 2021; De raad voornoemd,

M. van Engelshoven, griffier Amendementen: Moties:

Z.186969/D.158101 12 van 14

B.J. van Bochove, voorzitter