374-8 Bijlage 1 BP Marken - Nieuwe werven 2022-gecomprimeerd.pdf
Tekst van het document
Heel Marken, en daarmee ook het plangebied, is aangeduid als 'ganzenfoerageergebied'. Het voorliggende w oningbouw plan heeft geen invloed op de levensomstandigheden van trekganzen en zorgt daarmee ook niet voor afschot. Dit aspect is daarmee derealve niet van toepassing. Aan de hand van het uitgevoerde bodemonderzoek zijn drie deellocaties verdacht op het voorkomen van bodemverontreiniging (zie ook paragraaf 5.3.2). Omdat deze verdachte locaties relatief gering in omvang zijn, vormen deze (ook in combinatie met de aard van de verontreinigingen) geen belemmering voor de voorgenomen ontw ikkeling. In een later stadium zal voor de verdachte locaties nog een bodemonderzoek w orden uitgevoerd. Gezien de verw achte beperkte risico’s kan dit onderzoek ten tijde van de voorbereiding van de w erkzaamheden en uitvoering w orden uitgevoerd. Indien de bodem daarbij gesaneerd moet w orden, zal dit volgens de daarvoor geldende w et- en regelgeving plaatsvinden.
Tabel 1 - Afweging Omgevingsverordening NH2020
30
bestemmingsplan "Marken: Nieuwe werven 2022" (ontwerp)
bestemmingsplan Marken: Nieuwe werven 2022
4.3.3
Ontwerp Omgevingsverordening NH2022
De provincie Noord-Holland heeft op 26 april 2021 het ontwerp van de Omgevingsverordening NH2022 gepubliceerd. Deze is gekoppeld aan de inwerkingtreding van de Omgevingswet. Artikel 2.6 van de Omgevingswet bepaalt, dat Provinciale Staten één omgevingsverordening vaststellen waarin de provinciale regels over de fysieke leefomgeving zijn opgenomen. Voor de omgevingsverordening geldt bij de invoering van de Omgevingswet geen overgangsrecht, zodat de omgevingsverordening gelijktijdig met de Omgevingswet in werking moet treden. De regels en wetten die terugkomen in deze provinciale verordening komen grotendeels overeen met de Omgevingsverordening NH2020, maar zijn omgezet naar de nieuwe eisen die de Omgevingswet daaraan stelt. Ten eerste worden de regels juridisch technisch omgezet. Dat betekent dat de regels uit de Omgevingsverordening NH2022 de juiste grondslagen en verwijzingen naar de nieuwe wetgeving hebben. Ten tweede vraagt de omgevingswet een inhoudelijk beoordeling van de regels. De provincie wordt bevoegd gezag over bepaalde taken en gemeenten worden verantwoordelijk voor andere taken (bijvoorbeeld voor bodem). Daarom worden er een aantal belangrijke keuzes gemaakt. De drie meest in het oog springende wijzigingen gaan over milieu, natuur en de Regionale Energiestrategieën. De ontwerp Omgevingsverordening NH2022 heeft geen (aanvullende) gevolgen voor het plan. 4.3.4
Provinciale Woonagenda 2020-2025
De Woonagenda is de uitvoeringsagenda van het woonbeleid van de provincie Noord-Holland voor de komende vijf jaar. De Woonagenda volgt uit en past binnen de randvoorwaarden van het provinciaal ruimtelijk beleid, zoals beschreven in de provinciale Omgevingsvisie NH2050. Vanuit het provinciaal én regionaal belang dat de woningmarkt goed functioneert en het wonen optimaal bijdraagt aan het versterken van de kwaliteiten van Noord-Holland, maakt deze agenda de inzet en bijdrage van de provincie daaraan concreet. De provincie wil ruimte bieden voor woningbouw, uitgaande van zorgvuldig ruimtegebruik. De speerpunten richten zich op een woning voor iedereen: a. b. c.
Adaptief en vraaggestuurd programmeren; Productie op peil: aanjagen woningbouwproductie; Kwalitatief, betaalbaar en divers woningaanbod.
Bovendien richt het zich op gezond, duurzaam en toekomstbestendig wonen in een aantrekkelijke provincie. Richtinggevende principes zijn o.a.: 1.
2.
3.
De vraag is leidend. De regionale programmeringen worden bepaald op basis van gegronde onderbouwing van vraag, aanbod en het kwalitatieve en kwantitatieve verschil daartussen voor nu en in de toekomst. Er zijn snel meer woningen nodig. De provincie zet in op het versnellen van de woningbouwproductie en helpt gemeenten hierbij door voortzetting van het Uitvoeringsprogramma Binnenstedelijk Bouwen en Versnellen Woningbouw. De woningmarkt heeft structureel meer flexibiliteit en betaalbare opties voor alle verschillende doelgroepen van woningzoekenden nodig.
Aan de hand van de in de provinciale Woonagenda omschreven ambities, uitgangspunten en acties, kunnen de verschillende regio's aan de slag en eigen afwegingen maken in regionale woonakkoorden. Het woningbouwprogramma dat dit bestemmingsplan planologisch mogelijk maakt, beantwoordt aan de toenemende, en diverse, vraag naar woningen in een stedelijke omgeving. Het plan is ook in overeenstemming met de doelstellingen en afspraken die in het regionale 'Woonakkoord Zaanstreek-Waterland 2021-2025' zijn geformuleerd. In dit kader wordt ook verwezen naar paragraaf 4.4.2. 4.3.5
Conclusies provinciaal beleid
Voorliggend initiatief is in overeenstemming met het geldende provinciale beleid.
bestemmingsplan "Marken: Nieuwe werven 2022" (ontwerp)
31
bestemmingsplan Marken: Nieuwe werven 2022
4.4
Regionaal beleid
4.4.1
Regiovisie Waterland 2040
De regio Waterland heeft in 2009 de Regiovisie Waterland 2040 opgesteld. Het motto van de Regiovisie is: Vitaal met Karakter. De Regiovisie Waterland 2040 vormt de basis voor de gemeentelijke plannen die gemaakt gaan worden. Tevens wordt de visie gebruikt voor het inbrengen van de mening van de regio Waterland bij plannen van de Provincie Noord-Holland en die van de Metropoolregio Amsterdam. Volgens de visie dient de sociaal-economische vitaliteit van de kernen te worden bewaakt. Hieraan dient het ruimtelijke beleid zoveel mogelijk bij te dragen, zonder het authentieke karakter van het landschap aan te tasten. Verder is er een 'plus' nodig op het gebied van woningbouw ter bevordering/instandhouding van de vitaliteit van de kernen. De beoogde woningbouw op het sportcomplex draagt bij aan de versterking van de sociaal-economische vitaliteit van Marken. Het plangebied maakt deel uit van de in de visie aangegeven 'bestaande kern' waar deze versterking door herstructurering en mogelijk intensivering met vergroting van de diversiteit van woonmilieus mogelijk is. Met de bouw van nieuwe woningen wordt de doorstroming en de kwaliteit van de woningvoorraad op Marken vergroot. Met de realisatie van woonclusters op nieuwe werven wordt aansluiting gezocht bij de historische bebouwings- én sociale structuren die kenmerkend zijn voor Marken.
Het bestemmingsplan is daarom in overeenstemming met de kaders van de Regiovisie Waterland 2040. 4.4.2
Samenwerkingsagenda Regionale Woningmarkt 2016-2020
Op 30 juni 2016 is de Samenwerkingsagenda Regionale Woningmarkt 2016-2020 vastgesteld. Hierin is opgenomen op welke thema’s de gemeenten in de Stadsregio Amsterdam (waaronder ook de gemeente Waterland) op het gebied van de woningmarkt willen blijven samenwerken. Dit zijn de thema’s woningbouwproductie, betaalbare voorraad en woonruimteverdeling. De regionale samenwerkingsagenda is de ‘paraplu’ voor de diverse gemeentelijke woonvisies in de regio en geeft de gezamenlijke ambities en opgaven weer. De gemeenten werken dit verder uit in hun lokale woonvisie. Op regionaal niveau wordt afgestemd over de vraag in hoeverre de lokale plannen bijdragen aan de regionale ambities en opgaven. De opgaven en acties uit deze samenwerkingsagenda vormen een belangrijke basis voor het regionale 'Woonakkoord Zaanstreek-Waterland 2021-2025', dat als opvolger van het Regionaal Actieprogramma Wonen (RAP) van de Stadsregio Amsterdam is opgesteld. In paragraaf 4.4.3 wordt nader ingegaan op het regionale Woonakkoord. 4.4.3
Woonakkoord Zaanstreek-Waterland 2021-2025
De acht gemeenten in de deelregio Zaanstreek-Waterland, waaronder de gemeente Waterland, hebben afgesproken om in de periode tot en met 2025 samen te werken aan de woningbouw in de regio. Daarmee wordt invulling gegeven aan de doelstelling van het provinciale woonbeleid ('Woonagenda provincie Noord-Holland 2020-2025') om zorg te dragen voor voldoende betaalbare, duurzame en toekomstbestendige woningen voor alle doelgroepen. Dit heeft geresulteerd in het 'Woonakkoord Zaanstreek-Waterland 2021-2025' (per 29 juni 2021), als opvolger van het het Regionaal Actieprogramma Wonen 2016-2020 (RAP), waarin samen met de provincie Zuid-Holland wordt ingezet op vier centrale thema's: 1. 2. 3. 4.
Nieuwbouw/ woningbouwprogrammering; Betaalbare voorraad; Wonen en Zorg; Duurzaamheid, klimaatadaptatie, circulair bouwen.
Om deze ambities te realiseren is in het Woonakkoord aangegeven dat de regio Zaanstreek-Waterland momenteel een plancapaciteit heeft van 16.700 woningen tot en met 2024 en bijna 14.000 woningen in de periode 2025 tot en met 2029. Voor 6.200 woningen zijn al definitieve bestemmingsplannen (zogenaamde 'harde' plannen) . Voor de overige woningen willen de gemeenten de bouwplannen sneller omzetten van ‘zachte’ plannen (nog niet ruimtelijk vastgelegd) naar ‘harde’ plannen, zodat op tijd kan worden gestart met de bouw. In bijlage 1 van het Woonakkoord is voor elke gemeente in de regio Zaanstreek-Waterland de plancapaciteit van het aantal woningen voor de periode 2020-2050 in tabelvorm weergegeven. Specifiek voor de gemeente Waterland bedraagt dit 1.189 woningen.
32
bestemmingsplan "Marken: Nieuwe werven 2022" (ontwerp)
bestemmingsplan Marken: Nieuwe werven 2022
Hoewel de beoogde nieuwe woningbouwlocatie op het Sportcomplex van Marken niet specifiek in het Woonakkoord is aangegeven, wordt deze locatie wel expliciet benoemd in de 'Monitor Plancapaciteit 2020' van de provincie Noord-Holland. De betreffende locatie is daarbij aangeduid als een zogenaamd 'categorie 3 plan' (besluit in voorbereidingproject) met 100 woningen en maakt daarmee indirect deel uit van het Woonakkoord. Zodoende is de regionale afstemming verankerd. Bovendien is duidelijk dat deze ontwikkeling binnen de geschetste vraag in de regio past. Het plan bestaat namelijk uit verschillende woningtypen (grondgebonden en gestapeld), verdeeld in verschillende categorieën en prijsklassen, voor verschillende doelgroepen. Daarbij wordt opgemerkt dat met het voorliggende woningbouwplan in eerste instantie wordt ingezet op nieuwe woningen voor inwoners van Marken (zie ook woningtoewijzing in 'Plan van Aanpak, Woningbouw sportcomplex Marken', januari 2017). Zonder het toevoegen van nieuwe starterswoningen, betaalbare eengezinswoningen en voldoende seniorenwoningen komt het voorzieningenniveau en daarmee de leefbaarheid op Marken nog verder onder druk te staan.
Verder is in het Woonakkoord afgesproken om het merendeel van de nieuwe woningen binnenstedelijk te bouwen, binnen de bestaande stadscentra en dorpskernen, en door transformatie van gebouwen, zoals ook overeengekomen is in de Regionale Woon-agenda Zaanstreek-Waterland Samen optrekken (2017). Dit met als doel het landschap en de belangrijke natuurwaarden in de regio zoveel mogelijk te sparen. Daarbij dient extra aandacht geschonken te worden aan de kwaliteit van de openbare ruimte en de stedenbouwkundige kwaliteit van de nieuwe wijken of buurten. Ook hieraan wordt met het voorliggende woningbouwplan aan voldaan, aangezien deze in de vorm van twee nieuwe woonwerven op het Sportcomplex van SV Marken worden gerealiseerd (gelegen buiten de contour van het 'Landelijk gebied', en daarmee onderdeel van bestaand stedelijk gebied). Op basis van voorgaande beschrijving kan worden geconcludeerd dat sprake is van een actuele lokale en ook regionale behoefte aan de woningen die met dit bestemmingsplan planologisch mogelijk worden gemaakt. 4.4.4
Basisveiligheid klimaatbestendigde nieuwbouw
In de Metropoolregio Amsterdam is een grote productie van nieuwbouwwoningen voorzien. De opgave is deze nieuwbouwlocaties zo te realiseren dat zij voorbereid zijn op de steeds extremere weersomstandigheden (het risico op hitte, droogte, wateroverlast en overstromingen) ten gevolge van de wereldwijde klimaatverandering. Natuurinclusief bouwen is hier nauw mee verbonden. Om richting te geven aan deze opgave is het document 'Basisveiligheidsniveau voor klimaatbestendige nieuwbouw 3.0' opgesteld voor de Metropoolregio Amsterdam en de provincie Noord-Holland. Het basisveiligheidsniveau bestaat uit uitgangspunten en doelvoorschriften voor nieuwbouw (gebiedsontwikkeling) op de volgende thema’s: wateroverlast; droogte hitte overstromingen natuurinclusief bouwen. Het beschrijft een totaalpakket aan doelvoorschriften waar nieuwbouw binnen de Metropoolregio Amsterdam en provincie Noord-Holland aan zou moeten voldoen om klimaatbestendig te zijn, schade door het veranderende klimaat te verminderen en leefbaarheid te vergroten. 4.4.5
Conclusie regionaal beleid
Het plangebied ligt in het 'bestaand stedelijk gebied' van Marken. Het realiseren van de woningen in dit bestemmingsplan, bestaande uit verschillende woningtypen (grondgebonden en gestapeld) en te bouwen op twee nieuwe moderne werven, regionale beleid zoals dat hierboven is beschreven. Het planvoornemen betreft eveneens een woningbouwplan dat aansluit op bovengenoemd uitgangspunt uit de Regiovisie Waterland. Het voornemen is daarmee in overeenstemming met het regionaal beleid.
bestemmingsplan "Marken: Nieuwe werven 2022" (ontwerp)
33
bestemmingsplan Marken: Nieuwe werven 2022
4.5
Gemeentelijk beleid
4.5.1
Marken boven water - deel II Bouwstenen voor een waterbewuste toekomst (inspiratiedocument)
Een aantal jaren geleden is gestart met de ‘MIRT verkenning 'Meerlaagsveiligheid Dijkversterking Marken’. MIRT staat voor 'Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport', waarbij de Rijksoverheid samenwerkt met andere overheden aan het veilig, bereikbaar en leefbaar houden van gebieden in Nederland. Het gedachtegoed van Meerlaagsveiligheid komt voort uit de overtuiging dat met de doorrekening van de verwachte zeespiegelstijging en de toename van onverwachte weersomstandigheden als gevolg van de klimaatverandering, alleen dijkversterking niet meer afdoende is. Bij de 'Meerlaagsveiligheid Dijkversterking Marken’ wordt waterveiligheid dan ook vanuit drie aansluitende niveaus benaderd. De eerste laag wijst op een veilige dijk ter voorkoming van overstroming. De tweede laag gaat in op de ruimtelijke inrichting (zoals waterbewuste woningen), voor als er zich toch een overstroming voordoet. De derde laag richt zich op evacuatie en zelfredzaamheid van bewoners. Op Marken is vervolgens onderzoek gedaan naar met name de tweede laag: hoe richt je Marken waterbestendig in zodat het leven met water weer een vanzelfsprekendheid wordt. Dit heeft geresulteerd in de nota ‘Marken boven water, deel II: bouwstenen voor een waterbewuste toekomst’ (maart 2017).
In deze nota is een breed scala aan opties en aanbevelingen voor waterbewust bouwen geschetst, rekening houdend met de kenmerken van Marken. Bij de totstandkoming van de rapportage hebben meerdere overheden (naast gemeente Waterland, ook verschillende rijksdiensten, de provincie Noord-Holland en het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier) en ook diverse bewoners van Marken en de Eilandraad invloed gehad. Daarbij wordt nadrukkelijk opgemerkt dat de resultaten van dit onderzoek geen harde beleidsmatige regels zijn over hoe op Marken water- en klimaatbewust gebouwd moet worden. De resultaten moeten worden beschouwd als een uitnodiging aan alle betrokken overheden en bewoners van Marken om aan de slag te gaan met hun eiland. Om het leefbaar, beleefbaar, aantrekkelijk en klimaatrobuust te maken en te houden voor de toekomst. De nota betreft dus geen formeel beleidskader, maar moet juist als inspiratiedocument worden gezien. Met de realisatie van twee nieuwe moderne werven waarop de woningbouw mogelijk wordt gemaakt, wordt aangesloten op de stedenbouwkundige principes uit de nota. Er wordt een relatie gelegd met de traditionele Marker bouwwijze, ingespeeld op waterbewust bouwen van 'zelfredzame woningen' en ook rekening gehouden met de omgeving. In dit kader wordt ook verwezen naar paragraaf 3.5. 4.5.2
Woningbouwprogramma
Op 12 oktober 2006 heeft de gemeenteraad van Waterland het woningbouwprogramma 2006-2020 vastgesteld. Het programma geeft de verschillende woningbouwlocaties met een indicatie van het aantal woningen en het jaar van programmering weer. Het woningbouwprogramma is in de notitie 'Evaluatie Woningbouwprogramma (WBP) Waterland 2017', geactualiseerd voor de periode 2018 - 2022. Het Marken is hierin expliciet benoemd als 'woningbouwproject in ontwikkeling'. Daarbij is ook aangegeven dat ingezet wordt op betaalbare woningen met als hoofdverdeling voor dit project: 30% sociale woningen (koop en huur), 15% sociaal plus, 15% betaalbaar en 40% vrije sector. Met het voorliggende plan wordt ingezet op een woningbouwplan dat uitgaat van verschillende woningtypen (rijen, twee-onder-één-kap, vrijstaand en appartementen), verdeeld in verschillende categorieën en prijsklassen, voor verschillende doelgroepen. Het plan kan op die manier als passend in het gemeentelijke woningbouwprogramma worden beschouwd. 4.5.3
Woonvisie Waterland 2025
De gemeenteraad van Waterland heeft op 25 maart 2021 besloten tot het vaststellen van de Woonvisie Waterland 2025. De nieuwe Woonvisie geeft inzicht in de visie op de gemeente Waterland en bevat het gemeentelijk woonbeleid in de vorm van ambities, prioriteiten en de bijbehorende acties voor de periode tot en met 2025 om de visie te realiseren. Daarnaast geeft de Woningwet de procedure aan voor de samenwerking met de lokale corporaties (Woonvisie – bod – prestatieafspraken – evaluatie). De Woonvisie Waterland 2025 is opgesteld met de woningcorporaties, huurdersorganisaties, belanghebbenden en stakeholders. In de Woonvisie staan drie speerpunten centraal:
34
bestemmingsplan "Marken: Nieuwe werven 2022" (ontwerp)
bestemmingsplan Marken: Nieuwe werven 2022 1. 2. 3.
Aanpassen van de bestaande woningvoorraad; Toevoegen van nieuwe woningen; Bevorderen langer zelfstandig wonen.
Specifiek voor het tweede speerpunt is geconstateerd dat in alle segmenten sprake is van een groeiende woningbehoefte en dat de vraag groter is dan het aanbod, in alle segmenten van de woningmarkt. De woonvisie ziet op een forse uitbreiding van het woonaanbod in de gemeente. Uitgesproken is onder meer dat: er zoveel mogelijk tegemoet dient te worden gekomen aan de toenemende woningbehoefte zonder daarbij afbreuk te doen aan het groen; Nieuwbouw in alle segmenten van de woningmarkt dient plaats te vinden: (30% sociaal, 10% sociaal plus, 60% vrije sector) én ten behoeve van de verschillende inkomensgroepen; doorstroming bevorderd dient te worden en indirect en direct starters bedient moeten worden; er aandacht dient te zijn voor het behoud van de leefbaarheid in wijken/kernen De nieuwe woningbouwontwikkeling op het sportcomplex van SV Marken sluit aan bij het uitgangspunt van de gemeente om vooral in te zetten op betaalbare woningen (zie ook paragraaf 4.5.2). 4.5.4
Omgevingsvisie Waterland 2030
De gemeente Waterland heeft de koers van het ruimtelijk beleid tot 2030 vastgelegd in een omgevingsvisie, zoals op 9 maart 2017 door de gemeenteraad is vastgesteld. De omgevingsvisie geeft niet alleen richting aan ruimtelijke ontwikkelingen in de komende jaren, maar ook een visie op de manier waarop wordt omgegaan met nieuwe ruimtelijke initiatieven. De omgevingsvisie is hierdoor onder meer belangrijk voor plannen die niet kunnen worden gerealiseerd op basis van een vigerend bestemmingsplan. De omgevingsvisie kent een aantal instrumentaria en stappen die doorlopen dienen te worden. Proceswijzer In de proceswijzer worden stappen aangegeven waar de voorbereiding van nieuwe ontwikkelingen aan dienen voldoen: 1.
Bepalen identiteitsgeb ied Het plangebied is gelegen in deelgebied IV 'Eigen land'. Hiervoor zijn gebiedseigen kenmerken omschreven die in de vervolgstappen aan bod komen.
2.
Andere geb iedsopgaven Voor het plangebied gelden diverse andere opgaves, zoals die beleidskaders op verschillend niveau's zijn geformuleerd. In deze plantoelichting worden deze op afgewogen en gemotiveerd.
3.
Kernvisie gemeente In de omgevingsvisie is een kernvisie opgenomen aan de hand waarvan een aantal kernprincipes zijn omschreven. In navolgende paragraaf wordt daar nader op ingegaan.
4.
Participatie omgeving Tijdens de planvorming voor de nieuwe werven Marken is uitvoerig contact geweest met onder meer de Eilandraad Marken als vertegenwoordiging van de bewoners. Zij is als volwaardig partner betrokken is bij het opstellen van het stedebouwkundig en het beeldkwaliteitsplan en heeft gedurende dat proces terugkoppeling naar de bewoners verzorgd. Tevens is een toegankelijke website in het leven geroepen waar de verschillende stadia van het proces inhoudelijk is gedeeld en toegelicht.
5.
Toetsing wettelijke eisen De toetsing aan de wettelijk vereiste beleidsthema's en omgevings- en milieuaspecten vindt haar beslag in voorliggend bestemmingsplan. In navolgende hoofdstukken is daar invulling aan gegeven.
6.
Planologische procedure Het bestemmingsplan zal de wettelijk vereiste procedure doorlopen.
bestemmingsplan "Marken: Nieuwe werven 2022" (ontwerp)
35
bestemmingsplan Marken: Nieuwe werven 2022 De ID kaart - Wat past bij Waterland? Bij nieuwe (ruimtelijke) ontwikkelen dienen de 'waarden van Waterland' in acht genomen te worden. Deze worden in de omgevingsvisie als 5 kernprincipes omschreven, te weten: vertrek vanuit historie, landschap en natuur; wees groot in kleinschaligheid; houd de stad op afstand maar versterk de verbindingen; ga voor duurzaam; beleef en respecteer het water. Vervolgens zijn verschillende gebieden onderscheiden waarin gebiedseigen waarden en opgaves zijn omschreven. Marken is daarbij omschreven deelgebied 'IV Marken: ei(gen)land'. Marken wordt daarin getypeerd als een zelfbewust en bijzonder ei(gen)land met een sterke gemeenschap waarin veel organisatiekracht aanwezig is. Een zeer karakteristiek eiland met houten huizen op werven en een enorme aantrekkingskracht op toeristen. Daarbij horen de volgende waardes: Tevens zijn in de omgevingsvisie een aantal aandachtspunten opgenomen waar bij ontwikkeling rekening gehouden dient te worden: voldoe aan de 5 kernprincipes; kies voor een waterrobuuste inrichting en bouwwijze; versterk de ecologische waarden; kies voor activiteiten die passen bij het landelijke en relatief rustige karakter van het buitengebied; bedenk hoe overlast in veel bezochte gebieden zoals Marken kan worden voorkomen.
Met de gekozen opzet van het woningbouwplan in de vorm van een tweetal nieuwe 'werven', wordt nadrukkelijk aansluiting gezocht bij de Marker-bouwwijze en het concept van waterrobuust bouwen. Daarbij geldt wel dat de nieuwe werven een vertaling moeten zijn naar de eisen van de huidige tijd. Met het voorliggende woningbouwplan is hierop ingespeeld (zie ook Hoofdstuk 3). De Kernvisie Voor de woningbouwontwikkeling op Marken is met name de kernopgave 2 uit de omgevingsvisie van belang 2. voorzie in woonruimte voor starters, jongeren en senioren. In de visie is aangegeven dat specifiek voor Marken een onderzoek wordt gestart naar de mogelijkheden voor vergroting van de woningvoorraad. Het vooronderzoek 'Wonen op Marken' uit 2016, waarin een analyse van (potentiële) woningbouwlocaties is gegeven, wordt daarbij expliciet benoemd. De locatie van het sportcomplex SV Marken maakt hiervan deel uit. Op de nieuwe werven worden 100 woningen ontwikkeld, waarbij nadrukkelijk rekening is gehouden met verschillende woningtypes in uiteenlopende categorieën. Tevens is uitgangspunt is dat de nieuwe woningen toegankelijk en beschikbaar moeten zijn voor (oud)bewoners van het eiland. Tevens zijn de volgende kernopgaven relevant: 3. bied ontmoetingsruimte en ondersteun het behoud van fysieke voorzieningen. 4. zorg voor voldoende b ereikbaarheid van de oude kernen. 9.
continueer het uitgezette b eleid in de duurzaamheidsagenda en maak optimaal gebruik van de vernieuwingen in aanb od van duurzame producten op de markt. 10. vergroot de b estendigheid van Waterland tegen overstromingen. Bovenstaande thema's zijn in de uitwerking van het landschappelijk - en stedenbouwkundig plan rekening gehouden en zullen tevens in het toekomstige uitwerking van de inrichtings- en bouwplannen aan bod komen. Op grond van de bovenstaande toets en afweging is dit bestemmingsplan in overeenstemming met de kaders van de Omgevingsvisie Waterland 2030.
36
bestemmingsplan "Marken: Nieuwe werven 2022" (ontwerp)
bestemmingsplan Marken: Nieuwe werven 2022
4.5.5
Nota Grondbeleid Gemeente Waterland 2018
In de Nota Grondbeleid Gemeente Waterland 2018 geeft de kaders waarbinnen het college van burgemeester en wethouders het grondbeleid uitvoert. Het doel van het te voeren grondbeleid van de gemeente Waterland is het bevorderen van het gewenste ruimtegebruik en de ruimtelijke kwaliteit en het bevorderen van een rechtvaardige verdeling van kosten en opbrengsten. Dit doel kan (mede) worden bereikt door het meewerken aan ruimtelijke plannen van derden. Bij ruimtelijke plannen van derden waarbij een planologische maatregel moet worden genomen en vanuit de Wro de verplichting bestaat om de kosten van gemeentelijke grondexploitatie te verhalen, wordt gewerkt met exploitatieovereenkomsten en -plannen. Voorliggend bestemmingsplan maakt de nieuwe woningbouwontwikkeling op het Sportcomplex Marken mogelijk. Het betreft een initiatief van HSB Ontwikkeling BV. In paragraaf 7.3 wordt op de economische uitvoerbaarheid van het plan, alsook de grondexploitatie, nader ingegaan. 4.5.6
Groenvisie
De Groenvisie gemeente Waterland - Focus op groen 2020 - 2024 (versie 20 mei 2020) vormt de basis voor het groenbeleid in de gemeente. In de visie zijn vier thema's met bijbehorende doelen gegeven. Aan deze doelen zijn vervolgens ook acties gekoppeld. 1.
Aantrekkelijk groen: Doel 1a: Meer aantrekkelijk groen op plekken waar veel mensen verblijven Doel 1b: Hoofdgroenstructuur behouden en versterken Doel 1c Biodiversiteit: kleuren-, soortenrijkdom en ruimte voor insecten vergroten
2.
Groenonderhoud op orde Doel: Onderhoud op vastgesteld kwaliteitsniveau realiseren
3.
Bewoners Doel: Tevreden en betrokken bewoners bij de groene leefomgeving
4.
Klimaatb estendige omgeving Doel: Groen inzetten ter voorkoming van hittestress, opvangen neerslagpieken en afvang fijnstof.
Het Sportcomplex Marken, en daarmee de planlocatie voor de nieuwe woningbouw, ligt in een gebied dat in de groenvisie is aangeduid als 'Park / plantsoen (incl. bomen)'. Het gebied maakt daarmee deel uit van de hoofdgroenstructuur. In de Groenvisie is aangegeven dat de hoofdgroenstructuur bijdraagt aan de kwaliteit van de leefomgeving. Om de hoofdgroenstructuur te behouden en te versterken worden onder andere de volgende acties genoemd: Groen-, en boomstructuren zoveel mogelijk behouden bij reconstructieprojecten. Aanbrengen extra bomen. Advies bij bouwplannen met als doel bestaand groen te behouden/vergroten (gevel/dak en ruimte rond gebouw). Een groot deel van de beoogde woningbouwontwikkeling op de twee nieuw te realiseren werven, vindt plaats op gronden die momenteel vooral als sportvelden (trainingsvelden) en een parkeerplaats in gebruik zijn. Hoewel op deze gronden geen bomen aanwezig zijn, zal een deel van de werven ook worden aangelegd op gronden waar wel bomen staan. Het betreft de randen van deze terreinen waar relatief veel erfbeplanting aanwezig is in de vorm van volwassen bomen met daarbij een ondergroei van diverse stuiken. Een deel van de bomen zal als onderdeel van de woningbouwontwikkeling gekapt worden. Dit is inherent aan een dergelijke ontwikkeling.
Hiervoor zal een kapvergunning worden aangevraagd en waar mogelijk zullen in het plan bomen gecompenseerd worden. De groengebieden die in het stedenbouwkundig plan kunnen worden ingepast en openbaar toegankelijk blijven, hebben in het voorliggende bestemmingsplan de bestemming 'Groen' gekregen.
bestemmingsplan "Marken: Nieuwe werven 2022" (ontwerp)
37
bestemmingsplan Marken: Nieuwe werven 2022
4.5.7
Nota uiterlijk van bouwwerken Waterland 2018
De gemeente Waterland heeft haar welstandsbeleid beschreven in de 'Nota uiterlijk van bouwwerken 2018'. Een belangrijk uitgangspunt van de Nota is de zogenaamde 'gebiedsgerichte benaderingswijze'. Met deze benaderingswijze zijn gebieden die functioneel en ruimtelijk een eenheid vormen in heel de gemeente Waterland vastgelegd en gewaardeerd. Aan de hand van de karakteristieken van deze gebieden zijn kernkwaliteiten en ambities geformuleerd, die samen met de algemene criteria voor de grotere bouwplannen bepalend zijn voor bouwplannen en beoordeling daarvan. In dit kader wordt onderscheid gemaakt in 5 verschillende (type) gebieden, te weten: 1. 2. 3. 4. 5.
Historische kernen; Dorpslinten; Woongebieden; Bedrijventerreinen; Landelijk gebied.
De planlocatie maakt deel uit van het 'Woongebied' waarvoor een zogenaamd 'normaal' beoordelingsniveau geldt. Voor deze gebieden is het beleid gericht op het behouden of herstellen van de basiskwaliteit door het respecteren van de bestaande, oorspronkelijke of nieuwe karakteristieken. Behoud van de bestaande verkavelingsstructuur, korrelgrootte en schaal is daarbij een belangrijk uitgangspunt. Het toezicht is beperkt tot waardering van de hoofdkenmerken van gebouwen en andere bouwwerken. Echter, specifiek voor grotere (her)ontwikkelingsprojecten die de bestaande ruimtelijke structuur en karakteristiek doorbreken zijn in de Nota geen welstandscriteria opgenomen. Hiervoor zijn nieuwe / aanvullende criteria wenselijk. Dit geldt ook voor het woningbouwplan in het plangebied. Beeldkwaliteitsplan Woningbouw Marken In lijn met de bovengenoemde Nota zijn daarom specifiek voor het woningbouwproject op het sportcomplex van SV Marken nieuwe welstandscriteria opgesteld in de vorm van een beeldkwaliteitsplan. Behalve dat in dit beeldkwaliteitsplan relevante aspecten met betrekking tot architectuur, materiaal en kleurgebruik, eisen met betrekking tot inrichting van publieke én private gronden worden vastgelegd, wordt ook ingegaan op de stedenbouwkundige en landschappelijke uitgangspunten van het plan.
Daarmee is één integraal document opgesteld met uitgangspunten voor de woningbouwontwikkeling van twee nieuwe moderne werven op Marken. Het betreffende beeldkwaliteitsplan (Beeldkwaliteitsplan ontwikkeling Marken, Sweco, 28 september 2021) zal specifiek worden vastgesteld door de raad van de gemeente Waterland. Daarmee zal dit beeldkwaliteitsplan in aanvulling op de welstandsnota dienen, voor zover betrekking hebbend op het aangegeven plangebied. Het beeldkwaliteitsplan wordt gelijktijdig met het bestemmingsplan ter inzage gelegd. Volledigheidshalve is het betreffende beeldkwaliteitsplan ook als Bijlage 12 bij deze plantoelichting gevoegd. Nadrukkelijk wordt daarbij vermeld dat er geen planologisch-juridische werking van deze bijlage bij de plantoelichting uitgaat. 4.5.8
Beleidsregels parkeerbehoefte, laad- en losruimte
Op 22 december 2020 is het 'Beleid Parkeerbehoefte, laad- en losruimte gemeente Waterland' vastgesteld. Dit beleid is vanaf 1 januari 2021 in werking getreden en functioneert als toetsingskader om vast te stellen of sprake is van voldoende parkeergelegenheid bij nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen. In het 'Waterland Parapluplan 2018' (op 7 juni 2018 door de gemeenteraad vastgesteld) is het gemeentelijk parkeerbeleid reeds vanuit planologisch oogpunt ook geborgd. In dit beleid is aangegeven dat voor het bepalen van voldoende parkeergelegenheid gebruik wordt gemaakt van de cijfers van het CROW, het nationale kennisplatform voor infrastructuur, verkeer, vervoer en openbare ruimte. Daarbij dient getoetst te worden aan CROW-publicatie 381 'Toekomstbestendig parkeren- Kencijfers parkeren en verkeersgeneratie' (of de opvolger daarvan). Specifiek voor het plangebied geldt dat de parkeerbehoefte voor de woningbouwontwikkeling volledig binnen het plangebied opgelost dient te worden. Bovendien zal rekening gehouden moeten worden met het aantal parkeerplaatsen als onderdeel van het sportcomplex dat momenteel in het plangebied aanwezig is. In paragraaf 5.8 wordt hierop nader ingegaan.
38
bestemmingsplan "Marken: Nieuwe werven 2022" (ontwerp)
bestemmingsplan Marken: Nieuwe werven 2022
4.5.9
Duurzaamheidsagenda
In de Duurzaamheidsagenda 2020-2022 (Green Deal Waterland) wordt voortgeborduurd op de vorige duurzaamheidsagenda 2015-2018 waarin staat dat de gemeente de ambitie heeft om in 2050 energieneutraal te zijn. Dit betekent dat in 2050 alleen energie van hernieuwbare bronnen (zon, wind, biomassa, aardwarmte) wordt gebruikt, voor alle gebouwen (woningen, kantoren, bedrijfspanden) en voor het verkeer en vervoer op het grondgebied van de gemeente Waterland. Om dit te bereiken zet de gemeente sterk in op duurzaamheid, echter, met oog voor de kenmerkende waarden binnen de gemeente. De gemeente streeft naar een duurzame ontwikkeling van het kenmerkende (water)landschap en de mooie stads- en dorpsgezichten. De gemeente stelt bovendien duurzaamheidseisen aan nieuwbouwprojecten en zal streven naar energieneutraliteit. In de nieuwe Duurzaamheidsagenda 2020-2022 zijn twee speerpunten benoemd waarbij de gemeente zich met een duurzaamheidsfonds richt op het tegengaan van klimaatverandering en het aanpakken van de gevolgen daarvan: Energietransitie (van een fossiele naar een duurzame energievoorziening); Klimaatadaptatie (naar een groene, veilige en water robuuste omgeving). Tevens geldt dat per 1 januari 2021 nieuwbouwwoningen, waar een omgevingsvergunning wordt aangevraagd, bijna energieneutraal moeten zijn. Deze woningen moeten dan voldoen aan de BENG (Bijna Energieneutraal Gebouw).
Deze eisen komen in de plaats van de voorheen geldende EPC-normen (EPC stond voor Energie Prestatie Coëfficiënt). De geldende indicatoren zijn geïnspireerd op de Trias Energetica: eerst de energievraag beperken, dan energie uit hernieuwbare bronnen gebruiken en voor het restant eindige energiebronnen efficiënt benutten. Het voorliggende plan zal dan ook moeten voldoen aan eisen van duurzaam bouwen. In het gemeentelijk 'Plan van Aanpak - Woningbouw sportcomplex Marken' is aangegeven dat het project zonder gasaansluitingen wordt ontwikkeld en de nieuwe woningen energieneutraal zijn, of zo dicht mogelijk daarbij. In deze fase van het project zijn aanvullende duurzaamheidsmaatregelen (nog) niet bekend. Bij de definitieve uitwerking van de plannen in het kader van de aanvraag voor de omgevingsvergunningen voor bouwen zullen echter alle verplichte documenten met betrekking tot het aspect duurzaamheid en energie toegevoegd moeten worden. Wat betreft de het stimuleren en vergroten van de biodiversiteit ziet de gemeente er op toe dat bij de nieuw te realiseren watergang ecologische oevers worden aangelegd zodat de biodiversiteit wordt vergroot / gestimuleerd. Daarbij wordt gedacht aan het toepassen van nestvoorzieningen voor vogels, kasten voor vleermuizen, groene daken en gebruiken van bloemrijke gazons voor insecten.
Bij de uitwerking van het woningbouwplan zal dit nader worden bekeken. Gezien het historische karakter van het beschermd dorpsgezicht van Marken is het overigens niet wenselijk dat windmolens deel uitmaken van het historische beeld. Deze zijn dan ook in het hele plangebied uitgesloten. Kleinschalige duurzame energiewinning is wel binnen elke bestemming toegestaan. Dit beleid heeft voor zover noodzakelijk zijn vertaling gekregen in dit bestemmingsplan. 4.5.10
Conclusie gemeentelijk beleid
Met de nieuwe woningbouwontwikkeling op het Sportcomplex Marken dat in het voorliggende bestemmingsplan mogelijk wordt gemaakt, wordt invulling gegeven aan het woningbouwbeleid van de gemeente. Het plan is in lijn met de uitgangspunten uit de gemeentelijke omgevingsvisie en past tevens binnen het overige relevante gemeentelijk beleid. Bovendien wordt er met het plan een relatie gelegd met de traditionele Marker bouwwijze en ingespeeld op waterbewust bouwen, wat belangrijke uitgangspunten zijn voor nieuwe woningbouwplannen op Marken.
bestemmingsplan "Marken: Nieuwe werven 2022" (ontwerp)
39
bestemmingsplan Marken: Nieuwe werven 2022
4.6
Waterbeleid
4.6.1
Europese regelgeving
4.6.1.1 Europese Kaderrichtlijn Water Op 22 december 2000 is de Europese Kaderrichtlijn Water (KRW) van kracht geworden. De KRW geeft een kader voor de bescherming van de ecologische en chemische kwaliteit van oppervlaktewater en grondwater. De doelstelling die in de KRW is opgenomen, is dat in 2027 in alle Europese landen het water voldoende schoon en gezond is. Uit deze KRW vloeien maatregelen voor waterbeheerders voort om aan voornoemde doelstelling te kunnen voldoen. Het voorliggende plan heeft geen negatieve invloed op de ecologische of chemische waterkwaliteit en past daarmee binnen de in de KRW geformuleerde doelstelling. 4.6.2
Rijksbeleid
4.6.2.1 Nationale Omgevingsvisie Met de komst van de Nationale Omgevingsvisie (NOVI), dat op 1 januari 2021 in werking is getreden, is het Nationaal Waterplan 2016-2021 uit 2015 komen te vervallen. De hoofdlijnen, principes en richting van het nationale waterbeleid (zoals het robuust en toekomstgericht inrichten van het watersysteem, een goede bescherming tegen overstromingen, het voorkomen van wateroverlast en droogte en het bereiken van een goede waterkwaliteit en een gezond ecosysteem als basis voor welzijn en welvaart) wijzigen echter niet. Sterker, deze worden nog belangrijker en breder ingezet in het beleid voor het inrichtingen van de fysieke leefomgeving. In dit kader wordt ook verwezen naar paragraaf 4.2.1, waar in relatie tot het plangebied de Omringkade Marken en de realisatie van woningen op twee nieuwe moderne werven een belangrijke rol speelt. Met de ontwikkeling van twee nieuwe werven in het voorliggende plan wordt waterrobuust gebouwd en is een goed voorbeeld van ruimtelijke adaptatie. 4.6.2.2 Beheer- en ontwikkelplan voor de rijkswateren 2016-2021 Het Beheer- en ontwikkelplan voor de rijkswateren (Bprw) beschrijft het beheer van de rijkswateren voor de periode 2016-2021 en is opgesteld door Rijkswaterstaat.
Het plan vertaalt het Nationaal Waterplan 2016-2021 en de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte naar beheer en onderhoud van de rijkswateren, de Waddenzee, de Noordzee, het IJsselmeergebied, de Zuidwestelijke Delta en diverse rivieren en kanalen. Binnen het plangebied zijn geen rijkswateren gelegen. Het bestemmingsplan is daarom in overeenstemming met het Bprw en het frustreert de uitvoering ervan niet. 4.6.3
Beleid Hoogheemraadschap
4.6.3.1 Waterprogramma 2016-2021 Door het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier is op 3 november 2015 het Waterprogramma 2016-2021 vastgesteld. Met dit Waterprogramma geeft het HHNK richting aan het waterbeheer tussen 2016 en 2021. Dat is nodig, want de klimaatverandering en de veranderende maatschappij dwingen tot aanscherping en heroverweging van de keuzes van het waterschap. Door het veranderende klimaat wordt het waterbeheer steeds complexer. Veranderende patronen in communicatie en participatie in de maatschappij vragen grotere betrokkenheid en intensievere dialoog met partners en belanghebbenden. Bovendien zijn er steeds meer partijen betrokken bij het waterbeheer. Alleen door slim samen te werken is integraal en doelmatig waterbeheer mogelijk. Bij de ontwikkeling van dit Waterprogramma is daar invulling aan gegeven door middel van een partnerproces en de ontwikkeling van gezamenlijke bouwstenen. De onderwerpen voor deze bouwstenen zijn verzameld via een intensieve dialoog met een groot aantal belanghebbenden. 4.6.3.2 Keur 2016 De Keur 2016 bevat regels voor het beheer, het gebruik en het onderhoud van waterstaatswerken, zoals waterkeringen en watergangen. De regels hebben tot doel watersystemen in stand te houden en waterstaatswerken goed te laten functioneren. Daarvoor zijn in de keur verplichtingen en verbodsbepalingen opgenomen.
Op grond van de keur zijn binnen de begrenzing van het waterstaatswerk en de beschermingszones bepaalde handelingen verboden. Voor werkzaamheden die plaats vinden binnen deze zones moet contact gezocht worden met het Hoogheemraadschap. Afhankelijk van de aard van de werkzaamheden moet een watervergunning worden aangevraagd of een melding worden gedaan.
40
bestemmingsplan "Marken: Nieuwe werven 2022" (ontwerp)
bestemmingsplan Marken: Nieuwe werven 2022
Omdat er in relatie tot de voorliggende woningbouwontwikkeling onder andere een watergang wordt gedempt, zal een watervergunning bij het HHNK aanvraagd worden. In dit kader wordt ook verwezen naar van de 'Watertoets Marken Boven Water' (Sweco, oktober 2020), dat als Bijlage 9 bij deze plantoelichting is gevoegd, alsook de in dit plan opgenomen 'Waterparagraaf'. 4.6.3.3 Beleidsnota Waterkeringen De Beleidsnota Waterkeringen beschrijft het beleid en de randvoorwaarden voor het dagelijks beheer van de primaire en regionale waterkeringen van het HHNK. Met deze nota geeft het Hoogheemraadschap eenduidige doelstellingen en richtlijnen. Het vormt een richtinggevend document voor de uitvoering van de waterkeringstaak. Het plangebied ligt niet in een zone van een genormeerde regionale waterkering die in het beheer is bij het HHNK. Dit in tegenstelling tot de beschermingszones behorend bij de Omringkade Marken. Deze waterkering is echter in het beheer bij Rijkswaterstaat. 4.6.4
Gemeentelijk beleid
4.6.4.1 Waterplan Waterland Het doel van het waterplan (d.d. 25 februari 2013, en op 24 juni 2013 door het college vastgesteld) is een overkoepelend visiedocument te presenteren van het huidige waterbeleid, ambities, kansen en knelpunten binnen het watersysteem van de gemeente Waterland. Binnen het waterplan worden gezamenlijke afspraken gemaakt tussen de gemeente en het Hoogheemraadschap ieder vanuit zijn eigen verantwoordelijkheid. De belangen van het watersysteem als ordenend principe worden betrokken bij ruimtelijke ontwikkelingen. Gemeente en Hoogheemraadschap (en eventueel de provincie Noord-Holland en Rijkswaterstaat) dienen in een vroegtijdig stadium te zorgen voor afstemming zodat water optimaal in ruimtelijke plannen wordt meegenomen. Ook wordt ernaar gestreefd dat de waterparagraaf een integraal onderdeel is van alle ruimtelijke plannen en besluiten waarin water een aandachtspunt is. In paragraaf 5.7 wordt nader ingegaan op de waterparagraaf. 4.6.4.2 Gemeentelijk Rioleringsplan 2018-2023 In het Gemeentelijk Rioleringsplan (GRP) van de gemeente Waterland staat beschreven hoe de gemeente omgaat met afvalwater, hemelwater en grondwater.
Het GRP Waterland 2018-2023 bestaat uit een regionaal deel, dat door alle gemeenten in Zaanstreek-Waterland samen met Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier is opgesteld, en een gemeente specifiek deel met een terugblik op de afgelopen vijf jaar en een raming van kosten en heffingen. Het GRP is een instrument om mee te kunnen bewegen met de veranderingen om ons heen. Zo is er sprake van verandering in wetgeving, meer extreme neerslag door klimaatverandering, een veranderende verhouding tussen overheid en burger en een grotere focus op doelmatig beheer. De algemene doelen van de riolering (bescherming van de volksgezondheid, handhaving van een goede en een gezonde leefomgeving, beschermen van natuur en milieu) en de algemene doelen van het beheer van oppervlaktewater zijn vertaald in de volgende doelen: Zorgen voor een doelmatige en duurzame inzameling en transport van stedelijk afvalwater; Zorgen voor een doelmatige verwerking van overtollig hemelwater; Zorgen dat (voor zover mogelijk) het grondwater de bestemming van een gebied niet structureel belemmert. De algemene doelen zijn door vertaald naar watertaken en benodigde maatregelen. Door toekomstige ontwikkelingen af te zetten tegen de huidige situatie ontstaat een opgave. In het GRP is deze opgave voor de komende planperiode (tot 2023) in beeld gebracht.
In het voorliggende woningbouwplan is gekozen voor een 100% gescheiden stelsel. Regenwater dat afstroomt van daken en verhardingen wordt in principe in het dikke zandpakket van de terpen geïnfiltreerd. Wanneer dit niet mogelijk is wordt het water afgevoerd naar het oppervlaktewater. In dit kader wordt ook verwezen naar van de 'Watertoets Marken Boven Water' (Sweco, oktober 2020), dat als Bijlage 9 bij deze plantoelichting is gevoegd, alsook de in dit plan opgenomen 'Waterparagraaf'.
bestemmingsplan "Marken: Nieuwe werven 2022" (ontwerp)
41
bestemmingsplan Marken: Nieuwe werven 2022
4.6.5
Conclusie waterbeleid
Bij het opstellen van het bestemmingsplan is rekening gehouden met het nationale en regionale waterbeleid, het beleid van het waterschap en het gemeentelijk beleid. Hoofdwatergangen, zowel bestaand alsook nieuw aan te leggen, zijn specifiek in dit bestemmingsplan bestemd voor 'Water'. Ook is voorzien in een passende regeling voor de beschermingszone behorend bij de waterkering (Omringkade Marken) voor zover die is gelegen binnen het plangebied van dit bestemmingsplan, in de vorm van de dubbelbestemming 'Waterstaat Waterkering'. Bovendien zullen er bij Rijkswaterstaat en het HHNK als onderdeel van de beoogde werkzaamheden de benodigde watervergunningen worden aangevraagd.
42
bestemmingsplan "Marken: Nieuwe werven 2022" (ontwerp)
bestemmingsplan Marken: Nieuwe werven 2022
Hoofdstuk 5 5.1
MILIEU- EN OMGEVINGSASPECTEN
Inleiding
Voor het plangebied en omgeving kunnen (wettelijke) belemmeringen en/of voorwaarden een rol spelen. Het uitgangspunt voor het bestemmingsplan is dat er een goede omgevingssituatie ontstaat. In de volgende paragrafen worden diverse relevante milieu- en omgevingsaspecten beschreven en toegelicht die bij een ruimtelijk plan in beschouwing moeten worden genomen. Na een algemene beschrijving, gebaseerd op weten regelgeving/ normstelling en beleid, wordt voor elk onderdeel ingegaan op de relatie met het plangebied en getoetst aan de uitgangspunten voor het bestemmingsplan.
5.2
Geluid
5.2.1
Normstelling en beleid
De mate waarin het geluid het woonmilieu mag belasten, is geregeld in de Wet geluidhinder (Wgh). De Wgh kent voor weg- en railverkeer alsmede voor gezoneerde industrieterreinen voorkeursgrenswaarden op nieuwe bestemmingen. De Wgh gaat uit van zones langs (spoor)wegen en zones bij industrieterreinen. Het gebied binnen deze zone geldt als akoestisch aandachtsgebied waar, voor bouwplannen met geluidsgevoelige objecten (zoals woningen) een akoestische toetsing uitgevoerd dient te worden. In het kader van het voorliggende plan is alleen het onderdeel wegverkeerslawaai van belang. Er liggen in het plangebied of in de directe omgeving daarvan geen gezoneerde industrieterreinen en/of spoorwegen. Ook luchtvaartlawaai vormt geen beperking. Wegverkeerslawaai Geluidzones In de Wgh is bepaald dat elke weg van rechtswege een geluidszone heeft (art. 74 lid 1). Een uitzondering hierop zijn wegen die zijn gelegen in een 30 km/uur-zone of in een woonerf (art. 74, lid 2 Wgh). De breedte van de geluidszones is afhankelijk van het aantal rijstroken en de ligging van een weg. In tabel 5.1 is dit inzichtelijk genaakt. Gebied w aarin de w eg ligt
Aantal rijstroken
Zonebreedte
Stedelijk
één of tw ee
200 m
drie of meer
350 m
één of tw ee
250 m
drie of vier
400 m
vijf of meer
600 m
Buitenstedelijk
Tabel 5.1 - Zonebreedtes wegen Grenswaarden Geluidsgevoelige objecten die worden gerealiseerd binnen de geluidszones dienen te worden getoetst aan grenswaarden van de geluidsbelasting die zijn aangegeven in de Wgh. Hierbij geldt een voorkeursgrenswaarde voor nieuwe situaties. Voor nieuwe woningen bedraagt deze 48 dB. Indien deze waarde wordt overschreden, kan het college van burgemeester en wethouders ontheffing verlenen voor een hogere waarde. De maximale ontheffingswaarde voor nieuwe woningen bedraagt 63 dB in binnenstedelijk gebied en 53 dB in buitenstedelijk gebied.
bestemmingsplan "Marken: Nieuwe werven 2022" (ontwerp)
43
bestemmingsplan Marken: Nieuwe werven 2022
5.2.2
Toetsing en uitgangspunten voor het bestemmingsplan
Het voorliggende bestemmingsplan gaat uit van een nieuwe woningbouwontwikkeling op een tweetal nieuw te realiseren Werven, gelegen op het Sportcomplex van SV Marken. Het Sportcomplex grenst aan twee wegen: de Walandweg als buurtonsluitingsweg in het westen en het Oosterpad als erftoegangsweg in het zuiden. Hoewel deze wegen qua functie en inrichting van elkaar verschillen geldt voor beide wegen een maximumsnelheid van 60 km/uur. Daarmee ligt het plangebied binnen de geluidszones van deze wegen en dient een toetsing aan de normen uit de Wgh plaats te vinden. In dit kader is door adviesbureau Sweco Nederland B.V. een akoestisch onderzoek uitgevoerd ('Akoestisch onderzoek wegverkeerslawaai Nieuwbouw Marken Boven Water', 14 oktober 2020) dat als Bijlage 1 is opgenomen bij deze toelichting. De belangrijkste resultaten en conclusies worden hierna weergeven. Resultaten akoestisch onderzoek wegverkeerslawaai De geluidsbelasting op de gevels van de geplande nieuwe woningen door het verkeer over het Oosterpad en op de Walandweg bedraagt ten hoogste respectievelijk 37 dB (Lden) en 48 dB (Lden), inclusief aftrek conform artikel 3.4 uit het RMG 2012. Beide waarden overschrijden de hoogste toelaatbare geluidsbelasting (de voorkeurswaarde) van Lden 48 dB niet. Aanvullend onderzoek naar bron- en/of overdrachtsmaatregelen is daarom niet nodig.
De berekende gecumuleerde geluidsbelasting door verkeer op beide wegen samen bedraagt ten hoogste 53 dB. Deze waarde is zodanig dat er, als onderdeel van de aanvraag voor de omgevingsvergunning voor de bouw van de woningen, geen aanvullende eisen gelden voor de gevels van de woningen. Met de gangbare bouwkundige voorzieningen kan namelijk aan de gestelde eis uit artikel 3.2 van het Bouwbesluit voldaan worden. Hierin is gesteld dat de karakteristieke geluidswering voor een uitwendige scheidingsconstructie van een verblijfsgebied/-ruimte minimaal 20 dB dient te zijn en dat het binnenniveau in de verblijfsgebieden van geluidsgevoelige bestemmingen niet meer mag bedragen dan 33 dB. Daarom zijn geluidsniveaus op de gevel van (33+20=) 53 dB of lager te accepteren zonder extra bouwkundige voorzieningen. 5.2.3
Conclusie
Vanuit het aspect geluid zijn er geen belemmeringen voor het beoogde woningbouwplan en dit bestemmingsplan.
5.3
Bodem
5.3.1
Normstelling en beleid
Met het oog op een goede ruimtelijke ordening, moet in geval van ruimtelijke ontwikkelingen worden aangetoond dat de bodem geschikt is voor het beoogde functiegebruik. Ter plaatse van locaties die verdacht worden van bodemverontreiniging, moet ten minste verkennend bodemonderzoek worden uitgevoerd. In geval van verontreinigingen is de Wet bodembescherming van toepassing. In de wet is geregeld dat als ter plaatse van een plangebied ernstige verontreinigingen worden aangetroffen, er sprake is van een saneringsgeval. De gemeenten in de regio Zaanstreek-Waterland, waaronder de gemeente Waterland, hebben een regionale bodemfunctieklassen- en bodemkwaliteitskaart opgesteld, evenals een regionale nota bodembeheer (Nota bodembeheer regio Waterland 2018-2028). In aanvulling hierop heeft het college van Waterland op 12 mei 2020 ‘De Notitie aanvulling bodemkwaliteitskaart’ en ‘Nota bodembeheer regio Zaanstreek-Waterland’ (versie 8 april 2020) vastgesteld, waarin aanvullende regels met betrekking tot de milieuhygiënische kwaliteit van de toe te passen grond met PFAS binnen de gemeente zijn opgenomen. 5.3.2
Toetsing en uitgangspunten voor het bestemmingsplan
Om te bepalen of de grond binnen het plangebied geschikt is voor het beoogde gebruik is door adviesbureau Sweco Nederland B.V. een bodemonderzoek uitgevoerd ('Vooronderzoek milieuhygiënische bodemkwaliteit Walandweg 2 te Marken', 17 juli 2020). De rapportage van dit onderzoek is integraal als Bijlage 2 bij deze plantoelichting toegevoegd. De belangrijkste conclusies en aanbevelingen worden hierna weergegeven. Resultaten vooronderzoek milieuhygiënische bodemkwaliteit Op basis van de bodemkwaliteitskaart van regio Waterland wordt verwacht dat de bodemkwaliteit van boven- en ondergrond voldoet aan kwaliteitsklasse Wonen.
44
bestemmingsplan "Marken: Nieuwe werven 2022" (ontwerp)
bestemmingsplan Marken: Nieuwe werven 2022 Er zijn geen relevante bodemonderzoeksgegevens bekend ter plaatse van de onderzoekslocatie en er zijn geen bodembedreigende activiteiten bekend ter plaatse of nabij de onderzoekslocatie. Op het terrein bevindt zich een geasfalteerde weg welke op basis van historische kaarten oorspronkelijk onverhard of half verhard lijkt te zijn geweest. Op basis hiervan is de locatie van de weg verdacht op bodemverontreinigingen en de aanwezigheid van asbest gezien de periode waarin het sportpark is ontwikkeld. In de periode tussen 1890 en 1960 en bij de ontwikkeling van de locatie tot sportpark zijn watergangen gedempt. Hoewel vermoedelijk gebiedseigen grond is gebruikt is niet uit te sluiten dat hierbij bodemvreemde materialen zijn gebruikt. Dit geldt tevens voor de 2 dammen waarover de aanwezige weg loopt, welke in dezelfde periode zijn aangelegd. Indien hier puin wordt aangetroffen zijn de locaties verdacht op de aanwezigheid van asbest. Een derde dam (toegang vanaf de Walandweg) ligt net buiten het onderzoeksgebied en doorkruist een watergang welke lijkt te zijn gegraven ten tijde van ontwikkeling van het sportpark. De dempingen voor 1960 zijn op basis van historische kaarten niet te lokaliseren. Er wordt op basis van de onderzoeksresultaten geen geval van ernstige bodemverontreiniging verwacht.
Op basis van de bovenstaande bevindingen is het onderzoeksgebied opgedeeld in vier deellocaties, waarvan drie deellocaties verdacht zijn op het voorkomen van bodemverontreiniging: 1. 2. 3. 4.
Weg; Verdacht door mogelijk aanwezige voormalige weg(fundatie); Dammen (2 stuks); Verdacht door mogelijke bodemvreemde bijmengingen; Gedempte watergangen; Verdacht door mogelijke bodemvreemde bijmengingen; Overig deel locatie; Onverdacht.
De verdachte locaties zijn relatief gering in omvang. Hierdoor vormen deze, in combinatie met de aard van de mogelijke verontreinigingen, geen belemmering voor de voorgenomen ontwikkeling. Voor de voorgenomen bestemmingsplanwijziging is geen aanvullend onderzoek noodzakelijk. Geadviseerd wordt om ter plaatse van de verdachte deellocaties 'weg' en 'dammen' in een later stadium verkennend bodemonderzoek uit te voeren conform de NEN5740 met de hypothese verdacht. Bij het aantreffen van puin in de bodem wordt geadviseerd daarnaast een verkennend bodemonderzoek asbest conform de NEN5707 uit te voeren. Voor het overig deel van het terrein kan worden volstaan met een verkennend bodemonderzoek met de hypothese grootschalig onverdacht. In het kader van grondverzet en veiligheid is hier geen bodemonderzoek noodzakelijk. Bij de onderzoeksopzet wordt geadviseerd rekening te houden met voormalige watergangen door het plaatsen van raai(en) van drie boringen ter plaatse van de vermoedelijke ligging. Gezien de verwachte beperkte risico’s kunnen deze onderzoeken ten tijde van de voorbereiding van de werkzaamheden en uitvoering worden uitgevoerd. 5.3.3
Conclusie
Vanuit het aspect bodem bestaan geen belemmeringen voor dit bestemmingsplan. Voorafgaand aan de werkzaamheden voor de beoogde woningbouwontwikkeling, dient bij de aanvraag voor de omgevingsvergunningen een verkennend bodemonderzoek conform de NEN5740 uitgevoerd te worden, en mogelijk een verkennend asbestonderzoek conform NEN5707, uitgevoerd en toegevoegd te worden.
5.4
Bedrijven en milieuzonering
5.4.1
Normstelling en beleid
In het kader van een goede ruimtelijke ordening moet worden beoordeeld of een nieuwe ruimtelijke ontwikkeling geen belemmering oplevert voor de bedrijfsvoering van bestaande bedrijvigheid in de omgeving. Anderzijds moet worden aangetoond dat nieuwe, milieuhindergevoelige functies niet worden gerealiseerd binnen de hinderzone van omliggende bedrijven. Voor de afstemming tussen milieuhindergevoelige functies (zoals woningen) en niet-agrarische bedrijvigheid wordt in de regel gebruik gemaakt van de VNG-publicatie Bedrijven en Milieuzonering (editie 2009). Milieuzonering beperkt zich tot de volgende milieuaspecten met een ruimtelijke dimensie: geluid, geur, gevaar en stof. De milieubelasting is voor die aspecten vertaald in richtlijnen voor aan te houden afstanden tussen milieubelastende en milieugevoelige functies. Deze afstanden kunnen als basis worden gehanteerd, maar zijn indicatief. Bovendien zijn deze afstanden alleen van toepassing op nieuwe situaties en niet op bestaande situaties. Het milieuaspect met de grootste afstand is maatgevend en bepaalt in welke milieucategorie een
bestemmingsplan "Marken: Nieuwe werven 2022" (ontwerp)
45
bestemmingsplan Marken: Nieuwe werven 2022 bedrijfstype wordt ingedeeld. Op basis van de 'grootste afstand' tot woonbebouwing zijn de bedrijven ingedeeld in categorieën. De meest voorkomende categorieën worden weergegeven in tabel 5.2.
Milieucategorie
Richtafstand tot om gevingstype rustige w oonw ijk en rustig buitengebied
Richtafstand tot om gevingstype gem engd gebied
1
10 m
0m
2
30 m
10 m
3.1
50 m
30 m
3.2
100 m
50 m
4.1
200 m
100 m
4.2
300 m
200 m
Tabel 5.2 - Milieucategorieën en richtafstanden tot een rustige woonwijk en buitengebied (bron: Bedrijven en milieuzonering, VNG 5.4.2
Toetsing en uitgangspunten voor het bestemmingsplan
Met het voorliggende plan wordt een nieuwe woningbouwontwikkeling beoogd op een deel van de gronden die tot het Sportcomplex van SV Marken behoren. De bedoeling is dat hiervoor een deel van het sportcomplex wordt heringericht en er ruimte ontstaat voor woningbouw. Het Sportcomplex heeft in het geldende bestemmingsplan 'Marken 2013' de bestemming 'Sport Sportvelden'. De toegestane functies binnen deze bestemming vallen onder categorie 3.1 uit de genoemde VNG-uitgave (veldsportcomplexen met verlichting, SBI-code 931 G). De bijbehorende richtafstand op grond van het omgevingstype 'rustige woonwijk' bedraagt 50 meter en wordt bepaald door het aspect geluid. Omdat een deel van het nieuwe woningbouwplan binnen deze richtafstand ligt, is door adviesbureau Cauberg Huygen een akoestisch onderzoek uitgevoerd om te bepalen of ter plaatse van de beoogde geluidgevoelige bestemmingen (woningen) er geen ontoelaatbare geluidhinder ontstaat door de activiteiten van de nabijgelegen sportvelden. De rapportage van dit akoestisch onderzoek ('Akoestisch onderzoek omgevingslawaai nieuwbouwplan te Marken; Marken boven water te Marken', 11 juni 2021) is als Bijlage 3 bij deze plantoelichting toegevoegd. De belangrijkste uitgangspunten en conclusies worden hierna weergegeven.
Uitgangspunten en conclusies akoestisch onderzoek omgevingslawaai Voor het onderzoek is de geluiduitstraling van de sportvelden berekend op basis van de aangeleverde representatieve bedrijfssituatie, literatuurgegevens en akoestische ervaringscijfers die opgedaan zijn bij vergelijkbare inrichtingen. Het onderzoek heeft betrekking op het langtijdgemiddeld beoordelingsniveau (LAr,LT) en maximale geluidniveau (LAmax). Het onderzoek is uitgevoerd volgens de ‘Handleiding Meten en Rekenen Industrielawaai’ (1999). De optredende geluidniveaus zijn beoordeeld aan de grenswaarden uit het Activiteitenbesluit en volgens de systematiek van de VNG-publicatie ‘Bedrijven en milieuzonering’ (2009). In het onderzoek wordt geconstateerd dat ter plaatse van bestaande woningen het berekende geluidniveau ten gevolge van de sportvelden het hoogst is. Deze woningen zijn hierdoor maatgevend. Uit de rekenresultaten is vervolgens gebleken dat zowel de langtijdgemiddelde beoordelingsniveaus als de maximale geluidniveaus ter hoogte van de nieuwe woningen overal voldoen aan de normstelling uit de VNG-publicatie stap 3 voor de gebiedstypering 'rustige woonwijk' én de normstelling uit het Activiteitenbesluit, in zowel de dag- als avondperiode. In de nachtperiode vindt geen relevante geluiduitstraling plaats ter plaatse van de sportvelden.
Verder is er ook geen sprake van indirecte hinder als gevolg van de verkeersaantrekkende werking van het sportcomplex ter plaatse van de nieuw te realiseren woningen. Lichthinder Omdat op het terrein van sportcomplex van de SV Marken momenteel een lichtinstallatie aanwezig is, en het ook de bedoeling is om het nieuw te realiseren tweede voetbalveld van verlichting te voorzien, is een
46
bestemmingsplan "Marken: Nieuwe werven 2022" (ontwerp)
bestemmingsplan Marken: Nieuwe werven 2022 lichthindermeting uitgevoerd. Op grond van de algemene zorgplicht uit het Activiteitenbesluit volgt immers dat bij een kunstlichtinstallatie rekening moet worden gehouden met eventuele lichtuitstraling buiten het sportcomplex. In dit onderzoek (Cauberg Huygen, 'Nieuwbouwplan Marken boven water te Marken; lichthinderonderzoek', 11 juni 2021) is vervolgens bepaald of de huidige verlichting tot hinder zal leiden bij de nieuw te bouwen woningen. Ook wordt een inschatting gemaakt of er een risico ontstaat op lichthinder wanneer de bestaande verlichting van het hoofdveld wordt vernieuwd en de nieuwe verlichtingsinstallatie van veld 2 wordt gerealiseerd. Daarbij is getoetst op verlichtingssterkte (Ev) en lichtsterkte (I). De rapportage van het betreffende onderzoek is als Bijlage 4 bij deze plantoelichting gevoegd. Uit de lichthindermetingen blijkt dat op de grens van de toekomstige woningbouwlocatie van Terp 1 (westelijke terp) in de huidige situatie geen sprake is van overschrijding op beide toetsingscriteria (verlichtingssterkte en lichtsterkte). In de huidige situatie wordt met de bestaande verlichtingsinstallatie op het hoofdveld namelijk voldaan aan de grenswaarden uit de NSVV Richtlijn lichthinder.