102-509 Bijlage 2 conceptjaarstukken 2025
Tekst van het document
Toelichting baten De opbrengst voor laadpalen was niet begroot.
31
32
4. Programma Organisatie Beleidskader Gerichte sturing en aandacht voor bedrijfsvoering die toekomstbestendig is, maakt het voor de organisatie mogelijk om in te kunnen spelen op ontwikkelingen, mee te kunnen bewegen met de omgeving en haar taken optimaal te kunnen blijven uitvoeren.
4.1 Thema Bedrijfsvoering 4.1.1 Wat wilden we bereiken? Prioriteiten in 2025 • • • • • • •
Samen Sterker Goed werkgeverschap Informatievoorziening en digitalisering van documentenstromen Duurzaamheid Landelijke samenwerking Arbeidsmarkt en behoud Versterken van zichtbaarheid, weerbaarheid en verbinding
4.1.2 Wat hebben we gedaan? Samen Sterker De stuurgroep Samen Sterker heeft in 2025 akkoord gegeven op het definitief ontwerp en de eerste fase van de bouw. De begrote kosten blijven binnen het budgettair kader. De verbouwing is begin september gestart en verloopt volgens planning. De vernieuwbouw wordt in september 2026 opgeleverd. Het personeel van VrZW dat werkzaam was op de locatie Prins Bernhardplein is in augustus 2025 verhuisd naar de tijdelijke werklocaties op de Botenmakersstraat, post Purmerend en post Wormerveer. Dit geldt niet voor de 24-uursdienst en de medewerkers van de werkplaatsen en magazijnen van Techniek & Logistiek; zij blijven tijdens de verbouwing werkzaam op het Prins Bernhardplein. Goed werkgeverschap Een belangrijke prioriteit is duurzame inzetbaarheid van medewerkers. Het beleid bevat verschillende onderdelen: gezond & welzijn, werkplezier & betrokkenheid, leren & ontwikkelen, flexibiliteit & balans. Een belangrijke waarde van VrZW is verbondenheid: met de samenleving en partners, maar ook intern tussen afdelingen, teams en collega’s. Nu we tijdelijk op verschillende locaties in de regio werken, is het des te belangrijk verbinding te houden. We gaan daarom ook tijdens de verbouwing door met de Summerschools, Winterschools en de VrZW-cafés. Dit zijn momenten waarop medewerkers elkaar kunnen ontmoeten en kennis, informatie en verhalen kunnen delen.
Informatievoorziening en digitalisering van documentenstromen Veiligheidsregio’s behoren nu formeel tot de vitale infrastructuur. Continuïteit, weerbaarheid en paraatheid moeten daarmee blijvend geborgd zijn. Er is gestart met het verder op orde brengen van de organisatorische verplichtingen die dit met zich meebrengt (o.a. op het gebied van crisisbeheersing, cyberveiligheid en personele beschikbaarheid) en het in beeld brengen van de financiële consequenties. In het kader van Informatievoorziening op Orde zijn duidelijke stappen gezet. Het papieren archief is verder op orde gebracht en alle dossiers zijn gecontroleerd op de juiste bewaar- en vernietigingstermijn.
33
Hiermee is een belangrijke basis gelegd voor rechtmatige en transparante informatiehuishouding. De Archiefinspectie heeft de verbeteringen bevestigd. Duurzaamheid VrZW heeft zich voor het derde opeenvolgende jaar gecertificeerd voor de CO2-prestatieladder. Het programma Duurzaamheid is geborgd in de lijn. Het specifieke projectbudget is geschrapt. VrZW blijft de methodiek van de CO2-prestatieladder hanteren maar laat zich niet meer certificeren. Bij aanbestedingen besteden leveranciers specifiek aandacht aan de eisen die we stellen aan duurzaamheid. Bij de verbouwing worden verschillende materialen circulair verwerkt. Landelijke samenwerking Vanuit de vakraad Bedrijfsvoering wordt gewerkt aan het versterken van landelijke samenwerking tussen veiligheidsregio’s op tal van onderwerpen: inkoop, werkgeverschap, informatieveiligheid en communicatie. Met het in 2024 gestarte programma ‘Toekomstbestendig werkgeverschap’, in opdracht van de RCDV, heeft de vakraad Bedrijfsvoering met betrokkenheid van de themagroep P&O, deze opdracht aangenomen. Dit meerjarenprogramma is gestart om te anticiperen op ontwikkelingen in de arbeidsmarkt (krapte, vergrijzing) en in de samenleving. Het programma omvat onder andere de thema's Leiderschap, Diversiteit & Inclusie, Aantrekkelijk werkgeversmerk, Duurzame Inzetbaarheid en Moderne Arbeidsvoorwaarden.
In 2025 is de landelijke regeling ‘Erkenning en aanspraken PTSS als beroepsziekte’ overeengekomen die op 1 februari 2026 van kracht zal worden. Arbeidsmarkt en behoud Door onze recruiter en gerichte arbeidsmarktcommunicatie is het nog steeds gelukt om nieuwe medewerkers aan ons te binden. Bij specialistische functies zoals bij voorbeeld medewerker opleiden en oefenen merken we de krapte op de arbeidsmarkt. Deze zal de komende jaren verder toenemen waardoor onze strategische personeelsplanning steeds belangrijker wordt. Deze helpt ons om gericht te investeren in de ontwikkeling en mobiliteit van de zittende medewerkers. We bieden kansen om intern door te stromen naar een andere functie en medewerkers kunnen deelnemen aan projecten in de eigen regio of daarbuiten. Ook zijn we trots op het door ons bereikte resultaat met de 24-uurs dienst in Zaandam die op 31 maart 2025 van start is gegaan. Hiervoor is een grote groep nieuwe collega’s aangetrokken en opgeleid. Per dezelfde datum is na een succesvolle pilot in Purmerend een nieuwe leidinggevendenlaag toegevoegd. Elke 24-uursploeg wordt aangestuurd door een ploegchef, die zowel operationeel leidinggevende als bevelvoerder is. Hierdoor worden verantwoordelijkheden en bevoegdheden lager in de organisatie belegd. Er zijn via interne werving 8 ploegchefs aangesteld, deels mannen en deels vrouwen.
Hiermee hebben we weer een stap gezet in het vergroten van het aantal vrouwen in leidinggevende posities bij de brandweer. Versterken van zichtbaarheid, weerbaarheid en verbinding In 2025 heeft team Communicatie ingezet op het versterken van de verbinding met inwoners, partners en medewerkers. Tijdens de brandpreventieweken organiseerden we de campagne en publieksactie Test je fietsaccu, waarmee we het veilige gebruik van accu’s laagdrempelig onder de aandacht brachten. Ook spraken we in Poelenburg met bewoners van hoog risico‑woongebouwen om hun zorgen op te halen en samen met gebouwbeheerders brandveilig gedrag te stimuleren. We ontwikkelden een regionale on- en offlinecampagne binnen de landelijke Denk Vooruit-campagne. Het doel hiervan was inwoners duidelijkheid te geven over de rol van de veiligheidsregio tijdens incidenten en hun weerbaarheid te versterken. 34
We voerden een brede interne en externe communicatiestrategie uit rondom de financiële uitdagingen van de organisatie. Daarnaast namen we medewerkers visueel mee in de verbouwing van het pand aan het Prins Bernhardplein, samen met de GGD-ZW, om betrokkenheid te vergroten. Extern maakten we inzichtelijk wat de mogelijke gevolgen zijn als een organisatie als de onze niet langer alle taken kan uitvoeren, en we lieten op een positieve manier zien hoe belangrijk deze werkzaamheden zijn voor de veiligheid in de regio. Prestatie-indicatoren KPI
Norm
2025
2024
2023
Toelichting
Ziekteverzuimpercentage
<*
4,4%
4,1%
4,34%
Norm: lager dan landelijk gemiddelde gemeenten (2025:… %)*
Ziekteverzuim-frequentie
< **
0,36
0,66
0,7
Aantal malen dat een medewerker per jaar ziek is. Norm: lager dan landelijk gemiddelde gemeenten in (2025 ….)*
Accountantsverklaring
Goedgekeurd
√
√
Norm: goedkeurende verklaring
* De personeelsmonitor gemeenten komt meestal uit rond mei. In 2024 bedroeg het landelijk gemiddelde gemeenten 6,7%. ** De personeelsmonitor gemeenten komt meestal uit rond mei. In 2024 was het landelijk gemiddelde gemeenten 0,96.
Toelichting Het gemiddelde ziekteverzuim 2025 is 4,4% en daarmee licht gestegen ten opzichte van 2024. De meldingsfrequentie is gedaald naar 0,36. Deze cijfers zijn in vergelijking met andere sectoren op een keurig niveau. Om dit zo te houden werken we aan preventie en duurzame inzetbaarheid.
35
4.1.3 Wat heeft het gekost? Organisatie (Overhead)
Begroting
(bedragen x € 1.000)
primair
Begroting na Rekening wijziging
Saldo
2025
Lasten
10.913
11.329
10.888
-441
Baten Totaal saldo van baten en lasten
-596 10.317
-611 10.718
-781 10.107
-170 -611
Toelichting op verschillen product 'Organisatie (Overhead)' Lasten
V/N
Salarislasten en inhuur derden
-318
V
Overige personeelskosten
-10
V
Inhuur vaste aanneemsom Samen Sterker/Project Duurzaamheid
-406
V
NS Businesscard
20
N
Opleiding organisatie breed
-53
V
Software afdeling bedrijfsvoering
180
N
Contributie NIPV
20
N
Overig Totaal lasten
127 -440
N V
Baten
V/N
Uitkering verzekeringsmaatschappij niet begroot
-20
V
Uitkering UWV niet begroot
-53
V
Hogere opbrengst detachering
-62
V
Bijdrage gemeente Zaanstad huur etage PBP niet begroot
-20
V
Hogere opbrengst Brandweerschool Noord Holland Totaal baten
-16 -171
V V
Saldo
-611
V
Toelichting lasten De vacatureruimte wordt hier zichtbaar vooral door de in 2025 niet ingevulde vacatures in aanloop naar de vacaturestop in 2026. Daarnaast leidt instroom van jongere medewerkers tot lagere inschaling. De kosten van inhuur derden voor de uitvoering van de verbouwing zijn geactiveerd in plaats van direct in de exploitatie genomen. Voor project duurzaamheid heeft geen specifieke inhuur meer plaatsgehad. De hogere kosten van software zijn bestuurlijk geagendeerd.
Toelichting baten Uitkeringen verzekeringsmaatschappij: bij een ongeval tijdens een inzet/oefening betaalt VrZW een vergoeding vanwege gederfde inkomsten in de herstelperiode. Tegenover deze aanvullende kosten staat ook een ontvangen uitkering van de verzekeringsmaatschappij. Door verschil in declaratieperioden lopen vergoeding en ontvangen uitkering niet altijd gelijk op.
36
37
5. Overzicht algemene dekkingsmiddelen Algemene dekkingsmiddelen
Begroting
Begroting na
Rekening
(bedragen x € 1.000)
primair
wijziging
2025
Lasten Baten Totaal saldo van baten en lasten
Saldo
115
110
149
39
-41.827 -41.712
-41.827 -41.715
-41.952 -41.802
-125 -87
Toelichting op verschillen programma "Algemene dekkingsmiddelen" Lasten Toerekening rente Totaal lasten
V/N 39 39
Baten
N N V/N
Rente schatkistbankieren
-29
V
BDUR Totaal baten
-96 -125
V V
Saldo
-87
V
Toelichting lasten Toerekening Rente In 2025 is er meer rente ontvangen dan begroot door een hogere rentevergoeding op het schatkistbankieren. Deze rente is toegerekend aan de programma’s en daarmee verandert het Treasury resultaat niet.
Toelichting baten Rente schakistbankieren: Zie toelichting bij lasten. De indexering op de Brede Doeluitkering Rampenbestrijding en Crisisbeheersing (BDuR) is hoger dan geraamd.
38
6. Mutaties reserves Mutatie reserves (bedragen x € 1.000) Toevoegingen reserves Onttrekkingen reserves Totaal saldo van baten en lasten
Begroting primair
Begroting na wijziging 0 0 0
0 -395 -395
Rekening 2025 0 -12 -12
Toelichting op verschillen "Mutatie reserves" Toevoegingen reserves
Saldo 0 383 383
0 0
V/N N N
Onttrekkingen reserves Onttrekking reserve aanpassing huisvesting hybride werken Totaal
-12 -12
V/N V V
Saldo
-12
V
Totaal
Toelichting Er heeft een onttrekking uit de reserve aanpassing Huisvesting/ Hybride Werken plaatsgehad. De aanloopkosten van het project Samen Sterker worden uit deze reserve gedekt. De niet in de door het bestuur vastgestelde business case opgenomen lasten, gaan direct ten laste van de exploitatie. Na afronding van de verbouwing maken we de balans op. Via een besluit van het Algemeen Bestuur wordt vastgesteld welk bedrag in z’n totaliteit ten laste van de reserve Huisvesting/ Hybride Werken moet komen.
39
7. Heffing vennootschapsbelasting Toelichting Op basis van de resultaten en aanvullende analyse heeft Veiligheidsregio Zaanstreek-Waterland over de belastingjaren tot en met 2024 geen aangifte vennootschapsbelasting ingediend. Over deze jaren is hierdoor dus geen vennootschapsbelasting betaald. In samenwerking met een (externe) belastingadviseur is wel dossiervorming voor een (mogelijke) controle opgesteld. Voor het jaar 2025 is de verwachting dat ook geen aangifte vennootschapsbelasting hoeft te worden gedaan. In deze jaarrekening is derhalve geen rekening gehouden met aanvullende lasten. In samenwerking met de belastingadviseur wordt ook voor dit jaar een fiscaal dossier opgesteld.
40
41
8. Verplichte paragrafen 8.1 Paragraaf Weerstandsvermogen en Risicobeheersing Aanleiding en achtergrond Het is noodzakelijk risico’s die mogelijk van invloed zijn op de organisatie te beheersen. Door inzicht in de risico’s is de organisatie in staat op verantwoorde wijze beheersmaatregelen te nemen. Het beleid van VrZW is vastgelegd in de Nota weerstandsvermogen en risicobeheersing VrZW (vastgesteld op 18 december 2013). Op 20 oktober 2017 is het beleid geactualiseerd. Het Algemeen Bestuur heeft besloten dat het weerstandsvermogen in voldoende mate toereikend moet zijn voor het afdekken van risico’s . Risicoprofiel Jaarlijks actualiseert VrZW het risicoprofiel. De geactualiseerde risico’s zijn in onderstaand overzicht opgenomen. Dit zijn de risico’s die gezamenlijk ca. 99% van de totale benodigde weerstandcapaciteit voor hun rekening nemen. Overige risico’s hebben een dermate kleine impact dat ze in deze paragraaf niet zijn opgenomen. Risico
Maatregelen
Opgave: Samenwonen met de GGD. Voor de gezamenlijke huisvesting van VrZW en GGD-ZW wordt een pand van VrZW op Prins Bernhardplein in Zaandam verbouwd. De verbouwingskosten kunnen hoger uitvallen dan oorspronkelijk begroot en er kan vertraging ontstaan in de oplevering.
In 2025 is het ontwerp van de architect vastgesteld. Dit ontwerp leidt niet tot hogere kosten. Op basis van het ontwerp zijn een aannemer en een installateur aangetrokken. Deze partijen committeren zich aan het budgettair kader. De verbouwing is in 2025 gestart. In de raming is rekening gehouden met mogelijk onvoorziene kosten. Er is 15% hiervoor geraamd. Een overschrijding van de advieskosten voor het totale project wordt niet verwacht. Voor de verbouwing van de brandweerpost t.b.v. 24 uurs dienst is een krediet van € 3,5 mln. toegekend. In de raming is geen rekening gehouden met onvoorziene kosten omdat daarin is voorzien in de verbouwing van de locatie voor samenwonen met de GGD. De aannemer en de installateur committeren zich aan het budgettair kader. De inrichting van de verblijfsruimten zal voor een deel uit reguliere budgetten voor meubilair worden gerealiseerd. In het Veiligheidsberaad vindt discussie plaats over een rijksbijdrage voor de verplichte wijziging van het brandweerstelsel. Een onverhoopt lager aanvullende structurele bijdrage van het rijk noopt tot bijstelling van de plannen. Het is ongewenst c.q. niet realistisch de plannen tot € 1 mln. bij te stellen. De risicoinschatting staat op 50%. Actief - Gerichte werving van specifieke kwaliteit. Eventueel externe inhuur.
Opgave: Toekomstbestendige Brandweerzorg. De verbouwing t.b.v. de huisvesting van de 24 uursdienst op Prins Bernhardplein in Zaandam kan hoger uitvallen dan oorspronkelijk begroot.
Opgave: Toekomstbestendige Brandweerzorg. Het komen te vervallen van een ingecalculeerde rijksbijdrage van € 1 mln. (verplichte bouwsteen) in het kader de verplichte wijziging van het brandweerstelsel.
Opgave: Toekomstgerichte Crisisbeheersing. Aantrekken van gekwalificeerd personeel voor crisisbeheersing is
42
Maximaal financieel gevolg € 250.000
€ 150.000
€ 500.000
€ 100.000
niet eenvoudig want alle veiligheidsregio’s vissen in dezelfde vijver. Opgave Samenwerkingen. Verhogen van de doeltreffendheid en de doelmatigheid door samenwerking te intensiveren met omon-ZW, veiligheidsregio’s en andere partners. VrZW is afhankelijk van de medewerking van partners.
Onvoorziene uitgaven door uitval kritische systemen na cyberincident (uitrukalarmering, mobiele systemen auto's, eigen administratiesystemen)
Noodstroom In het kader van bedrijfscontinuïteit van de veiligheidsregio en GGD is een noodstroomfaciliteit noodzakelijk. Daarnaast is het in het kader van de opdracht tot versterking van de maatschappelijke weerbaarheid noodzakelijk de beschikking te hebben over noodstroomfaciliteiten bij brandweerposten in onze regio. Meer langdurige grootschalige inzet dan waarmee bij het opstellen van de begroting rekening is gehouden. Denk aan duur en complexiteit van de crisis en aan de omstandigheden waaronder de crisis bestreden moet worden. De kosten van investeringen/inkoop stijgen harder dan de reguliere inflatie. Aan het brandweermaterieel worden in het kader van arbeidsveiligheid steeds hogere eisen gesteld. De technologie drijft de prijzen op. Toegekende indexatie van bijdrage van gemeenten is onvoldoende om hogere kosten (dan voorzien) in begroting en meerjarige investeringsraming op te vangen. De indexerings-systematiek gaat uit van CBS-cijfers. De feitelijke loonen prijsontwikkeling week daar in de afgelopen jaren van af. Onvoorziene acute uitgaven om paraatheid op peil te houden door uitval van materieel als gevolg van
De Algemeen Besturen nemen in 2026 een besluit over de samenwerking tussen GGD-ZW en VrZW. Op landelijk en regionaal niveau wordt gewerkt aan kaders voor de samenwerking tussen veiligheidsregio’s. Het streven is dat de samenwerkingen ruimte in het budgettair kader opleveren waardoor de bijdragen van gemeenten naar beneden kan worden vastgesteld. Actief - 24 uur monitoring en incidentresponse van ICT-omgeving. Software wordt ‘up-to-date’ gehouden. Bewustwording van cyberveiligheid van de organisatie door o.a. bijeenkomsten, nep phishing-mails en informatie. Regelmatige controle pentesten, Actief - Cyberverzekering, (netto van 500k naar 150k eigen risico), Actief - Back-up afspraken, bijvoorbeeld met andere regio's, Actief - Kritische systemen zijn minimaal dubbel uitgevoerd Op locatie Prins Bernhardplein moet de stroomvoorziening zijn gegarandeerd. Het nieuwe noodstroomaggregaat dient de gehele installatie gedurende 48-uur te voeden bij 100% belasting. Tevens dient er een voorziening te worden gemaakt voor het extern kunnen inkoppelen van een huuraggregaat. Het huidige noodstroom aggregaat op PBP wordt verplaatst naar de Industrieweg in Wormerveer. In die locatie moeten bouwkundige aanpassingen plaatsvinden om noodstroom op de juiste wijze toe te passen. Actief - Tegen dit risico en de gevolgen daarvan zijn geen maatregelen te treffen door VrZW.
De aanvullende rijksbijdrage moet de crisisbeheersing robuuster maken. De Wet op veiligheidsregio voorziet in een aanvullende vergoeding van buitensporige kosten in geval van zeer grote ramp en/of crisis in een regio. Actief - Investeringsraming 2027 e.v. is geactualiseerd op nieuw prijsniveau.
€ 575.000
€ 300.000
€ 250.000
€ 550.000
Deze ontwikkeling is bij Algemeen Bestuur onder de aandacht gebracht.
€ 500.000
De levering van materieel is na de coronaperiode op niveau want sluit aan op de planning.
€ 250.000
43
schade en/of leveringsproblemen in de aanvoerketen van materieel en (indirecte) gevolgen voor de organisatie Onvoorziene claims door nieuwe beroepsziekten (denk aan PTSS en blootstelling aan PFAS) en niet gedekte aanspraken uit dienstongevallen.
VrZW slaagt er gelukkig in gekwalificeerde medewerkers (vrijwilligers = beroepsmedewerkers) aan te trekken. In de huidige arbeidsmarkt blijft dit wel een aandachtspunt. Als het personeel er niet is, komt de operationele taakuitvoering in gevaar. Wet Normalisatie rechtspositie Ambtenaren (WNrA) wordt naar verwachting niet van toepassing op veiligheidsregio’s. Er speelt wel een vraagstuk op het gebied van Europese wetgeving in relatie tot het kazerneren en consigneren van brandweervrijwilligers.
Op landelijk is een PTSS regeling afgesproken. Een belangrijk onderdeel van de regeling zijn preventieve maatregelen om PTSS te voorkomen. In de regeling is een bepaling opgenomen dat ook erkende PTSS-gevallen met terugwerkende kracht rechten kunnen ontlenen aan de regeling. Het ministerie van Justitie en Veiligheid draagt bij aan de collectieve kosten voor uitvoering van de regeling. Er bestaat een (financieel) risico voor toepassing van de regeling met terugwerkende kracht. In voorbereiding - Voldoende aantrekkelijk blijven als werkgever (modern werkgeverschap). Arbeidsmarktstrategie. Actief - Diversificatie vrijwilligers
€ 500.000
Actief – bestemmingsreserve. Bijdrage van het rijk (bouwsteen 1)
€ 250.000
€ 250.000
Weerstandscapaciteit De risico’s tellen op tot € 4.425.000. Aan reserves is beschikbaar € 1.444.000. De weerstandscapaciteit: alle financiële middelen die je zou kunnen inzetten bij tegenvallers (bijv. algemene reserve, vrij besteedbare bestemmingsreserves, onbenutte belastingcapaciteit) is 0.33 Echter niet elle risico’s treden gelijktijdig op. Deze nuancering leidt tot risiconiveau van € 2.250.000 De weerstandscapaciteit is dan 0.64 Kengetallen financiële positie De volgende kengetallen zijn van toepassing: Ratio Netto Schuldquote
Ultimo 2022 35,60%
Ultimo 2023 34,80%
Ultimo 2024 31,34%
Ultimo 2025 46,04%
35,60% 6,29% 0,05%
34,80% 7,52% -0,32%
34,34% 3,96% 0,33%
46,04% 2,76% 0,01%
Netto Schuldquote (gecorrigeerd voor alle leningen) Solvabiliteitsratio Structurele exploitatieruimte
Netto schuldquote Het kengetal netto schuldquote, ook bekend als de netto-schuld als aandeel van de inkomsten, zegt het meest over de financiële vermogenspositie van de gemeenschappelijke regeling. De netto schuldquote geeft aan of de gemeenschappelijke regeling investeringsruimte heeft of juist op zijn tellen moet passen. Daarnaast geeft het kengetal inzicht in de flexibiliteit van de begroting. Hoe hoger de schuld, hoe hoger de netto schuldquote. De netto schuldquote weerspiegelt het niveau van de schuldenlast van de 44
gemeenschappelijke regeling ten opzichte van de eigen middelen en geeft een indicatie van de druk van de rentelasten en de aflossingen op de exploitatie. In de uitgave 'Houdbare Gemeente financiën' van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) is aangegeven dat wanneer de schuld lager is dan de jaaromzet (100%) dit als voldoende kan worden bestempeld. Voor veiligheidsregio's wordt 80% als norm aangehouden. VrZW blijft ruim onder de norm. Solvabiliteitsratio De solvabiliteitsratio geeft de mate aan waarmee de bezittingen zijn betaald met eigen middelen. Hoe hoger de verhouding eigen vermogen ten opzichte van het totale vermogen, hoe financieel gezonder de gemeenschappelijke regeling. Bij VrZW daalt de solvabiliteit. VrZW is wel in staat aan haar kortlopende en langlopende schulden te voldoen. Structurele exploitatie ruimte Voor de beoordeling van de financiële positie is het van belang te kijken naar de structurele baten en structurele lasten. Structurele baten zijn voornamelijk de gemeentelijke bijdragen en de rijksbijdrage BDuR. Dit kengetal geeft aan hoe groot de structurele exploitatieruimte is, doordat wordt gekeken naar de structurele baten en structurele lasten en deze worden vergeleken met de totale baten. Bij VrZW is de structurele exploitatieruimte klein en dat komt omdat structurele baten niet meegroeien met de ontwikkeling van de structurele lasten.
Daarnaast verlaagt de rijksoverheid de rijksbijdrage.
8.2 Paragraaf Onderhoud kapitaalgoederen VrZW heeft geen voorziening gevormd voor het eventuele (achterstallige) onderhoud aan kapitaalgoederen om de volgende redenen: Gebouwen De 23 panden waarin onze veiligheidsregio gehuisvest is, zijn in 2024 in eigendom van de gemeenten. Voor het meerjarig groot onderhoud blijven de gemeenten zelf verantwoordelijk. Hiervoor zijn door VrZW geen voorzieningen gevormd. De werkwijze ten aanzien van huisvesting is opgenomen in de paragraaf bedrijfsvoering. Voertuigen en brandweer specifiek materieel Gezien de hoge mate van aandacht voor de voertuigen en materieel, omdat de brandweer en GHOR moeten voldoen aan de hoogste standaarden qua snelheid en kwaliteit van optreden, is het niet noodzakelijk om een voorziening voor (cyclisch groot) onderhoud op te nemen. Genoemde hoge eisen zorgen ervoor dat het noodzakelijk onderhoud adequaat en tijdig plaatsvindt.
45
8.3 Paragraaf Financiering Financiering VrZW heeft de investeringsuitgaven van 2025 voor een deel uit de lopende rekening-courant kunnen financieren. In 2025 is een langlopende geldlening van € 9 miljoen met een looptijd van 15 jaar aangetrokken. Een hoger investeringsvolume en de verbouwing van Prins Bernhardplein maakt het aantrekken van langlopende leningen noodzakelijk. Ultimo 2025 kent VrZW de volgende langlopende geldleningen: Mutaties vaste schulden met een rente typische looptijd van één jaar of langer - BNG 40.113444 (13-12-2019) - BNG 40.115797 (3-10-2022) - BNG 40.116792 (15-11-2023) - BNG 40.117729 (1-12-2024) -BNG 40.118484 (10-12-2025) Totaal
Rentepercentage 0,380% 2,810% 3,528% 2,895% 3,370%
Saldo 1-1-2025
Vermeerderingen
3.536.987 3.615.893 3.485.372 2.500.000 0 13.138.252
Aflossing 2025
0 0 0 0 9.000.000 9.000.000
Saldo 31-12-2025
347.684 228.538 196.377 135.247 0 907.846
3.189.303 3.387.355 3.288.995 2.364.753 9.000.000 21.230.406
Kasgeldlimiet VrZW heeft voor de financiering van het werkkapitaal een rekening-courantfaciliteit geopend bij de BNG. Voor gemeenschappelijke regelingen geldt de wettelijke kasgeldlimiet voor 2025 van 8,2% van de totale begroting (Uitvoeringsregeling Financiering decentrale overheden art 2, lid 1d). Dit komt neer op een bedrag van € 3.385.780 per 1 januari 2025. De gemiddelde netto-vlottende schuld van VrZW per kwartaaleinde is in 2025 geen enkele keer boven de wettelijke limiet uitgekomen. Renterisiconorm De huidige activa heeft VrZW gefinancierd met langlopende leningen. De renterisiconorm voor VrZW bedroeg voor 2025 € 8.258.000. In 2025 waren er geen leningen waarvan de rente kon worden herzien. Hiermee heeft VrZW voldaan aan de renterisiconorm. Schatkistbankieren VrZW heeft het gehele jaar voldaan aan de in de Wet schatkistbankieren opgenomen eisen. De volgende kwartaalgemiddelden zijn over 2025 van toepassing: Bedragen x € 1.000 Op dag basis buiten 's Rijks schatkist aangehouden middelen Drempelbedrag Ruimte onder het drempelbedrag Overschrijding van het drempelbedrag
Kwartaal 1 213 1.000 787 n.v.t.
46
Kwartaal 2 210 1.000 790 n.v.t.
Kwartaal 3 224 1.000 776 n.v.t.
Kwartaal 4 240 1.000 760 n.v.t.
Het renteschema 2025 ziet er als volgt uit: Bedragen x € 1.000
a1. De externe rentelasten b. De externe rentebaten Saldo rentelasten en rentebaten
343.234 -148.965 194.269
c.1 Rente die aan de grondexploitatie moet worden doorberekend c.2 Rente van projectfinanciering die aan het betreffende taakveld moet worden toegerekend c.3 De rentebaat van door verstrekte leningen indien daar een specifieke lening voor is aangetrokken (=projectfinanciering), die aan het betreffende taakveld moet worden toegerekend Subtotaal Saldo door te rekenen externe rente
f.
0
n.v.t. 0 194.269
d1. Rente over eigen vermogen d2. Rente over voorzieningen Subtotaal
e.
n.v.t.
0 0 0
De aan taakvelden (programma's inclusief overzicht Overhead) toe te rekenen rente
194.269
De werkelijk aan taakvelden (programma's inclusief overzicht Overhead) toegerekende rente (renteomslag) Renteresultaat op het taakveld Treasury
194.269 0
8.4 Paragraaf Bedrijfsvoering In deze jaarverantwoording geeft de directeur voor het jaar 2025 een ln Control Statement (lCS) af. Met een ICS geeft de directeur antwoord op de vraag in hoeverre het management voldoende grip heeft op de processen die leiden tot het realiseren van (strategische) doelstellingen. De directeur is van mening dat de organisatie in voldoende mate in control is. De ICS-tekst is tot stand gekomen door het gebruik van een speciaal voor de politie ontwikkelde methodiek maar is in onze ogen ook bruikbaar voor de veiligheidsregio. Het referentiemodel kent zes aspecten: strategie, procesbeheersing, normbeheersing, rapportagebeheersing, risicomanagement en cultuur. De verklaring is een kwalitatieve weergave van de mate van beheersing.
47
De gewenste ontwikkeling op de afzonderlijke aspecten laat zich op hoofdlijnen en in kwalitatieve termen als volgt schetsen: Strategievorming: In 2024 is het beleidsplan voor 2025-2028 opgesteld. In 2025 heeft concretisering van de plannen plaatsgevonden. Steeds meer vindt op landelijk niveau afstemming plaats over de wijze waarop veiligheidsregio’s het beleid uitvoeren. Dat leidt er toe dat er een gemeenschappelijke beeld ontstaat van ‘de goede dingen op de goede manier doen’. Zo werken de veiligheidsregio’s samen aan een visie over de gevolgen van klimaatverandering, aan een veilig verloop van de energietransitie met nieuwe technologieën en met partners aan structurele bestuurlijke afstemming over digitale ontwrichting ter versterking van de informatiepositie. Procesbeheersing Het merendeel van de operationele werkprocessen is vormgegeven aan de hand van professionele standaards en protocollen. De borging van de vakbekwaamheid richt zich daarop. De inspectiedienst toetst de uitvoering. Voor de processen in de bedrijfsvoering versterkt standaardisering en digitalisering van processen de interne beheersing. Normbeheersing Voor operationele processen gelden de extern opgelegde normen en daarover wordt verantwoording richting de toezichthouders afgelegd. De kwaliteit van de uitvoering is niet altijd in normen te vatten.
De VrZW brengt bij in- en externe evaluaties de kwalitatieve leerpunten in beeld en stimuleert daarmee de doorontwikkeling van de organisatie. In de bedrijfsvoering zijn externe normen vertaald naar interne spelregels en richtlijnen. Jaarlijks wordt een interne audit naar informatieveiligheid uitgevoerd. Er is geen fraude door eigen medewerkers geconstateerd. Aan het begin van 2024 is een scan naar frauderisico’s uitgevoerd. In 2025 is naar aanleiding daarvan het integriteitsbeleid aangescherpt. Rapportagebeheersing VrZW wil een informatie gestuurde organisatie zijn en ontwikkelt in samenspraak met andere veiligheidsregio's stuurinstrumenten. In 2025 is een extern ingehuurde CIO (Chief Information Officer) gestart. Deze functionaris werkt plannen uit voor het versterken van de informatievoorziening en het vergroten van de informatieveiligheid. De P&C cyclus is ontwikkeld, geïmplementeerd en wordt nageleefd. De P&C cyclus wordt -naast financiële verantwoording- in toenemende mate ook ingezet voor de beleidsinhoudelijke verantwoording. Risicomanagement 48
Het kader voor risicomanagement ligt vast. Het risicobewustzijn in de organisatie is groot. In de bedrijfsvoering komt informatieveiligheid als belangrijkste risico naar boven. Daar zijn grote stappen gezet maar VrZW voldoet nog niet volledig aan het basisniveau voor informatiebeveiliging in de Nederlandse overheid. Cultuur Cultuur die in lijn is met de kernwaarden van de organisatie wordt zichtbaar in de vorm van gedrag. Via het stimuleren van ‘persoonlijk leiderschap’ en ‘eigenaarschap’ is in 2025 gestuurd op gewenst gedrag. Er vinden interventies plaats op ongewenst gedrag. Begrotingsrechtmatigheid: over- en onderschrijding op vastgestelde begroting In onderstaand overzicht is de beoordeling van de rechtmatig van over- en onderschrijdingen van de begroting opgenomen. Thema
Baten
Lasten
Crisisbeheersing
-8
-545
Geneeskundige hulpverlening
-31
-97
Totaal Programma
-39
-642
Brandweerzorg
-592
982
Brandweerposten
391
-480
Beheer gemeenschappelijke meldkamer
209
-257
5
36
Risicobeheersing
Beoordeling rechtmatigheid per programma Pas op de plaats in uitvoering Toekomstgerichte Crisisbeheersing en dat vertaalt zich in gefaseerde invulling van vacatures. Opbrengst uit detachering hoger dan geraamd. Minder inhuur.
Argumentatie acceptabele onder- en overschrijding
Met hogere opbrengsten (verkoop voertuigen + doorbelasting kosten digitale verkenning) zijn hogere uitgaven (kosten voertuigen en materialen uitrukdienst) gefinancierd. Hogere personeelskosten dan geraamd want bijstelling budgettair kader voor Toekomstbestendige Brandweerzorg is niet volledig gerealiseerd. Daarnaast fiscale verplichting uit vergoeding van onkosten van brandweerverenigingen omdat landelijke discussie met de ficus hierover nog niet is afgerond. Geen dotatie aan voorziening gebruikersonderhoud en dus geen bijdrage van deelnemende gemeenten in dit kader. Lagere uitgaven stadsverwarming door vertrek uit locatie Prins Bernhardplein. Vacatures op de meldkamer in Haarlem. Lagere kosten en dus ook lagere detacheringsvergoeding. Hogere personeelslasten uit overige personeelskosten.
Sluit aan op beleid: hogere baten direct aangewend voor hogere lasten. Sluit aan op beleid: bestendige gedragslijn ten aanzien fiscale verplichting.
49
Sluit aan op beleid. Prudentie is noodzakelijk in het licht van de korting op rijksbijdrage BDuR.
Sluit aan op beleid.
Hogere personeelslasten sluiten aan bij het bestuursbesluit over opschorten van de uitbreiding van de bezetting voor redvoertuig in Wormerveer in relatie tot garanderen paraatheid waardoor wel 2 fte’s zijn toegevoegd aan de bezetting in Wormerveer.
Sluit aan op beleid. Voorziening van klein gebruiksonderhoud sluit niet aan op richtlijnen BBV. Met deelnemende gemeenten afgesproken dat overdracht budget per 1 januari 2026 plaats gaat vinden.
Sluit aan op beleid. Door VrZW slechts beperkt te beïnvloeden.
Sluit aan bij beleid secundaire arbeidsvoorwaarden.
Totaal Programma
14
281
Organisatie (Overhead)
-170
-441
Algemene dekkingsmiddelen
-125
39
Totaal Programma
-295
-402
Aan de batenkant: hogere opbrengsten uit detachering, UWVuitkeringen, verhuur etage PBP en hogere doorbelasting aan Brandweerschool. Aan de lastenkant vacatures maar ook minder uitgaven voor externe inhuur. Daarnaast lagere uitgaven bedrijfsrestaurant en schoonmaak door vertrek uit locatie PBP. Meerkosten software is voor VrZW nauwelijks te beïnvloeden knelpunt Aan de batenkant een hogere indexatie van de rijksbijdrage dan geraamd en hogere renteopbrengsten. Aan de lastenkant komen hogere rentekosten terug.
50
Sluit aan bij beleid. Effect van vacaturestop per 1 oktober 2025 bij bedrijfsvoering zichtbaar in 2025. Lagere facilitaire kosten door vertrek uit locatie PBP is logisch en in door bestuur vastgestelde plan voor verbouwing opgenomen.
Sluit aan op beleid. Voor VrZW niet beïnvloedbaar.
8.5 Paragraaf Verbonden partijen Verbonden partijen Een verbonden partij is een privaat- dan wel publiekrechtelijke organisatie waarin Veiligheidsregio Zaanstreek Waterland een bestuurlijk én een financieel belang heeft. Een financieel belang is aanwezig wanneer een ter beschikking gesteld bedrag niet verhaalbaar is bij faillissement dan wel als financiële aansprakelijkheid bestaat indien de verbonden partij haar verplichtingen niet nakomt (artikel 1 BVV, Besluit Begroting Verantwoording gemeenten). Bestuurlijk belang is aanwezig indien er zeggenschap bestaat uit hoofde van stemrecht dan wel vertegenwoordiging in het bestuur van de organisatie. In deze paragraaf wordt ingegaan op de visie op verbonden partijen in relatie tot de realisatie van de doelstellingen van de veiligheidsregio. Visie op verbonden partijen Een verbonden partij is voor de veiligheidsregio een instrument om de overgenomen maatschappelijke doelstellingen voor de aangesloten gemeenten te behalen.
Bij het aansturen van een verbonden partij is het in ieder geval van belang dat: • Afspraken over taken, bevoegdheden, verantwoordelijkheden, financieel en juridisch beleid worden vastgelegd (bijvoorbeeld in overeenkomsten of statuten); • Afspraken worden gemaakt over de frequentie en inhoud van de verantwoordingsinformatie; • De veiligheidsregio zich realiseert dat andere partijen die betrokken zijn bij de verbonden partij andere belangen kunnen hebben naast het gezamenlijk belang. Veiligheidsregio Zaanstreek-Waterland kent de volgende verbonden partijen: Nederlands Instituut Publieke Veiligheid (NIPV, vestigingsplaats Arnhem) Het NIPV is een bij wet opgerichte zelfstandig bestuursorgaan (ZBO). De positie van het NIPV is vastgelegd in de Wet veiligheidsregio’s. Het NIPV ondersteunt de veiligheidsregio’s bij het versterken van de brandweerzorg en de aanpak op het terrein van de rampenbestrijding en crisisbeheersing. Coöperatie Brandweerschool Noord-Holland u.a. (vestigingsplaats Zaandam) De coöperatie Brandweerschool Noord-Holland is het gezamenlijke opleidingsinstituut van de veiligheidsregio’s Zaanstreek-Waterland, Noord-Holland Noord en Kennemerland. Met de instelling van één opleidingsinstituut (met gedeconcentreerde vestigingen) wordt ingezet op kwaliteitsverbetering van het brandweeronderwijs en het tegengaan van versnippering.
Ook wordt ingezet op innovatie middels een vernieuwing van onderwijsmethoden en -middelen. De landelijke (en verplichte) audit Kwaliteit Aanbieders (KAB) is uitgevoerd. De brandweerschool heeft deze exercitie met goed gevolg doorlopen. Daarmee mag zij brandweeronderwijs verzorgen conform de landelijke standaarden. In 2023 heeft met goed gevolg een audit plaats gevonden van een accreditatie voor het CrKBO (Centraal register Kort Beroepsonderwijs).
51
Opbrengsten en kosten deelnemingen in relatie tot de begroting Nederland Instituut Publieke Veiligheid Alle veiligheidsregio’s dragen financieel bij aan het NIPV. Deze bijdrage wordt rechtstreeks in mindering gebracht op de BDuR-gelden. Coöperatie Brandweerschool Noord-Holland u.a. De kosten van opleiden, en dus ook van de Brandweerschool Noord-Holland, zijn opgenomen binnen het programma brandweerzorg. Invulling aandeelhouders- en commissarisrol Nederlands Instituut Publieke Veiligheid De voorzitters van de veiligheidsregio’s, verenigd in het Veiligheidsberaad, vormen het algemeen bestuur van het NIPV. Het algemeen bestuur benoemt uit zijn midden een voorzitter en een dagelijks bestuur. De voorzitter van het NIPV is tevens voorzitter van het dagelijks bestuur. Het bestuur beslist bij meerderheid van stemmen. Coöperatie Brandweerschool Noord-Holland u.a. Het bestuur wordt gevormd door de directeuren van de aangesloten veiligheidsregio’s. Daarnaast kent de coöperatie een algemene ledenvergadering. Financieel overzicht verbonden partijen Deelneming
Nominaal bedrag
%
Bestuurlijk belang
Publiek belang
Wijziging in 2025
Financieel belang
Balans Balans met VrZW met VrZW ultimo ultimo 2024 (x 2025 1.000) (x 1.000)
Coöperatieve Brandweerschool NoordHolland u.a.
€ 0, zie onder financieel belang.
33%
VrZW is lid van de coöperatie en wordt in de algemene ledenvergaderi ng vertegenwoordi gd door een aangewezen Burgemeester vanuit het algemeen bestuur VrZW.
Het leveren van (brandweer) opleidingen en trainingen aan personeel van de leden.
Geen
Bijdrage in de jaarlijkse exploitatiekosten, geen storting in werkkapitaal.
0
0
Nederlands Instituut Publieke Veiligheid (NIPV)
€ 0, zie onder financieel belang.
n.v.t.
VrZW participeert conform art. 67 lid 1a Wvr in het bestuur van het NIPV. De voorzitter van het algemeen bestuur vertegenwoordigd VrZW in het algemeen bestuur NIPV.
Het NIPV verricht op grond van art 68 Wvr taken op het gebied brandweerzorg, crisisbeheersing en geneeskundige hulpverlening van de Veiligheidsregio's.
Geen
Bijdrage in de jaarlijkse exploitatiekosten, geen storting in werkkapitaal.
0
0
52
Risicotabel verbonden partijen Aan de hand van een risicotabel kan via een minimaal, laag, gemiddeld, hoog of zeer hoog risico(profiel) worden bepaald of op de onderdelen omgeving, politiek belang, financieel belang en het bestuurlijk belang extra aandacht voor een verbonden partij wenselijk is.
53
54
B. Concept Jaarrekening
55
1. Jaarrekening 2025 1.1 Balans per 31 december 2025 31-122025
31-122024
852
0
23.194 24.046
19.852 19.852
2.889 0 285 476 3.650
198 0 325 358 882
0 257 257
0 57 57
0
0
1.318 1.318
1.804 1.804
Totaal vlottende activa
5.226
2.743
Totaal activa
29.272
22.596
Activa (bedragen x € 1.000) Vaste activa Immateriële vaste activa -Immateriële vaste activa, bijdrage aan activa in eigendom van derden Materiële vaste activa -Investeringen met een economisch nut Totaal vaste activa
Vlottende activa Uitzettingen met een rent typische looptijd korter dan één jaar -Uitzettingen in ’s Rijks schatkist met rente typische looptijd korter dan één jaar -Rekening-courant met niet-financiële instellingen -Vorderingen op openbare lichamen -Overige vorderingen
Liquide middelen -Kassaldi -Banksaldi
Overlopende activa - de van de Europese en Nederlandse overheidslichamen ontvangen voorschotbedragen die ontstaan door voorfinanciering op uitkeringen met een specifiek Bestedingsdoel - Overige nog te ontvangen bedragen, en de vooruitbetaalde bedragen die ten laste van volgende begrotingsjaren komen
56
31-122025
Passiva (bedragen x € 1.000) Vaste passiva Eigen vermogen -Algemene reserve -Bestemmingsreserves -Gerealiseerde resultaat
31-122024
832 612 543 1.986
691 624 141 1.456
499 499
237 237
21.230 21.230
13.138 13.138
23.716
14.831
0 2.102 2.102
2.500 2.444 4.944
2.427
2.772
1.026 3.543
49 2.821
Totaal vlottende passiva
5.556
7.765
Totaal passiva
29.272
22.596
Voorzieningen - Voorzieningen voor verplichtingen, verliezen en risico's
Vaste schulden met een rent typische looptijd van één jaar of langer Onderhandse leningen van: - Binnenlandse banken en overige financiële instellingen
Totaal vaste passiva Vlottende passiva Netto vlottende schulden met een rent typische looptijd korter dan één jaar -Kasgeld lening van openbare lichamen -Overige schulden
Overlopende passiva -Verplichtingen die in het begrotingsjaar zijn opgebouwd en die in een volgend begrotingsjaar tot betaling komen met uitzondering van jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume , -Overige vooruit ontvangen bedragen die ten bate van volgende begrotingsjaren komen
57
1.2 Overzicht van baten en lasten
Programma (Bedragen x € 1000)
Thema
Begroting Primair
Begroting na Rekening wijziging 2025
Saldo
Baten Crisisbeheersing
Crisisbeheersing
0
0
-8
-8
-17
-17
-48
-31
Brandweerzorg
-1.170
-660
-1.252
-592
Kazernes
-1.599
-1.603
-1.212
391
-644
-644
-435
209
0
-142
-137
5
-596
-611
-781
-170
Geneeskundige hulpverlening Brandweerzorg
Beheer gemeenschappelijke meldkamer Risicobeheersing Organisatie (Overhead)
Organisatie (Overhead)
Algemene dekkingsmiddelen
Algemene dekkingsmiddelen
-41.827
-41.827
-41.952
-125
Heffing Vennootschapsbelasting Vennootschapsbelasting
0
0
0
0
Bedrag onvoorzien
0
0
0
0
-45.852
-45.504
-45.826 V
Crisisbeheersing
3.112
3.099
2.554
-545
Geneeskundige hulpverlening
1.311
1.279
1.183
-97
Brandweerzorg
24.410
23.921
24.902
982
Kazernes
1.789
1.961
1.481
-480
Beheer gemeenschappelijke meldkamer
1.378
1.371
1.114
-257
Onvoorzien
Totaal Baten
-322 V
Lasten Crisisbeheersing Brandweerzorg
Risicobeheersing
2.818
2.987
3.023
36
Organisatie (Overhead)
Organisatie (Overhead)
10.913
11.329
10.888
-441
Algemene dekkingsmiddelen
Algemene dekkingsmiddelen
115
110
149
39
Heffing Vennootschapsbelasting Vennootschapsbelasting
0
0
0
0
Bedrag onvoorzien
0
0
0
0
45.847
46.058
45.295 V
-763 V
-5
554
-531
-1.085 V
Onvoorzien
Totaal Lasten Saldo van Baten en Lasten Toevoeging reserves
Mutaties reserves
0
0
Onttrekkingen reserves Resultaat
Mutaties reserves
0 -5
-395 159
58
0
0
-12 -543 V
383 -702 V
1.3 Toelichtingen 1.3.1 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling Inleiding De jaarrekening is opgesteld met inachtneming van de voorschriften zoals opgenomen in het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV) daarvoor geeft. Deze jaarrekening is opgesteld uitgaande van de continuïteitsveronderstelling van de Gemeenschappelijke Regeling Veiligheidsregio Zaanstreek-Waterland. Het boekjaar is gelijk aan het kalenderjaar. Rechtmatigheid De grens waarboven afwijkingen in de rechtmatigheidsverantwoording moeten worden opgenomen is door het Algemeen Bestuur op 16 oktober 2025 bepaald op 2% van de totale lasten. In de Beleidsnota Rechtmatigheid van VrZW is door het Algemeen Bestuur een rapporteringsgrens vastgesteld op een absoluut bedrag, te weten € 50.000. Vergelijking met voorgaande jaren De grondslagen voor waardering van activa, passiva en van de resultaatbepaling zijn ongewijzigd ten opzichte van voorgaand jaar. Er hebben geen stelsel- en/of schattingswijzigingen plaatsgevonden. Algemene grondslagen voor het opstellen van de jaarrekening De waardering van de activa en passiva en de bepaling van het resultaat vindt plaats op basis van historische kosten. Tenzij bij het desbetreffende balanshoofd anders is vermeld, worden de activa en passiva opgenomen tegen nominale waarden.
De baten en lasten worden toegerekend aan het jaar waarop zij betrekking hebben. Baten en winsten worden slechts genomen voor zover zij op balansdatum zijn gerealiseerd. Verliezen en risico’s die hun oorsprong vinden voor het einde van het begrotingsjaar, worden in acht genomen indien zij voor het opmaken van de jaarrekening bekend zijn geworden, met uitzondering van jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume en verplichtingen uit (groot) onderhoud. Personeelslasten worden in principe toegerekend aan het boekjaar waarop ze betrekking hebben. Als gevolg van het formele verbod op het opnemen van voorziening en c.q. schulden uit hoofde van jaarlijks terugkerende arbeidskosten gerelateerde verplichtingen van vergelijkbaar volume worden sommige personele lasten echter toegerekend aan de periode waarin uitbetaling plaatsvindt; daarbij moet worden gedacht aan componenten zoals overlopende verlofaanspraken. Voor arbeidskosten gerelateerde verplichtingen en verplichtingen voor (groot) onderhoud van een jaarlijks vergelijkbaar volume wordt geen voorziening getroffen of op andere wijze een verplichting opgenomen. De referentieperiode is dezelfde als die van de meerjarenraming, te weten vier jaar. Indien er sprake is van (eenmalige) schokeffecten (reorganisaties) dient wel een verplichting gevormd te worden.
59
BALANS Vaste activa Immateriële vaste activa De immateriële vaste activa worden gewaardeerd op basis van de verkrijgingsprijs verminderd met de afschrijving. De verkrijgingprijs omvat de inkoopprijs en de bijkomende kosten. De afschrijvingen worden jaarlijks berekend volgens een stelsel dat is afgestemd op de verwachte toekomstige gebruiksduur. Afschrijvingen geschieden daarnaast onafhankelijk van het resultaat van het boekjaar. Materiële vaste activa Activa worden gewaardeerd op basis van de verkrijgingsprijs verminderd met de afschrijving. De verkrijgingprijs omvat de inkoopprijs en de bijkomende kosten. De afschrijvingen worden jaarlijks berekend volgens een stelsel dat is afgestemd op de verwachte toekomstige gebruiksduur. Afschrijvingen geschieden daarnaast onafhankelijk van het resultaat van het boekjaar. Veiligheidsregio ZaanstreekWaterland start met afschrijven op 1 januari van het jaar dat volgt op het jaar waarin het actief gereed komt dan wel verworven wordt. Veiligheidsregio Zaanstreek-Waterland hanteert een activeringsgrens/drempel van €10.000,-. Investeringen onder dit bedrag worden niet geactiveerd op de balans, maar komen ineens ten laste van de exploitatie van het betreffende boekjaar. Investeringen met economisch nut. Deze materiële vaste activa zijn gewaardeerd tegen de verkrijgingsprijs.
Specifieke investeringsbijdragen van derden worden op desbetreffende investeringen in mindering gebracht. Op de vaste materiële activa met een beperkte gebruiksduur wordt jaarlijks afgeschreven. De afschrijvingsmethode en -termijnen zijn vastgelegd in de Financiële verordening Veiligheidsregio Zaanstreek-Waterland 2025, deze is vastgesteld door het Algemeen bestuur op 10 december 2025 met terugwerkende kracht. In bijlage 2 zijn de geldende afschrijvingstermijnen opgenomen. Vlottende activa Uitzettingen met een rente typische looptijd korter dan één jaar Vorderingen De vorderingen worden gewaardeerd tegen nominale waarde. Voor verwachte oninbaarheid wordt, wanneer van toepassing, een voorziening in mindering gebracht. De voorziening wordt statisch bepaald op basis van de geschatte inningskansen. Liquide middelen en overlopende posten Deze activa worden tegen nominale waarde opgenomen. Vaste passiva Eigen vermogen De post eigen vermogen wordt onderscheiden in: 1) Reserves, gespecificeerd naar: - algemene reserve; - bestemmingsreserve. 2) Het gerealiseerde resultaat volgend uit het overzicht van baten en lasten in de jaarrekening. Reserves In het BBV worden reserves omschreven als vermogensbestanddelen die als eigen vermogen zijn aan te 60
merken en die vanuit bedrijfseconomisch oogpunt vrij te besteden zijn. De vaststelling van de noodzakelijke omvang van reserves is een zaak van het Algemeen Bestuur van Veiligheidsregio Zaanstreek-Waterland. Daarom worden reserves ook wel onderverdeeld in algemene en bestemmingsreserves. Zodra het Algemeen Bestuur aan een reserve een bepaalde bestemming (beklemming) heeft gegeven, is er sprake van een bestemmingsreserve. Heeft een reserve geen bestemming dan wordt het de algemene reserve genoemd. Voorzieningen Voorzieningen worden gewaardeerd op het nominale bedrag van de betrokken verplichting c.q. het voorziene verlies. De voorziening wordt gevormd conform de eisen van artikel 44 lid 1 van het Besluit Begroting en Verantwoording. Vaste schulden Vaste schulden worden gewaardeerd tegen de nominale waarde, verminderd met gedane aflossingen. De vaste schulden hebben een rente typische looptijd van één jaar of langer. Vlottende passiva De vlottende passiva worden gewaardeerd tegen de nominale waarde.
1.3.2 Toelichting op de balans per 31 december 2025 ACTIVA Vaste activa Immateriële vaste activa De immateriële activa worden gevormd door de projectfacturen van de aannemer inzake de projecten Samen Sterker en Toekomst Bestendige Brandweer Zorg. Dit betreft de bijdrage van VrZW aan activa in eigendom van derden, te weten Gemeente Zaanstad welke eigenaar is van het pand aan het Prins Bernhardplein te Zaandam dat momenteel wordt verbouwd ten behoeve van het samenwonen van de GGD en de VrZW. Materiële vaste activa De materiële vaste activa bestaan uit de volgende onderdelen: Omschrijving (bedragen x € 1.000) Investeringen met een economisch nut Totaal
Boekwaarde per 31-12-2025
Boekwaarde per 31-12-2024
24.046 24.046
19.852 19.852
De investeringen met een economisch nut kunnen als volgt worden onderverdeeld: Omschrijving (bedragen x € 1.000)
Boekwaarde per 31-12-2025 852 134 1.491 15.084 5.149 1.336 24.046
Immateriële VA eigendom derden Gronden en terreinen Bedrijfsgebouwen vervoermiddelen Machines, apparaten en installaties Overige materiële vaste activa Totaal
61
Boekwaarde per 31-12-2024 0 134 913 13.738 4.321 746 19.852
Het hierna opgenomen overzicht geeft het verloop van de boekwaarde van de overige investeringen met een economisch nut weer: De desinvestering op machines, apparaten en installaties betreft voornamelijk het buitengebruik stellen van ICT-apparatuur. Deze zijn volledig afgeschreven. Omschrijving Bedragen x € 1000
Immateriële Gronden en BedrijfsMachines, Vervoer- Overige Totaal VA eigendom terreinen gebouwen apparaten, middelen derden installaties
Aanschafwaarde 31/12/2024 Nog te activeren activa Cumulatieve afschrijving 31/12/2024 Boekwaarde 31/12/2024
0 0 0 0
134 0 0 134
1.240 16 -343 913
10.290 205 -6.173 4.322
24.253 0 -10.515 13.738
Mutaties 2025 Investeringen Desinvesteringen / verkopen Bijdragen derden Her categorisering Afschrijvingen correctie desinvestering afschrijving Afwaarderingen
852 0 0 0 0 0 0
0 0 0 0 0 0 0
677 0 0 0 -99 0 0
1.920 -117 0 0 -1.093 117 0
2.944 -2.062 0 0 -1.519 1.983 0
872 0 0 0 -282 0 0
7.266 -2.179 0 0 -2.993 2.100 0
0
134
1.932
12.298
25.135
4.146
44.498
0 852
0 134
-442 1.491
-7.149 5.149
-10.051 15.084
-2.810 -20.451 1.336 24.046
Aanschafwaarde 31/12/2025 Cumulatieve afschrijving 31/12/2025 Boekwaarde 31/12/2025
3.209 39.126 64 285 -2.527 -19.558 746 19.852
Vlottende activa Uitzettingen met een rente typische looptijd korter dan één jaar De in de balans opgenomen uitzettingen met een looptijd van één jaar of minder kunnen als volgt gespecificeerd worden: Omschrijving (bedragen x € 1.000)
Boekwaarde per 31-12-2025
Voorziening oninbaarheid
Balanswaarde per 31-12-2025
Balanswaarde per 31-12-2024
Vorderingen op openbare lichamen Uitzettingen in 's Rijks schatkist met een rente typische looptijd < 1 jaar Rekening-courant verhoudingen met nietfinanciële instellingen
285
0
285
325
2.889
0
2.889
198
0
0
0
0
Overige vorderingen Totaal
476 3.650
0 0
476 3.650
358 882
Het is beleid om vorderingen ouder dan 90 dagen te voorzien voor zover de invorderingsprocedure daar aanleiding toegeeft. Eind 2025 was geen aanleiding om een voorziening debiteuren op te nemen. In onderstaande tabel is het verloop met betrekking tot het schatkistbankieren opgenomen: (bedragen x € 1.000) Op dag basis buiten 's Rijks schatkist gehouden middelen Drempelbedrag Ruimte onder drempelbedrag Overschrijding van het drempelbedrag
62
Kwartaal 1 Kwartaal 2
Kwartaal 3
Kwartaal 4
219
235
242
213
1.000 781
1.000 765
1.000 758
1.000 787
0
0
0
0
Liquide middelen Het saldo van de liquide middelen bestaat uit de volgende componenten: Saldo 31-12- Saldo 31-122025 2024 Kassaldi 0 0 Banksaldi 257 57 Totaal 257 57 Liquide middelen staan ter vrije beschikking van Veiligheidsregio Zaanstreek-Waterland. Omschrijving (bedragen x € 1.000)
Overlopende activa De post overlopende activa kan als volgt onderscheiden worden: Omschrijving (bedragen x € 1.000)
Saldo 31-12-2025 Saldo 31-12-2024
De van de Europese en Nederlandse overheidslichamen nog te ontvangen voorschotbedragen die ontstaan door voorfinancieringen op uitkeringen met een specifiek bestedingsdoel Overige nog te ontvangen bedragen, en de vooruitbetaalde bedragen die ten laste van volgende begrotingsjaren komen Totaal
0
0
1.318
1.804
1.318
1.804
PASSIVA Vaste passiva Eigen vermogen Van het eigen vermogen kan het volgende overzicht worden gegeven: Saldo 31-12-2025
Omschrijving (bedragen x € 1.000) Algemene reserve Bestemmingsreserve Gerealiseerde resultaat Totaal Omschrijving Bedragen x €1.000 Algemene reserve
Bestemmingsreserve WNRA Bestemmingsreserve Huisvesting als gevolg van Hybride werken Subtotaal bestemmingsreserves Resultaat 2024 Gerealiseerde resultaat 2025 Subtotaal resultaat Totaal eigen vermogen Weerstandsvermogen
Saldo 31-12-2024 691 624 141 1.456
832 612 543 1.986 Saldo 31-12-2024 691 691
Bestemming Onttrekking Resultaat 2025 141 0 141 0
Saldo 31-12-2025 832 832
229
0
0
229
395 624
0 0
12 12
383 612
141 0 141 1.456
-141 543 92 543
0 0 0 12
0 543 233 1.986
691 63
832
De paragraaf Weerstandsvermogen (8.1) geeft aan dat het geldende niveau te laag is voor de afdekking van opgenomen risico’s. Bestemmingsreserve WNRA Om te kunnen anticiperen op de invoering van de WNRA en toepassing van Europese wetgeving is bij de resultaatbestemming 2019 ingestemd met de vorming van een nieuwe bestemmingsreserve WNRA, ter dekking van verwachte implementatiekosten en de eerste exploitatiekosten. De invoering van de WNRA gaat voor veiligheidsregio’s naar alle waarschijnlijkheid niet plaatsvinden. De consequenties van Europese wetgeving op de positie van vrijwilligers is nog niet uitgekristalliseerd. Daarom is de hoogte van de bestemmingsreserve niet aangepast. Bestemmingsreserve Huisvesting als gevolg van hybride werken Uit het resultaat 2021, ter hoogte van €534.635 is een bestemmingsreserve gevormd voor de aanpassing van het kantoor als gevolg van hybride werken. In 2025 zijn op deze reserve de (externe) projectkosten voor het opstellen van de business case ‘Samen Sterker’ in mindering gebracht. Weerstandsvermogen Conform de nota Weerstandsvermogen en Risicobeheersing VrZW tellen naast de algemene reserve de bestemmingsreserves met de typering A1, A2 en B1 mee in de berekening van de weerstandscapaciteit.
Voorzieningen Het verloop van de voorzieningen in 2025 wordt in het hierna opgenomen overzicht weergegeven: Omschrijving (bedragen x €1.000) Voor verplichtingen, verliezen en risico's (BBV at 44.1a en 1b) Voorziening verlofsparen Voorziening wachtgeldverplichtingen Totaal voorzieningen
Saldo 31-12-2024
Toevoeging Onttrekking
-237 0 -237
-148 -115 -263
0 0 0
Vrijval
Saldo 31-12-2025
0 0 0
-384 -115 -499
In de kolom “Vrijval” zijn de bedragen opgenomen welke ten gunste van het overzicht van baten en lasten zijn vrijgevallen. Alle aanwendingen van de voorzieningen zijn rechtstreeks ten laste van de voorziening gebracht. Voor het spaarverlof zoals dit vanaf 2023 van toepassing is, moet voor de verplichting een voorziening worden opgenomen omdat hier sprake is van een spaarsaldo dat in de tijd, naar verwachting, niet van gelijke omvang zal zijn wat betreft toevoegingen en opnamen van spaarverlof. In de opbouwjaren zal naar verwachting vooral sprake zijn van toevoegingen en groei van de omvang van het spaarsaldo. Vaste schulden met een rentetypische looptijd van één jaar of langer De onderverdeling van de in de balans opgenomen vaste schulden met een looptijd langer dan één jaar, is als volgt: Omschrijving (bedragen x € 1.000) Onderhandse lening - binnenlandse banken en overige financiële instellingen - openbare lichamen Totaal
64
Saldo per 31-12-2025
Saldo per 31-12-2024
21.230 0 21.230
13.138 0 13.138
In het hierna opgenomen overzicht wordt het verloop weergegeven van de vaste schulden met een rente typische looptijd langer dan één jaar over het jaar 2025.
(bedragen x € 1.000) Onderhandse leningen Totaal
Saldo 31-12-2024 13.138 13.138
Vermeerderingen 9.000 9.000
Aflossing 2025
Saldo 31-12-2025 21.230 21.230
908 908
Vlottende passiva Onder de vlottende passiva zijn opgenomen: Saldo 31-122025
Omschrijving (bedragen x € 1.000) Netto-vlottende schulden met een rente typische looptijd korter dan één jaar Overlopende passiva Totaal
2.102 3.763 5.865
Saldo 31-122024 4.944 2.821 7.765
Netto-vlottende schulden met een rente typische looptijd korter dan één jaar De in de balans opgenomen netto-vlottende schulden kunnen als volgt worden gespecificeerd: Omschrijving boekwaarde boekwaarde (bedragen x € 1.000) 31-12-2025 31-12-2024 Kasgeldlening van openbare lichamen 0 2.500 Crediteuren 2.102 2.444 Totaal 2.102 4.944
Overlopende passiva De specificatie van de post overlopende passiva is als volgt: boekwaarde boekwaarde 31-12-2025 31-12-2024
Omschrijving Nog te betalen bedragen Voorschotten van overheidslichamen voor specifieke doelen Af te dragen BTW Loonbelasting en premies sociale verzekering Pensioenpremie Overige schulden Verplichtingen die in het begrotingsjaar zijn opgebouwd en die in een volgend begrotingsjaar tot betaling komen Overige vooruit ontvangen baten die ten bate van volgende begrotingsjaren komen Totaal
65
0 127 1.611 292 397
115 108 1.548 259 742
2.427
2.772
1.026 3.453
49 2.821
1.3.3 Toelichting op het overzicht van Baten en Lasten Voor een toelichting op de afwijkingen tussen de ‘begroting na wijzigingen’ en de ‘jaarstukken’ wordt verwezen naar de financiële toelichtingen en analyses zoals opgenomen in de verantwoording per programma (zie onderdeel ‘Wat heeft het gekost’) van het jaarverslag. Deze analyse maakt onderdeel uit van het jaarverslag. In de paragraaf bedrijfsvoering is een beoordeling van de begrotingsrechtmatigheid opgenomen. Ook deze beoordeling maakt onderdeel uit van het jaarverslag. Bedragen x € 1.000 Programma Thema
Crisisbeheersing
Crisisbeheersing
Geneeskundige hulpverlening
Begroting na wijziging
0
BATEN Realisatie
Mutatie
Begroting na wijziging
-8
-8
3.099
LASTEN Realisatie
Mutatie
2.554
beoordeling per programma
acceptabel
*budgetneutrale mutatie crisisnoodopvang
sluit aan op beleid
-545
*lagere opleiding - en oefenkosten conform vastgelegde prioriteitstelling
sluit aan op beleid: prioriteiten gesteld in programma versterking crisisbeheersing
*lagere personeelslasten door later invullen vacatures in aansluiting op planvorming
sluit aan op beleid: functies ploegchef ingevuld
*lagere lasten vrijwilligersvergoeding is afhankelijk van aard en omvang incidenten
sluit aan op beleid en in bestuurs-rapportage gemeld
*lagere bijdrage brandweerschool in relatie tot dienstverlening *hogere bijdrage meldkamer is afhankelijk van afspraken samenwerkende partners en bestuurlijk afgestemd
sluit aan op beleid. VrZW werkt samen met andere regio's in brandweerschool en meldkamer
*hogere opbrengsten uit specifieke dienstverlening en verkoop materieel
sluit aan op beleid en voor deel niet te beïnvloedden.
*voorbereiding implementatie toegangs-beveiliging *kosten gebruikersonderhoud in relatie tot vergoeding van gemeente
sluit aan op beleid uitkering verzekeringsmaatschappij niet begroot
-17
-48
-31
1.279
1.183
-97
-17
-56
-40
4.379
3.737
-642
Brandweerzorg Brandweerzorg
Brandweer kazernes
-1.603
-1.252
-1.212
-592
391
23.921
1.961
24.902
1.481
982
-480
Beheer gem. meldkamer
-644
-435
209
1.371
1.114
-257
Risicobeheersing
-142
-137
5
2.987
3.023
36
-3.050
-3.036
14
30.240
30.521
281
Organisatie (Overhead)
Organisatie (Overhead)
Algemene dekkingsmiddelen
Algemene dekkingsmiddelen
Totaal
-660
-611
-781
-170
11.329
10.888
-441
-41.827
-41.952
-125
110
149
39
-45.504
-45.826
-322
46.058
45.295
-763
66
*rentebaten en toerekening rente
B: Investeringskredieten en investeringen (bedragen x € 1.000) Categorie MVA
Investering na wijziging 2025
Hardware
Realisatie totaal 100
Overschrijding
103 103
100
Toelichting overschrijding 3 Valt binnen beleid 3