Vragenronde cie B&M 23 juni 2026
Tekst van het document
Vragenronde commissie Bestuur & Middelen 23 juni 2026 Vraag van Commissielid Heemskerk over leerplichtvrijstelling en kinderrechten in Wassenaar Op 2 juni jl. heeft de fractie van D66 op grond van artikel 36 van het Reglement van Orde schriftelijke vragen gesteld over de toepassing van de vrijstelling op basis van artikel 5, onder b, van de Leerplichtwet 1969. De beantwoordingstermijn verstrijkt vandaag. Mocht het college deze vragen alsnog voorafgaand aan of tijdens deze vergadering beantwoorden, dan vervalt uiteraard de noodzaak van deze mondelinge vragen. Wij hebben ook een paar aanvullende vragen voor het college afhankelijk van de (schriftelijke) beantwoording. Aanleiding voor onze vragen vormen de recente uitzending van BOOS (BNNVARA) over thuisonderwijs en leerplichtvrijstellingen, de uitspraak van de Hoge Raad van 21 april 2026 over de toepassing van artikel 5, onder b, van de Leerplichtwet 1969, en recente ontwikkelingen bij de gemeente Den Haag. 1. Is het college bekend met de uitzending van BOOS (BNNVARA) over thuisonderwijs en leerplichtvrijstellingen getiteld: “Van influencers tot overheid: kinderrechten schenden met ‘thuisonderwijs’ | BOOS S13E05,” en de uitspraak van de Hoge Raad van 21 april 2026 waarin het toetsingskader voor vrijstellingen, met name ten aanzien van openbaar onderwijs, wordt aangescherpt? 2.
Is het college bekend met de brief en het standpunt van de Kinderombudsvrouw (KOM010/2026), waarin wordt geconcludeerd dat het huidige stelsel van vrijstellingen op grond van artikel 5 onder b onvoldoende waarborgen bevat voor kinderrechten, zoals het recht op onderwijs (art. 28 IVRK), het belang van het kind (art. 3 IVRK) en het recht om gehoord te worden (art. 12 IVRK)? Hoe beoordeelt het college deze conclusie? 3. Is het college bekend met het besluit van het Openbaar Ministerie om in beginsel geen strafrechtelijke vervolging meer in te stellen in zaken op grond van artikel 5 onder b van de Leerplichtwet? Hoe beoordeelt het college de gevolgen hiervan voor de handhaafbaarheid van de leerplicht? 4. Is het college bekend met het besluit van de gemeente Den Haag om, in het licht van de uitspraak van de Hoge Raad, aanvragen voor vrijstelling op grond van artikel 5 onder b niet langer toe te kennen en bestaande situaties kritisch te herbeoordelen? 5. Hoeveel geldige vrijstellingen op grond van artikel 5 onder b van de Leerplichtwet zijn er momenteel in de gemeente Wassenaar? Om hoeveel leerplichtige kinderen gaat het hierbij? In hoeverre heeft het college zicht op de feitelijke onderwijs- en ontwikkelingssituatie van deze kinderen? 6.
Deelt het college de analyse dat het ontbreken van structureel toezicht op thuisonderwijs kan leiden tot schendingen van kinderrechten, waaronder het recht op onderwijs, ontwikkeling en bescherming (artikelen 3, 6, 19 en 28 IVRK)? Zo ja, welke risico’s acht het college concreet aanwezig binnen de gemeente Wassenaar? 7. Is het college bereid om, mede gelet op de uitspraak van de Hoge Raad en mogelijke schending van kinderrechten, in navolging van de gemeente Den Haag: a) bestaande vrijstellingen op grond van artikel 5 onder b van de Leerplichtwet opnieuw te beoordelen; en b) het verlenen van nieuwe vrijstellingen op grond van artikel 5 onder b (tijdelijk) stop te zetten of in beginsel niet meer toe te kennen; en c) waar nodig handhavend op te treden om te zorgen dat ieder kind binnen de gemeente Wassenaar onderwijs krijgt? Aanvullende vragen (afhankelijk van reactie college): 8. Is het college bekend met de recente ontwikkeling dat het Openbaar Ministerie heeft aangegeven opnieuw strafrechtelijke vervolging te zullen instellen in zaken waarin sprake is van onterechte beroepen op artikel 5 onder b van de Leerplichtwet? Heeft deze ontwikkeling invloed gehad op het standpunt van het college? 9.
Is het college bereid om binnen de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) en andere relevante bestuurlijke netwerken actief te pleiten voor een spoedige herziening dan wel afschaffing van de vrijstellingsgrond van artikel 5 onder b van de Leerplichtwet en dit ook te communiceren richting de landelijke overheid? Zo nee, waarom niet? 10. Is het college bereid de gemeenteraad periodiek te informeren over het aantal verleende vrijstellingen op grond van artikel 5 onder b, de ontwikkelingen daarin en eventuele signalen van zorg omtrent het welzijn of de ontwikkeling van betrokken kinderen?